Европа
Три децении од падот на Железната завеса
Унгарскиот премиер Виктор Орбан и германската канцеларка Ангела Меркел денеска во пограничното место Шопрон ќе ја одбележат 30-годишнината од падот на Железната завеса, сеќавајќи се на денот кога пред три децении унгарските граничари првпат им дозволиле на граѓаните од социјалистичката Источна Германија слободно да се преминат во Австрија, односно на запад.
Ова од денешен аспект се оценува како клучен момент кој најавил значајни промени во тогаш идеолошки поделената Европа, што неколку месеци подоцна довел и до пад на Берлинскиот ѕид, во ноември 1989 година.
Според најавите во Берлин, Меркел ќе пристигне во Шопрон со намера да оддаде признае на Унгарија за нејзината историска улога во обединувањето на Германија, но и на Европа.
Тој 19 август 1989 година, отворена била границата меѓу Унгарија и Австрија по повод „Паневропскиот пикник“ и 700 граѓани на тогашната Германска демократска република ја искористиле можноста да заминат на запад.
Во видео пораката објавена на нејзината интернет-страница, канцеларката Меркел рече дека Германија секогаш ќе биде благодарна на Унгарија за придонесот кон германското обединување. Таа, исто така, истакна дека за чудото на германско обединување придонеле и активности на луѓето во Полска и Чехословачка.
Унгарија, додаде таа, имаше храброст да ги отвори границите и на тој начин да овозможи бегство на луѓе од тогашната источна Германија кој сакале да се заминат. Тоа беше важен камен-темелник на патот кон отворање на ѕидот на германското обединување, рече таа.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Европа
(Видео) Шефицата на АфД: Украина мора да плати за минирањето на нашиот гасовод
Копретседателката на партијата Алтернатива за Германија (АфД), Алис Вајдел, предупреди дека доколку нејзината партија дојде на власт, ќе бара од Украина да ја надомести штетата предизвикана од саботажата на гасоводот „Северен тек“.
„Недостатокот на евтин природен гас е штетен не само за Германија, туку и за цела Европа, но најмногу ја погодува Германија“, рече Вајдел на партиски митинг во југозападната покраина Баден-Виртемберг.
“Zelensky Should Pay For Blowing Up Nord Stream” AfD’s Weidel Unleashes Fury
AfD co chair Alice Weidel has launched a blistering attack on Ukrainian President Volodymyr Zelensky, accusing him of responsibility for the Nord Stream explosion and demanding Ukraine pay for the… pic.twitter.com/O5h5bEosNM
— Ignorance, the root and stem of all evil (@ivan_8848) January 25, 2026
„Како е можно германската влада да има толку малку самопочит што дури и не бара истрага? Можам да ви кажам што ќе правиме кога ќе дојдеме на власт. Ќе бараме отштета. Украинците, Володимир Зеленски, едноставно мора да платат за минирањето на нашиот гасовод“, нагласи таа.
Вајдел рече дека земја што се однесува на таков начин не може да биде пријател на Германија. Таа додаде дека Германија издвоила повеќе од 70 милијарди евра помош за Украина.
„Им испративме оружје. Канцеларот Фридрих Мерц вети дека ќе испрати германски војници. Како може да биде толку рамнодушен кон историјата? И, патем, да испрати германски тенкови против Русија“, рече таа.
Европа
Зеленски: Кучето на Лукашенко има повеќе права од белорускиот народ
Украинскиот претседател Володимир Зеленски изјави дека Белорусија е сè уште принудена да постои како територија управувана од Русија, додавајќи дека во таа земја дури и кучето на претседателот Александар Лукашенко има повеќе права од граѓаните.
Зеленски ги даде овие забелешки во говорот во Литванија по повод годишнината од Јануарското востание. Тој рече дека Белорусија „сè уште е принудена да постои како руска покраина“.
„Засега, за жал, кучето на Лукашенко доби повеќе права од народот на Белорусија. Имаше шанса во 2020 година тоа да се промени. И сигурен сум дека ќе се појави нова шанса. Но, тогаш поддршката за Белорусите едноставно не беше доволна. А сега сите чувствуваме колку е потешко, поскапо и поопасно тоа за сите поради зависноста на Белорусија од Москва, зависност што не се намалува“, рече Зеленски.
„Европа и светот требаше да ги поддржат луѓето што се кренаа“
Тој нагласи дека „Европа не смее да изгуби ниту еден народ што живее во слобода“ и дека „не смее да губи време“. Додаде дека успехот на белоруското востание во 2020 година ќе ги спречеше заканите со кои се соочува Европа денес. „Европа и светот требаше да ги поддржат луѓето што се кренаа, а историјата ќе беше поинаква – побезбедна“, е убеден тој.
Тој предупреди дека „војните од 20 век во голема мера беа резултат на рамнодушноста на светските сили во 19 век“.
Тој, исто така, испрати директна порака до белорускиот народ: „Сакам директно да му се обратам на белорускиот народ. Вие сте европска нација што ќе застане заедно со сите наши народи во обединета, слободна Европа. Мирна Европа. Силна Европа. Не можете да бидете избришани. Никој од нас не може да биде избришан. Им благодарам на сите белоруски волонтери кои се борат за нашата независност во Украина и за историската можност на нашата сопствена земја“.
Европа
Данската премиерка од Гренланд: Се наоѓаме во сериозна ситуација
Данската премиерка Мете Фредериксен го посети Нук, главниот град на Гренланд, на разговори со лидерот на територијата, Јенс-Фредерик Нилсен. Посетата доаѓа по напната недела во која американскиот претседател Доналд Трамп се откажа од заканите за преземање на арктичкиот остров и се согласи на разговори.
Тензиите се смирија откако Трамп во средата ја отфрли можноста за воена акција и објави на социјалните мрежи дека е постигната „рамка за иден договор за Гренланд“ по состанокот со генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, во Давос, јавува Би-би-си.
Знак на поддршка и дипломатски пат
Деталите од договорот сè уште не се познати. Премиерката Фредериксен долета директно од Брисел, каде што се сретна со Руте во петокот наутро. Според неговата најава, тие се согласиле да „го зајакнат одвраќањето и одбраната на Арктикот“.
По пристигнувањето во Нук, Фредериксен беше пречекана од Нилсен. „Пред се, денес сум во Гренланд за да ја покажам нашата силна данска поддршка за народот на Гренланд“, изјави таа за новинарите. „Ова е многу тешко време, секој може да го види тоа“.
„Се наоѓаме во сериозна ситуација. Тоа го гледаат сите. Сега постои дипломатски, политички пат што ќе го следиме“, додаде таа, објаснувајќи дека нејзината посета е „работна“ за да се подготват „следните чекори“.
Трамп во четвртокот за „Фокс њуз“ изјави дека САД „добиваат сè што сакаат без никакви трошоци“ и дека „дел“ од неговиот планиран систем за ракетна одбрана „Златна купола“ ќе биде поставен на Гренланд. На прашањето дали станува збор за „преземање“, тој рече: „Тоа е целосен пристап. Нема крај, нема временско ограничување“.

