Свет
Шпанија парализирана од снежнo невреме
Шпанската влада во понеделник ќе испрати конвои со вакцини против Ковид-19 и залихи на храна во областите отсечени по невремето „Филомена“, што донесе најголеми снежни врнежи во последните неколку децении низ цела централна Шпанија, при што загинаа четири лица.

Повеќе од 430 патишта се завеани, а стотици патници останаа на аеродромот Барајас во Мадрид, од каде летовите беа откажани од петокот, но беше најавено дека наскоро постепено ќе се нормализира воздушниот сообраќај.Метеоролозите предупредуваат на опасни временски услови во наредните денови, а следната недела се очекува пад на температурите до минус 10 степени, пренесува Ројтерс.

„Потребно е да се обезбедат здравствени материјали, вакцини и храна и да се отвори патот за испорака на стоки“, вели министерот за транспорт, Хозе Луис Абалос. Околу 100 работници и клиенти поминаа две ноќи спиејќи во трговски центар во Мајадахонда, град северно од Мадрид, откако во петокот остана заробен од снежна бура.
Возовите од Мадрид, кои беа откажани во петокот, започнаа да сообраќаат денес.Државната агенција за метеорологија (Аемет) потврди дека во саботата паднале меѓу 20 и 30 сантиметри снег во Мадрид, што се нема случено од 1971 година.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Чудните светли линии на Меркур сугерираат дека сепак не е „мртов“
Најмалата планета во Сончевиот систем, Меркур, можеби крие голема тајна. Според новите модели, необичните светли ленти што се протегаат низ неговите кратери и падини веројатно се знак за неодамнешна геолошка активност. Ова откритие сугерира дека Меркур, спротивно на претходните претпоставки на астрономите, не е геолошки „мртва“ и неинтересна планета, туку дека нејзиниот „пеколен пејзаж“ е сè уште активен, пишува Science Alert.
До неодамна, научниците знаеја само за мал број од овие светли ленти, официјално наречени линеи. Но, астрономот Валентин Бикел од Универзитетот во Берн и неговите колеги од Астрономската опсерваторија во Падова спроведоа студија што вклучуваше 402 такви формации. Нивната работа овозможува сосема нова слика за Меркур како изненадувачки нестабилна планета, со оглед на тоа што е мало небесно тело без атмосфера кое се лади веќе 4,5 милијарди години.
Користејќи машинско учење, тимот анализираше 100.000 слики со висока резолуција направени помеѓу 2011 и 2015 година. Тие открија дека долгите светли линии на површината на Меркур се претежно групирани на падините на кратерите свртени кон сонцето, иако не секогаш изгледа дека потекнуваат од постоечки вдлабнатини.
Се смета дека ваквите геолошки формации на други планети би еродирале брзо. Затоа, авторите на студијата претпоставуваат дека лентите на Меркур сè уште се формираат и развиваат денес. Со други зборови, тие не се траги од турбулентно минато, туку од сегашноста на планетата, поттикната од протокот на топлина и испарливи материи, како што е сулфурот, под површината.
Бикел објаснува можен механизам: „Испарителните материи можеби стигнале до површината од подлабоките слоеви преку мрежа од пукнатини во карпите, создадени од претходен удар.“
Повеќето од лентите, велат истражувачите, се чини дека потекнуваат од светли вдлабнатини познати како „шуплини“. Се верува дека овие шуплини се создадени и со ослободување на испарливи материи и обично се наоѓаат плитко под површината или по должината на рабовите на големи ударни кратери.
Тимот се надева дека ќе ја потврди својата хипотеза со нови слики од Меркур од мисиите на Европската вселенска агенција (ESA) и Јапонската агенција за истражување на вселената (JAXA). Доколку површината на Меркур е навистина сè уште активна, наскоро треба да добиеме подетален увид. Студијата е објавена во списанието Nature Communications Earth & Environment.
Свет
(Видео) Трамп: Не спиев на состанокот, само ги затворив очите
Дали спиеше или му беше досадно? За американскиот претседател Доналд Трамп, сè е, како што вели тој, во окото на набљудувачот.
