Регион
Градоначалниците на Звечан и Зубин Поток положија заклетва
Полагајќи заклетва претходно утринава, градоначалниците на општините Звечан и Зубин Поток на северот од Косово и официјално стапија на должност по априлските вонредни локални избори на кои гласаа замо 3,47 отсто од гласачите, пренесува „Радио Слободна Европа“.
Новоизбраниот градоначалник на општина Лепосавиќ ќе ја преземе функцијата во текот на денот.
Заклетвата не се одржа во општинските згради, како што е вообичаена практика, туку во јавни згради односно во села во кои живее албанско население. Вакво нешто се случува бидејќи во општинските згради се сместени привремените органи кои работат во српскиот систем, а новите градоначалници немаат пристап до нив.
Само во Северна Митровица има општинска зграда која работи по косовски систем, а на 19 мај во неа функцијата ја презеде Ерден Атиќ од Самоопределување.
Новиот градоначалник на Зубин Поток, Измир Зеќири, стапи на функција во просториите на општинската канцеларија за заедници во селото Чабар, а градоначалникот на Звечан, Иљир Пеци, во село Бољетин, во зградата на основното училиште „Иса Бољетини“.
Зеќири по заклетвата рече дека за време на неговиот мандат нема да има разлики меѓу граѓаните.
„Одговорноста ќе биде на највисоко ниво, ќе даваме услуги за сите граѓани на општина Зубин Поток, без никаква разлика“, рече тој по преземањето на мандатот.

Зеќири истакна дека сите објекти на територијата на општина Зубин Поток се на граѓаните и дека новата локална власт ќе ги извршува своите обврски од општинската зграда во самиот град.
Градоначалникот на Звечан, Пеци, од друга страна, не можеше да им каже на новинарите дали и кога новото локално раководство би можело да влезе во општинската зграда, во која се наоѓаат и паралелните српски власти.
Косовските општини досега функционираа во истата зграда како и привремените општински власти кои работат во српскиот систем. Во некои општини дури и градоначалниците беа исти и во двата система.
„Ќе работам за сите. Со сите граѓани на општина Звечан ќе се однесувам еднакво“, рече Пеци.
Локалните избори на северот од Косово се одржаа на 23 април по оставката на градоначалниците од редовите на Српската листа – најголемата партија на косовските Срби – кои ѝ се спротивставија на одлуката на владата на Косово да го спроведе процесот на пререгистрација од српски на косовски таблички.
Изборите беа бојкотирани од мнозинското српско население во тој регион, кое сега не ги прифаќа резултатите, односно новите градоначалници од редовите на албанската заедница.
Раководството на Српска листа најави дека, од 1 јуни, припадниците на српската заедница „со сите средства ќе се бранат од репресијата на владата на Косово“, истакнувајќи дека „окупацијата на северот“ започнала со преземањето на функцијата градоначалник на Митровица.
Ваквиот став на Српска листа го поддржа и официјален Белград, а директорот на Канцеларијата за Косово на владата на Србија, Петар Петковиќ, изјави дека косовскиот премиер Курти „сака да го протера српскиот народ од Косово и да предизвика војна“.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Регион
Кинеските брзи возови наскоро на релација Будимпешта–Белград
Новата ера во железничкиот сообраќај меѓу Унгарија и Србија би можела да почне за неколку недели со воведување модерни возови од кинеско производство на линијата Будимпешта–Белград. Во меѓувреме, на унгарската делница веќе се спроведуваат тестирања со големи брзини, а првите информации велат дека патувањата нема да бидат само побрзи, туку и значително поудобни, пишува „Дејли Њуз Хангари“.
Српската државна железничка компанија Србија Воз ги претстави возовите што ќе сообраќаат на новата линија. Секој воз има капацитет од 498 патници.
Внатрешноста повеќе наликува на модерни меѓуградски возови отколку на традиционални регионални линии, а на патниците ќе им бидат достапни кожни седишта, приклучоци за струја, светла за читање, простор со кафе-бар и бифе, како и автомат за самопослужување со кафе. Возовите на одредени делници ќе можат да достигнуваат брзина до 200 километри на час, јавува српската новинска агенција „Танјуг“.
Железничката линија Будимпешта–Белград е една од најголемите инфраструктурни инвестиции во регионот и се реализира во рамки на кинеската иницијатива „Појас и пат“. Српската делница е долга 183 километри, има два колосека и е целосно електрифицирана, што ја прави погодна и за патнички и за товарен сообраќај. Се очекува модернизацијата значително да го скрати времето на патување и да ја зголеми конкурентноста на железницата во однос на патниот и авионскиот превоз.
