Свет
„Њујорк тајмс“: Новиот предлог на Трамп за минералите е речиси ист како и одбиениот, дури е уште построг
Украина денес сериозно го разгледува ревидираниот предлог на САД за нејзините богати природни ресурси, кој ги содржи речиси истите услови кои Киев претходно ги отфрли како премногу тешки, дознава „Њујорк Тајмс“.
Како што наведуваат, некои од условите изгледаат уште построги од претходниот нацрт.
Иако Украина сè уште го нема финализирано договорот, прифаќањето на условите би претставувало капитулација пред американските барања по една недела интензивен притисок од претседателот Трамп. Тој верува дека пристапот до огромните минерални ресурси на Украина е неопходен начин за враќање на средствата што САД и ги обезбедија на Украина во нејзината борба против Русија, пишува „Њујорк Тајмс“.
Договорот може да ја лиши Украина од средствата кои сега главно се инвестираат во воената и одбранбената индустрија и кои би можеле да помогнат во обновата на земјата кога ќе заврши војната.
Условите на новиот предлог, кој е со дата 21 февруари и разгледан од „Њујорк тајмс“, бараат од Украина да се откаже од половина од приходите од природни ресурси, вклучувајќи минерали, гас и нафта, како и приходи од пристаништата и друга инфраструктура.
Слично барање беше поднесено и во претходната верзија на договорот, од 14 февруари, која исто така беше разгледана од „Њујорк тајмс“. Четворица сегашни и поранешни украински функционери и еден украински бизнисмен, кој ги опишаа условите на новиот предлог, потврдија дека барањето останало непроменето.
BREAKING: In a stunning moment, Sen. Van Hollen has scathing criticism on Trump's Ukraine aid conditions, "Can you imagine FDR saying to Churchill, 'we're not going to continue to help you until you turn over half of your coal and mineral reserves.'"pic.twitter.com/3j4z0RNdgF
— Really American 🇺🇸 (@ReallyAmerican1) February 18, 2025
Украина ја разгледува можноста за партнерство со САД во врска со нејзините вредни природни ресурси за да се обиде да го убеди Трамп да обезбеди дополнителна поддршка за воените напори на Украина, како и гаранции против идната руска агресија во случај на мировен договор.
Новиот документ, според „Њујорк тајмс“, не го обезбедува ниту едното ниту другото. Украинскиот претседател Володимир Зеленски побара безбедносни гаранции за Украина, услов што беше испуштен од првиот нацрт на договорот што му беше претставен минатата недела, поради што тој одби да го потпише договорот.
Во новиот документ се наведува дека приходите ќе бидат насочени кон фонд во кој САД имаат 100 отсто финансиски удел и дека Украина треба да придонесе во фондот додека не достигне 500 милијарди долари (477,81 милијарди евра) – износот што Трамп го побара од земјата разурната од војна во замена за американска помош.
"We're signing an agreement hopefully in the next fairly short period of time that will assure us that we get $400-500 billion back."
President Donald Trump speaks about Ukraine possibly giving the United States minerals and ending the war. pic.twitter.com/mfSWiplNa5
— NEWSMAX (@NEWSMAX) February 21, 2025
Таа сума, повеќе од двојно поголема од предвоеното економско производство на Украина, не беше спомената во претходната верзија на договорот. Не е јасно дали Трамп ја бара оваа сума во замена за мината американска воена и финансиска помош или дали таа ќе важи и за идната поддршка.
It was an amazingly colonial agreement that 🇺🇸 tried to impose on 🇺🇦. Without offering any specific 🇺🇸 aid, the agreement provided for enormous resource transfers from 🇺🇦 to the 🇺🇸. It was a agreement for blatant exploitation. pic.twitter.com/3H9DsJdoXK
— Carl Bildt (@carlbildt) February 17, 2025
Во ревидираниот предлог се наведува дека САД би можеле да реинвестираат дел од приходите во повоената реконструкција на Украина, вклучително и инвестирање во развојот на минералните ресурси и инфраструктурата на земјата.
Новиот нацрт-договор вклучува и одредби за приходи од територии кои моментално се под контрола на Русија, доколку тие бидат ослободени: уделот на приходите од ресурси што би придонеле во фондот од ослободените области би бил 66 отсто. Русија моментално окупира околу една петтина од територијата на Украина, вклучувајќи значителни делови од регионот Донбас богат со ресурси.
Договорот може да биде финализиран пред крајот на денот, но исто така може да биде одложен со оглед на претходното противење на Зеленски на условите.
Кит Келог, специјалниот пратеник на Трамп за Украина и Русија, беше во Киев од средата до петокот и разговараше со Зеленски за новиот предлог.
