Европа
„Не е прашање дали ќе има земјотрес, туку кога“
Јосип Аталиќ, градежен инженер и координатор во Хрватскиот центар за земјотресно инженерство, вели дека од последниот голем земјотрес во таа земја во 1999 година, кога загинаа 17.000 луѓе, во Турција почнале сериозни инвестиции.
Но, тоа не беше доволно, вели Аталиќ, додавајќи дека таму има многу стара градба, која е во лоша состојба и дека е многу полоша од градбата во Хрватска.
Турција и Сирија вчера рано наутро беа погодени од земјотрес со јачина од 7,8 степени. По тоа, следуваа уште земјотреси, а над 4.000 луѓе ги загубија животите, но уште многу се под урнатините.
„Да се случеше земјотрес овде во Загреб како во Турција, немаше да беше поинаку. Ќе имавме целосно урнат, уништен град. Во тој дел на Турција градежништвото не е отпорно на земјотреси од оваа јачина. Имаше многу силен земјотрес во 1999 година и оттогаш почна сериозно да се инвестира. Но. од 1999 до 2022 година не се градеше многу, а тоа е сè што се градеше претходно, не е градба што е отпорна на земјотреси“, вели професорот на Градежниот факултет за „Данас.хр“.
По земјотресот во 1999 година, турските институции ја препознаа итната потреба за намалување на ризикот во земјата подложна на земјотреси.
Веќе следната година беше изгласан закон за спроведување задолжителни градежни проверки и градежни инспекции на сите објекти.
Аталиќ нагласува дека зградите изградени во согласност со прописите отпорни на земјотреси сè уште се во малцинство.
„И нивната стара градба е лоша, многу полоша од нашата, а претходните земјотреси им направија голема штета. Штом побараа помош, знаете дека е вистинска драма“, коментира инженерот, пренесува „Индекс.хр“.
Турција долго време е интересна за истражувачите на земјотреси.
Германскиот научен центар за геонауки (ГФЗ) од Потсдам инсталира мерни уреди во Турција уште во 80-тите и ја следи сеизмичката ситуација таму. Резултатите покажуваат дека ризикот од земјотреси е многу висок во целиот регион околу Мраморното Море, на чиј брег се наоѓа Истанбул.
„Не е прашање дали ќе се случи земјотрес, прашање е кога ќе се случи“, рече Марко Бонхоф, сеизмолог од ГФЗ и експерт за регионот уште во 2019 година.
Тој, како и други експерти, оваа оценка ја заснова на искуството од неколку силни земјотреси во текот на историјата на Истанбул, врз основа на мерењата што покажуваат постојано движење на плочите под Мраморното Море и на фактот дека право веднаш до Истанбул има област од зоната на земјотресот, која долго време е сомнително мирна.
„Постојат многу индикации дека областа е заглавена долго време. Се создаваат стресови, кои на крајот ја надминуваат јачината на карпата, а потоа одеднаш се намалуваат во рок од неколку секунди со поместување на двете тектонски плочи за неколку метри“, објасни сеизмологот во интервју со платформата на научното списание ESKP (Earth System Knowledge Platform).
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Европа
Ја оставил девојка си да умре на највисоката планина во Австрија: сега е на судење, протекуваат детали
Повеќе од една година откако 33-годишна жена замрзна до смрт на највисоката планина во Австрија, нејзиното момче утре ќе се појави на судење по обвинение за убиство од небрежност. Керстин Г. почина од хипотермија за време на трагично искачување на Гросглокнер во јануари минатата година. Нејзиното момче е обвинето дека ја оставило исцрпена и незаштитена во близина на врвот во бури додека отишол да побара помош, објави Би-Би-Си.
Судењето предизвика огромна дебата
Обвинителите велат дека обвинетиот, како поискусен планинар, бил „одговорен туристички водич“ и не се вратил на време ниту повикал помош за својата девојка. Австриските медиуми го идентификуваа како Томас П., кој негира какво било кривично дело. Неговиот адвокат Карл Јелинек ја опиша смртта на жената како „трагична несреќа“.

Судењето предизвика голем интерес и дебата, не само во Австрија, туку и во планинарските заедници далеку надвор од нејзините граници, бидејќи го поставува прашањето каде личната проценка и преземањето ризик стануваат предмет на кривична одговорност.
За што го обвинуваат?
Државното обвинителство во Инсбрук го смета за одговорен затоа што, „за разлика од неговата девојка, тој веќе имал многу искуство во алпски тури и го испланирал патувањето“. Тие го обвинуваат дека отишол на турата иако неговата девојка „никогаш не учествувала во алпска тура со оваа должина, тежина и надморска височина, и покрај тешките зимски услови“.
