Свет
„Политико“: Новите земји членки би можеле да се приклучат кон ЕУ, без да добијат право на вето
Нови држави би можеле да се приклучат кон Европската Униј, без целосни права на глас, со цел да се направи процесот на проширување поприфатлив за лидери како унгарскиот премиер Виктор Орбан, објави „Политико“.
Предлогот за промена на правилата за членство е во рана фаза и би требало да биде одобрен од сите сегашни членки, изјавиле тројца европски дипломати и еден претставник на ЕУ запознаен со разговорите. Идејата предвидува новите членки да ги добијат целосните права откога Унијата ќе ги реформира своите институционални механизми за да се отежни можноста одделни држави да ставаат вето врз европски политики.
Станува збор за нов обид на земјите што поддржуваат проширување, како Австрија и Шведска, да го оживеат процесот што е блокиран од Будимпешта и уште неколку други престолнини, поради страв од конкуренција на локалните пазари или загрозување на безбедносните интереси.
Претседателот на Одборот за европски прашања во германскиот Бундестаг, Антон Хофрајтер, изјави дека идните членки треба да се обврзат дека нема да имаат право на вето сè додека не се воведе квалификувано мнозинство во повеќето области на одлучување.
Според иницијативата, земјите што се на пат кон членство – како Украина, Молдавија и Црна Гора – би ги уживале придобивките од членството, но без правото на вето, кое државите членки традиционално го сметаат за клучен инструмент на суверенитет во рамките на Унијата.
Предлогот, кој неформално се разгледува меѓу земјите на ЕУ и Европската комисија, би овозможил прием на нови членки под пофлексибилни услови, без потреба од отворање на основните договори на Унијата.
Претходно, лидерите на ЕУ инсистираа дека се потребни институционални реформи пред приемот на нови држави предупредувајќи на ризик од блокади во Брисел. Но, обидите да се укине правото на вето и за постојните членки наидоа на отпор од Унгарија, Франција и од Холандија.
Хофрајтер оцени дека планот би овозможил Унијата да остане функционална и по проширувањето и дека земјите од Западен Балкан го сметаат овој пристап за конструктивен и остварлив.
Идејата се појавува во време на растечко незадоволство во источните и балканските земји кандидати, кои со години спроведуваат реформи, но не напредуваат кон членство.
Претседателот на Црна Гора, Јаков Милатовиќ, за „Политико“ изјави дека „сега е време да се оживеат процесот и идејата за Европската Унија како заедница што сè уште има привлечна моќ“.
Заменик-премиерот на Украина, Тарас Качка, повика на креативни решенија за деблокирање на процесот на проширување истакнувајќи дека чекањето не е опција.
Иако претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, го постави проширувањето како стратешки приоритет и најави можен прием на Украина и на Молдавија до 2030 година, земјите членки засега не покажуваат подготвеност за забрзување на процесот.
„Политико“ наведува дека лидерите од Западен Балкан – Албанија, Босна и Херцеговина, Косово, Црна Гора, Северна Македонија и Србија – ќе се сретнат со европските челници во Лондон на самитот во рамките на Берлинскиот процес, посветен на поголема регионална интеграција како чекор кон идното членство во Унијата.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Европа
Околу 500 патници заглавени во авиони поради снег во Минхен
Околу 500 патници останале заглавени во авиони на аеродромот во Минхен, откако нивните летови биле откажани поради обилни снежни врнежи. Иако дел од авионите биле подготвени за полетување, патниците не можеле да се вратат во терминалот поради недостиг на автобуси и зафатени паркинг-позиции за авионите.
Повеќе од 100 летови планирани за четврток навечер биле откажани поради снегот, а дел од патниците ја поминале целата ноќ во леталата.
Лоша логистика и ограничен капацитет
Според портпарол на авиокомпанијата Луфтханза, дури и летовите што добиле специјални дозволи за ноќно полетување не можеле да тргнат. Како причина се наведува тоа што сите паркинг-места за авиони во близина на терминалот биле веќе зафатени, а капацитетот на автобусите за превоз на патници бил ограничен.
„Во тој момент сите паркинг-места кај терминалот беа исполнети, а бројот на автобуси е ограничен“, изјавил портпаролот, додавајќи дека организацијата на автобускиот превоз е во надлежност на аеродромот.
Летови кон повеќе европски и светски дестинации
Според информациите на Луфтханза, погодени биле летови кон Сингапур, Копенхаген, Гдањск, Грац и Венеција. Дури во раните утрински часови автобуси пристигнале и ги превезле патниците до терминалот.
Од аеродромот во Минхен кратко соопштиле: „Жалиме за непријатностите што настанаа“.
Студен бран во регионот
Ледениот бран изминатите денови го зафати и Виена, додека хаос беше пријавен и во Марибор, каде што голем број жители останаа без струја, а дел и без вода.
