Регион
Во Брисел знаат кој е автор на документот кој предизвика забуна во регионот
Првиот претседател на независна Словенија, Милан Кужан, рече дека очигледно постои „нон-пејпер“ за промена на границите на Балканот, иако во Словенија негираа дека стојат зад тоа.
Членот на Претседателството на Босна и Херцеговина (БиХ), Жељjко Комшиќ потврди дека словенечкиот претседател Борут Пахор им рекол на тројца членови на Претседателството на БиХ за време на посетата на Сараево на 5 март дека има се повеќе гласови во ЕУ кои бараат крај на распадот на Југославија. Пахор наводно прашал дали е можно „мирно распаѓање“ на БиХ.
Во меѓувреме, во средината на април, во медиумите се појавија обвинувања за наводниот предлог на словенечкиот премиер Јанез Јанеса за прекројување на границите на Западен Балкан, како начин за решавање на проблемите меѓу шест земји во регионот.
„ Не знам што го натера претседателот Пахор да го постави тоа прашање. Тој го негира тоа, велејќи дека неговиот став е јасен дека нема дискусија за промена на границите. Исто така, премиерот на нашата влада го негира тоа, и очигледно таквиот нон-пејпер постои. Се покажа дека е познато во Брисел кој е неговиот автор, како и содржината, но тие не сакаат да го откријат поради неговиот погубен ефект врз меѓународните односи”, посочува Кучан.
Нон-пејперот е израз што се користи во Европската унија за неофицијален документ како теза за разговори што се разменуваат доверливо меѓу владите или институциите.
Овој документ предизвика забуна затоа што предлага проширување на Србија, Хрватска и Албанија, додека Бошњаците ќе останат со помал дел од Босна и Херцеговина.
Се поставува прашањето до кој степен, покрај националистичките лидери на Балканот, во подготовката на овој наводен документ учествувале и одредени кругови во ЕУ.
„Не знам. Повеќе не сум вклучен во тие дискусии и процеси“, рече Кучан, додавајќи дека е многу опасно кога се зборува за регионалните сили на Балканот.
„Тогашниот претседател на Советот на Европа, Ван Ромпуј, ми рече во разговор дека, пред сè, Србија треба да се обучи и да се приклучи на ЕУ, бидејќи тоа ќе ја натера, како регионална сила, да преземе одговорност за смирување на Балкан. Тогаш му реков: „Знаете, Претседателе, кога станува збор за регионалните сили на Балканот – тогаш сте на работ на војна.“ Кога ќе го погледнам денес, поминаа точно десет години откако мојот извештај беше подготвен, проблемите во Босна и Херцеговина останаа исти, тие стануваат поостри, сè повеќе водат кон конфликт, а не кон решавање“, рече Кучан.
Тој додава дека Словенија не може да има поинаков став од оној со кој го започна процесот на независност на државата, дека сите републики имаат право на нивните држави и дека распадот на Југославија треба да заврши во постојните граници.
„Значи, не е можно никакво прекројување на границите“, рече Кучан.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Регион
Вучиќ по говорот на Трамп: Излагањето на Фон дер Лајен беше позначајно во стратешка смисла
Претседателот на Србија, Александар Вучиќ, денес изјави дека неговиот прв впечаток по говорот на американскиот претседател Доналд Трамп на Светскиот економски форум е дека се движи во насока на понатамошно спротивставување и конфликт на Западот помеѓу Соединетите Американски Држави и Европа.
Во изјава за новинарите, по говорот на Трамп, кој го следеше од првиот ред во салата на Конгресниот центар во Давос, Вучиќ рече дека редот за да се влезе во таа сала и да се слушне американскиот претседател бил долг 500 метри.
Наведувајќи дека му треба време да го анализира тој говор и да го коментира, Вучиќ рече дека Трамп е интелигентен и шармантен, но дека вчерашниот говор на претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, бил многу повеќе стратешки ориентиран.
„И јас зборував вчера – бев изненаден од квалитетот на говорот на Урсула фон дер Лајен. Не зборувам за последиците, не зборувам за тоа кој е посилен, кој не, но бев изненаден од квалитетот и начинот и содржината на говорот на Урсула фон дер Лајен. Што се однесува до содржината, таа вчера создаде нова идеолошка платформа, нова политичка платформа. За мене, ова е сигурно најважниот говор што сум го слушнал“, рече Вучиќ.
Додавајќи дека ги слушнал речиси сите нејзини говори и прочитал 90 проценти од говорите на важни луѓе на сите времиња, Вучиќ нагласи дека вчерашниот говор на Фон дер Лајен бил еден од најдобро составените говори.
„Не би го рекол тоа така за г-дин Трамп. Би рекол дека е многу интелигентен, исклучително шармантен, дека добро разбира дека проблемот со долгот се решава со стапката на раст, ја разбира економијата, но говорот на Фон дер Лајен беше многу постратешки ориентиран од неговиот. Не би зборувал понатаму за говорот на претседателот Трамп“, рече Вучиќ.
Тој потсети дека Фон дер Лајен вчера изјавила дека заблудите се завршени и дека чекале една година да се промени ставот на Америка, дека сега мора да се разбере дека ова е трајна ситуација, и дека мора да се формира независна Европа, односно дека била принудена да го стори тоа, иако цело време се потпирала на Америка.
