Свет
Кинески воени бродови се појавуваат на неочекувани места: сојузниците на САД загрижени
Кинески воени бродови пловат покрај австралискиот брег повеќе од три недели, доаѓајќи на 350 километри од Сиднеј, изведувајќи борбени вежби без преседан во близина на Нов Зеланд. Вежбите беа започнати без официјално известување и предизвикаа вознемиреност во двете океански земји. Кинеската поморска моќ повеќе не е ограничена на Јужното Кинеско Море или Тајванскиот теснец, туку стана речиси реалност, пишува CNN.
Кинески воени бродови се забележани и во близина на Виетнам и Тајван. Кина не се извини, туку тврди дека го почитува меѓународното право, а кинеските медиуми сугерираат дека западните земји треба да се навикнат на кинеските воени бродови во блиските води.
Во минатото, партнерите на Вашингтон наоѓаа утеха во нивните силни врски со САД, но тоа беше пред бурната средба на Доналд Трамп со украинскиот претседател Володимир Зеленски и одлуката на американскиот претседател да ја прекине помошта за Украина. Овој настан предизвика вознемиреност во главните градови низ Пацификот. Многумина се прашуваат – ако САД ѝ свртат грб на Украина, дали ќе го направат истото во Азија кога ќе се соочи со Пекинг, анализираат медиумите.
Зближувањето на Трамп со Русија и заладувањето на односите со Европа ја зголемија вознемиреноста во индо-пацифичкиот регион, каде што многу нации очекуваат САД да ја контролираат кинеската агресија. Аналитичарите велат дека сојузниците, кои долго време се потпираа на САД да обезбедат безбедносни гаранции што им овозможија да ги ограничат сопствените трошоци за одбрана, сега се прашуваат што ќе бара администрацијата на Трамп за возврат.
Австралија се погрижи светот да биде свесен за движењата на Кина во меѓународните води во Јужниот Пацифик, објавувајќи дневни информации за нивната локација. Секретарот за одбрана Ричард Марлс рече дека податоците ќе бидат анализирани за да се утврди што точно прави Кина и каква порака има намера да испрати.
Амбасадорот на Кина во Австралија, Ксијао Киан, тврди дека Кина не претставува никаква закана за Австралија, сигнализирајќи дека треба да се очекуваат повеќе воени бродови: „Како голема сила во овој регион, нормално е Кина да испраќа свои бродови да извршуваат различни видови активности“.
Питер Дин, директор за надворешна политика и одбрана во Центарот за американски студии на Универзитетот во Сиднеј, вели дека Трамп сака мир во Украина; сепак, ја игнорира загриженоста на Зеленски за долгорочната одржливост на тој мир без мерки за држење на Путин под контрола. „Се чини дека Трамп сака мир по секоја цена, но не нужно праведен и траен мир. Прашањето е како изгледа договорот. Колку е тој подготвен да се откаже?“
Дури и пред судирот на Трамп со Зеленски, присуството на кинески воени бродови покрај нејзините брегови го привлече вниманието на Австралија кон AUKUS, безбедносен договор со САД и Обединетото Кралство. Загриженоста настана откако британски новинар го праша американскиот претседател дали разговарал за AUKUS со британскиот премиер.
„Што значи тоа?“ одговори Трамп. Британскиот министер за финансии Скот Бесент коментираше: „Мислам дека ќе треба да ги ограничиме прашањата на оние што може да ги разбере“.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
(Видео) Луѓето се враќаат на Месечината за прв пат по 50 години
За прв пат по повеќе од половина век, човештвото се подготвува да се упати кон Месечината.
Мисијата „Артемис II“ на НАСА, чие лансирање е закажано за 6 февруари, ќе однесе четири астронаути на десетдневно патување околу Месечината, по што тие повторно ќе влезат во атмосферата на Земјата со рекордна брзина од околу 40.000 километри на час.
Who would you take with you on a trip around the Moon?
As we prepare to send our Artemis II astronauts around the Moon, we’d love to know who’s on your dream team. Use the hashtag #NASAMoonCrew and we may share yours during the launch broadcast: https://t.co/2cTxQZwOYf pic.twitter.com/UNvEJsVbSS
— NASA (@NASA) January 26, 2026
Иако мисијата не вклучува слетување, таа е клучен чекор во планот на САД за воспоставување долгорочно човечко присуство надвор од ниската орбита на Земјата, објавува „Еуроњуз“.
„Артемис II“ е втората мисија во програмата „Артемис“ на НАСА, започната во 2017 година со цел враќање на луѓето на Месечината и евентуално испраќање астронаути на Марс. Мисијата следи по успешниот тест лет без екипаж на „Артемис I“, кој орбитираше околу Месечината кон крајот на 2022 година.
For the crew of Artemis II, their mission will soon be reality. Learn about the challenges they face and the teamwork required to fly around the Moon.
