Европа
(Видео) Португалија во шок по несреќата со жичницата, 15 мртви: „Се движеше со полна брзина“
Португалија е во шок бидејќи 15 лица загинаа кога жичницата „Глорија“, стара 140 години, една од главните туристички атракции во Лисабон, излета од шините. Уште 18 лица се однесени во болница, од кои пет се во сериозна состојба, потврдија службите за итни случаи, објави „Би-би-си њуз“.
Властите соопштија дека меѓу загинатите во несреќата, која се случи вчера околу 18.05 часот, има странски државјани, но нивната националност сè уште не е потврдена.
Градоначалникот на Лисабон, Карлос Моедас, ја посети болницата и ја нарече несреќата „трагичен момент за градот“. Португалската влада прогласи ден на национална жалост, а претседателот Марсело Ребело де Соуза изрази сочувство и солидарност со семејствата погодени од оваа трагедија.
🚨BREAKING🚨:LISBON FUNICULAR DERAILS 🚋
Close-up footage shows the Elevador da Glória, one of the city’s most iconic trams, after it jumped the tracks in central Lisbon. Emergency services rushed to the scene, with at least 3 fatalities confirmed. pic.twitter.com/zZ3D03PAXi
— The_Independent (@TheIndeWire) September 3, 2025
Полицијата и службите за итни случаи поминаа часови на местото на настанот, а почнати се неколку истраги за причината за несреќата. Истрагата ја водат компанијата што управува со жичницата, Националниот орган за безбедност во сообраќајот и криминалистичката полиција.
Компанијата за јавен превоз во Лисабон, „Карис“, објави дека се извршени сите редовни инспекции на жичницата – големи четиригодишни, привремени двегодишни, како и дневни, неделни и месечни проверки.
И покрај редовните проверки, изјавите на очевидци сугерираат дека системот за сопирање откажал поради што жичницата се превртела по стрмна улица и се урнала во зграда.
#ÚLTIMAHORA ⚠️ Varios heridos en #Lisboa al descarrilar el Ascensor de la Gloria, uno de los funiculares más populares de la capital portuguesa.#Portugal #Lisbon pic.twitter.com/OtM2dOhTDe
— eSPAINews (@eSPAINews_) September 3, 2025
Неколку луѓе биле заробени во урнатините и морале да бидат ослободени од спасувачите. Снимките што кружеле на социјалните мрежи покажале дека светложолтата жичница е превртена и целосно уништена. Еден сведок изјавил за португалскиот весник „Обсервадор“ дека возилото било „надвор од контрола, без сопирачки“.
„Сите почнавме да трчаме затоа што мислевме дека ќе ја удри онаа подолу“, рече Тереза д’Аво. „Но, излета од кривината и удри во зграда“. Друг сведок изјави за SIC TV дека жичницата се спуштила по стрмната улица со полна брзина. „Удрила во зградата со брутална сила и се срушила како картонска кутија, немала сопирачки“, рече таа.
Жичницата „Глорија“ е едно од најпознатите обележја на Лисабон. Отворена е во 1885 година, а три децении подоцна е електрифицирана. Познатите жолти вагони се клучен дел од транспортот во ридестиот дел на Лисабон.
фото: принтскрин
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Европа
Русите ја нападнаа Украина со хиперсонични ракети „Циркон“
Синоќа, руските сили започнаа напад врз Украина користејќи четири хиперсонични крстосувачки ракети „Циркон“, една балистичка ракета „Искандер-М“, една антирадарска ракета „Х-31П“ и 62 беспилотни летала. Од вкупниот број дронови, околу 40 беа од типовите „Шахед“, „Гербера“ и „Италмас“, соопштија украинските воздухопловни сили, пренесува „Украинска правда“.
Според утринските извештаи, украинската воздушна одбрана уништила или попречила две хиперсонични крстосувачки ракети „Циркон“ и 52 дронови од различни типови до 9 часот наутро.
Напади на една ракета и девет дронови биле регистрирани на осум локации, додека остатоци од соборените летала паднале на две локации.
Информациите за преостанатите три ракети сè уште се проверуваат.
Во одбивањето на нападот учествуваа воздухопловни авиони, противвоздушни ракетни единици, единици за електронско војување, системи за беспилотни летала и мобилни противпожарни групи на украинските одбранбени сили. Нападот сè уште е во тек бидејќи неколку руски беспилотни летала остануваат во украинскиот воздушен простор.
Европа
Навални наводно бил убиен со отров 200 пати појак од морфиум: го има во јужноамериканските отровни жаби
Рускиот опозициски лидер Алексеј Навални беше убиен од смртоносен токсин пронајден во јужноамериканските отровни жаби, соопштија Велика Британија и неколку европски сојузници.
