Свет
Агрон Бајрами испумпал 800.000 евра од Министерството за економија
Владата на Бучковски пред заминување е во паника, откако Агрон Бајрами, поранешен сопственик на струшката пилана „Караорман“, минатата недела испумпал 800.000 евра од државниот буџет, дознава „Време“.
УШТЕ ЕДНО СОМНИТЕЛНО ПРАЗНЕЊЕ НА ДРЖАВНИОТ БУЏЕТ
Мирче Котевски
Владата на Бучковски пред заминување е во паника, откако Агрон Бајрами, поранешен сопственик на струшката пилана „Караорман“, минатата недела испумпал 800.000 евра од државниот буџет, дознава „Време“. Неговиот судски извршител пратил налог за извршување со кој парите преку три трансакции биле извлечени од сметката на Министерството за економија, а на државно конто е создадена огромна и непланирана финансиска дупка.
Парите од Министерството за економија пред неколку дена биле префрлени на сметката на судскиот извршител Алберто Ребула, а веќе наредниот ден тој ги проследил кај својот клиент. Сите во Владата и во Министерството за економија потврдија дека 800 илјади евра веќе се во рацете на физичко лице, а министерот за економија Бесими за случајот вчера итно ја информирал Владата во заминување.
Приказната почнала пред 11 години кога Бајрами од Агенцијата за приватизација ја купил фирмата во стечај „Караорман“. По затворањето на стечајната постапка, во 1996 година Бајрами почнал да работи со струшката пилана, но речиси шест години подоцна општината Струга му ги замрсила сметките откако судски докажала дека таа е сопственик на имотот на пиланата, а не е државата преку Агенцијата за приватизација. Откако во 2001 година, Бајрами сфатил дека ќе има имотно-правни проблеми со општината и тешкотии во управувањето на фирмата, решил да ја тужи Агенцијата за приватизација дека таа му продала фирма со спорна сопственост и побарал државата да му ги врати парите. Иако проценетиот капитал на „Караорман“ изнесувал околу 3 милиони тогашни германски марки, тој, за да стане сопственик, платил само 1,5 милион марки. Сепак, во 2002 година Основниот суд во Скопје ја отфрла тужбата на Бајрами со образложение дека е застарено побарувањето. Сепак, Апелацискиот суд во ноември лани донел одлука Агенцијата за приватизација да му врати на Бајрами точно 786.355,66 евра врз основа на раскинувањето на договорот за продажба на „Караорман“. По законското згаснување на Агенцијата за приватизација од пред две години нејзиниот имот, надлежностите, правата и обврските беа распределени кај Министерството за економија, Министерството за финансии, ПИОМ и кај Јавното претпријатие за станбен и деловен простор. Така, токму ресорот на Бесими бил тој што морал да ја исплати огромната сума на Бајрами.
За извршителот Ребула не е спорно дека државата морала да ги исплати парите, туку проблемот што настанал во државните институции бил кое министерство да го направи тоа. Доколку не се постапело по налогот, сметката на Министерството за економија веднаш ќе била блокирана.
Во Министерството за економија се правдаат дека немале никаков правен лек или инструмент за да го спречат одлевањето на парите. Со налозите за извршување и со новиот Закон за судско извршување, кој стапи во сила во мај годинава, велат високи владини функционери, допрва може државата да има огромни проблеми бидејќи случаи што се влечеле една деценија сега може да го испразнат буџетот. Владата констатирала дека во септември државната каса ќе мора да претрпи ребаланс, а Министерството за правда да врши надзор на судскиот извршител во случајот. Јавното правобранителство побарало Врховниот суд итно да изврши ревизија на целата судска постапка.
Барјамисезадолжувалзадагокупи „Караорман“
Во текот на процесот на приватизација Бајрами за да ја откупи фабриката зел поголема сума заем кај повеќе физички лица. Најголемиот изнесувал 300.000 долари. По приватизацијата Бајрами не можел да ги врати долговите, по што почнал да ги распродава машините. Пропаѓањето на АД „Караорман“ продолжи во 2000 година кога Основниот суд од Струга донел пресуда во корист на општината Струга, со која и се признава правото на сопственост на недвижниот имот на фирмата. Во 2002 година повторно е отворена стечајна постапка, по што биле утврдени побарувањата на тогашните доверители. Сепак, стечајната постапка била запрена поради немање средства за намирување на побарувањата на доверителите. Фирмата АД „Караорман“ од Струга е избришана од судскиот регистар.
Таму беа вработени околу 200 луѓе.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Регион
Транспортерите од БиХ и Србија не отстапуваат, продолжуваат со блокади на границите
Протестите на транспортерите од Босна и Херцеговина и Србија на граничните премини за товар со Европската Унија продолжуваат и денес, петти ден по ред. Членовите на Логистичкиот конзорциум на БиХ, како и нивните колеги од Србија, велат дека нема да се откажат додека не им се исполнат барањата, пишува Klix.ba.
Европската комисија вчера усвои нова визна стратегија која за прв пат ги признава возачите на камиони како посебна категорија. Ова се смета за почетна точка за решавање на проблемот со ограничен престој од 90 дена во Шенген зоната за возачи од земји кои не се членки на ЕУ. По оваа вест, превозниците од Црна Гора и Северна Македонија одлучија да ги прекинат протестите.
