Свет
Кипарскиот парламент го одби предлогот за данок на штедните влогови
Кипарскиот парламент во вторник го одби предлогот на еврозоната и Меѓународниот монетарен фонд(ММФ) да воведе до 10 отсто данок на штедните влогови на граѓаните, доколку сака да добие европска помош за спас од банкрот, вредна 10 милијарди евра, јавуваат агенциите.
Расправата, која беше одложена во недела и понеделник, се одржа во исклучително тензична атмосфера која владее во земјата, а шансите предлогот да биде усвоен беа минимални бидејќи многу партии најавија дека се противат или дека воопшто нема да учествуваат во гласањето.
На крајот на расправата во парламентот во кој има 56 пратеници, 36 гласаа против предлогот, а 19 беа воздржани. Еден пратеник не присуствуваше на гласањето.
Претседателот на парламентот Јанакис Омиру на почетокот на седницата ги повика пратениците да гласаат против предлогот.
„Одговорот може да биде само – ‘Не на уцената’. Со таа одлука се сака да се изврши само рација на банкарските средства”, рече Омиру, член на социјалистичката партија Едек.
„Имам чувство дека парламентот ќе го отфрли предлогот”, изјави пред новинарите во текот на денот кипарскиот претседател Никос Анастасиадес. Запрашан зошто, одговори „бидејќи чувствуваат и мислат дека тоа е неправедно и спротивно на пошироките кипарски интереси”.
Во случај предлогот да не мине во парламентот, ЕУ најави дека ќе ги блокира ветените 10 милијарди помош, што би предизвикало пропаст на тамошните банки и ќе и оневозможи на државата да исплаќа плати, пензии и да ги подмирува другите обврски.
Затекнати од острите реакции од Кипар и од светот, министрите за финансии на еврозоната во понеделник побараа од кипарската влада од данок да ги изземе штедните влогови до 100 илјади евра, чија сигурност е загарантирана во цела ЕУ, а да ја подигне стапката на оданочување за поголемите сметки за да ги собере потребните пари.
На Кипар за стабилизација на финансиите му се потребни околу 17 милијарди евра, а европскиот предлог првпат во историјата задира во неприкосновеното право на приватна сопственост и бара од Кипар со данокот на штедење да обезбеди дополнителни 5,8 милијарди евра.
Но Анастасиадес го одби ваквото барање, напомнувајќи дека зголемувањето на данокот на поголемите влогови би го загрозило угледот и работењето на кипарските банки, а со тоа и на економијата во целина. Модификуваниот предлог на владата предвидува од данок да се изземат влоговите до 20 илјади евра, со стапка од 6,75 отсто да се оданочуваат влоговите од 20 до 100 илјади евра, а со 9,9 отсто поголеми од 100 илјади евра, иако на тој начин не бис е собрале потребните средства.
„Ако не можеме да гарантираме дека ќе собереме повеќе од 5,5 милијарди, тоа ќе се смета за кршење на договорот и веројатно нема да биде прифатено”, оцени гувернерот на Кипарската народна банка Паникос Деметриадес.
Не е јасно како кипарската влада има намера да ја пополни празнината што ќе настане, но францускиот министер за финансии Пјер Москович веќе рече дека еврозоната не може да му позајми на Кипар повеќе од 10 милијарди евра, бидејќи тој долг би станал неодржлив.
„Со повеќе од 10 милијарди евра доаѓаме до неодржливо ниво на долгот”, рече Москович пред новинарите во Париз.
Во желба да ги спасат вложените пари, штедачите во текот на викендот ги испразнија банкоматите на кипарските банки. Откако во понеделникот не работеа заради празник, кипарските банки останаа затворени и во вторник, а така ќе биде и во среда, а запрени се и сите банкарски трансакции преку интернет. И кипарската берза престана со работа во вторник и среда.
Анастасиадес во понеделникот во телефонски разговор со германската канцеларка Ангела Меркел побара поголема помош од ЕУ, а нов разговор меѓу истите соговорници е најавен за вторник. Во среда во Москва ќе се упати кипарскиот министер за финансии Михалис Сарис, за да се обиде да договори продолжување на рокот и ублажување на условите за отплата на 2,5 милијарди евра вредниот кредит што Русија му го одобри на Кипар во 2011 година.
Рускиот претседател Владимир Путин во понеделникот предлогот за воведување на данок на штедните влогови на граѓаните го нарече „нечесен, непрофесионален и опасен”, меѓу другото и затоа што на Кипар многу богати Руси ги чуваат парите. Според разни проценки, висината на руски пари на Кипар изнесува меѓу 15 и 30 милијарди евра, што значи дека руските сопственици на сметки со новиот данок би можеле да загубат до три милијарди евра.
