Свет
Поранешниот шеф на дипломатијата на Украина: Ако вака продолжи, ја губиме војната
Дмитро Кулеба беше министер за надворешни работи на Украина до пред неколку месеци. Гидеон Рахман од „Фајненшл Тајмс“ за првпат се сретна со него во Киев во 2023 година. Во септември, 43-годишниот Кулеба поднесе оставка по четири години на министерската позиција. Тој јавно не го коментираше неговото заминување. Но, се претпоставува дека тој бил сменет поради воени неуспеси и тензии меѓу соработниците на претседателот Володимир Зеленски.
Рахман се сретнал со Кулеба деновиве во хотел во Лондон и го раскажал тој разговор и неговите впечатоци во напис за „Фајненш тајмс“.
Во продолжение прочитајте од прво лице како Рахман го доживувал разговорот со до неодамна еден од најблиските соработници на Зеленски и за што разговарале:
„На почетокот на разговорот за неизбежната тема, му кажав на Кулеба дека е широко распространето мислењето дека Украина ја губи војната. Поранешниот шеф на украинската дипломатија се согласува дека работите изгледаат лошо: ‘Имаме ли денес средства и алатки за да ја свртиме ситуацијата и да го промениме текот на настаните? Не, не. И ако вака продолжи, ќе ја изгубиме војната’.
Бев изненаден од неговата отвореност. Имаше пауза пред малку да го омекне своето тврдење: ‘Факт е дека работите изгледаат лошо на бојното поле. Но, работите изгледаа уште полошо во првите месеци од 2022 година. Она што го мразам во моите разговори со европските и американските соговорници е дека сите прашуваат што е подготвена да направи Украина, што е подготвена да прифати. Ве молиме одговорете на вашето прашање. Што е подготвен Путин да прифати? Неговата цел е јасна. Тој мора да ја разбие украинската држава на еден или друг начин… Зошто да земам само дел ако на крајот можам да преземам сè? Тоа е неговата логика’.
Семејното потекло на Кулеба совршено го подготви за задачата да му ја објасни украинската борба на светот. Татко му бил дипломат, мајка му професорка по украински јазик. Како млад, тој брзо напредуваше во дипломатската служба и стана вицепремиер во 2019 година, а една година подоцна и министер за надворешни работи.
Западната претпазливост во врска со воената помош за Украина беше постојан извор на фрустрација за Зеленски. Прашувам зошто Кулеба мисли дека западните сојузници биле толку неволни да испорачаат напредно оружје.
‘Прашањето зошто Западот не прави нешто обично е најтешко. Ние Украинците имаме среќа што Џо Бајден беше претседател на САД во 2022 година, бидејќи во спротивно работите ќе одеа многу полошо за нас. Но, неговиот ум е обликуван од логиката на Студената војна, може да разговара за членството на Украина во НАТО или за нуклеарните бомби. Преокупирана со опасностите од нуклеарна војна – стравувањата на кои Путин сè уште игра – администрацијата на Бајден бавно го пренесува офанзивното оружје во Украина’.
Што е со Доналд Трамп? Дали е загрижен Кулеба? ‘Воопшто не сум загрижен, бидејќи тоа не е нешто што можам да го променам. Прво, одвојте го она што го кажува Трамп од она што го кажуваат луѓето околу него. Маск и синот на Трамп можат да кажат што сакаат. Но, ако погледнете што кажа Трамп, тоа е sамо две работи, дека ќе ја запре војната и второ, дека Зеленски е најдобриот трговец во светот’.
Потоа вели нешто изненадувачко: ‘И рускиот и украинскиот лидер изразуваат подготвеност да разговараат бидејќи не сакаат да го отфрлат Трамп. Првиот што го стори тоа ја губи играта, нели? Ако Трамп, да речеме, му се налути на Путин, дали ќе возврати? Можеби со зајакнување на Украина?’.
Тоа е атрактивна мисла, но не изгледа многу сигурно. Трамп често го изразуваше своето восхитување на Путин и јасно го гледа како негов рамен. Тој беше прилично ладен кон Зеленски.
