Свет
Јапонија утре ќе се обиде да слета на Месечината: „Не чекаат 20 минути ужас“
Јапонија утре околу 16 часот ќе се обиде да изврши тежок вселенски маневар и да слета на површината на Месечината за прв пат. Досега во тоа успеале само четири земји: САД, Кина, поранешниот Советски Сојуз и Индија. Тоа е многу ризичен потфат. Во август минатата година, Индија стана четвртата земја која успешно изврши меко или контролирано слетување на Месечината, откако Русија не успеа да го стори тоа во истиот месец.
Минатата недела вселенското летало Перегрин (соработка помеѓу приватна американска компанија и НАСА) се откажа од оваа идеја. Ако успееше, тоа ќе беше првата американска мисија што ќе слеташе на Месечината од 1972 година, односно од ерата на програмата Аполо. Лани на Месечината се урна и лунарниот лендер Хакуто-Р на јапонската компанија Испејс.
Значи, ако јапонскиот лендер СЛИМ успешно слета на површината на нашиот природен сателит, тоа ќе биде третата земја која постигнала таков успех во 21 век, а петта што извршила таканаречено меко слетување на Месечината во историјата на човештвото.
Кога кинеското вселенско летало слета на Месечината во 2013 година, тоа беше првото меко слетување на нашиот природен сателит по советското летало Луна 24 во 1976 година. Мекото слетување на Месечината значи контролирано спуштање на вселенско летало на површината без значително оштетување на леталото и/или неговите научни инструменти.
Тврдото слетување се однесува на спуштање на земја што резултира со значителна штета на леталото, а често и до губење на контакт. Овој тип на слетување може да биде намерно или планирано, но може да биде и неуспешен обид за меко слетување.
„Мислам дека ни претстои 20 минути ужас, а во периодот од забавување до слетување на површината на Месечината, ќе заборавиме да дишеме“, рече Кенџи Кушики од проектот СЛИМ, како што пренесува Си-ен-ен.
Малиот истражувачки лендер е дизајниран да демонстрира високопрецизно слетување на сонди кои се евтини и лесни. Јапонската вселенска агенција (JAXA) се надева дека оваа нова технологија ќе овозможи слетување на опасен, карпест терен.
СЛИМ ќе се обиде да слета во област која се протега само на 100 метри. За споредба, зоната за слетување на Перегрин се протегала неколку километри. Доколку СЛИМ ја пропушти својата шанса да ја „допре“ Месечината утре, ќе се обиде повторно на 16 февруари.
Во случај на успешно слетување, СЛИМ ќе ја проучува површината јужно од Морето на тишината за краток период. Неговата цел е локација во близина на мал ударен кратер во рамнината позната како Море на нектар, за која се верува дека е формирана од древна вулканска активност. Таму ќе го истражат составот на карпите, што би можело да ни помогне подобро да го разбереме формирањето и развојот на Месечината.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Зеленски: Мировниот договор е 90 проценти завршен, но клучните десет, одлучуваат сè
Украинскиот претседател Володимир Зеленски во своето новогодишно обраќање до нацијата изјави дека Украина сака крај на војната, но не по секоја цена. Тој нагласи дека нема да потпише „слаб“ мировен договор што само ќе го продолжи конфликтот, објави Ројтерс.
Седејќи во својата канцеларија со празнична елка во позадина, Зеленски во 21-минутен говор објавен непосредно пред полноќ рече дека Украинците се исцрпени по речиси четири години војна – подолго од германската окупација на многу украински градови во Втората светска војна.
Сепак, нагласи тој, тие не се подготвени да се откажат. „Што сака Украина? Мир? Да. По секоја цена? Не. Сакаме крај на војната, но не и крај на Украина“, рече Зеленски, облечен во традиционална украинска темнозелена кошула. „Дали сме уморни? Многу уморни. Дали ова значи дека сме подготвени да се предадеме? Секој што мисли така, длабоко греши“, додаде тој.
Зеленски предупреди дека секој потпис „ставен на слаби договори само поттикнува војна“. „Мојот потпис ќе биде ставен на силен договор. И тоа е она за што се однесува секој состанок, секој телефонски повик, секоја одлука сега“, рече тој. „Да се обезбеди силен мир за сите, не за еден ден, една недела или два месеци, туку мир со години“.