I had a productive meeting with @SPE_Kellogg—a good discussion, many important details. I am grateful to the United States for all the assistance and bipartisan support for Ukraine and the Ukrainian people.
It’s important for us—and for the entire free world—that American… pic.twitter.com/LH2vNGVGFQ
— Volodymyr Zelenskyy / Володимир Зеленський (@ZelenskyyUa) February 20, 2025
Евентуалниот договор за украинските ресурси е главна точка на запирање во влошените односи меѓу Зеленски и Трамп. Нивните интеракции станаа вжештени минатата недела, кога американскиот претседател го нападна Зеленски користејќи многу лични термини и нарекувајќи го „неизбран диктатор“.
Украинскиот претседател, од друга страна, рече дека Трамп живее во „мрежа на дезинформации“.
Според „Њујорк тајмс“, две лица кои го опишаа новиот предлог рекоа дека една од ретките промени што САД ги направија што може да ја задоволи Украина е отстранувањето на клаузулата што би го ставила договорот под јурисдикција на њујоршки суд. Оваа одредба предизвика загриженост кај украинската страна бидејќи може да ја ослабне правната позиција на Украина во случај на спор.
Zelensky is going to sign the deal 'in very short term'
'Americans will recoup 100s of billions of $ invested in this war'
'By the end of it all, we're gonna have Nobel Prize sitting next to Trump — Waltz lays down the bottom line'
Slavyangrad pic.twitter.com/c1jsS11w4E
— Beate Landefeld (@BeateLandefeld) February 21, 2025
Администрацијата на Трамп сугерираше дека самото присуство на американски економски интереси во Украина би било безбедносна гаранција за Киев. Највисоките членови на американскиот кабинет вршеа притисок врз Зеленски во последните денови да го потпише договорот.
„Претседателот Зеленски ќе го потпише овој договор и ќе го видите многу наскоро“, изјави вчера американскиот советник за национална безбедност Мајк Волц.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
(Видео) Трамп: САД ќе го преземат Гренланд „на полесен или на потежок начин“
Американскиот претседател, Доналд Трамп, повторно се закани со преземање на Гренланд, порачувајќи дека САД ќе го сторат тоа „на полесен или на потежок начин“, без оглед на ставот на Данска.
„Ќе преземеме нешто во врска со Гренланд, им се допаѓало тоа ним или не, затоа што ако ние не го направиме тоа, Русија или Кина ќе го преземат Гренланд, а ние не сакаме Русија или Кина да ни бидат соседи“, изјави Трамп, одговарајќи на новинарски прашања.
Тој додаде дека би претпочитал да се постигне договор, но остави отворена закана.
„Би сакал ова да го решиме со договор, знаете, на полесен начин. Но ако тоа не го направиме на полесен начин, ќе го направиме на потежок начин“, рече Трамп.
Trump: "We are going to do something on Greenland whether they like it or not because if we don't, Russia or China will take over Greenland. If we don't do it the easy way we're gonna do it the hard way." pic.twitter.com/Pb29UqBzCC
— Aaron Rupar (@atrupar) January 9, 2026
И покрај предупредувањата од данската премиерка Мете Фредериксен, која неодамна изјави дека американски напад врз Гренланд би значел крај на НАТО, Трамп продолжи да тврди дека ја поддржува Алијансата и тврди дека без неговата политика НАТО не би опстанал.
Идејата за американско преземање на Гренланд датира уште од 2019 година, кога Трамп првпат јавно ја спомена за време на својот прв претседателски мандат. Предлогот и тогаш наиде на брзо противење од данските и гренландските лидери.
Тој повторно ја актуелизираше темата во последните недели, особено по американскиот напад врз Венецуела и апсењето на претседателот Николас Мадуро и неговата сопруга, настан што ја отсликува сè поофанзивната позиција на Белата куќа.
Во меѓувреме, жителите на Гренланд повеќепати ја изразија својата одбивност да станат дел од САД – според анкета од 2025 година, 85 отсто од населението ја отфрла таа идеја. Истражувањата, исто така, покажуваат дека само 7 отсто од Американците поддржуваат можна американска воена интервенција на територијата.
Свет
(Видео) Продолжуваат протестите во Иран, насилството ескалира
Антивладините протести во Иран се проширија во најмалку 16 градови низ земјата, јавува Би-Би-Си. Последните немири се регистрирани во градот Захедан, на истокот на земјата, во близина на границата со Пакистан. Поради прекинот на интернетот и ограничената комуникација, точниот обем на протестите тешко се утврдува.
Протестите траат од 28 декември и се оценуваат како најраспространети немири во Иран во последните години. Демонстрантите извикуваат пароли против врховниот верски лидер, ајатолахот Али Хамнеи, кого го обвинуваат за лошите економски и општествени услови во земјата. Дел од учесниците бараат и враќање на поранешниот престолонаследник Реза Пахлави, кој живее во егзил и важи за еден од лидерите на опозицијата.