Преседанот на задирање во „светоста на приватната сопственост” како еден од постулатите на западната демократија, не само што ги згрози Кипраните, туку и граѓаните на другите земји во ЕУ, кои се прашуваат дали таквото сценарио може да ги погоди и нивните земји.
Брисел со сите сили се обидува да ја пренесе пораката дека Кипар е единствен случај, бидејќи тоа е единствената земја во која вредноста на банкарскиот сектор далеку ја надминува вредноста на домашната економија и засега не се видливи знаци на паника и масовно повлекување на штедните влогови било каде во Европа.
Граѓаните ги смируваат и политичарите, па холандскиот министер за финансии Јероен Дијселблоем потврди дека нема потреба да се одредува слична давачка во другите земји од еврозоната.
„Проценуваме дека опасноста од ширење е краткорочно ограничена. Не е баш веројатно дека ова би било модел за други земји членки на ЕУ”, изјави во Франкфурт извршниот директор на Дојче Банк. /крај/хн/ст
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Регион
Атина без такси 48 часа: возачите на улица против даночните мерки
Таксистите во Атина најавија 48-часовен штрајк, објави „Катимерини“. Нивното незадоволство произлегува од новите даночни политики и задолжителниот премин кон електрични возила.
Синдикатот на таксистите во Атина (SATA) наведува дека задолжителното воведување електрични автомобили го загрозува опстанокот на секторот, поради недостаток на соодветна инфраструктура за полнење, прифатливи цени на електричната енергија и реални трошоци за возилата. Таксистите оценуваат дека ваквиот потег претставува економско уништување, а не зелена транзиција.
Возачите изразија загриженост и поради недостиг од јасна регулаторна рамка која ги раздвојува такси-услугите од возилата за изнајмување со возач. Според SATA, такси-возилата обезбедуваат превоз од точка до точка, додека приватните компании за изнајмување продаваат време на патување.
Синдикатот тврди дека мултинационалните апликации за споделено возење го нарушуваат пазарот, посочувајќи дека грчките професионалци работат под строг надзор, додека странските компании функционираат без доволна контрола или локална даночна основа.
Таксистите бараат и пристап до лентите за автобуси при превоз на патници, нагласувајќи дека такси-услугите се дел од јавниот превоз и дека ограничувањата ги зголемуваат сообраќајните гужви и негативното влијание врз животната средина. Во однос на оданочувањето, SATA истакнува дека возачите се соочуваат со неправичен третман и растечки трошоци за гориво, одржување и живот, наведувајќи дека секторот повеќе не може да издржи прекумерен даночен притисок.
Фото: pexels
Регион
Вучиќ од Абу Даби: Пандорината кутија е отворена; ќе дадам сѐ за да го зачуваме мирот и нашата земја
Претседателот на Србија Александар Вучиќ им се обрати на граѓаните од Абу Даби, каде што присуствуваше на отворањето на Неделата на одржливост 2026 и се сретна со претседателот на Обединетите Арапски Емирати, шеикот Мохамед бин Зајед.
Вучиќ изјави дека државата мора сериозно да се насочи кон развојот на вештачката интелигенција, нагласувајќи дека светот влегува во нова ера на големи промени.
„Големи промени се случувале и порано – од 15 век, кога Европа воспоставила доминација благодарение на научните откритија и освојувањето територии. Денес сите гледаат дека доаѓа ново време кое го носи вештачката интелигенција. Ние сме на 39. место во светот според индексите, што е подобро отколку што очекувавме“, рече Вучиќ, пренесе „Б92“.
Тој додаде дека тоа не е доволно и предупреди дека за шест месеци неработење Србија може да падне и на 70. место, нагласувајќи дека мора постојано да се работи и учи.
„Се соочуваме со две работи – огромен напредок и стравот кај луѓето дека ќе ги загубат работните места“, изјави Вучиќ.
Тој истакна дека државата мора да создаде рамка која ќе го поттикне развојот на вештачката интелигенција, но и ќе гарантира дека граѓаните нема да останат без работа. Посочи дека три проценти од енергијата во Европа се трошат на суперкомпјутери и дека ќе биде неопходно зголемување на енергетските капацитети.
„Важно е да го подготвиме теренот за децата што доаѓаат по нас, за да можат рамноправно да се натпреваруваат со другите во светот“, додаде тој.
Вучиќ информираше дека имал кратка средба со шеикот Мохамед бин Зајед и изрази благодарност за гостопримството, додавајќи дека наскоро се надева на добри вести поврзани со НИС.