Според него, неделите дипломатија предводена од САД, вклучувајќи ги и неговите разговори со Доналд Трамп минатиот викенд во Флорида, резултираа со мировен договор кој е речиси финализиран. „Мировниот договор е 90% готов, остануваат 10%“, рече Зеленски. „Тие 10% содржат сè, тоа се 10% што ќе ја одредат судбината на мирот, судбината на Украина и Европа и како ќе живеат луѓето“.
Зеленски ги отфрли руските барања за целосно повлекување од Донбас како „измама“. „Дали некој сè уште им верува? За жал, да“, рече тој. „Бидејќи премногу често вистината се избегнува и се нарекува дипломатија, кога всушност таа е едноставно лага, облечена во деловни костуми“.
Свет
Орбан посака Европа да се врати на здравиот разум во 2026 година
Унгарскиот премиер Виктор Орбан испрати новогодишна порака до европските земји во која посака континентот да се врати на „здравиот разум“ во 2026 година, со јасна порака дека мирот мора да биде приоритет пред понатамошната ескалација на конфликтот.
„Среќна Нова Година! Нека 2026 година биде годината во која владее мирот и Европа се враќа на здравиот разум!“ напиша Орбан на Икс.
Унгарскиот премиер испрати слична порака за време на божиќните празници, нагласувајќи дека посветеноста на Будимпешта кон мирот треба да послужи како пример и поттик за остатокот од Европа, како што изјави, „да оди по вистинскиот пат“. Долго време Орбан го застапува ставот дека конфликтот во Украина не може да се реши со воени средства, туку исклучиво преку дипломатски канали, анализираат медиумите.
Во пресрет на Нова Година, тој исто така процени дека во 2026 година може да има реална можност за склучување мировен договор за украинското прашање меѓу Русија и Соединетите Американски Држави, но предупреди дека Европската Унија може да остане надвор од клучните преговарачки процеси.
Според Орбан, постои длабока дивергенција во ставовите меѓу Вашингтон и Брисел за прашање од стратешко значење – вооружен конфликт на европско тло. Тој верува дека американскиот претседател Доналд Трамп го претставува концептот за мирно решение и прекин на војната, додека институциите на Европската Унија, како што тврди, продолжуваат да инсистираат на политиката на продолжување на борбите, дури и ако Соединетите Американски Држави се откажат од директно учество.
Ставовите на Орбан, кои честопати се разликуваат од официјалната линија на Брисел, овој пат се во фокусот на европската јавност, особено во контекст на сè поизразените поделби во рамките на ЕУ во врска со понатамошниот тек кон Украина и односите со главните глобални актери.
Свет
(Видео) Нови детали за експлозијата во Швајцарија: болниците полни со повредени, полицијата ја исклучи можноста за тероризам
Според последните информации од светските агенции, во моментот на експлозијата и пожарот во барот и салонот „Ле Констелашн“, сместен во алпскиот скијачки центар Кран-Монтана во Швајцарија, во објектот имало повеќе од 100 лица. Иако капацитетот на барот бил поголем од 300 лица, точниот број на присутни во тој момент сè уште не е официјално потврден.
Во утринската изјава, полицијата изјави дека службите за итни случаи се сè уште на терен и дека е во тек обемна спасувачка операција. Голем број полициски, противпожарни и спасувачки екипи се испратени на местото на несреќата за да им помогнат на повредените. Областа околу објектот останува целосно обезбедена и затворена за јавноста, а воведена е и привремена забрана за летови над скијачкиот центар Кран-Монтана.
🇨🇭🔥🎉 ALERTE INFO – Une explosion a déclenché un incendie dans un bar de Crans-Montana (VS) lors des festivités du Nouvel An, faisant plusieurs morts et blessés graves. (Blick) pic.twitter.com/GKiGZfTETs
— SuisseAlert (@SuisseAlert) January 1, 2026
Швајцарската полиција потврди за „Скај њуз“ дека најмалку 10 лица загинале во експлозијата. Исто така, беше нагласено дека овој настан не се третира како терористички напад. Портпаролот на полицијата претходно изјави дека има „многу повредени и многу мртви“.
Експлозијата и пожарот се случија за време на новогодишната прослава во барот „Ле Констелашн“, а последиците беа тешки. Лекар од Швајцарската воздушна служба за брза помош и спасување изјави за националната телевизија РТС дека болниците се преполни со пациенти со тешки изгореници.

