Свет
Партиите ги кријат финансиерите
Политичките партии ги кријат изворите на приходи како змијата нозете. И покрај законската обврска за транспарентност, досега ниедна од нив не го објавила списокот со донатори, фирми и поединци.
НЕТРАНСПАРЕНТНОСТ
Политичките партии ги кријат изворите на приходи како змијата нозете. И покрај законската обврска за транспарентност, досега ниедна од нив не го објавила списокот со донатори, фирми и поединци.
По нашето барање да ни дозволат увид во регистарот на донации, СДСМ не одговори, ВМРО-ДПМНЕ се согласи, но дури на крајот на годината, ЛДП се пожали дека ретко им донираат, а ДУИ и ДПА ветија дека наскоро ќе ни закажат термин.
“Финансирањето на политичките партии е јавно и транспарентно. Изворите на финансирање на политичките партии, како и нивните расходи, исто така се јавни и транспарентни. Секој граѓанин или член на политичка партија има право на еднаков пристап во увидот на финансирањето на партијата.”
Така пишува во Законот за финансирање на политички партии, донесен во октомври минатата година, со кој партиите се обврзаа да водат јавни регистри со сите донации што ќе легнат на нивните сметки. Законот предвидува казна од 100.000 до 300.000 денари за партијата што нема да достави извештај за донациите до Државниот завод за ревизија, но нема казна за тие што на граѓаните нема да им дозволат увид во регистарот.
Откако го прашавме за начинот на финансирање на партијата, Борис Кондарко, портпарол на СДСМ, не упати кај генералниот секретар Никола Ќуркчиев. Тој прво не замоли да почекаме да заврши седницата на собраниската комисија на која учествуваше, а потоа не беше достапен за одговор.
Во ВМРО-ДПМНЕ ни рекоа дека ќе ја објават листата со донатори на крајот на годината, кога ќе ја достават и завршната сметка.
– Добивме писмо од Државниот завод за ревизија и во согласност со Законот ги доставивме сите барани податоци – вели Миле Јанаќиески, шеф на кабинетот на Никола Груевски.
Во партијата велат дека се финансираат од донации и од членарина. Членарината е 100 денари месечно, а од плаќање се ослободени невработените и социјалните случаи.
Роза Топузова-Каревска, генерална секретарка на ЛДП, се жали дека партијата ретко добива донации, откако е на власт.
– Се смета дека функционира буџетското финансирање и дека нема потреба за дополнителни средства. Затоа моравме да воведеме огромни членарини за функционерите од нашата партија. Тие треба да плаќаат 5 отсто од платата. Јас како пратеничка давам 1.000 денари месечно – вели Каревска. Од неа исто така побаравме увид во партискиот регистар.
Портпаролката на ДУИ, Ермира Мехмети, вели дека нивната партија е транспарентна и оти секој може да се информира како се финансира.
– За финансиите во партијата е одговорен Гзим Острени. За жал, тој е на пат во странство, па ќе мора да го почекате за да се договорите – ни рече Мехмети.
И во ДПА велат дека се транспарентна партија, која им дозволува на сите заинтересирани да направат увид во финансиското работење. Но, тие не замолија да не ги објавуваме имињата на фирмите што ги помагаат за да немаат последици.
Државниот завод за ревизија планира овој месец да почне да го претресува финансиското работење на партиите.
– Во согласност со програмата за 2005 година, потпишана од главниот државен ревизор Методија Тошевски, контрола ќе се врши само во трите партии со најголем обрт на средства – СДСМ, ВМРО-ДПМНЕ и ДУИ. Ревизијата ќе почне до крајот на јуни, а резултати може да се очекуваат кон крајот на август или во почетокот на септември – изјави портпаролот на Заводот, Мијалче Дургутов.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Решена мистерија стара 50 години: Откриен е нов систем за одредување на крвните групи
Научниците решија 50-годишна мистерија и идентификуваа нов систем на крвни групи откако примерок од крв на бремена жена од 1972 година покажа необичен недостаток на една молекула на површината на црвените крвни зрнца. Ова откритие, објавено од истражувачи од Велика Британија и Израел во 2024 година, претставува значаен чекор во разбирањето на ретките крвни особини, пишува Science Alert.
„Ова е огромно достигнување и кулминација на долгорочна тимска работа за конечно да се воспостави овој нов систем на крвни групи, што ќе ни овозможи да им обезбедиме најдобра грижа на ретките, но важни пациенти“, рече хематологот Луиз Тили од Британската национална здравствена служба минатата година, по речиси две децении лично истражување на оваа специјалност за крв.
Повеќе од ABO и Rh системите
Иако повеќето луѓе се запознаени со ABO и Rh системите на крвни групи, луѓето всушност имаат многу различни системи базирани на широк спектар на протеини и шеќери на површината на нашите крвни клетки. Нашето тело ги користи овие молекули, познати како антигени, како идентификатори за да ги разликува сопствените клетки од потенцијално штетните туѓи клетки. Ако тие маркери не се совпаѓаат за време на трансфузија на крв, оваа постапка за спасување на живот може да предизвика опасни реакции, понекогаш со фатален исход. Повеќето од главните крвни групи беа идентификувани на почетокот на 20 век.