Поради состојбата, во поширокото подрачје на вториот по големина град во Словенија беше прогласена вонредна состојба.
Свет
(Видео) Студентски протести и немири на повеќе универзитети во Иран
Студенти втор ден по ред протестираат на неколку универзитети во Иран, а протестите на места прераснаа во немири, јавуваат локалните новински агенции.
Тензиите се случуваат во период кога земјата се соочува со зголемено американско воено присуство во регионот и обиди за договор со Вашингтон околу нуклеарната програма.
Судири и повредени студенти
Иранската државна телевизија објави снимки од лица за кои тврди дека се „претставувале како студенти“ и нападнале провладини студенти во Техеран. Според извештаите, неколкумина биле повредени откако кон нив биле фрлани камења.
Students at Amir Kabir University in Tehran resisted an attempt by Basij members to stop their rally against the Islamic Republic on Sunday. In the footage, plainclothes Basij members can be seen on the right side. pic.twitter.com/VWXZ0SBiNY
— Iran International English (@IranIntl_En) February 22, 2026
Протести се одржале и на универзитети во Машхад, на североистокот од земјата. Организацијата за човекови права ХРАНА соопшти дека интервенцијата на безбедносните сили предизвикала повреди кај демонстрантите и објави видеоснимки од случувањата.
Пораки против врховниот лидер
Во јавноста се појави и видео од Технолошки универзитет Шариф во Техеран, на кое наводно се слуша како демонстранти го осудуваат врховниот лидер Али Хамнеи, нарекувајќи го „убиствен лидер“.
На снимката се слушаат и повици до Реза Пахлави, синот на соборениот ирански шах кој живее во егзил, да стане нов монарх.
Students at Khajeh Nasir University gathered on the campus on Sunday to protest the government and voice support for exiled Prince Reza Pahlavi, videos shared by the university student newsletter show. pic.twitter.com/awommwsfVv
— Iran International English (@IranIntl_En) February 22, 2026
Продолжување на тензиите
Овие протести следуваат по антивладините демонстрации минатиот месец, кои започнаа поради економските тешкотии и брзо прераснаа во политички барања. Според извештаите, тие немири биле најжестоки од Исламската револуција во 1979 година.
Ситуацијата во Иран и понатаму останува напната, со засилено присуство на безбедносните сили на универзитетите и во поголемите градови.
Свет
Иран e подготвен на компромис со САД за да избегне американски напад, објави Ројтерс
Иран кажал дека е подготвен да направи отстапки во својата нуклеарна програма во разговорите со САД, во замена за укинување на санкциите и признавање на неговото право да збогатува ураниум, со цел да избегне американски напад.
Двете страни и понатаму се длабоко поделени – дури и околу обемот и редоследот на олеснувањето на строгите американски санкции – по две рунди разговори, изјавил висок ирански функционер за Ројтерс.
Сепак, Ројтерс за првпат објавува дека Иран нуди нови отстапки откако разговорите завршија минатата недела, кога страните изгледаа далеку од договор и поблиску до воен конфликт.
Аналитичарите велат дека овој потег сугерира оти Техеран се обидува да ја одржи дипломатијата жива и да спречи голем американски напад.
Функционерот изјавил дека Техеран сериозно би разгледал комбинација од испраќање половина од својот највисоко збогатен ураниум во странство, разредување на остатокот и учество во создавање регионален конзорциум за збогатување – идеја што периодично се споменува во долгогодишната дипломатија поврзана со Иран.
Иран би го сторил тоа во замена за американско признавање на неговото право на „мирно нуклеарно збогатување“ во рамки на договор што би вклучувал и укинување на економските санкции, рекол функционерот.
Дополнително, Иран понудил можност американски компании да учествуваат како изведувачи во големите нафтени и гасни индустрии на Иран, во рамки на преговорите за решавање на деценискиот спор околу нуклеарните активности на Техеран.
„Во рамки на економскиот пакет што се преговара, на Соединетите Држави им се понудени можности за сериозни инвестиции и конкретни економски интереси во иранската нафтена индустрија“, изјавил функционерот.
Вашингтон го гледа збогатувањето ураниум во Иран како можен пат кон нуклеарно оружје. Иран негира дека има намера да развива нуклеарно оружје и бара неговото право на збогатување ураниум да биде признаено.
Иран и САД ги обновија преговорите претходно овој месец, додека САД го зголемуваат своето воено присуство на Блискиот Исток. Иран се закани дека ќе ги нападне американските бази во регионот доколку биде нападнат.
Иранскиот функционер изјавил дека најновите разговори ја нагласиле разликата меѓу двете страни, но подвлекол дека „постои можност за постигнување привремен договор“ додека преговорите продолжуваат.