„Во таа смисла, Трамп ѝ помага на Европа, а не ја перцепира на тој начин. Не сум сигурен дали Европа ќе има сила за тоа или не. И ако некој ме праша, би рекол 50 спрема 50. Можеби дури и повеќе „не“ отколку „да“. Но, идеите што беа изнесени, постулатите што ги поставија оние што учествуваа во пишувањето на тој говор и конечно самата фон дер Лајен, се високи цели, не лесно остварливи, но би рекол нешто што ќе ја претставува историјата на иднината и она што таа ќе го зборува“, рече Вучиќ.
Коментирајќи го говорот на Доналд Трамп, Вучиќ додаде дека знае дека, за жал, голем дел од српските граѓани сосема погрешно и ирационално ќе се радуваат на неговите зборови во врска со Гренланд и некои други теми.
„Не сакам да коментирам за тоа во овој момент. Сакам да останам господар на неискажаните зборови како претседател на земјата“, рече Вучиќ, пренесуваат медиумите во соседството.
Регион
Во Србија стигнуваат летачките такси
Министерот за финансии на Србија,Синиша Мали, и главниот комерцијален директор на Archer Aviation, Нихил Гоел, потпишаа Договор за партнерство во Давос со кој ќе се воведат услуги за електрични летачки такси во Србија. На потпишувањето присуствуваа српскиот претседател Александар Вучиќ и основачот и извршен директор на Archer, Адам Голдштајн, пишува b92.
Во согласност со договорот, Србија го избра Archer како свој префериран партнер за електрични авиони за вертикално полетување и слетување (eVTOL) и има можност да купи почетна флота од авиони Midnight.
Претседателот Вучиќ оцени дека е важно за Србија да соработува со една од најсилните компании во светот во однос на технологијата.
„Воодушевен сум што имавме можност да потпишеме договор со Archer Aviation. Важно е за нас да соработуваме со една од најдобрите и најсилните компании во светот во однос на технологијата, да ја донесеме најсовремената американска технологија во Србија и да бидеме долгорочни партнери“, рече Вучиќ.
„Многу сум среќен што нашите партнери планираат да имаат ваков однос со децении, па дури и со векови. Се надевам дека граѓаните на Србија ќе бидат горди на својата земја. Сè уште имаме многу да направиме и малку повеќе од една година подготовки, но верувам дека граѓаните на Србија ќе бидат повеќе од задоволни од сè што можеме да презентираме преку нашето партнерство за Експо“, додаде тој.
Министерот за финансии Синиша Мали нагласи дека Србија со овој договор прави чекор понатаму кон иднината. „Со ова, Арчер формално стана избран партнер на Србија за воздушни такси и официјален партнер за летачки такси за Експо 2027, кој ќе се одржи од мај до август 2027 година во Белград“, рече Мали.
Тој нагласи дека е горд што Србија е прва во регионот што воведува транспорт од следната генерација, што ќе ги демонстрира придобивките од напредната воздушна мобилност на глобалната публика.
„Ова е одлична вест за Србија, која во 2027 година ќе му го покаже на целиот свет своето неверојатно преродување од банкротирана земја во земја со инвестициски кредитен рејтинг фокусиран на технологии, дигитализација и понатамошен напредок“, рече Мали.
Договорот предвидува купување до 25 авиони.
фото/епа
Регион
Црна Гора ќе затвори уште едно поглавје во преговорите за пристапување кон ЕУ следната недела
Црна Гора би можела да затвори уште едно поглавје во преговорите за пристапување со Европската Унија (ЕУ) следната недела, а тоа е Поглавје 32, финансиски надзор, изјави црногорската министерка за европски прашања, Маида Горчевиќ.
Таа истакна дека поглавјето 32, кое е под надлежност на Министерството за финансии на Црна Гора, било технички подготвено претходната година, но неговото затворање било одложено поради внатрешните процедури на Европската комисија и земјите-членки.
„Од наша страна, беше испратена јасна порака дека ќе ги исполниме сите обврски што се очекуваат на европскиот пат. Од друга страна, Европската комисија очекува посилна борба против организираниот криминал и корупцијата, зајакнување на граничните премини и дополнително зајакнување на судството“, изјави Горчевиќ во изјава за Радио и телевизија на Црна Гора.
Според неа, брзото затворање на Поглавјето 32 би претставувало важен чекор во амбициозниот план на Владата да ги затвори сите преостанати поглавја до крајот на 2026 година, што би го отворило патот кон полноправно членство на Црна Гора во Европската Унија до 2028 година.
Црна Гора ја поднесе својата апликација за членство во ЕУ во декември 2008 година, а преговорите за пристапување започнаа во јуни 2012 година, и досега затвори 12 од 35 поглавја.
Во декември, Црна Гора затвори пет поглавја, од кои клучни се оние за јавни набавки, слободно движење на капитал и рурален развој, што беше оценето како пресвртница пред влегувањето во нова фаза од преговорите и трансформирањето на земјата од кандидат во сериозен кандидат за членство. Во последните две години, темпото на преговорите на Црна Гора за членство во ЕУ се забрза, но 2026 година е клучна година во која земјата се соочува со предизвици, особено во поглавјата 23 и 24, кои се однесуваат на владеењето на правото, независноста на судството и борбата против корупцијата.
Постои поглавје 31, кое ги опфаќа надворешната, безбедносната и одбранбената политика, чие затворање беше блокирано од Хрватска.
Иако Загреб во тоа време изјави дека не ја блокира Црна Гора, веќе постојат „отворени прашања“ што треба да се решат, меѓу кои бродот Јадран, демаркацијата, исчезнатите лица и гонењето на воените злосторства.