Потрагата по редок антиген
Многу крвни групи откриени потоа, како што е Er системот опишан во 2022 година, се наоѓаат само кај мал број луѓе, што е случај и со новата крвна група.
„Истражувањето беше тешко бидејќи генетските случаи се исклучително ретки“, објасни Тили.
Претходните истражувања покажаа дека повеќе од 99,9 проценти од луѓето го имаат антигенот AnWj, кој недостасувал во крвта на пациентот од 1972 година. Бидејќи овој антиген се наоѓа на протеинот на миелинот и лимфоцитите, истражувачите го нарекоа новооткриениот систем крвна група MAL.
Свет
Нови откритија за Епстин и елитата: објавени документи за контакти со Бил Гејтс, политичари, принц – тврдел и дека цимерот во затворот сакал да го убие
Американското Министерство за правда објави нови милиони документи поврзани со случајот на Џефри Епстин, со што повторно се отворија прашањата за неговите врски со влијателни личности, околностите на неговата смрт и заштитата на жртвите.
Во објавената преписка, Епстин во 2011 година му пишувал на британскиот политичар Питер Манделсон дека имал „монструозна забава“ со Бил Гејтс во Сиетл. Во документите има и фотографија од Гејтс, кој претходно изјави дека средбите со Епстин биле „голема грешка“ и дека не бил вмешан во нелегални активности.
Дополнително, Хауард Латник, американски министер за трговија во администрацијата на Доналд Трамп и поранешен директор на финансиската компанија Кантор Фицџералд, со години бил сосед на Џефри Епстин на Менхетен. Иако Латник претходно тврдеше дека по една средба го прекинал секој контакт со Епстин, згрозен од она што го видел, новооткриените документи покажуваат дека години подоцна го поканил на донаторска вечера за Хилари Клинтон, објави Си-Ен-Ен.
Според е-пошта од неодамна објавените списи на Епстин, Латник во ноември 2015 година испратил порака до долгогодишната асистентка на Епстин, со која го поканил на донаторска вечера на Демократската партија за Хилари Клинтон, која тој ја организирал.
Не е познато дали Епстин присуствувал на настанот.
Во друг сет документи, Кети Румлер, главна правна советничка во Голдман Сакс и поранешна советничка на Белата куќа во администрацијата на Барак Обама, во преписка од декември 2015 година го нарекла Џефри Епстин „прекрасен“ и напишала дека го „обожава“, објави Си-Ен-Ен.
Од е-поштата произлегува дека во тој период Епстин ѝ резервирал и платил патување во Европа во прва класа.
Документите откриваат и дека Илон Маск во 2013 година разменувал пораки со Епстин и договорил ручек на кој разговарале за „Тесла“. Маск подоцна јавно изјави дека објавите за него се „лажни“, при што беше нагласено дека спомнувањето во документите не значи вмешаност во кривични дела.
Посебно внимание предизвикаа и нови детали за престојот на Епстин во затворот во Њујорк, каде тој тврдeл дека цимерот сакал да го убие. Еден документ содржи сведочење на неименуван затворски капетан, кое ФБИ го забележал во 2019 година. Во него се опишуваат движењата на Епстин во рамки на посебен оддел, како и неговото ставање под надзор поради ризик од самоубиство, како и подоцнежното укинување на таа мерка. Сведокот тврди дека Епстин „не сакал да има цимер“ и дека „се однесувал манипулативно за да го избегне тоа“. Наводно барал и разговори со психолог.
Понатаму се наведува дека околу 23 јули 2019 година Епстин бил „пронајден без свест на подот од својата ќелија, со парче ткаенина на градите“. Постоеле сомнежи дека можеби „глумел несвестица“, бидејќи „било забележано дека ги отвора очите и прави други сомнителни движења кои не се во согласност со несвесна состојба“. Според документот, самиот Епстин тврдел дека неговиот цимер се обидел да го убие.
Во списите стои и дека управникот на затворот советувал Епстин да не биде сам во ќелија и ја нагласил потребата од „проверки на секои 30 минути“ и „ненајавени обиколки“. На денот на смртта на Епстин, 10 август 2019 година, сведокот бил информиран дека затвореникот е пронајден без свест.
Тој изјавил дека бил „изненаден“ кога слушнал дека Епстин во тој момент немал цимер. Подоцна било евидентирано дека „вработените признале дека не ги извршиле обиколките“ во 3:00 и 5:00 часот наутро и дека камерите во тој оддел биле исклучени во времето на смртта на Епстин.
Меѓу откритијата се и е-маилови кои покажуваат дека поранешниот принц Принц Ендру го поканил Епстин на вечера во Бакингемската палата, како и документи за апсењето на неговата блиска соработничка Гислејн Максвел, чија адреса била заведена на злогласиот остров Little St. James.