„Мораме да ги зголемиме капацитетите на ЕПС, но и да склучуваме договори со други за да ги обезбедиме нашите потреби“, изјави српскиот претседател.
Осврнувајќи се на меѓународната ситуација, Вучиќ зборуваше за Гренланд и Иран, оценувајќи дека светот влегува во период на голема неизвесност.
„Не се радувам на ништо од тоа што се случува. Се плашам од времето во кое влегуваме. Пандорината кутија е отворена и повеќе никој не може да ја контролира“, рече Вучиќ, додавајќи дека ќе вложи целосна енергија за да ги зачува мирот и државата.
Тој нагласи дека граѓаните на Србија не треба да се грижат и дека државата внимателно ја следи ситуацијата. Потврди и дека утре ќе има билатерална средба со претседателот на Обединетите Арапски Емирати.
„Станува збор за двајца лични пријатели. Разговараме како да ја унапредиме соработката. Не заборавајте дека дел од дроновите ги набавуваме од тука“, изјави Вучиќ.
На крајот, тој се осврна и на критиките од дел од медиумите, нагласувајќи дека Србија успеала да издржи и во најтешките моменти, дури и кога 94 дена немало испорака на нафта, без граѓаните да го почувствуваат тоа.
Свет
Два мистериозни случаи на Кипар: смрт во руската амбасада и исчезнување на бизнисмен
Руската амбасада на Кипар вчера соопшти дека минатата недела починал еден од вработените во амбасадата, додека локалните медиуми наведуваат дека причината за смртта била самоубиство.
Во соопштението на амбасадата се наведува дека вработениот, идентификуван само како А. В. Панов, починал во четврток, а неговата смрт е опишана како „длабока лична трагедија за семејството и најблиските“. Дипломатската мисија не ја наведе причината за смртта, истакнувајќи само дека е во тек постапка за враќање на телото во Русија.
Кипарските медиуми, повикувајќи се на анонимни полициски извори, објавија дека дипломатот се обесил во својот кабинет. Според тие извори, Панов наводно оставил проштална порака, но руската амбасада не ја споделила со полицијата, туку соопштила дека ќе биде испратена во Москва на разгледување.
Изворите тврдат дека дипломатскиот персонал не им дозволил на локалните истражители да влезат во амбасадата за да го прегледаат местото на наводното самоубиство. Телото, наводно, ѝ било предадено на полицијата во дворот на амбасадата.
Потрага по бизнисмен
Во меѓувреме, на Кипар трае потрага по 53-годишниот руски бизнисмен Владислав Баумгертнер, кој во средата го напуштил својот дом во Лимасол, облечен во кратки црни панталони и црна маица, по што исчезнал и не се вратил дома.
Спасувачи, полиција и волонтери, со помош на полициски хеликоптер и дронови, од саботата трагаат по Баумгертнер. Потрагата е фокусирана на тежок терен во близина на селото Писури, каде што последен пат бил забележан сигналот од неговиот мобилен телефон.
Баумгертнер дипломирал на Уралскиот технички универзитет, а кариерата ја започнал во компанијата Ураленерго. На почетокот на 2000-тите стекнал магистерски дипломи по бизнис администрација и финансиски менаџмент во Обединетото Кралство, по што се вработил во компанијата за производство на калиумови соли Уралкали.
Во 2003 година станал комерцијален директор, а во 2005 година претседател на управата и извршен директор на компанијата. Во 2005 година Уралкали, заедно со белоруската компанија Беларукали, ја основал Беларус Поташ Компани (BPC) – заедничка фирма која во еден период контролирала повеќе од 40 отсто од светскиот извоз на калиумови соли.
Уапсен во 2013 година во Белорусија
Партнерството се распаднало во 2013 година поради несогласувања околу стратегијата – дали да се ограничи производството за одржување на цените или да се зголемат количините за поголем приход.
Во јули 2013 година Баумгертнер објавил дека Уралкали се повлекува од BPC, што предизвикало пад на цените на глобалниот пазар. „Тоа е како Саудиска Арабија да го напушти ОПЕК“, изјавил тогаш за Ројтерс трговецот Дмитриј Рижков.
Повлекувањето на Уралкали било тежок удар за белорускиот претседател Александар Лукашенко. Во август 2013 година, еден месец по повлекувањето од BPC, Баумгертнер пристигнал во Минск на преговори со тогашниот белоруски премиер Михаил Мјасникович.
По неуспехот на преговорите, полицијата го уапсила на аеродромот, наводно по лична наредба на Лукашенко. Баумгертнер поминал еден месец во самица, по што бил префрлен во куќен притвор. Истрагата против него подоцна била запрена, по што тој се вратил во деловниот сектор.