Работите се забрзуваат и од унгарска страна. Според „Вилаггаздашаг“, тековното затворање на пругата би можело да заврши кон крајот на февруари, што ќе овозможи воспоставување товарен сообраќај со брзина до 100 км/ч. Почетокот на патничкиот сообраќај се очекува во средината на март.
Тестирањето на пругата се одвива меѓу Шорокшар и Келебија. Тест-возовите постепено ја зголемуваат брзината – првиот ден возеле со 60 км/ч, а за само неколку дена достигнале 160 км/ч. За време на тестирањата возот накратко ја преминува границата кај Суботица, пред повторно да се врати во Унгарија.
Во инспекцијата е вклучена и подружницата на „Дојче Бан“, DB Systemtechnik, која користи специјализирани мерни возови. Еден од нив е брз мерен воз што може да ја проверува инфраструктурата при брзини до 280 км/ч, додека неговиот технички максимум изнесува 440 км/ч. Возот врши ласерски и камерски мерења, ја испитува геометријата на колосекот и ги анализира безбедносните параметри и удобноста на возењето.
Другиот, т.н. мерен воз со наклонета технологија, ја проценува состојбата на пругата во свиоци и на наклонети делови, ја надгледува интеракцијата меѓу пантографот и надземните водови и ја мери покриеноста со сигнал на мобилната мрежа.
Според актуелниот план, најпрво ќе започне товарниот сообраќај, а потоа и патничкиот. Доколку сè се одвива според планот, патниците веќе оваа пролет би можеле да патуваат со модерни, брзи и удобни возови меѓу Будимпешта и Белград, што ќе претставува практична железничка алтернатива на летот или патувањето со автомобил меѓу двете престолнини.
Регион
Илјадници во Косово протестираа против судењето на командантите на ОВК во Хаг
Илјадници луѓе се собраа во Приштина носејќи транспаренти на етничката албанска Ослободителна војска на Косово (ОВК) за да протестираат против судењето на поранешните водачи на ОВК, обвинети за воени злосторства во периодот помеѓу 1998 и 1999 година.
Поранешниот претседател Хашим Тачи, поранешните претседатели на парламентот Јакуп Красниќи и Кадри Весели, како и поранешниот пратеник Реџеп Селими беа уапсени во 2020 година и испратени на судење пред специјалниот суд за воени злосторства за Косово во Хаг.
Тачи и уште тројца поранешни команданти на ОВК се товарат за прогон, убиства, мачење и присилни исчезнувања на лица за време и непосредно по војната 1998–1999 година, кое на крајот на регионот му донесе независност од Србија. Тие ги негираат сите обвиненија.
Судот оваа недела ги сослушува завршните зборови во судењето, пред судиите да донесат правосилна пресуда во рок од три месеци.
Обвинителите бараат казна од 45 години затвор за секој од обвинетите.
Многу од демонстрантите носеа униформи на ОВК, додека други вееја знамиња на ОВК, Косово и Албанија. Поддржувачите држеа транспаренти со натпис „Слободата има име“, како и фотографии од Тачи и другите со пораки „Херои на војната и мирот“.
Регион
Силен земјотрес во Босна, почувствуван и во Хрватска
Прилично силен земјотрес во 17:31 часот го потресе подрачјето на БиХ, јавуваат регионалните медиуми.
Потресот се почувствувал и на подрачјето на цела Далмација.
Европскиот медитерански сеизмолошки центар (ЕМСЦ) соопшти дека магнитудата на земјотресот изнесувала 4,5 степени според Рихтеровата скала и дека се случил на 51 километар североисточно од Сплит, односно 13 километри северозападно од Ливно.
„Слободна Далмација“ пренесува коментари од читатели кои го почувствувале потресот.
„Многу силно тресеше, баш силно“, пишува еден од нив. „Беше ужасно, се слушна некаков звук пред тоа“, додава друг. Читател од Загорје јавил дека силно затресло и дека истрчале од куќата.
„Неколку секунди пред главниот удар почна лесно тресење, а потоа навистина силно затресе“, додал уште еден читател.
Според системот „Андроид Ерткуејк Алертс“, земјотресот се почувствувал на подрачјето на Босна и Херцеговина и Хрватска. Бил почувствуван и во сплитското, макарското, шибенското и дубровничкото подрачје.
ЕМСЦ известува дека епицентарот на земјотресот се наоѓал на длабочина од приближно 10 километри под земјината површина.
Засега нема извештаи за материјална штета ниту за повредени лица.