На прашањето дали може да се постигне мировно решение – и кој е виновен за блокирањето на договорот – жестоко се дебатира уште од почетокот на војната. Понекогаш се истакнува дека Русија и Украина биле подготвени да склучат договор само неколку месеци по почетокот на инвазијата на Путин во февруари 2022 година, но дека западните сојузници на Киев ја убедиле Украина да го отфрли договорот.
Кулеба беше вклучен во разговорите со Русите. Тој воздивнува: ‘Немаше мировно решение во 2022 година. Овој аргумент го слушнав насекаде, но оваа гледна точка е целосна инверзија на реалноста. Познавајќи ги нашите западни партнери, ако имаше и најмала шанса за крај на војната во 2022 година ќе не туркаа да се договориме’.
Руските мировни предлози, според него, беа сосема несериозни: ‘Тие дури имаа една одредба дека целата украинска тешка оклопна опрема мора да биде сместена во магацини кои ќе бидат под контрола на руските сили. Значи, планот беше јасен. Неутрализирајте ја Украина, чувајте ja освоената територија, демилитаризирајте ја Украина, а потоа нанесете го последниот удар“.
Го прашувам Кулеба, дали луѓето во Велика Британија или ЕУ треба да се чувствуваат директно загрозени од Русија. Неговиот одговор е дециден: ‘Од почетокот на инвазијата, приватно им кажувам на колегите министри за надворешни работи дека тие ќе бидат следни ако не ни помогнат да ја победиме Русија. И ми велат дека тоа е премногу, бидејќи нивните земји се членки на НАТО и Путин нема да се осмели да нападне’.
Но, Кулеба верува дека НАТО повеќе не е железната гаранција каква што беше некогаш: ‘Довербата на европските сојузници во НАТО не се заснова на член 5 од Северноатлантскиот договор. Во реалноста, таа се заснова на една реченица – САД ќе ги бранат сите, a оваа реченица му припаѓа на Бајден. Што ако имате претседател кој вели дека нема да ја брани секоја педа од вашата територија. Штитот паѓа и Путин ќе се чувствува слободен да прави што сака’.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Мета и Гугл обвинети за штетно влијание врз менталното здравје на децата
Гугл и Мета на Марк Закерберг се обвинети дека намерно ги прават своите платформи зависни за децата и со тоа го оштетуваат нивното ментално здравје.
Извршниот директор на Мета, Марк Закерберг, се појави вчера на суд во Лос Анџелес, каде што сведочеше на судење кое ја стави неговата компанија во центарот на вниманието поради штетните ефекти на социјалните медиуми врз децата.
Жена од Калифорнија, која ги користела Инстаграм на Мета и Јутјуб на Гугл, изјави дека апликациите ѝ ја поттикнувале депресијата и самоубиствените мисли.
Тужителот почнал да го користи Јутјуб на шестгодишна возраст, Инстаграм на 11-годишна возраст, а потоа „Тик-ток“ и Снепчет. Овие последни две платформи веќе постигнале договор за компензација со жената.
Тужбата ги обвинува компаниите дека се обидуваат да ги „привлечат“ децата во своите услуги, иако биле свесни за негативните последици по менталното здравје што би можеле да ги предизвикаат.
Во центарот на спорот е прашањето дали социјалните мрежи предизвикуваат зависност кај децата.
Мета и Гугл ги негираа обвинувањата, а Мета се повика на студија на Националните академии на науките која не открила никаков ефект на социјалните медиуми врз менталното здравје на децата.
Доколку Мета го изгуби случајот, ќе мора да му плати отштета на тужителот, а таквата пресуда би имала влијание врз кредибилитетот на компаниите за социјални мрежи во време кога сè повеќе влади низ целиот свет ги забрануваат овие апликации за деца под 16 години, пренесуваат медиумите.
Зборувајќи пред судот, Закерберг рече дека жали што неговата компанија бавно ги препознавала корисниците под 13 години на Инстаграм. Додаде дека во меѓувреме се направени подобрувања.
– Би сакал да го постигнавме тоа порано – рече тој.
Минатата недела, на судењето сведочеше и шефот на Инстаграм, Адам Мосери, категорично отфрлајќи го концептот на зависност од социјалните мрежи.
Забраната за социјални медиуми за деца под 16 години веќе стапи на сила во Австралија.