Свет
Зеленски обвинува: Европа ја остави Украина без противвоздушна одбрана, земјата на работ на целосен мрак
Украинскиот претседател Володимир Зеленски ги обвини европските партнери дека ја оставиле противвоздушната одбрана на неговата земја на цедило, што ѝ овозможило на Русија со балистички ракети тешко да ја оштети енергетската инфраструктура и да ја доведе Украина „на работ на целосен мрак“.
Поради задоцнети уплати од Западот, тврди Зеленски, клучните одбранбени системи „биле неупотребливи“.
Во разговор со новинарите во Киев синоќа, украинскиот претседател изјави дека ракетите-пресретнувачи PAC-3 за системите „Патриот“, кои ги ветиле европските партнери, пристигнале со еден ден задоцнување поради пропуштена уплата. Според неговите зборови, тоа оставило голем број Украинци без струја, греење и вода среде најстудената зима од почетокот на војната.
„Уплатата во рамки на иницијативата PURL не беше извршена. Ракетите не пристигнаа“, рече тој, без да наведе која земја е одговорна за пропустот.
Зеленски, како што изгледа, мислел на рускиот напад од 20 јануари, во кој, според украинските воздухопловни сили, врз Украина биле истрелани 34 балистички и крстосувачки ракети. Муницијата PAC-3 е единствената во украинскиот арсенал што може да соборува балистички ракети.
Тој уште на 16 јануари предупредил дека резервите на муниција за противвоздушна одбрана се опасно ниски, наведувајќи дека до тоа утро неколку системи останале без ракети.
Својот остар говор на Светскиот економски форум во Давос овој месец, во кој ги критикуваше европските сојузници, Зеленски го објасни со фрустрацијата поради неизвршената уплата.
„Русија успеа да го наруши снабдувањето на Киев со струја и вода затоа што нашите единици за одбрана од балистички напади се празни – едноставно празни“, рече тој.
„Обидете се да замислите: знам дека балистички ракети летаат кон нашата енергетска инфраструктура, знам дека системите ‘Патриот’ се поставени и знам дека нема да има струја затоа што немаме ракети за да ги пресретнеме“, ја опиша ситуацијата.
„Во таква ситуација се најдов. И преговарам за ракети PAC-3 кои пристигнуваат еден ден откако бевме доведени на работ на целосен колапс на системот.“
Тој призна дека зборува „емотивно“, но нагласи дека е важно Украина и Европа „да бидат на иста бранова должина за сè да може да биде ефикасно и навремено“.
Иницијативата PURL (Prioritised Ukraine Requirements List) минатата година ја покренаа САД и НАТО, со цел со средства од европските држави да се набавуваат американски системи за противвоздушна одбрана и друго клучно оружје за одбраната на Украина.
Меѓу државите што придонесуваат во иницијативата се Германија, Норвешка, Полска, Холандија, Белгија, Канада, Луксембург, Португалија, Словенија и Шпанија.
Двајца западни функционери запознаени со функционирањето на иницијативата изјавиле дека обвинувањето на Зеленски не е точно, но одбиле да изнесат детали. НАТО не одговори веднаш на барањето за коментар.
Во меѓувреме, високата претставничка на ЕУ за надворешна политика Каја Калас изјави дека европските престолнини „мора да навлезат подлабоко во сопствените резерви на противвоздушна одбрана“, бидејќи Украина оваа зима се соочува со „хуманитарна катастрофа“.
Изјавите на Зеленски доаѓаат во момент кога Кремљ објави дека американскиот претседател Доналд Трамп побарал од рускиот претседател Владимир Путин еднонеделно примирје во нападите врз Киев поради исклучително ниските температури.
Портпаролот на Кремљ, Дмитриј Песков, додаде дека целта на Трамп била „создавање поволни услови за одржување преговори“ меѓу руски и украински претставници во Абу Даби. Кремљ денеска потврди дека Путин се согласил на прекин на огнот до 1 февруари.
Двете страни минатата недела одржаа трилатерални разговори со САД во главниот град на Емиратите, а нов круг треба да се одржи подоцна во февруари. Украинските претставници ја обвинуваат Русија за „енергетски терор“ во време кога администрацијата на Трамп се обидува да поттикне мировни преговори и да ја заврши војната која следниот месец влегува во петтата година.
Самиот Трамп го потврди повикот за време на состанок на кабинетот во четврток.
„Лично го замолив претседателот Путин една недела да не го гаѓа Киев и другите градови и населби за време на оваа исклучителна студенило. И тој се согласи. Морам да ви кажам, тоа беше многу љубезно од негова страна“, рече Трамп.
Во текот на ноќта кон петок, сирените за воздушна опасност во Киев не се огласија, а се чини дека Русија се придржувала до договорот. Украинските воздухопловни сили не забележале напади со ракети или беспилотни летала врз поголемиот дел од земјата, вклучително и главниот град.
Сепак, врз подрачјата околу источните боишта биле лансирани 111 дронови и еден проектил, а засега не е познато дали била целена критична инфраструктура.