Траги од епибатидин се пронајдени во примероците од телото на Навални, за кои се верува дека ја предизвикале неговата смрт во сибирската казнена колонија пред две години, соопшти Министерството за надворешни работи на Велика Британија. Сојузниците велат дека само руската држава имала „средства, мотив и можност“ да го употреби смртоносниот отров. Кремљ ги отфрли тврдењата како „информативна кампања“, според новинската агенција Тасс, пренесува Би-Би-Си.
Што е епибатидин?
Епибатидинот е природен невротоксин изолиран од кожата на еквадорската отровна жаба, објаснува токсикологот Џил Џонсон. Таа за Би-Би-Си изјави дека е „200 пати посилен“ од морфинот. Епибатидинот може да се најде природно во отровните жаби во дивината на Јужна Америка, но може да се произведе и во лабораторија.
Отровот не е природно присутен во Русија, наведоа европските сојузници во нивната изјава. Иако епибатидинот е испитуван како лек против болки и за ублажување на болни воспалителни состојби на белите дробови, тој не се користи медицински поради неговата токсичност.

Ова моќно хемиско соединение делува на никотинските рецепторите во нервниот систем, според Џонсон. Таа објасни како ги претерано стимулира овие нервни рецептори, што во вистинската доза може да предизвика грчеви во мускулите, парализа, напади, забавен срцев ритам, респираторна инсуфициенција и на крајот смрт.
Аластер Хеј, професор по еколошка токсикологија на Универзитетот во Лидс, изјави за агенцијата PA дека неговите ефекти можат да доведат до прекин на дишењето и дека „секое отруено лице умира од задушување“. Наоѓањето на токсинот во нечија крв „сугерира намерна администрација“, додаде тој. Токсичноста на епибатидинот може дури и да се „зголеми со истовремена употреба на одредени други лекови, а тие комбинации се испитувани“, рече Хеј.
Што рече Русија?
Европските лаборатории потврдија дека Навални починал од непознат отров, објавија сојузниците во саботата. Москва претходно тврдеше дека Навални починал од природна смрт, иако неговата вдовица Јулија Навални постојано тврдеше дека нејзиниот сопруг бил „убиен“ со труење. Руската амбасада во Лондон ја негираше вмешаноста на Москва во смртта на Навални, опишувајќи го извештајот како „измислица од западните фабулисти“ и „некропропаганда“.
Портпаролката на Кремљ, Марија Захарова, беше цитирана од руската државна новинска агенција Тасс: „Сите овие разговори и изјави се информативна кампања насочена кон одвлекување на вниманието од итни проблеми на Западот“. Навални беше во затвор три години, а непосредно пред неговата смрт бил префрлен во арктичка казнена колонија. Според руските извештаи, 47-годишникот рекол дека се чувствувал лошо по кратка прошетка, а потоа се срушил и никогаш не се освестил.
Европа
(Видео) Чесите протестираат поради претседателот во повеќе од 400 градови и општини
Илјадници луѓе се собраа вчера во повеќе од 400 градови и општини низ Чешка во поддршка на либералниот претседател Петр Павел, во услови на спор со десничарската популистичка влада.
Протестите следеа по повикот на граѓанската иницијатива „Милион моменти за демократија“, која ги повика поддржувачите да го поддржат шефот на државата во неговиот судир со владејачката коалиција, објави новинската агенција CTK.
Организаторите изјавија дека до 90.000 луѓе веќе се собрале на митинг во Прага на 1 февруари со истата цел и најавија дека овој пат ќе се приклучат и помали градови и заедници низ целата земја.
Brno… pic.twitter.com/qmge0jLdr7
— David (@SDavee69) February 15, 2026
Најавени се нови масовни протести
Уште еден масовен протест е планиран за 21 март во паркот Летна во Прага под слоганот „Нема да дозволиме да ни ја украдат иднината!“.
Помеѓу 8.000 и 10.000 луѓе се собраа во вториот по големина град, Брно, според CTK, додека неколку стотици излегоа во помалите градови.
Слики објавени во чешките медиуми покажаа демонстранти во градови како држат портрети на Павел, објави Дпа.

People carry a large Czech national flag as they take part in a protest to support Czech President Petr Pavel, at Old Town Square in Prague, Czech Republic, 01 February 2026. Organizers estimate 80,000 to 90,000 people fill the square and parts of Wenceslas Square during a protest linked to a dispute over the decision not to appoint lawmaker Filip Turek as environment minister, involving Petr Macinka, leader of the Motorists party. EPA/MARTIN DIVISEK
На некои транспаренти имаше прецртани фотографии од членови на владата и слогани како „Јас сум на страната на претседателот“ и „Се срамам од сегашната влада“.
Спорот ескалираше откако Павел кон крајот на јануари изјави дека министерот за надворешни работи Петр Мацинка се обидел да го уценува.

