Свет
Поплави во Европа: Во Романија има мртви, во Чешка стотици евакуирани
Во Европа беснеат поплави, а веќе има и жртви. Пет лица загинаа во источна Романија, а десетици останаа заглавени во поплавените подрачја, соопштија итните служби.
Поплави ја погодија и централна Европа, па жителите од делови на Полска и Чешка беа евакуирани, а Унгарија, Словачка и Австрија очекуваат слично сценарио во остатокот од викендот.
Спасувачките служби се бореа да спасат 95 луѓе во тешко погодените источни области Галац и Васлуи. Хеликоптер е распореден во Галац за да помогне во потрагата и спасувањето.
Невремето погоди 19 градови во осум окрузи во Романија, при што силните ветрови соборија десетици дрвја кои оштетија автомобили и ги блокираа патиштата и сообраќајот. Романскиот премиер Марсел Чолаку го откажа своето денешно патување.
За време на викендот невреме и силни поплави ги погодија Чешка, Полска, Австрија, Германија, Словачка и Унгарија.
Inundaţii în localitatea Pechea, județul Galați- https://t.co/iVkUXlbFYX
Sursa video: ISU Galaţi pic.twitter.com/xqgA0Va0kr
— AGERPRES (@agerpres) September 14, 2024
Во Чешка повеќе од 60.000 домаќинства останаа без струја поради паднатите дрвја.
Цивилната заштита евакуираше околу 400 жители од неколку села, многу возови не сообраќаат, а сите стравуваат дека ситуацијата ќе се влоши бидејќи водениот бран се приближува до големите градови како Прага.
Поради подемот на Влтава, подготовки за поплави се прават и во Прага, каде пловидбата е привремено прекината. Досега околу 400 жители се евакуирани од неколку села на чешко-полската граница.
Tributary dams across eastern Czech Republic have started releasing large volumes of water to bring reservoir levels down to create storage for what could become one of the worst flooding events in Central Europe’s modern history.pic.twitter.com/VOzn6OZK58
— Nahel Belgherze (@WxNB_) September 12, 2024
Во Брно, вториот по големина чешки град, локалната болница е евакуирана, а пациентите ќе бидат префрлени во други болници, дури и во околните градови, јавуваат локалните медиуми.
Според метеоролозите се очекува дополнително зголемување на водостојот на реките. Од петокот во речиси цела држава наврнаа од 50 до 110 литри дожд на метар квадратен.
Floods in Czechia https://t.co/7XJFK2oTyY
— Petr Hajek (@PeeterpoolPetr) September 14, 2024
Реките почнаа да се излеваат од коритото и во регионот Ополе во југозападна Полска, а пожарникарите мораа да одговорат на околу 400 повици за помош.
Полскиот министер за внатрешни работи Томаш Сиемонак исто така ја посети областа. Тој објави фотографии од спасувањето на „Икс“ и рече дека во селото се испратени околу 100 пожарникари и 60 полицајци.
Жителите на селото Мороу во југозападна Полска синоќа се евакуирани откако реката Мори се излеа од коритото. Уште 400 луѓе се евакуирани во градот Глучолази, кој е загрозен од високиот водостој на реката Биала Глучоласка.
Ciężka noc w Głuchołazach. Przed godziną 3 wobec podnoszącego się stanu Białej Głuchołaskiej i po naradzie z @MSWiA_GOV_PL i @KGPSP burmistrz podjął decyzję o ewakuacji mieszkańców kilku ulic przylegających do rzeki. Do akcji ruszy 60 policjantów, a miasto i rzekę zabezpiecza w… pic.twitter.com/iLHMhvwknW
— Tomasz Siemoniak (@TomaszSiemoniak) September 14, 2024
До сабота до 18 часот пожарникарите во Полска регистрирале 1.300 интервенции поврзани со отстранување на последиците од обилните врнежи од дожд.
Постојано се спроведуваат превентивни дејствија во загрозените подрачја, спасувачките служби се сè уште подготвени за интервенција, се наведува во соопштението на полската противпожарна и спасувачка служба.
Вчера локалните метеоролошки станици процениле дека во планините на полско-чешката граница може да наврнат до 400 литри дожд на метар квадратен за 72 часа. Во недела ситуацијата на истокот на соседна Германија може да стане и критична.
