Свет
Истражување: Согорувањето фосилни горива предизвика 8,7 милиони смртни случаи во 2018 година
Загадувањето на воздухот предизвикано од согорување фосилни горива е одговорно за 8,7 милиони смртни случаи во 2018 година, што претставува дека секој петти бил смртен случај, според новата студија во соработка со Харвард и универзитетите во Бирмингем, Лестер и Лондон. Бројките се дури толку високи што го надминуваат вкупниот број на смртни случаи поради пушење цигари и маларијата, пишува „Гардијан“.
Земјите со најголема потрошувачка на фосилни горива се најлошо погодени од оваа чума. Така, тоа е причина за секоја трета смрт во Источна Азија, и на секоја десетта во САД и Европа. Стапките во Јужна Америка и Африка се значително пониски.
„На почетокот, дури и се двоумевме да ги објавиме резултатите, бидејќи бројките беа неверојатни. Тоа е како лавина. Колку повеќе копаме, толку повеќе откриваме“, вели Елоиз Мареј, географ од Универзитетскиот колеџ во Лондон и коавтор на студијата.
Научниците открија врска помеѓу загадувањето на воздухот и причините за срцеви заболувања, респираторни проблеми, па дури и губење на видот. Без емисии на согорување на јаглеводороди, просечниот животен век на светската популација би се зголемил за повеќе од една година, додека економските и здравствените трошоци би опаднале за приближно 2,9 трилиони долари, се вели во студијата.
„Воздухот во Кина се подобрува, но сепак е крајно неповолен. САД се подобруваат и покрај тоа што има жаришта на северо-исток. Ситуацијата во Европа зависи од област до област, а Индија дефинитивно е во голема неволја”, велат експертите за загадување.
Според нив, стапката на смртност што произлегува од истражувањето е можеби пониска од реалната состојба.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Мадона ги поддржа демонстрантите во Иран: „Ја земаме слободата здраво за готово“
Мадона ја изрази својата поддршка за народот на Иран, велејќи им да се „држат цврсто“.
Во објава на Инстаграм, 67-годишната музичарка сподели видео од себе како јава коњ низ пустината во Мароко, поврзувајќи ја сопствената слобода со борбата на демонстрантите во Иран. Мадона е една од ретките светски ѕвезди кои јавно ги поддржуваат протестите.
„Држете се цврсто… Не можам да смислам порелевантна фраза од оваа додека влегуваме во Годината на Огнениот коњ! Додека размислувам за моето време во Мароко за време на празниците, мислам на сите луѓе во Иран кои се борат во многу потребната револуција и се подготвени да умрат за она во што веруваат“, започна Мадона.
„Толку многу работи земаме здраво за готово. Вклучувајќи ме и мене. Слободата да патувам низ светот. Да носам што сакам. Да јавам коњ низ пустината. Да зборувам слободно и да не бидам замолчена од казни, тортура и можна смрт. Да пеам. Да танцувам. Да го изберам својот духовен пат, а не туѓиот… Жените во Иран немаат таа слобода. Јас сум со нив“, продолжи таа.
Таа ја заврши својата порака со зборовите: „Народот на Иран со векови не ја познава слободата. Не можам да тврдам дека навистина го познавам страдањето што е претрпено, но моите мисли и молитви се со народот на Иран. Времето е сега. Држете се цврсто! Јас сум со Иран. Нека се чујат нивните гласови… СЛОБОДЕН ИРАН!“
Протестите во Иран започнаа кон крајот на декември 2025 година поради наглиот пад на вредноста на валутата и лошата економска состојба, и се проширија во повеќе од 180 градови. Откако иранските власти го исклучија интернетот на 8 јануари, земјата започна со масовни убиства на демонстранти. Безбедносните сили започнаа невиден бран на насилство за да ги задушат демонстрациите што се ширеа низ целата земја.
фото/Depositphotos
Регион
Научник од Ровињ: Сите примероци од Јадранското Море што ги обработив имаа микропластика
Бројот на микропластични честички во Јадранското Море драматично се зголемува, понекогаш надминувајќи половина милион на квадратен километар. Научниците велат дека опасните хемикалии можат да влезат и во синџирот на исхрана преку него, објавува Dnevnik.hr.
Просечната концентрација на микропластика во Јадранското Море е околу 250.000 честички на км². Според мерењата на водите во Ровињ, бројот понекогаш достигнува 600.000.
„Досега, сите примероци што ги обработив имаа микропластика. Нема примерок што го обработив досега, а кој немал микропластика“, рече Виктор Стинга Перуско од Центарот за морски истражувања на IRB во Ровињ.
„Бројот постојано расте бидејќи имаме нов влез, додека се произведува пластика, можеме да бидеме сигурни дека оваа пластика ќе заврши во морето во одреден момент“, додаде тој.
Голем дел од влакната што се невидливи за окото доаѓаат и од домаќинствата. И со секое перење на машината за перење, додаваме уште малку. Влегува во организмите на рибите, а потоа и во нашите тела преку храната.
Влијанието врз здравјето, велат научниците, сè уште не е доволно истражено.
фото/Depositphotos
Свет
Зеленски предупреди: Русите подготвуваат нови, огромни напади врз Украина
Претседателот на Украина, Володимир Зеленски, изјави вечерва дека разузнавачките информации покажуваат дека Русија се подготвува за нови големи напади врз Украина.
„Некои од денешните задачи се насочени кон воздушната одбрана. Во моментов, разузнавачките информации покажуваат дека Русите се подготвуваат за нови масовни напади. Отворено разговараме со нашите партнери за ракети за воздушна одбрана, за системите што ни се толку потребни. Залихите се недоволни. Се обидуваме да ги забрзаме работите и важно е нашите партнери да нè слушнат“, рече Зеленски.
Тој додаде дека многу се прави на ниво на Министерството за одбрана на Украина и ги повика граѓаните да обрнат внимание на предупредувањата за воздушен напад.
Зеленски, исто така, во својот говор на 8 јануари предупреди за можен голем руски напад во текот на ноќта меѓу 8 и 9 јануари.
Таа ноќ, руските сили го погодија регионот Лавов со балистичка ракета „Орешник“, чии остатоци подоцна беа пронајдени од Безбедносната служба на Украина. Русите, исто така, го нападнаа Киев и регионот, каде што нивни главни цели беа станбени области и критична и транспортна инфраструктура.
фото/Depositphotos