Episode 2 of Moonbound is live—and free to watch on NASA+: https://t.co/NtKmF2gywp pic.twitter.com/KBHBmVYYd6
— NASA (@NASA) January 29, 2026
Астронаутите ќе летаат во новиот вселенски брод „Орион“, кој ќе биде лансиран во вселената со Space Launch System (SLS). Ова ќе биде прв пат луѓе да летаат во овие вселенски летала и прв пат човечки екипаж да се приближи до Месечината од „Аполо 17“ во 1972 година.
За разлика од идните мисии, „Артемис II“ не е дизајнирана за да слетуваат астронаути на површината на Месечината. Наместо тоа, екипажот ќе орбитира околу Месечината, ќе помине зад нејзината далечна страна и ќе се врати на Земјата. Мисијата е замислена како сеопфатен тест на системите што ќе се користат за идните слетувања.
НАСА го користи овој лет за да докаже дека нејзините вселенски летала, ракети и технологии за одржување на живот се безбедни и сигурни за патување на луѓето во длабоката вселена. Сценариото на мисијата „Артемис II“ потсетува на „Аполо 8“ во 1968 година, кога астронаутите за прв пат се прошетаа околу Месечината без да слетаат.
Свет
Стармер ја посети Кина, односите меѓу двете земји се зајакнуваат; Трамп: Она што го прават е многу опасно
Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека е „многу опасно“ за Велика Британија да соработува со Кина, додека британскиот премиер Кир Стармер го бранеше „зближувањето“ со Пекинг. Зборувајќи пред кинеските и британските бизнис лидери во Банката на Кина, Стармер ги повтори своите „многу топли и многу добри“ разговори со претседателот Кси Џинпинг претходниот ден.
Британскиот премиер ја бранеше својата посета на Кина како начин за обнова на меѓусебната доверба и зајакнување на трговските односи со Пекинг.
Тој повтори дека разговорите им овозможиле да „остварат вистински напредок“ и дека „ние ја градиме довербата и почитта што се толку важни“.
Трамп: Она што го прават е многу опасно
Како и неодамнешната посета на канадскиот премиер Марк Карни, ова зближување меѓу Лондон и Пекинг е извор на иритација за Доналд Трамп, во услови на растечко соперништво меѓу двете најголеми економии во светот.
„Многу е опасно за нив да го прават тоа“, предупреди американскиот претседател за време на брифингот за медиумите по пристигнувањето во Вашингтон за премиерата на документарецот за неговата сопруга Меланија Трамп.
Стармер им рече на новинарите во авионот на пат кон Кина дека Велика Британија може да продолжи да ги зајакнува економските врски со Кина, без да го налути Трамп, поради долгата историја на тесна соработка на неговата земја со Соединетите Американски Држави.
„Односот што го имаме со САД е еден од најтесните односи што ги имаме, во одбраната, безбедноста, разузнавањето, а исто така и во трговијата и во многу други области“, рече тој.
Вкупно беа потпишани околу десет договори за соработка, чии детали сè уште се нејасни, а двете влади се согласија и да спроведат „студија за изводливост за да се испита можноста за отворање преговори за билатерален договор за услуги“.
Свет
САД се закануваат со царини за увозниците на нафта за Куба: „Очекувам Куба наскоро да пропадне“
Американскиот претседател Доналд Трамп се закани со нови царини за земјите што испорачуваат нафта на Куба, засилувајќи го притисокот врз комунистичката земја.
Трамп потпиша извршна наредба со која прогласува национална вонредна состојба и воспоставува процес за воведување царини на стоки од земји што продаваат или на друг начин испорачуваат нафта на Куба, заштитувајќи ја националната безбедност и надворешната политика на Соединетите Американски Држави од злонамерните дејствија и политики на кубанскиот режим, соопшти Белата куќа.
Висината на царините сè уште не е прецизирана, ниту пак се издвоени земјите чии производи би можеле да се соочат со американски тарифи.
„Наредбата ги овластува државниот секретар и секретарот за трговија да преземат сите потребни мерки, вклучително и издавање правила и упатства, за спроведување на царинскиот систем и поврзаните мерки. Претседателот може да ја измени Наредбата ако Куба или засегнатите земји преземат значајни чекори за справување со заканата или за усогласување со целите на националната безбедност и надворешната политика на САД“, се додава во соопштението.
Трамп: Очекувам Куба наскоро да се распадне
Пред неколку дена, Трамп рече дека очекува Куба наскоро да се распадне, наведувајќи дека Венецуела, нејзиниот поранешен главен снабдувач, повеќе не испраќа нафта или пари на островот.
Венецуела беше најголемиот снабдувач на нафта на Куба, но откако американските воени сили го заробија и соборија венецуелскиот претседател Николас Мадуро, Трамп успешно изврши притисок врз привремената претседателка на земјата, Делси Родригез, сега да испорачува венецуелска нафта во Соединетите Држави.