⚠️🇵🇱 | FLOOD WARNING:
📍 Nysa, Wrocław, and Głuchołazy, Poland
– Date:September 14th, 8:00 AM
– Situation:Water levels at Lake Nyskie identical to 1997 flood forecast
– Warning: River water levels critically high,flooding expected#powódź #Powodź #deszcz #wielkawoda2 #żywioł pic.twitter.com/d9xqZx1SY9— Weather monitor (@Weathermonitors) September 14, 2024
Сериозни поплави за време на викендот се предвидуваат и за Унгарија, Австрија и Словачка.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Трамп тврди дека Путин се согласил на прекин на огнот, пристигна првата реакција на Зеленски
Претседателот на САД, Доналд Трамп, изјави дека неговиот руски колега, Владимир Путин, се согласил со неговото барање да не се напаѓа Киев и другите украински градови и места една недела.
„Јас лично го замолив претседателот Путин да не го напаѓа Киев и другите градови и места една недела“, рече Трамп на брифинг за медиумите, нагласувајќи дека Украина се соочува со екстремно ниски температури. „И тој се согласи. Морам да ви кажам, тоа беше многу убаво. Многу луѓе ми рекоа – не губете време на тој повик. Но, јас го направив тоа“, додаде тој.
Претседателот на САД не разјасни кога или на кој начин го упатил тоа барање до Путин, ниту на кој датум треба да стапи на сила наводното прекин на огнот. Коментарите на Трамп, исто така, следеа по шпекулациите дека Киев и Москва се согласиле на пауза во нападите врз енергетската инфраструктура на другата страна, иако ниту една страна не ги потврди тврдењата ниту ја коментираше изјавата на Трамп.
Во меѓувреме, украинските воздухопловни сили објавија дека московските сили лансирале повеќе од 100 беспилотни летала во Украина преку ноќ, при што се регистрирани 18 погодоци во различни области.
По објавата на Трамп, се огласи украинскиот претседател Володимир Зеленски.
„Важна изјава од американскиот претседател за можноста за обезбедување безбедносна заштита на Киев и другите украински градови во текот на овој екстремен зимски период. Снабдувањето со електрична енергија е основа на животот. Ги цениме напорите на нашите партнери кои ни помагаат да ги заштитиме животите. Ви благодариме, претседателе Трамп! Нашите тимови разговараа за ова во Обединетите Арапски Емирати. Очекуваме спроведување на постигнатите договори. Чекорите кон деескалација придонесуваат за вистински напредок кон завршување на војната“, напиша Зеленски.
An important statement by @POTUS about the possibility of providing security for Kyiv and other Ukrainian cities during this extreme winter period. Power supply is a foundation of life. We value the efforts of our partners to help us protect lives. Thank you, President Trump! Our…
— Volodymyr Zelenskyy / Володимир Зеленський (@ZelenskyyUa) January 29, 2026
Претходно денес, рускиот министер за надворешни работи, Сергеј Лавров, изјави дека Русија го смета примирјето што го бара украинскиот претседател Володимир Зеленски за неприфатливо.
Претходно, се појавија непотврдени извештаи дека и руските и украинските сили добиле наредби привремено да ги запрат нападите врз енергетската инфраструктура. Информациите беа раширени преку воени блогови и канали на Телеграм, без официјална потврда од Москва или Киев, а беа објавени од „Киев Пост“.
Според про-Кремљ блогерот Владимир Романов, на руските сили наводно им било забрането да напаѓаат инфраструктурни објекти низ цела Украина, вклучувајќи го Киев и неговата околина, како и трафостаници, термоцентрали, хидроелектрани и објекти за складирање гас, нафта и гориво.
Забраната, според овие тврдења, требало да трае до 3 февруари. Во исто време, украинскиот канал Супернова+ објави дека слична усна инструкција наводно стигнала до украинските војници, со повик да не се напаѓа руската енергетска инфраструктура.
Овие извештаи потоа беа поврзани со трилатерални разговори одржани во Абу Даби на 23 и 24 јануари, во кои беа вклучени и САД.
„Фајненшл тајмс“ објави дека се водени разговори за евентуално запирање на руските напади врз украинските енергетски објекти во замена за воздржување на Киев од напади врз руските нафтени објекти и танкери. Сепак, некои украински канали предупредија дека нема конечен договор и дека секоја пауза ќе биде краткотрајна.
