Свет
Кинески воени бродови се појавуваат на неочекувани места: сојузниците на САД загрижени
Кинески воени бродови пловат покрај австралискиот брег повеќе од три недели, доаѓајќи на 350 километри од Сиднеј, изведувајќи борбени вежби без преседан во близина на Нов Зеланд. Вежбите беа започнати без официјално известување и предизвикаа вознемиреност во двете океански земји. Кинеската поморска моќ повеќе не е ограничена на Јужното Кинеско Море или Тајванскиот теснец, туку стана речиси реалност, пишува CNN.
Кинески воени бродови се забележани и во близина на Виетнам и Тајван. Кина не се извини, туку тврди дека го почитува меѓународното право, а кинеските медиуми сугерираат дека западните земји треба да се навикнат на кинеските воени бродови во блиските води.
Во минатото, партнерите на Вашингтон наоѓаа утеха во нивните силни врски со САД, но тоа беше пред бурната средба на Доналд Трамп со украинскиот претседател Володимир Зеленски и одлуката на американскиот претседател да ја прекине помошта за Украина. Овој настан предизвика вознемиреност во главните градови низ Пацификот. Многумина се прашуваат – ако САД ѝ свртат грб на Украина, дали ќе го направат истото во Азија кога ќе се соочи со Пекинг, анализираат медиумите.
Зближувањето на Трамп со Русија и заладувањето на односите со Европа ја зголемија вознемиреноста во индо-пацифичкиот регион, каде што многу нации очекуваат САД да ја контролираат кинеската агресија. Аналитичарите велат дека сојузниците, кои долго време се потпираа на САД да обезбедат безбедносни гаранции што им овозможија да ги ограничат сопствените трошоци за одбрана, сега се прашуваат што ќе бара администрацијата на Трамп за возврат.
Австралија се погрижи светот да биде свесен за движењата на Кина во меѓународните води во Јужниот Пацифик, објавувајќи дневни информации за нивната локација. Секретарот за одбрана Ричард Марлс рече дека податоците ќе бидат анализирани за да се утврди што точно прави Кина и каква порака има намера да испрати.
Амбасадорот на Кина во Австралија, Ксијао Киан, тврди дека Кина не претставува никаква закана за Австралија, сигнализирајќи дека треба да се очекуваат повеќе воени бродови: „Како голема сила во овој регион, нормално е Кина да испраќа свои бродови да извршуваат различни видови активности“.
Питер Дин, директор за надворешна политика и одбрана во Центарот за американски студии на Универзитетот во Сиднеј, вели дека Трамп сака мир во Украина; сепак, ја игнорира загриженоста на Зеленски за долгорочната одржливост на тој мир без мерки за држење на Путин под контрола. „Се чини дека Трамп сака мир по секоја цена, но не нужно праведен и траен мир. Прашањето е како изгледа договорот. Колку е тој подготвен да се откаже?“
Дури и пред судирот на Трамп со Зеленски, присуството на кинески воени бродови покрај нејзините брегови го привлече вниманието на Австралија кон AUKUS, безбедносен договор со САД и Обединетото Кралство. Загриженоста настана откако британски новинар го праша американскиот претседател дали разговарал за AUKUS со британскиот премиер.
„Што значи тоа?“ одговори Трамп. Британскиот министер за финансии Скот Бесент коментираше: „Мислам дека ќе треба да ги ограничиме прашањата на оние што може да ги разбере“.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Трамп и Ердоган разговарале за ситуацијата во Сирија и Газа
Турскиот претседател Реџеп Таип Ердоган вчера телефонски разговарал со американскиот претседател Доналд Трамп за развојот на настаните во Сирија и Газа, соопшти кабинетот на турскиот претседател.
Сиријската влада, која добива поддршка од Турција, по неколкудневни судири со курдските Сиријски демократски сили (СДФ), сојузници на САД, објави прекин на огнот. Сирија им дала на СДФ четири дена за интеграција во централната држава.
Трамп и Ердоган разговарале и за борбата против Исламска држава и за судбината на нејзините затвореници во сириските затвори. Турција ја смета СДФ за терористичка организација поврзана со ПКК, група што води долгогодишна вооружена борба против турската држава.
Трамп го поканил Ердоган да се приклучи на американската иницијатива „Одбор за мир“ за Газа. Ердоган се заблагодарил и рекол дека Турција ќе продолжи да соработува со САД по тоа прашање. Одборот е одобрен од Советот за безбедност на ОН и има за цел да воспостави меѓународни стабилизациски сили во Газа.
Европа
Франција бара воена вежба на НАТО во Гренланд
Франција побара НАТО да одржи воена вежба на Гренланд и е подготвена да учествува, соопшти Елисејската палата, објави Си-Ен-Ен.
Франција, заедно со други европски земји, минатата недела распореди дел од воениот персонал на Гренланд за да учествува во посебна заедничка вежба предводена од Данска.