عجب جمعیت بینظیری! دریافتی از هفتحوض تهران، همین حالا ۱۸ دی؛ مردم همراه با شعار «جاویدشاه» شاهد سوختن یک ساختمان حکومتی هستند. فرستنده گفت: «امشب مردم تهران برای فراخوان شاهزاده میلیونی به خیابانها آمدهاند.» pic.twitter.com/MIbbkzssJr
— Amirhossein Miresmaeili (@AmirMiresmaeili) January 8, 2026
Пахлави, син на последниот ирански шах соборен во Исламската револуција во 1979 година, ги повика Иранците да им се приклучат на протестите, исто како и седум курдски политички партии и шест курдски организации за права на жените, кои повикаа и на генерален штрајк.
Покрај антивладините демонстрации, во одредени градови се одржаа и контрапротести во поддршка на власта.
Во меѓувреме, насилството ескалира. Во западниот дел на Иран, во местото Малекшахи, демонстрантите се судриле со припадници на Револуционерната гарда, при што било употребено огнено оружје. Сведоци јавуваат за повредени и загинати лица.
Организациите за човекови права наведуваат дека од почетокот на протестите загинале најмалку 48 демонстранти и 14 припадници на безбедносните сили, додека норвешката организација „Iran Human Rights“ тврди дека бројот на убиени демонстранти достигнал најмалку 51, меѓу кои и девет деца. Иранските власти, пак, соопштија дека во судирите загинале и двајца припадници на безбедносните сили, како и тригодишно девојче.
Поради блокадата на интернетот, банкоматите не функционираат, а дебитните картички се неупотребливи, што предизвика паника и масовно снабдување со основни намирници во некои градови, јавуваат локални извори.
Иранската влада официјално потврди дека вовела интернет-блокада поради „безбедносни причини“, наведувајќи дека работи на постепено обновување на услугите.
Техеран ја обвини администрацијата на САД, во координација со Израел, за мешање во внатрешните работи на земјата и за поттикнување насилство. Иранскиот амбасадор во Обединетите нации во писмо до Советот за безбедност наведе дека ваквите дејствија го загрозуваат меѓународниот мир.
Од друга страна, француската, британската и германската влада во заедничко соопштение остро го осудија убиството на демонстранти и повикаа иранските власти да овозможат слобода на изразување и мирно собирање.
Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека Иран се соочува со „голема неволја“ и дека САД внимателно ја следат состојбата, предупредувајќи дека Вашингтон би можел да интервенира доколку дојде до масовно убивање на демонстранти.
Во меѓувреме, иранскиот јавен обвинител порача дека учесниците во немирите кои ќе оштетат државна имот или ќе се судрат со безбедносните сили може да се соочат и со смртна казна, согласно иранските закони.
Свет
Трамп ќе го пречека претседателот на Колумбија во Белата куќа на почетокот на февруари
Претседателот на Соединетите Американски Држави, Доналд Трамп, денеска објави дека во првата недела од февруари ќе го пречека колумбискиот претседател Густаво Петро на разговори во Белата куќа.
„Сигурен сум дека ќе биде многу добро и за Колумбија и за САД, но кокаинот и другите дроги мора да бидат запрени пред да влезат во Соединетите Држави“, напиша Трамп на својата платформа Truth Social.
Зборовите на Трамп претставуваат промена во тонот по месеците остри критики кон Петро и неговата влада, обвинувајќи го колумбискиот претседател дека управува со „фабрики за кокаин“.
Трамп објави дека тој и Петро разговарале по телефон во средата и се согласиле да се сретнат во Белата куќа, но не го прецизираше точниот датум на средбата.
Во изјавите објавени денеска, Петро рече дека Трамп му рекол во телефонски разговор дека размислува за воени операции во Колумбија, што е поврзано со регионалните тензии по американската воена операција во Венецуела.
„Трамп ми рече во телефонски разговор дека размислува за лоши работи во Колумбија. Пораката беше дека тие веќе се подготвуваат, планираат воена операција“, изјави Петро за шпанскиот весник „Ел Паис“, додавајќи дека верува оти заканата е замрзната по разговорот, но призна: „Можеби грешам“.
Петро рече дека Колумбија нема капацитети за воздушна одбрана, но повика на народен отпор во случај на таква воена операција во неговата земја.
Средбата треба да се одржи во време кога односите меѓу САД и Колумбија се обидуваат да се стабилизираат и да се префрлат кон дијалог, и покрај широко распространетите разлики околу политиката за дрога и регионалната безбедност.
фото/депозитфотос