Украина се подготвува за екстремен студен бран, при што температурите во некои делови од земјата веројатно ќе паднат на -30 степени Целзиусови во наредните денови.
фото/Depositphotos
Регион
Загреб доделува по 800 евра за новороденче
Градското собрание на Загреб денес на седница донесе одлука за зголемување на финансиската помош за новороденчиња од 600 на 800 евра, за зголемување на рокот за нејзина реализација од шест на 12 месеци по раѓањето на детето, како и посвоените деца да го остваруваат ова право до 15-годишна возраст.
Изменетата одлука за финансиска помош за новороденчиња, која на Градското собрание му беше предложена за усвојување од Клубот на градски советници „Можемо!“ и Клубот на градски советници на СДП, беше усвоена на седницата со 36 гласа „за“, а шест пратеници се воздржаа од гласање.
Опозицијата обвини дека станува збор за социјална, а не за демографска мерка.
Предлогот на владејачките партии во градот наиде на остри критики од опозицијата, која го нарече зголемувањето на финансиската помош за новороденчиња популистичка мерка, и социјална, а не демографска мерка, бидејќи нема да има демографски ефект, иако ситуацијата е „алармантна“.
Претседателот на Клубот на градски советници на HDZ-DP-HSU, Марио Жупан, истакна дека веруваат дека предложениот износ на финансиска помош, особено имајќи го предвид зголемувањето на семејните трошоци, не ги одразува потребите на семејствата со две, три или повеќе деца. За целите на политиката на пронатализам, тие побараа во амандмани финансиската помош за првото дете да биде 900 евра, за второто дете 1.200 и за третото и секое следно дете 1.500 евра, но овие амандмани не беа прифатени – 16 беа „за“, 25 против и еден воздржан.
Тие предупредија дека во Загреб, главниот град на Република Хрватска, во 2024 година се родени 6.862 деца, што е за 1,9 проценти помалку отколку во 2023 година, а пад на новороденчињата е забележан и низ цела Хрватска и Европа.
Пратеникот Томислав Јелиќ од Клубот на градски советници „Једино Хрватска!“, предупреди дека оваа финансиска помош за новороденчиња е „срамно ниска“. Тој рече дека и предлагачите од Можемо! и СДП му потврдија дека станува збор за социјална мерка, што значи дека Градот Загреб воопшто нема демографски мерки, иако ситуацијата е „алармантна“. Тој истакна дека 90 проценти од градовите и општините во Хрватска имаат неколку пати поголеми бенефиции за новороденчиња од Градот Загреб.
Претставникот Јосип Периша од Клубот на градски претставници „Марија Селак Распудиќ – Независна листа“ тврдеше дека зголемувањето од 600 на 800 евра не е доволно и дека тоа е само измама на социјалната политика, со оглед на тоа што основните и суштинските потреби за новороденчето во семејството надминуваат 1.500 евра, а големиот проблем е што нема зголемување за секое следно дете.
фото/ Depositphotos
Свет
Остар пад на цената на златото
Цените на златото и среброто денес забележаа остар пад, по период на силен раст што ги донесе скапоцените метали на рекордни нивоа. Златото падна под 5.300 долари за унца, додека среброто потона од рекорднаta вредност од над 80 долари. Ова е сигнал дека порастот на цените влегол во она што аналитичарите го предупредуваат како „опасна фаза“.
Пресвртот на пазарот ги натера инвеститорите да бидат претпазливи по месеци раст поттикнат од побарувачката од Кина, купувањата од централните банки и геополитичките тензии, пишува Yahoo Finance.
Аналитичарите велат дека корекцијата била очекувана со оглед на брзината и силата на претходниот раст.
„Има сè помалку простор за понатамошен раст на цените на златото и среброто по неодамнешните рекорди“, рече Карстен Фрич, аналитичар во Комерцбанк. „Јасно е дека инвеститорите сè повеќе профитираат, а целиот раст е на стаклени нозе“, додаде тој.
Рајан Мекеј, виш стратег за стоки во TD Securities, се согласува, велејќи дека растот на цените е „одвоен од фундаменталните фактори“. Според неговите зборови, „корекцијата е одамна задоцнета“. Мекеј, исто така, забележува дека физичката побарувачка од Кина и Индија, клучни двигатели на растот, сега „слабее“ поради исклучително високите цени.