Во Франција, законот што предвидува забрана на социјалните мрежи за корисници под 15 години е во парламентарна процедура. Во меѓувреме, се очекува Советот на министри на Шпанија да одобри слична забрана за корисници под 16 години и да ја испрати во парламентот.
Германскиот канцелар Фридрих Мерц вчера објави дека би бил отворен за разгледување на таква забрана.
Норвешка, Грција, Обединетото Кралство, Данска, Италија и Холандија се меѓу многуте европски земји кои дебатираат за некаков вид забрана.
Свет
„Ер Форс Уан“ добива нов дизајн по желба на Доналд Трамп
Американскиот претседателски авион, познат како „Ер Форс Уан“, ќе добие нов дизајн со златна, темно црвена и темно сина боја. Тоа е изглед што го претпочита претседателот Доналд Трамп, отстапувајќи од шемата на бои воведена во 1960-тите за време на администрацијата на Џон Ф. Кенеди, објавува Би-би-си.
Воздухопловните сили на САД потврдија дека „Ер Форс Уан“ и другите авиони што ги користат високи американски функционери, вклучувајќи ја и првата дама Меланија Трамп, ќе добијат нова комбинација на бои за време на закажаните поправки и одржување. Тие исто така објавија и илустрација на новиот дизајн.
Златната боја, истакнат дел од новата комбинација, е една од омилените бои на претседателот Трамп, која тој често ја користи во Белата куќа и во неговите хотели.
Плановите за голем редизајн што Трамп првично ги предложи за време на неговиот прв мандат беа отфрлени од неговиот наследник, Џо Бајден. Новата палета на бои веќе е видена на макети на авионот во Белата куќа и се совпаѓа со изгледот на приватниот авион што Трамп го користеше за неговата кампања во 2024 година, понекогаш нарекуван „Трамп Форс Уан“.
Иако не е познато колку ќе чини боењето, американските воздухопловни сили изјавија за Би-Би-Си дека „не се очекува новите барања за бојадисување да резултираат со дополнителни одложувања или трошоци за програмата“.
Новата шема на бои ќе биде применета на авионот Боинг VC-25B што моментално го транспортира претседателот, четири авиони Ц-32 кои често се користат како „Ер Форс Ту“ за потпретседателот и нов авион дониран од Катар.
Свет
Четири француски области под црвено предупредување за поплави поради бурата „Педро“
Четири департмани во Франција – Жиронда, Ло-ет-Гарон, Шарант-Мортим и Мен-ет-Лоара се уште се под црвено предупредување за поплави поради бурата „Педро“ што ја погоди земјата, додека 15 други области се под портокалово ниво на тревога.
Во градот Анже, се очекува нивото на водата на реката Мен да го надмине нивото од јануари 2000 година и би можело да достигне 6,12 метри, со понатамошен раст до петок, објави порталот „BFM TV“.
Во Либурно, општинскиот план за вонредни состојби беше активиран за прв пат откако реката се искачи за повеќе од 1,30 метри за помалку од еден час.
Врвот на бранот сè уште не е достигнат, а прогнозите покажуваат дека нивото би можело да го надмине рекордот од 1999 година.
Во Бордо, се очекува нивото на водата на Гарона да биде речиси седум метри, што е највисоко ниво од 1999 година.
Планот за вонредни ситуации беше активиран, беа отворени сали за евакуираните, а на терен беа распоредени повеќе од сто пожарникари.
Во Понт-Авен во департманот Финистер, властите, со помош на цивилната заштита, инсталираа брана против поплави за заштита на објектите, со што се спречи, како што истакнува „BFM TV“, можна еколошка катастрофа.
Во исто време, четири алпски департмани – Горна Савоја, Савоја, Јизера и Горње Алпи се под портокалово предупредување поради висок ризик од лавини, со најава за „многу големи лавини“ што би можеле да се спуштат во долините и да ја погодат инфраструктурата.
Портокалово предупредување за силни ветрови е издадено и за департманите Пиринеи-Ориентали и Од, додека целиот атлантски брег е под тревога за бранови и крајбрежни поплави поради екстремно високи плими.
Метеоролошките служби повикуваат на зголемена претпазливост поради комбинацијата од обилни врнежи од дожд, ветер и заситена почва по претходните бури.

