Свет
Протече планот на САД и ЕУ за Украина тежок 800 милијарди долари
САД и Европската Унија планираат да соберат 800 милијарди долари од јавни и приватни извори за обнова на Украина по завршувањето на руската инвазија. Документот од 18 страници, во кој увид имал Политико, опишува 10-годишен план за да се обезбеди закрепнување на Украина и да се забрза нејзиниот пат кон членство во ЕУ, објавува Политико.
Европската комисија ги достави плановите до земјите-членки пред самитот на лидерите синоќа, каде што беше дискутиран документот, потврдија тројца претставници и дипломати на ЕУ, кои зборуваа под услов да останат анонимни поради чувствителноста на темата.
Сè зависи од прекин на огнот
Додека Брисел и Вашингтон подготвуваат стотици милијарди долари долгорочно финансирање, целата стратегија зависи од постигнување прекин на огнот, кој останува неизвесен, што го прави планот ранлив сè додека борбите продолжуваат.
Стратегијата за финансирање се протега до 2040 година, со непосреден оперативен план од 100 дена за започнување на проектот. Но, планот ќе се бори да привлече надворешни инвестиции ако конфликтот продолжи, предупредува „BlackRock“, најголемиот светски управител на средства, кој дава про боно совети за планот за реконструкција.
„Размислете. Ако сте пензиски фонд, имате доверителна должност кон вашите клиенти, кон вашите пензионери. Речиси е невозможно да се инвестира во воена зона“, рече потпретседателот на „BlackRock“, Филип Хилдебранд, во интервју во среда на Светскиот економски форум во Давос. „Мислам дека тоа мора да се подреди и ќе биде потребно време.“
Мировниот процес и улогата на САД
Планот за просперитет е дел од мировен план од 20 точки, посредуван од САД меѓу Киев и Москва. Документот експлицитно тргнува од тоа дека безбедносните гаранции веќе се воспоставени и не е наменет како воен план, туку се фокусира на транзицијата на Украина од итна помош кон самоодржлив просперитет.
Трилатералниот состанок – Украина, Русија и САД – ќе се одржи во Абу Даби во петок и сабота, додека конфликтот се приближува кон својата четврта годишнина. Документот ги позиционира САД не само како донатор, туку и како стратешки економски партнер, инвеститор и гарант за кредибилитетот на закрепнувањето на Украина.
Планот предвидува директно учество на американски компании и експерти на терен и ја нагласува улогата на САД во мобилизирањето на приватниот капитал. На мировните разговори со Киев присуствуваа извршниот директор на „BlackRock“, Лари Финк, зетот на американскиот претседател Доналд Трамп, Џаред Кушнер, и неговиот специјален пратеник Стив Виткоф.
Финансиска рамка на планот
Според документот, во текот на следните 10 години, ЕУ, САД и меѓународните финансиски институции, вклучувајќи го Меѓународниот монетарен фонд и Светската банка, планираат да инвестираат 500 милијарди долари во јавен и приватен капитал.
Комисијата има намера да издвои дополнителни 100 милијарди евра за Киев преку буџетска поддршка и инвестициски гаранции како дел од следниот седумгодишен буџет на ЕУ што започнува во 2028 година. Се очекува овие средства да поттикнат дополнителни 207 милијарди евра инвестиции во Украина. САД се обврзаа да мобилизираат капитал преку посебен Инвестициски фонд за реконструкција меѓу САД и Украина, но не е прецизирана конкретна сума.
Иако администрацијата на Трамп ја намали воената и хуманитарната помош за Украина за време на војната, таа покажа подготвеност да инвестира во земјата по завршувањето на конфликтот. Вашингтон посочи во документот дека ќе инвестира во клучни суровини, инфраструктура и енергетски и технолошки проекти во Украина. Сепак, малку е веројатно дека инвестициите ќе се материјализираат пред да завршат борбите на источниот фронт.
„Многу е тешко да се замисли дека тоа ќе се случи во голем обем сè додека има беспилотни летала и ракети што летаат наоколу“, рече Хилдебранд од „BlackRock“.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Туск: Полска е лојален сојузник на САД, но никогаш нема да биде вазал
Полскиот премиер Доналд Туск денес изјави дека Полска е сигурен и лојален сојузник на САД, но дека никогаш нема да биде вазал, ниту на САД ниту на други земји.
„Советот за мир е многу иновативен, многу оригинален потфат, но не сите негови аспекти ѝ одговараат на Полска. И треба да можете да разговарате со вашиот најголем сојузник за тоа. Тие односи не можат да се темелат на тоа некој постојано да кимнува со главата и да се обидува да добие нешто со методот на ласкање. Бидејќи тоа не функционира“, рече Туск утрово пред да замине на неформалниот самит на Европската Унија.
Пристапувањето на Полска во Советот за мир на Трамп беше една од главните теми на Советот за национална безбедност на Полска вчера, каде што претседателот Карол Навроцки, кој е идеолошки близок до движењето MAGA, ја критикуваше владата за одбивање на поканата испратена од најважниот сојузник на Полска.
„Полска е верен, лојален, доверлив, предвидлив сојузник на САД и никој не треба да ме убедува во тоа. Тоа е надвор од дискусија. Секој што ги загрозува тие односи ги поткопува темелите на полската безбедност. Но, Полска во тој сојуз, барем додека сум премиер, нема да биде вазал. Лојален, доверлив, верен сојузник, но не и вазал“, рече денес Туск.