Трамп рече дека не спиел, туку дека му било досадно, за време на состанокот на кабинетот во декември, кога постојано ги затворал очите.
„Некои луѓе рекоа дека ги затворил очите. Гледајте, беше доста досадно“, рече Трамп, предизвикувајќи смеа кај службениците во кабинетот на Белата куќа.
„Не спиев. Само ги затворив очите затоа што сакав да излезам оттаму. Патем, не спиев. Не спијам многу“, додаде тој.
This is elder-abuse territory. The Trump family should be held accountable for letting this happen. pic.twitter.com/cbbMMm93qf
— Republicans against Trump (@RpsAgainstTrump) December 2, 2025
На 79 години и во својот последен мандат, Трамп се обидува да ги отфрли сомнежите за сопствената виталност.
Тој често им се фали на новинарите за својата ментална подготвеност, им нареди на помошниците да објават повеќе од неговиот распоред и повремено се поигрува со идејата за трет мандат, и покрај уставните ограничувања.
Во претходните администрации, состаноците на кабинетот беа во голема мера затворени за камерите и се сметаа за рутински.
За Трамп, тие станаа еден вид сцена на која тој и неговиот тим ги истакнуваат достигнувањата за кои веруваат дека се недоволно објавени од медиумите.
Во еден случај минатата година, состанок емитуван во живо траеше повеќе од три часа, веројатно неговото најдолго јавно појавување пред камера.
Свет
(Видео) Луѓето се враќаат на Месечината за прв пат по 50 години
За прв пат по повеќе од половина век, човештвото се подготвува да се упати кон Месечината.
Мисијата „Артемис II“ на НАСА, чие лансирање е закажано за 6 февруари, ќе однесе четири астронаути на десетдневно патување околу Месечината, по што тие повторно ќе влезат во атмосферата на Земјата со рекордна брзина од околу 40.000 километри на час.
Who would you take with you on a trip around the Moon?
As we prepare to send our Artemis II astronauts around the Moon, we’d love to know who’s on your dream team. Use the hashtag #NASAMoonCrew and we may share yours during the launch broadcast: https://t.co/2cTxQZwOYf pic.twitter.com/UNvEJsVbSS
— NASA (@NASA) January 26, 2026
Иако мисијата не вклучува слетување, таа е клучен чекор во планот на САД за воспоставување долгорочно човечко присуство надвор од ниската орбита на Земјата, објавува „Еуроњуз“.
„Артемис II“ е втората мисија во програмата „Артемис“ на НАСА, започната во 2017 година со цел враќање на луѓето на Месечината и евентуално испраќање астронаути на Марс. Мисијата следи по успешниот тест лет без екипаж на „Артемис I“, кој орбитираше околу Месечината кон крајот на 2022 година.
For the crew of Artemis II, their mission will soon be reality. Learn about the challenges they face and the teamwork required to fly around the Moon.
Episode 2 of Moonbound is live—and free to watch on NASA+: https://t.co/NtKmF2gywp pic.twitter.com/KBHBmVYYd6
— NASA (@NASA) January 29, 2026
Астронаутите ќе летаат во новиот вселенски брод „Орион“, кој ќе биде лансиран во вселената со Space Launch System (SLS). Ова ќе биде прв пат луѓе да летаат во овие вселенски летала и прв пат човечки екипаж да се приближи до Месечината од „Аполо 17“ во 1972 година.
За разлика од идните мисии, „Артемис II“ не е дизајнирана за да слетуваат астронаути на површината на Месечината. Наместо тоа, екипажот ќе орбитира околу Месечината, ќе помине зад нејзината далечна страна и ќе се врати на Земјата. Мисијата е замислена како сеопфатен тест на системите што ќе се користат за идните слетувања.
НАСА го користи овој лет за да докаже дека нејзините вселенски летала, ракети и технологии за одржување на живот се безбедни и сигурни за патување на луѓето во длабоката вселена. Сценариото на мисијата „Артемис II“ потсетува на „Аполо 8“ во 1968 година, кога астронаутите за прв пат се прошетаа околу Месечината без да слетаат.

