Свет
Нов посилен земјотрес во Јапонија, досега 26 жртви
Еден од најсилните земјотреси во историјата на Јапонија, досега однесе 26 животи, соопшти јапонската телевизија NHK
Телевизијата јавува дека по серијата од послаби потреси до магнитуда од окулу 6 степени по Рихтер кои го следеа разорниот подземен удар со магнитуда од 8,9 степени, околу 20.30 минути по македонско време околината на Токио била погодена од потрес со магнитуда од 7,1 степени. Епицентарот на овој земјотрес бил овојпат на само 67 километри од јапонската престолнина.Како што јави американскиот Геофизички центар, главнито потрес бил со магнитуда од 8,9 степени по Рихтер, а неговиот епицентар бил на 373 километри североисточно од Токио, на длабочина од 24 километри. Силниот земјотрес е проследен со серија исто така силни последователни потреси во североисточниот дел на Јапонија, како и со цунами кое предизвикува штети на пацифичкото крајбрежје. Засега нема информации за обемот на штетите и бројката евентуални жртви.Во префектуратра Миаги, бранот на цунами целосно поплавил многу куќи, вклучувајќи го и аеродромот во Сендаи. Снимки се направени од хеликоптер кои директно ги емитуваат јапонските телевизиски мрежи прикажуваат голем број автомобили и делови од куќи кои лебдат во водата.Во близина на јапонската престолнина Токио, во префектурата Чиба, во пламен е рафинерија за нафта. Како што пренесува кинеската агенција Синхуа повикувајќи се на на очевидци, во рафинеријата се случила моќна експлозија на гасните постројки.Во Токио подземната железница престана со работа, а на некои згради се видливи оштетувања. Во главниот град на Јапонија медицинските служби соопштија дека се пријавени неколку повредени лица. На територијата на Токио се пријавени попвеќе пожари, а медиумит ејавуваат дека нзи градот непрекинато се слушаат суиренит ена мабулантните возила.Во многу делови на Јапонија, се појавија прекини во снабдувањето со електрична енергија, гас и на телефонските линии.Јапонската метеоролошка агенција соопшти дека земјотресот чијшто епицентар беше во крајбрежјето на префектурата Мијаги, во петокот во 14.46 часот по локално време се проценува дека е најсилниот што досега да ја погодил Јапонија.Како што јавува телевизијата NHK, големите цунами бранови се регистрирани во северниот дел од Хокаидо во северниот дел до Такушима на запад.Во префектурата Мијаги, според јапонската телевизиска мрежа, во серијата земјотреси најсилните удари имале итнензитет од 7 степени на Јапонската сеизмичка скала со максимално ниво од 0 до 7. Во серијата земјотреси којашто следела во итнервал од 40 минути по главниот удар, три од нив имале на магнитуда од 7,0 или повисока, а го погодиле североисточниот дел на Пацификот и централна Јапонија.Цунамито чијшто бран надминал височина од 7,3 метри го погодило пристаништето Сома, во префектурата Фукушима поплавувајќи многу куќи. Полицијата наредила итна масовна евакуација на населбите во Сома. Цунами бранот со височина од 4,2 метри го погодил градот Оараи во префектурата Ибараки, а плимиот бран повисок од четири метри ги погодил и градовите Камаиши и Мујако во префектурата Ивате.Телевизијатата NHK повикувајќи се на локалните власти пренесува дека засега е тешко да се зборува за големината на оштетувањата што ги предизвикале серијата од земјотреси и цунами. Но засега жртви и повредени се пријавени само во неколку префектури. Во префектурата Мијаги непотврдените информации зборуваат заповеќе од 20 загинати и многу коишто с еводат како исчезнати по поплавата предизвикана одминувањето на цунамито.Телевизијата NHK емитуваше снимки кои покажуваат како цунамито преплавува патишта носејќи пред себе автомобили и куќи.Јапонските власти соопштија дека се пријавени најмалку 44 гоелми пожари во шест префектури. Во префектурата Чиба, во рафинеријата „Космо“ од противпожарнтие екипи се справуваат со пожарот кој избувна како последица на истекување на гасот предизвикано од земјотресот.Експресните „Шикансен булит“ возови во поголемиот дел од Земјата се исклучени од сообраќајот. Иако не постојат извештаи за железнички несреќи, возовите не сообраќаат во крајбрежни Пацифички области на Јапонија, вклучувајќи ги и Токио.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Трамп тврди дека Путин се согласил на прекин на огнот, пристигна првата реакција на Зеленски
Претседателот на САД, Доналд Трамп, изјави дека неговиот руски колега, Владимир Путин, се согласил со неговото барање да не се напаѓа Киев и другите украински градови и места една недела.