Ова доаѓа во време кога американскиот претседател Доналд Трамп ги засили заканите за анексија на арктичкиот остров со сила. Неговите изјави го доведоа во прашање деценискиот безбедносен сојуз предводен од САД во Европа.
Што е воена вежба на НАТО?
Вежбите на НАТО ги свикува командантот на НАТО и можат да бидат со големина од неколку офицери до „вежби од целосен обем што вклучуваат борбени сценарија што вклучуваат авиони, воени бродови, артилерија, оклопни возила и илјадници војници“, вели НАТО на својата веб-страница.
Земјите-членки на НАТО учествуваат во вежбите со обезбедување национални придонеси во форма на војници, опрема или друга поддршка. „Земјите учеснички генерално ги финансираат своите национални придонеси“, наведува НАТО.
Свет
Трамп во интервју: Ако Иран се обиде да изврши атентат врз мене, ќе бидe избришан од лицето на земјата
Американскиот претседател Доналд Трамп во обемно интервју се осврна на првата година од својот втор мандат, зборувајќи за намалувањето на бројот на вработени во федералната администрација, предизвиците во спроведувањето на имиграциските закони и за својот интерес за купување на Гренланд, пишува „ЊузНејшн“.
Во разговор со водителката Кејти Павлич, по повод годишнината од неговата инаугурација, Трамп од Рузвелтовата соба зборуваше за приоритетите на својата администрација за 2026 година – од економската политика до надворешните закани.
„На некој начин јас бев улов, а сега сум повеќе ловец, морам да ви кажам. Тоа се лоши луѓе, тоа се болни луѓе. Ова е попријатно“, рече Трамп.
„Донесов одлични извршни уредби. На пример, водата од чешма – водата не сакаше да тече. Ги имаше сите тие смешни рестрикции. Јас ги укинав. Сламките – повеќе не мора да бидат хартиени. Би сакал Конгресот сето тоа да го потврди“, изјави Трамп.
Трамп изјави дека неговата администрација отпуштила „стотици илјади федерални службеници“ со цел економијата да се пренасочи од државни субвенции кон раст на приватниот сектор.
„Мразам да отпуштам луѓе, но отпуштивме стотици илјади федерални службеници затоа што имавме 10 луѓе за да се заврши една работа“, рече Трамп, додавајќи дека тие работници преминале во приватниот сектор каде заработуваат „два или три пати повеќе пари“.
Тој ги критикуваше и демократите за нивното однесување за време на говорот за состојбата на нацијата.
„Демократите седат таму и не аплаудираат“, рече Трамп. „Нешто не е во ред со нив.“
Коментирајќи ги протестите против Имиграциската и царинска служба (АЈС) во Минеаполис, Трамп изјави дека тие не биле организирани од локалното население, туку од „професионални, платени луѓе“.
„Тоа се професионални, платени луѓе. Тие се како актери“, рече тој, при што телевизискиот водител Дон Лемон го нарече „губитник“.
Тој ја критикуваше и пратеничката Илхан Омар, велејќи дека таа „доаѓа од земја што дури нема влада“ и ја нарече „ужасна“ поради, како што наведе, држење лекции на Американците за уставните права.
Трамп изјави дека засега не е подготвен да се повика на Законот за побуна (Insurrection Act) во Минесота, но додаде дека не би имал „никаков проблем“ да го стори тоа доколку федералната имиграциска служба се соочи со понатамошни опструкции.
„Мислам дека сè уште не е време. Можеби ќе биде во некој момент“, рече тој, наведувајќи дека „над 40 проценти од претседателите“ го користеле тој закон.
Трамп го бранеше својот интерес за Гренланд како прашање на национална безбедност, а не како бизнис со недвижности, истакнувајќи ја неговата стратешка позиција во однос на Русија и Кина.
„Се наоѓа на такво место што е буквално толку важно за националната безбедност“, рече тој.
Тој го поврза Гренланд со својот систем за противракетна одбрана, кој го нарекува „златна купола“. „Градиме златна купола, ќе имаме купола над земјата. Поседувањето на Гренланд ја прави златната купола многу поефикасна“, изјави Трамп, додавајќи дека постојната технологија може да пресретне дојдовни проектили „буквално 100 отсто од времето“.
Трамп упати остро предупредување до Иран поради заканите со атентат, велејќи дека одобрил целосна одмазда доколку се направи обид за напад врз неговиот живот.
„Дадов многу јасни инструкции. Ако се случи нешто, ќе бидат избришани од лицето на земјата“, рече Трамп. Тој го критикуваше и поранешниот претседател Џо Бајден дека не одговорил доволно силно на иранските закани за време на неговиот мандат.
На прашањето за американскиот заложник Денис Којл, кого талибанците го држат речиси една година, Трамп рече дека не е запознаен со случајот, но вети дека ќе преземе чекори откако новинарката му ги изнесе деталите.
„Дајте ми информации. Јас ќе се погрижам за тоа“, изјави Трамп.