Обвинителството објави список од девет пропусти, вклучувајќи го и моментот што двојката тргнала два часа предоцна, не понеле „доволна опрема за кампување за итни случаи“ и дека „ѝ дозволил на својата девојка да користи… меки чизми за сноуборд и друга несоодветна опрема“.
Што вели одбраната?
Обвинетиот ги оспорува овие обвинувања. Во изјава, неговиот адвокат Карл Јелинек рече дека двојката ја испланирала турата заедно. „Двајцата се сметале себеси… доволно искусни, соодветно подготвени и добро опремени“, рече тој. Додаде дека двајцата имале „релевантно искуство во планинарење“ и биле „во многу добра физичка состојба“.
Керстин Г. почина сама во снегот на ледена планинска падина. Доколку биде осуден, Томас П. се соочува со затворска казна до три години. Според австрискиот весник „Дер Стандард“, пресудата би можела да значи „промена на парадигмата во планинските спортови“ и да влијае на тоа колку планинарите би можеле да бидат одговорни кон своите сопатници во иднина.
Европа
Во Британија се апсат 1.000 педофили месечно: „Плаќаат за емитување во живо злоупотреба на деца, понекогаш за само 20 фунти“
Полицијата во Велика Британија апси околу 1.000 осомничени педофили секој месец, а заканата од сексуална злоупотреба на деца расте, предупреди Националната агенција за криминал (NCA) на Велика Британија. Бројот на апсења се зголеми од 500 на 800 месечно пред неколку години, а сега на 1.000, објави „Скај Њуз“.
Роб Џонс, директор за операции во NCA, рече дека онлајн групите доведоа до тоа сторителите да го оправдуваат своето однесување, бидејќи алгоритмите ги поврзуваа истомислениците на насилниците. Додека соработуваат на „дарк веб“, како „платформи за откривање“ тие ги користеа водечките платформи на социјалните медиуми за „пронаоѓање и злоупотреба на ранливи деца“.
Како што младите луѓе сè повеќе се потпираат на интернет, тие се изложени на уште поголеми ризици. Џонс ја опиша ситуацијата како „исклучително штетна“. „Сакаме општеството да се спротивстави на ова, а сторителите да се соочат со своите постапки, што е сосема спротивно на она што се случува онлајн“, предупреди тој.
Според NCA, количината на материјал што Националниот центар за исчезнати и експлоатирани деца им го доставил на британските власти речиси се дуплирала во последните три години. Само за една недела во јануари, NCA и полициските сили низ цела Британија извршиле 252 апсења. Од уапсените, 118 биле обвинети, а 35 биле осудени на суд. Операцијата заштитила 407 деца.
Меѓу злосторствата во пораст е плаќањето за емитување во живо на злоупотреба на деца, понекогаш за само 20 фунти. NCA, исто така, предупреди на таканаречените „Ком групи“, садистички заедници кои ја претвораат злоупотребата во игра. Џонс рече дека членовите на овие групи „се поттикнуваат едни со други“ да извршат „уште погрдни злосторства“.
Беки Ригс, раководител на Националната единица за заштита на децата и истрага за злоупотреба, рече дека полицајците работат „неуморно“ за да ги фатат насилниците. Сепак, таа нагласи дека технолошките компании мора „итно да дејствуваат за да ги направат своите платформи непријателска средина за сторителите“.
Европа
Мечка забележана во близина на Будимпешта
Мечка е видена во близина на Будимпешта. Животното веројатно не е од дивината, туку избегало од приватна фарма, објави општината Чомор, која е оддалечена околу 15 километри од центарот на унгарската престолнина. Властите ги повикуваат жителите да бидат внимателни.
Првите информации се појавија во вторник наутро, кога општината Фот објави дека добила „пријава за видување мечка во шумска област над Кукукхегја, на периферијата на соседниот Моѓород“. Бидејќи добро познатиот резерват за мечки Вересегхаз се наоѓа во близина, веднаш се посомнева дека животното избегало оттаму.
Сепак, наскоро излезе соопштение од општината Вересегхаз во кое се наведува дека мечката не избегала од нивниот резерват и дека објектот функционира безбедно и без проблеми.
Општината Чомер објави дека нејзините вработени и локалното ловно здружение се во постојан контакт со експерти. Тие, исто така, апелираа до жителите на улиците Левендула, Козефеги, Панорама и Визмусор да бидат внимателни.
На граѓаните им се препорачува привремено да избегнуваат одење во околните шумски области и полиња, доколку е можно. Доколку некој види мечка, не треба да ѝ се приближува, туку веднаш треба да се јави на бројот за итни случаи 112. „Надлежните органи континуирано ја следат ситуацијата“, соопштија властите.