Фото: depositphotos
Со паричка во погача голем број семејства вечерва ќе ја дочекаат Старата Нова година
Според Јулијанскиот календар, по кој се водат православните христијани, вечер се дочекува православната нова година, кај народот позната уште како...
Во Кавадарци се води истрага за два случаи на сексуално насилство врз деца
Кавадаречкото Обвинителство споведува истрага за два одвоени случаи во кои има сомненија за силување на дете кое не наполнило 15...
Словачките лидери едногласни: Крај на воената помош за Украина
Највисоките словачки функционери – претседателот Петер Пелегрини, премиерот Роберт Фицо и претседателот на парламентот Рихард Раши – потврдија единство околу...
Претседателката на Молдавија: На референдум би гласала за обединување со Романија
Претседателката на Молдавија, Маја Санду, изјави дека би гласала за обединување со Романија доколку тоа прашање некогаш се најде на...
Германија предупредува: Плановите на Трамп за Гренланд може да го загрозат НАТО
Германскиот министер за надворешни работи Јохан Вадефул изјави дека сојузниците во НАТО мора да соработуваат кога станува збор за безбедноста...
Конгресмен предлага закон за анексија на Гренланд
Републиканскиот конгресмен Ренди Фајн предложи закон до американскиот Конгрес со кој на САД би им се овозможила анексија на Гренланд...
18-годишникот кој усмрти жена во Капиштец избега од државата, МВР распиша потерница
Министерството за внатрешни работи распиша меѓународна потерница по 18-годишникот кој прегази жена во Скопје и избега од местото на настанот....
Уапсен жител на Богданци за убиство на сопствената мајка
Полицијата уапси 39-годишен жител на Богданци, осомничен за убиство на сопствената мајка. Според информациите од МВР, денеска во Полициската канцеларија...
Уапсено лицето што го оштети стаклото на влезната врата на бугарската амбасада во Скопје
Полициски службеници од МВР денеска (12 јануари 2026 година) во 12:40 часот на улицата Кирил и Методиј во Скопје го...
Како членка на НАТО, не ни прилегаат технички влади, а предвремените избори носат нестабилност, рече Гаши
Претседателот на Собранието Африм Гаши изјави дека е поборник на идејата за одржување редовни избори, оценувајќи дека честите предвремени избори...
„Една битка по друга“, „Хамнет“ и „Адолесценција“ доминираа на Златните глобуси
Во неделата беа доделени престижните награди Златен глобус. Филмот „Една битка по друга“ (One Battle After Another) беше прогласен за...
Непознати глутници се појавија преку ноќ – пронајдени улични кучиња од Албанија во Скопје, се бара истрага и проверка на безбедносните камери
Здружението за заштита на животните Анима Мунди алармира и јавно бара итна, темелна и независна истрага поради сериозни индиции за...
Водата се повлекува во повеќе региони, дел од патиштата затворени поради поплави, одрони и снег
Центарот за управување со кризи информира дека по обилните врнежи, состојбата на терен е стабилизирана во дел од регионите, а...
Алиу: Предлог-законот за заштита од пушење објавен на ЕНЕР, отвораме јавна расправа пред неговото усвојување
Министерството за здравство информира дека предлог-законот за заштита од пушење е објавен на електронскиот национален регистар на прописи (ЕНЕР), каде...
Минусни температури низ целата земја, на Попова Шапка измерени -16 степени
Утрово најстудено било на Попова Шапка кадешто се измерени -16 степени целзиусови, -14 било во Mаврови Анови, -13 во Kрушево,...
Трамп: Иран нè контактираше за преговори
Американскиот претседател Доналд Трамп во неделата изјави дека Иран побарал да започне разговори со САД, додека земјата се справува со...
Иранската револуционерна гарда му се закани на Трамп
Иранската револуционерна гарда јавно му се закани на Доналд Трамп поради неговото споменување на потенцијална американска воена акција против владата...
Телеграф: Лондон планира да испрати војници на Гренланд, Велика Британија: Тоа е поради Русија
Велика Британија вчера соопшти дека дискусиите со другите членки на НАТО за одбивање на руската активност на Арктикот се „рутински“,...
Почувствуван земјотрес во Прилеп и околината
Телеметриската сеизмолошка мрежа на Република Северна Македонија, на сеизмолошките станици инсталирани ширум нашата територија, одржувани од Сеизмолошката опсерваторија при Природно-математичкиот...
Русите го замрзнуваат Киев, Зеленски: Ситуацијата е исклучително тешка
Повеќе од 1.000 станбени згради во Киев остануваат без греење по разорниот руски напад во петок наутро, соопштија локалните власти....