„Јас лично го замолив претседателот Путин да не го напаѓа Киев и другите градови и места една недела“, рече Трамп на брифинг за медиумите, нагласувајќи дека Украина се соочува со екстремно ниски температури. „И тој се согласи. Морам да ви кажам, тоа беше многу убаво. Многу луѓе ми рекоа – не губете време на тој повик. Но, јас го направив тоа“, додаде тој.
Претседателот на САД не разјасни кога или на кој начин го упатил тоа барање до Путин, ниту на кој датум треба да стапи на сила наводното прекин на огнот. Коментарите на Трамп, исто така, следеа по шпекулациите дека Киев и Москва се согласиле на пауза во нападите врз енергетската инфраструктура на другата страна, иако ниту една страна не ги потврди тврдењата ниту ја коментираше изјавата на Трамп.
Во меѓувреме, украинските воздухопловни сили објавија дека московските сили лансирале повеќе од 100 беспилотни летала во Украина преку ноќ, при што се регистрирани 18 погодоци во различни области.
По објавата на Трамп, се огласи украинскиот претседател Володимир Зеленски.
„Важна изјава од американскиот претседател за можноста за обезбедување безбедносна заштита на Киев и другите украински градови во текот на овој екстремен зимски период. Снабдувањето со електрична енергија е основа на животот. Ги цениме напорите на нашите партнери кои ни помагаат да ги заштитиме животите. Ви благодариме, претседателе Трамп! Нашите тимови разговараа за ова во Обединетите Арапски Емирати. Очекуваме спроведување на постигнатите договори. Чекорите кон деескалација придонесуваат за вистински напредок кон завршување на војната“, напиша Зеленски.
An important statement by @POTUS about the possibility of providing security for Kyiv and other Ukrainian cities during this extreme winter period. Power supply is a foundation of life. We value the efforts of our partners to help us protect lives. Thank you, President Trump! Our…
— Volodymyr Zelenskyy / Володимир Зеленський (@ZelenskyyUa) January 29, 2026
Претходно денес, рускиот министер за надворешни работи, Сергеј Лавров, изјави дека Русија го смета примирјето што го бара украинскиот претседател Володимир Зеленски за неприфатливо.
Претходно, се појавија непотврдени извештаи дека и руските и украинските сили добиле наредби привремено да ги запрат нападите врз енергетската инфраструктура. Информациите беа раширени преку воени блогови и канали на Телеграм, без официјална потврда од Москва или Киев, а беа објавени од „Киев Пост“.
Според про-Кремљ блогерот Владимир Романов, на руските сили наводно им било забрането да напаѓаат инфраструктурни објекти низ цела Украина, вклучувајќи го Киев и неговата околина, како и трафостаници, термоцентрали, хидроелектрани и објекти за складирање гас, нафта и гориво.
Забраната, според овие тврдења, требало да трае до 3 февруари. Во исто време, украинскиот канал Супернова+ објави дека слична усна инструкција наводно стигнала до украинските војници, со повик да не се напаѓа руската енергетска инфраструктура.
Овие извештаи потоа беа поврзани со трилатерални разговори одржани во Абу Даби на 23 и 24 јануари, во кои беа вклучени и САД.
„Фајненшл тајмс“ објави дека се водени разговори за евентуално запирање на руските напади врз украинските енергетски објекти во замена за воздржување на Киев од напади врз руските нафтени објекти и танкери. Сепак, некои украински канали предупредија дека нема конечен договор и дека секоја пауза ќе биде краткотрајна.
Украина се подготвува за екстремен студен бран, при што температурите во некои делови од земјата веројатно ќе паднат на -30 степени Целзиусови во наредните денови.