Сепак, превозниците од Босна и Херцеговина велат дека ова не им е доволно и продолжуваат со блокадите.
Зијад Шариќ, член на Управниот одбор на конзорциумот „Логистика“, изјави дека бараат итен состанок со премиерот на Република Српска Саво Миниќ, премиерот на Федерацијата БиХ Нермин Никшиќ и претседателот на Советот на министри на БиХ Борјана Кришта. Целта на состанокот, како што изјави, е да се најде конкретно и итно решение за проблемите со кои транспортерите се соочуваат секојдневно во својата работа.
Свет
„Епл“ ги надмина очекувањата благодарение на силната продажба на Ајфон 17
Продажбата на Ајфон достигна рекордно високо ниво во последните три месеци од минатата година, соопшти „Епл“.
Приходите се зголемија за 16% во однос на истиот период лани, на 143,8 милијарди долари (82,5 милијарди фунти) – најсилниот раст од 2021 година – благодарение на порастот на продажбата во Кина, како и во Европа, Северна и Јужна Америка и Јапонија.
Резултатите ги надминаа очекувањата на Волстрит, главно поради силната продажба на Ајфон 17, што ги ублажи загриженостите на инвеститорите за стратегијата за вештачка интелигенција на „Епл“, објави Си-ен-ен.
„Епл“ објави приход од 143,8 милијарди долари во последниот квартал, што е зголемување во однос на 124,3 милијарди долари во истиот период од претходната година. Приходите од Ајфон изнесуваа 85,3 милијарди долари, надминувајќи ги проценките на аналитичарите од 78,2 милијарди долари. Овие резултати го опфаќаат првиот целосен квартал во кој беше достапен Ајфон 17, објавен во септември минатата година.
Влоговите беа високи бидејќи се смета дека „Епл“ заостанува во вештачката интелигенција, ставајќи дополнителен притисок врз клучните производи да испорачаат врвни резултати.
Компанијата, исто така, соопшти дека низ целиот свет има 2,5 милијарди активни уреди на „Епл“. Главниот извршен директор Тим Кук во четврток им изјави на аналитичарите дека компанијата забележала рекорден број клиенти кои преминуваат од постари модели на новиот Ајфон, како и двоцифрен раст на бројот на луѓе кои преминуваат од Андроид.
Приходите во Кина, пазар каде што Apple се мачи, исто така значително се зголемија, од 18,5 милијарди долари на 25,5 милијарди долари во однос на претходната година.
„Побарувачката за Ајфон е едноставно зачудувачка“, рече Кук.
Свет
Чудните светли линии на Меркур сугерираат дека сепак не е „мртов“
Најмалата планета во Сончевиот систем, Меркур, можеби крие голема тајна. Според новите модели, необичните светли ленти што се протегаат низ неговите кратери и падини веројатно се знак за неодамнешна геолошка активност. Ова откритие сугерира дека Меркур, спротивно на претходните претпоставки на астрономите, не е геолошки „мртва“ и неинтересна планета, туку дека нејзиниот „пеколен пејзаж“ е сè уште активен, пишува Science Alert.
До неодамна, научниците знаеја само за мал број од овие светли ленти, официјално наречени линеи. Но, астрономот Валентин Бикел од Универзитетот во Берн и неговите колеги од Астрономската опсерваторија во Падова спроведоа студија што вклучуваше 402 такви формации. Нивната работа овозможува сосема нова слика за Меркур како изненадувачки нестабилна планета, со оглед на тоа што е мало небесно тело без атмосфера кое се лади веќе 4,5 милијарди години.
Користејќи машинско учење, тимот анализираше 100.000 слики со висока резолуција направени помеѓу 2011 и 2015 година. Тие открија дека долгите светли линии на површината на Меркур се претежно групирани на падините на кратерите свртени кон сонцето, иако не секогаш изгледа дека потекнуваат од постоечки вдлабнатини.
Се смета дека ваквите геолошки формации на други планети би еродирале брзо. Затоа, авторите на студијата претпоставуваат дека лентите на Меркур сè уште се формираат и развиваат денес. Со други зборови, тие не се траги од турбулентно минато, туку од сегашноста на планетата, поттикната од протокот на топлина и испарливи материи, како што е сулфурот, под површината.
Бикел објаснува можен механизам: „Испарителните материи можеби стигнале до површината од подлабоките слоеви преку мрежа од пукнатини во карпите, создадени од претходен удар.“
Повеќето од лентите, велат истражувачите, се чини дека потекнуваат од светли вдлабнатини познати како „шуплини“. Се верува дека овие шуплини се создадени и со ослободување на испарливи материи и обично се наоѓаат плитко под површината или по должината на рабовите на големи ударни кратери.
Тимот се надева дека ќе ја потврди својата хипотеза со нови слики од Меркур од мисиите на Европската вселенска агенција (ESA) и Јапонската агенција за истражување на вселената (JAXA). Доколку површината на Меркур е навистина сè уште активна, наскоро треба да добиеме подетален увид. Студијата е објавена во списанието Nature Communications Earth & Environment.

