Регион
Пред точно еден месец дете (13) уби 9 ученици и училишен чувар во Белград: Како и зошто – никој не знае
Пред точно еден месец Србија ја погоди трагедија која засекогаш ја промени не само Србија туку и регионот. На 3 мај родителите ги испратија децата на училиште, се поздравија, а можеби некои поради обврските не стигнаа ни да се поздрават. Не знаеја дека тоа е последен пат да го видат своето дете.
Потоа десет семејства останаа без своите најблиски – родителите на децата кои учеа во ОУ „Владислав Рибникар“ никогаш повеќе нема да ги видат своите ќерки и синови. Децата што одат на училиште од Врачар никогаш повеќе нема да ги видат своите врсници, ниту пак нивниот чувар и херој – чичко Драган.
Што се знае за овој случај досега?
Ученик од седмо одделение (13) утрото пред да заѕвони првото ѕвонче влегол во училиштето со пиштолите на татко му. На врата го застрелал училишниот чувар Драган В., кој бил познат и како „Вујче Драган“ – омилен меѓу децата, кој се грижел за најмалите.
Момчето ладнокрвно пукало во него, а потоа вперило оружје во дежурните ученички. Тој продолжи кон училницата по историја, при што во ходникот уби уште едно девојче, а потоа пукаше во самата училница. Уби пет деца и ранил шест, како и еден наставник. Откако се бореше за живот, едно рането девојче почина во болница две недели по масакрот. Бројот на жртвите се искачи на девет врсници и нивниот старател.
Како и зошто се случи ова, истрагата засега малку објаснува.
Познато е дека самото момче убиец повикало полиција, смирено ги пречекал полицајците и така бил одведен.
Во исто време, родителите во солзи ги бараа своите деца во толпата, повикаа полиција со неверување и отидоа во станица да го дознаат одговорот на прашањето – „Дали моето дете е живо?“.
Момчето не покажува знаци на каење или вознемиреност.
– Тој го планираше ова долго време. Датумот го избрал затоа што училницата по историја била во близина на излезот од училиштето. Во чантата имал четири молотови коктели, го застрелал чуварот од ранецот веднаш по пристигнувањето на училиште. Од вратата на училницата пукал во наставничката, а потоа и во учениците. По масакрот излегол надвор и пукал во останатите. Тој самиот призна дека го планирал ова, а имаме и список на деца кои планирал да ги ликвидира. Тој самиот разработил план за влез и излез од училиштето и поставил приоритетни цели. Точно планирал како кое дете ќе ликвидира – изјави тогаш началникот на белградската полиција Веселин Милиќ.
Додека пред училиштето имало расплакани деца, родители, бројни локални и меѓународни медиуми, на неколку улици потаму, полицијата го уапси таткото на момчето-убиец.
Едно од многуте прашања беше како е можно тринаесетгодишник толку добро да ракува со оружје, а одговорот набрзо следеше.
Како што беше подоцна соопштено, таткото се товари за кривично дело против општата безбедност, а под сомнеж дека го научил детето да ракува со оружје, како и дека го однел на стрелиште да пука. Исто така, тој е осомничен дека не го чувал оружјето согласно прописите од законот за чување оружје.
Таткото беше сослушан во обвинителството, по што неговата адвокатка Ирина Боровиќ соопшти дека дури тогаш дознал до кои размери е трагедијата.
Веќе потресената јавност дополнително ја вознемири информацијата дека таткото на момчето го носи момчето на стрелиште. Таткото е истакнат радиолог, училиштето е познато како „елитно“ и нуди голем број можности за децата, детето кое било одличен ученик посетувало и музичко училиште, според раскажување на соседите, семејството било речиси „совршено”.
Учениците од ОУ „Владислав Рибникар” уште од самиот почеток тврдеа дека момчето не било малтретирано и дека се дружеле со него. Потоа стигна и официјална информација – утврдено е дека момчето не трпело врсничко насилство.
Само 19 дена по масакрот, училишните ѕвона во основното училиште „Владислав Рибникар“ повторно заѕвонија и децата на 22 мај се вратија во клупите. Од друга страна, група родители ја поддржаа иницијативата за итно прекинување на наставата во постоечкиот објект на училиштето и завршување на работната учебна година на 3 мај.
Сепак, училиштето продолжи да работи, а на учениците им беа понудени повеќе можности, дури и за оние деца кои не сакаат да се вратат на училиште.
Учениците од ОУ „Владислав Рибникар“, кои не одат на училиште, учествуваат во воннаставни активности во културните институции. Една од локациите е и театарот „Дадов“, каде психосоцијална помош ќе им се дава на децата, родителите и наставниците кои беа погодени од трагедиите што се случија на почетокот на мај.
Во самото училиште мислењата беа поделени, па на самиот крај беше одлучено ова училиште кое доживеа трагедија од невидени размери да продолжи со работа до крајот на учебната година.
Бранко Ружиќ поднесе оставка од функцијата министер за образование, по трагедијата што се случи во белградското основно училиште. Како што појасни, тоа бил личен, но и политички чин. Од друга страна, директорката на училиштето не се огласи од моментот на трагедијата до денеска.