Премиерот додаде дека забележал оти понизноста кон САД не им користи на подлизурковците, а одбивањето на владата да ѝ дозволи на Полска да се приклучи на Мировниот совет, што е контроверзно за многу други земји, го нарече „претпазлив пристап“.
„Можеби околностите ќе се променат. Многу земји што се важни за нас имаат слични или други сомнежи, ние сме во добро друштво. Отворени сме за предлози, но тие мора да бидат безбедни за нашата земја и искрени“, рече Туск.
За време на шестчасовната седница, Националниот совет за безбедност ја разгледа новата европска програма за набавка на оружје и модернизација на воената индустрија – SAFE, каде што на Полска ѝ беа доделени дури 44 милијарди евра меки заеми.
Опозицијата и претседателот се вознемирени од фактот што програмата SAFE не предвидува купување американско оружје, додека премиерот Туск предупреди дека за време на владеењето на сега опозициската конзервативна партија „Право и правда“, која сега лобира за американско оружје, само една четвртина од расходите оделе во домашната полска воена индустрија, додека во владините проекти на Туск финансирани од програмата SAFE, 80 проценти од средствата ќе одат во полската воена индустрија и набавка на оружје.
Регион
„Не сум магионичар“: Кос за идејата сите земји од Западен Балкан да влезат во ЕУ одеднаш
„Живееме во геополитички чувствително време. Може да има мир во Украина и тоа ќе донесе нова реалност во Европа“, изјави европската комесарка за проширување Марта Кос.
Црна Гора би можела да ги заврши техничките преговори до крајот на годината, објави европската комесарка за проширување Марта Кос.
Таа го кажа ова во интервју за телевизијата Н1.
На прашањето што конкретно може да направи Европската Унија (ЕУ) за да му помогне на регионот, како и на изјавата на новинарката на Н1 дека парите и предупредувањата не се доволни, дека може да се види дека ЕУ ја губи информациската војна во регионот, особено во Србија, а делумно и во Босна, и дека дипломатскиот јазик не помага, Кос рече дека не прифаќа „критики дека не сме успешни во проширувањето“.
„Две од четирите водечки земји се од Западен Балкан. Црна Гора би можела да ги заврши техничките преговори до крајот на годината, а Албанија е следна. Ова е успех. Живееме во геополитички чувствително време. Може да има мир во Украина, а тоа ќе донесе нова реалност во Европа. Ако го забрзаме процесот, ќе ги разгледаме сите кандидати, но мора да има јасна посветеност. Не е доволно само да се хармонизира законодавството, треба да ја почувствувам и видам политичката волја. Процесот на пристапување не е само технички, туку зависи и од земјите-членки“, рече Кос.
На прашањето што мисли за идејата сите земји-кандидатки да влезат во ЕУ одеднаш, Кос рече: „Да можев, би сакала сите земји, особено од Западен Балкан, да влезат заедно“.
„Но, јас не сум магионичар. Ако има промени, внимателно ќе ја разгледаме секоја земја. Проширувањето мора да ја направи ЕУ посилна, а не послаба. Ова е цел што мора да ја постигнеме заедно“, рече Кос.
Свет
Фон дер Лајен го објави планот „Една Европа, еден пазар“
Претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, денес објави дека на следниот формален самит на Европската унија (ЕУ) во март, ќе го претстави акциониот план „Една Европа, еден пазар“, со детални рокови и цели за зајакнување и обединување на европската економија, додека во исто време оцени дека Европскиот систем за трговија со емисии (ETS) има јасни предности и механизми за контрола на цената на јаглеродот.
Според Јуроњуз, Фон дер Лајен на прес-конференцијата по самитот на лидерите на ЕУ изјави дека акциониот план содржи пет клучни области – административно поедноставување, единствен пазар, енергија, дигитализација и трговија.
Во март, комисијата ќе претстави детален план за понатамошен развој на единствениот пазар од 450 милиони потрошувачи, вклучително и унија на пазарот на капитал што би овозможила попродуктивно користење на околу 10 трилиони евра заштеди што моментално се наоѓаат на банкарски сметки, објави Ројтерс.
Зборувајќи за ETS, претседателката на ЕК нагласи дека системот има елементи што овозможуваат модулација на цената на јаглеродот во случај на негов прекумерен раст или неповолни економски околности, преку таканаречената „резерва за стабилност на пазарот“.
Додаде дека ЕУ детално ќе ги разгледа овие елементи во рамките на планираниот преглед на ETS, кој е закажан за третиот квартал од оваа година, за системот да остане ефикасен и прилагодлив на актуелните економски и климатски предизвици.
Европските лидери се состанаа денес на неформален самит во белгиската покраина Лимбург, а фокусот на разговорот беше конкурентноста на европската економија, пренесува Танјуг. Еден ден претходно, на индустрискиот самит во Антверпен, претставниците на европската индустрија ги презентираа своите приоритети пред највисоките претставници на ЕУ, барајќи пониски цени на енергијата, намалување на регулаторните оптоварувања и посилна конкурентност во споредба со Кина и Соединетите Американски Држави.