фото/Depositphotos
Регион
Загреб доделува по 800 евра за новороденче
Градското собрание на Загреб денес на седница донесе одлука за зголемување на финансиската помош за новороденчиња од 600 на 800 евра, за зголемување на рокот за нејзина реализација од шест на 12 месеци по раѓањето на детето, како и посвоените деца да го остваруваат ова право до 15-годишна возраст.
Изменетата одлука за финансиска помош за новороденчиња, која на Градското собрание му беше предложена за усвојување од Клубот на градски советници „Можемо!“ и Клубот на градски советници на СДП, беше усвоена на седницата со 36 гласа „за“, а шест пратеници се воздржаа од гласање.
Опозицијата обвини дека станува збор за социјална, а не за демографска мерка.
Предлогот на владејачките партии во градот наиде на остри критики од опозицијата, која го нарече зголемувањето на финансиската помош за новороденчиња популистичка мерка, и социјална, а не демографска мерка, бидејќи нема да има демографски ефект, иако ситуацијата е „алармантна“.
Претседателот на Клубот на градски советници на HDZ-DP-HSU, Марио Жупан, истакна дека веруваат дека предложениот износ на финансиска помош, особено имајќи го предвид зголемувањето на семејните трошоци, не ги одразува потребите на семејствата со две, три или повеќе деца. За целите на политиката на пронатализам, тие побараа во амандмани финансиската помош за првото дете да биде 900 евра, за второто дете 1.200 и за третото и секое следно дете 1.500 евра, но овие амандмани не беа прифатени – 16 беа „за“, 25 против и еден воздржан.
Тие предупредија дека во Загреб, главниот град на Република Хрватска, во 2024 година се родени 6.862 деца, што е за 1,9 проценти помалку отколку во 2023 година, а пад на новороденчињата е забележан и низ цела Хрватска и Европа.
Пратеникот Томислав Јелиќ од Клубот на градски советници „Једино Хрватска!“, предупреди дека оваа финансиска помош за новороденчиња е „срамно ниска“. Тој рече дека и предлагачите од Можемо! и СДП му потврдија дека станува збор за социјална мерка, што значи дека Градот Загреб воопшто нема демографски мерки, иако ситуацијата е „алармантна“. Тој истакна дека 90 проценти од градовите и општините во Хрватска имаат неколку пати поголеми бенефиции за новороденчиња од Градот Загреб.
Претставникот Јосип Периша од Клубот на градски претставници „Марија Селак Распудиќ – Независна листа“ тврдеше дека зголемувањето од 600 на 800 евра не е доволно и дека тоа е само измама на социјалната политика, со оглед на тоа што основните и суштинските потреби за новороденчето во семејството надминуваат 1.500 евра, а големиот проблем е што нема зголемување за секое следно дете.
фото/ Depositphotos
Свет
Остар пад на цената на златото
Цените на златото и среброто денес забележаа остар пад, по период на силен раст што ги донесе скапоцените метали на рекордни нивоа. Златото падна под 5.300 долари за унца, додека среброто потона од рекорднаta вредност од над 80 долари. Ова е сигнал дека порастот на цените влегол во она што аналитичарите го предупредуваат како „опасна фаза“.
Пресвртот на пазарот ги натера инвеститорите да бидат претпазливи по месеци раст поттикнат од побарувачката од Кина, купувањата од централните банки и геополитичките тензии, пишува Yahoo Finance.
Аналитичарите велат дека корекцијата била очекувана со оглед на брзината и силата на претходниот раст.
„Има сè помалку простор за понатамошен раст на цените на златото и среброто по неодамнешните рекорди“, рече Карстен Фрич, аналитичар во Комерцбанк. „Јасно е дека инвеститорите сè повеќе профитираат, а целиот раст е на стаклени нозе“, додаде тој.
Рајан Мекеј, виш стратег за стоки во TD Securities, се согласува, велејќи дека растот на цените е „одвоен од фундаменталните фактори“. Според неговите зборови, „корекцијата е одамна задоцнета“. Мекеј, исто така, забележува дека физичката побарувачка од Кина и Индија, клучни двигатели на растот, сега „слабее“ поради исклучително високите цени.