Иако не се огласи, Министерството за образование направи увид, а откако беше завршен увидот во училиштето резултатот е предлог за разрешување на директорката Снежана Кнежевиќ и формирање на привремен орган на управување со ова училиште.
Во записникот дополнително се наредува спроведување на дисциплинска постапка против педагогот и училишниот психолог, кои ќе бидат на своите места до завршување на наведената постапка.
И додека граѓаните на Србија жалат за прерано изгубените животи, додека истрагата за масакрот е во полн ек, момчето се наоѓа на Клиниката за неврологија и психијатрија за деца и младинци. Лекарите го набљудуваат, а моменталното однесување на овој тринаесетгодишник предизвикува дополнителна вознемиреност.
Детето не барало да се види со родителите или со некој друг, туку само поставувало прашања – „Кога излегувам?“, како и „Какви се реакциите надвор?“
Исто како и по егзекуцијата, момчето продолжува да се однесува ладнокрвно, без да покаже трошка совест или каење. Сè уште не се знае судбината на ова момче кое влезе во историјата како најсуровиот убиец на деца. Не може да оди во затвор за малолетници, ниту да сноси никаква кривична одговорност. Се зборуваше за измени во Кривичниот законик, како и за поместување на старосната граница за кривична одговорност, но се уште нема одговор на тие прашања.
Додека таткото на момчето е во центарот на вниманието од самиот почеток, за неговата мајка не се зборува толку многу. До 22 мај, кога обвинителството оформи предмет за да утврди дали кај мајката на момчето ги има елементите на кривичното дело запуштање и малтретирање малолетно лице.
За време на рочиштето мајката открила нови детали за однесувањето на момчето пред масакрот во училиштето. Таа детално објаснила што правело детето деновите пред трагедијата, но и тоа кобно утро.
Мајката раскажала дека на кобниот 3 мај станала прва за да им подготви појадок на момчето и неговата сестра. Нејзиниот сопруг отишол на работа, по што таа ги разбудила децата. Таа тврди дека и тогаш не забележала ништо чудно во однесувањето на нејзиниот син, освен што бил бавен за време на појадокот и при подготвувањето. – Момчето наводно и рекло на мајка си да не се грижи, бидејќи учителката може да доцни. Мајката тврди дека потоа отишла да ја однесе ќерка си на училиште, а момчето останало дома и самото се спремило.
Досега, покрај родителите, сослушани се и психологот и педагогот од училиштето, како и дадилката која се грижела за момчето.
Меѓу другото, се очекува да се сослуша и помладата сестра на момчето (10), која би можела да открие некои од клучните детали кои би го објасниле однесувањето на момчето, но и мотивот за овој крвав инцидент.
Десетгодишно девојче делело соба со својот брат, додека тој правел список и „мети за пукање“.
Еден месец по трагедијата, веднаш започнаа две акции – во сите училишта беа ангажирани полицајци, а беше започната и акција за предавање на нелегално оружје.
Во секое училиште во Србија е присутен полицаец, кој се грижи за безбедноста и безбедноста на децата. Во исто време, српското МВР започна кампања за доброволно предавање на оружјето. Од 8 мај до 8 јуни сите граѓани кои поседуваат нерегистрирано оружје треба да го предадат во која било полициска станица во Србија. Граѓаните можат да го предадат и оружјето без да даваат лични податоци. Само до средината на мај беа предадени повеќе од 17.000 парчиња оружје.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Регион
Вучиќ по говорот на Трамп: Излагањето на Фон дер Лајен беше позначајно во стратешка смисла
Претседателот на Србија, Александар Вучиќ, денес изјави дека неговиот прв впечаток по говорот на американскиот претседател Доналд Трамп на Светскиот економски форум е дека се движи во насока на понатамошно спротивставување и конфликт на Западот помеѓу Соединетите Американски Држави и Европа.
Во изјава за новинарите, по говорот на Трамп, кој го следеше од првиот ред во салата на Конгресниот центар во Давос, Вучиќ рече дека редот за да се влезе во таа сала и да се слушне американскиот претседател бил долг 500 метри.
Наведувајќи дека му треба време да го анализира тој говор и да го коментира, Вучиќ рече дека Трамп е интелигентен и шармантен, но дека вчерашниот говор на претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, бил многу повеќе стратешки ориентиран.
„И јас зборував вчера – бев изненаден од квалитетот на говорот на Урсула фон дер Лајен. Не зборувам за последиците, не зборувам за тоа кој е посилен, кој не, но бев изненаден од квалитетот и начинот и содржината на говорот на Урсула фон дер Лајен. Што се однесува до содржината, таа вчера создаде нова идеолошка платформа, нова политичка платформа. За мене, ова е сигурно најважниот говор што сум го слушнал“, рече Вучиќ.
Додавајќи дека ги слушнал речиси сите нејзини говори и прочитал 90 проценти од говорите на важни луѓе на сите времиња, Вучиќ нагласи дека вчерашниот говор на Фон дер Лајен бил еден од најдобро составените говори.
