„Во ходникот лежи нејзиниот куфер. Некој напишал Whore Greta (Грета ку*ва) на него со црн маркер. Натписот е опкружен со израелско знаме и со пенис. Куферот бил конфискуван од израелската армија и ѝ бил вратен на Грета Тунберг каков што бил“. „Се однесуваат како петгодишни деца“, вели шведската активистка со смеа на почетокот на интервјуто за шведскиот дневен весник „Афтонбладет“.

Заедно со десетици други мировни активисти Грета двапати се обиде да отплови до Газа оваа година, да достави хуманитарна помош и барем симболично да ја пробие израелската поморска блокада. Во вториот обид младата Швеѓанка се приклучи на глобалната флотила „Сумуд“, која израелската морнарица ја запре во меѓународни води на почетокот на октомври и ги притвори активистите.

„Не станува збор за мене, туку за илјадници Палестинци“
„Афтонбладет“ разговараше со Грета во шведскиот колектив, каде што живее со пријатели, една недела по враќањето дома од израелски притвор, каде што активистите поминаа неколку дена и, тврди таа, претрпеле понижување, навреди и малтретирање.

Грета вели дека не сака наслови за себе и за тортурата на која била подложена: „Ова не е за мене или за другите од флотилата. Има илјадници Палестинци, стотици од нив деца, кои се држат во притвор без судење во моментот и кои веројатно се мачат. И, пред сè, станува збор за оние што живеат во Газа“.

Ако Израел, покрај целото вниманието на светот, може да се однесува вака кон една добро позната бела жена со шведски пасош, замислете што им прават на Палестинците, истакнува Грета: „Она што го доживеавме е само мал дел од она што го доживеаа Палестинците. На ѕидовите од нашите затворски ќелии видовме дупки од куршуми, дамки од крв и врежани пораки од палестински затвореници, кои беа таму пред нас“.

Потоа за „Афтонбладет“ ја опишува ноќта кога израелската армија ја запре флотилата. „Војници со маски и автоматско оружје ја презедоа палубата и ги заклучија активистите на долната палуба. Некои нè чуваа, а други шетаа околу бродот кинејќи работи и фрлајќи ги наоколу. Не знам што се случи со храната, лековите, пелените и со додатокот за мајчино млеко“, вели Грета.

Потоа пристигнаа во Ашдод, израелско пристаниште на четириесетина километри јужно од Тел Авив. На Грета веднаш ѝ било наредено да ја соблече маицата, на која пишувало „Слободна Палестина“: „Ме зграпчија, ме фрлија на земјата и ме покрија со израелско знаме. Ме тепаа и ме клоцаа додека бев завиткана во тоа знаме. Злоупотребата продолжи со часови“.

Израелските војници постојано ја нарекуваа „ку*ва“ на шведски и правеа селфи со неа. Од нејзината чанта зедоа сè што имаше врска со Палестина и демонстративно го исечкаа со нож. Потоа се појави израелскиот министер за јавна безбедност, Итамар Бен-Гвир.

„Тој извика дека сме терористи и дека сакаме да убиеме еврејски деца. Некои од нас извикаа назад, но веднаш беа однесени настрана и претепани. Можев да го видам тоа со крајот на окото бидејќи секојпат кога ќе ја кренев главата, стражарот што стоеше до мене ме удираше“, рече Грета продолжувајќи:

„Потоа Бен-Гвир донесе снимател и ми рече дека ќе се погрижи да бидам третирана како терористка, дека сум Хамас и дека ќе скапувам во затвор. Додека тој викаше, јас мирно му цитирав конвенции на ОН и му реков дека Израел мора да го почитува меѓународното право“, рече таа.

Бен-Гвир подоцна зборуваше во израелските медиуми за неговата посета на затворот и се пофали со суровиот третман што лично го наредил: „Се гордеам што се однесуваме кон активистите на флотилата како да се соучесници на терористите. Тие треба да ги искусат условите во затворот ‘Кециот’ и двапати да размислат пред да се вратат во Израел“.

Потоа Грета опишува бесконечни средби со израелски службеници, кои сакале таа да потпише документи и изјави во кои, меѓу другото, се наведува дека нелегално влегла во Израел, што таа го одбила. Потоа била врзана со пластични врвки, со заврзани очи и однесена во затвор.

„Ме принудија да се соблечам, ми се потсмеваа, се однесуваа агресивно и насилно. Ни ги зедоа лековите и ги фрлија во ѓубре пред нашите очи. И нè снимаа цело време. Има многу работи што веќе не ги паметам. Толку многу работи се случуваа во исто време“, објасни шведската активистка.

Во затворот, вели Грета, на еден ѕид била залепена голема фотографија, на која се гледа бомбардирана Газа и луѓе како бегаат, со текст на арапски: „Нова Газа“. Таа поминала пет дена во затвор во разни ќелии. Како и другите затвореници, ѝ давале малку храна, а ни малку вода за пиење. Биле принудени да пијат од чешмите на мијалниците на тоалетите, од кои течела кафеава течност.

„Беше ужасно жешко, 40-ина степени. Постојано баравме вода. Чуварите поминуваа покрај шанковите и се смееја. Фрлаа шишиња со вода во кантите за ѓубре пред нас. Ноќе редовно доаѓаа и удираа по шанковите, ги палеа ламбите и нè тераа да станеме“, рече таа.

„Една активистка се разбесни и додека поминуваше, шутна канта за ѓубре во која чуварите ги фрлаа своите шишиња со вода. Шишињата се стркалаа, а Грета и другите се фрлија на подот и бргу ги отворија шишињата и ја испија водата што ја оставиле чуварите“, пишува шведскиот дневен весник.

Грета Тунберг раскажува како во еден момент 60-ина луѓе биле ставени во мал кафез на сонце од страна на чуварите: „Луѓето се онесвестуваа, а преостанатите молевме за лекар. Потоа чуварите ни рекоа дека ќе нè задушат со гас и донесоа цилиндри со гас“.

Критика кон шведската амбасада
За време на испрашувањето, Грета рече дека Хамас понудил да ја замени за еден од израелските заложници. „Афтонбладет“ разговараше со уште тројца членови на флотилата, кои во голема мера го потврдија исказот на Тунберг и кои сите доживеале разни видови злоупотреба и понижување. Покрај тоа, сите тие се многу критични кон постапките на персоналот на шведската амбасада во Израел.

Кога ја праша „Афтонбладет“, министерката за надворешни работи Марија Малмер Стенергард одговори: „Шведските граѓани се ставија во голем ризик. Флотилата отплови кон Газа со ист резултат како и минатиот пат, никаква помош не стигна до цивилното население во Газа од нивните бродови“.

фото: принтскрин