„Не би го рекол тоа така за г-дин Трамп. Би рекол дека е многу интелигентен, исклучително шармантен, дека добро разбира дека проблемот со долгот се решава со стапката на раст, ја разбира економијата, но говорот на Фон дер Лајен беше многу постратешки ориентиран од неговиот. Не би зборувал понатаму за говорот на претседателот Трамп“, рече Вучиќ.
Тој потсети дека Фон дер Лајен вчера изјавила дека заблудите се завршени и дека чекале една година да се промени ставот на Америка, дека сега мора да се разбере дека ова е трајна ситуација, и дека мора да се формира независна Европа, односно дека била принудена да го стори тоа, иако цело време се потпирала на Америка.
„Во таа смисла, Трамп ѝ помага на Европа, а не ја перцепира на тој начин. Не сум сигурен дали Европа ќе има сила за тоа или не. И ако некој ме праша, би рекол 50 спрема 50. Можеби дури и повеќе „не“ отколку „да“. Но, идеите што беа изнесени, постулатите што ги поставија оние што учествуваа во пишувањето на тој говор и конечно самата фон дер Лајен, се високи цели, не лесно остварливи, но би рекол нешто што ќе ја претставува историјата на иднината и она што таа ќе го зборува“, рече Вучиќ.
Коментирајќи го говорот на Доналд Трамп, Вучиќ додаде дека знае дека, за жал, голем дел од српските граѓани сосема погрешно и ирационално ќе се радуваат на неговите зборови во врска со Гренланд и некои други теми.
„Не сакам да коментирам за тоа во овој момент. Сакам да останам господар на неискажаните зборови како претседател на земјата“, рече Вучиќ, пренесуваат медиумите во соседството.
Регион
Во Србија стигнуваат летачките такси
Министерот за финансии на Србија,Синиша Мали, и главниот комерцијален директор на Archer Aviation, Нихил Гоел, потпишаа Договор за партнерство во Давос со кој ќе се воведат услуги за електрични летачки такси во Србија. На потпишувањето присуствуваа српскиот претседател Александар Вучиќ и основачот и извршен директор на Archer, Адам Голдштајн, пишува b92.
Во согласност со договорот, Србија го избра Archer како свој префериран партнер за електрични авиони за вертикално полетување и слетување (eVTOL) и има можност да купи почетна флота од авиони Midnight.
Претседателот Вучиќ оцени дека е важно за Србија да соработува со една од најсилните компании во светот во однос на технологијата.
„Воодушевен сум што имавме можност да потпишеме договор со Archer Aviation. Важно е за нас да соработуваме со една од најдобрите и најсилните компании во светот во однос на технологијата, да ја донесеме најсовремената американска технологија во Србија и да бидеме долгорочни партнери“, рече Вучиќ.
„Многу сум среќен што нашите партнери планираат да имаат ваков однос со децении, па дури и со векови. Се надевам дека граѓаните на Србија ќе бидат горди на својата земја. Сè уште имаме многу да направиме и малку повеќе од една година подготовки, но верувам дека граѓаните на Србија ќе бидат повеќе од задоволни од сè што можеме да презентираме преку нашето партнерство за Експо“, додаде тој.
Министерот за финансии Синиша Мали нагласи дека Србија со овој договор прави чекор понатаму кон иднината. „Со ова, Арчер формално стана избран партнер на Србија за воздушни такси и официјален партнер за летачки такси за Експо 2027, кој ќе се одржи од мај до август 2027 година во Белград“, рече Мали.
Тој нагласи дека е горд што Србија е прва во регионот што воведува транспорт од следната генерација, што ќе ги демонстрира придобивките од напредната воздушна мобилност на глобалната публика.
„Ова е одлична вест за Србија, која во 2027 година ќе му го покаже на целиот свет своето неверојатно преродување од банкротирана земја во земја со инвестициски кредитен рејтинг фокусиран на технологии, дигитализација и понатамошен напредок“, рече Мали.
Договорот предвидува купување до 25 авиони.
фото/епа
Регион
Црна Гора ќе затвори уште едно поглавје во преговорите за пристапување кон ЕУ следната недела
Црна Гора би можела да затвори уште едно поглавје во преговорите за пристапување со Европската Унија (ЕУ) следната недела, а тоа е Поглавје 32, финансиски надзор, изјави црногорската министерка за европски прашања, Маида Горчевиќ.
Таа истакна дека поглавјето 32, кое е под надлежност на Министерството за финансии на Црна Гора, било технички подготвено претходната година, но неговото затворање било одложено поради внатрешните процедури на Европската комисија и земјите-членки.
„Од наша страна, беше испратена јасна порака дека ќе ги исполниме сите обврски што се очекуваат на европскиот пат. Од друга страна, Европската комисија очекува посилна борба против организираниот криминал и корупцијата, зајакнување на граничните премини и дополнително зајакнување на судството“, изјави Горчевиќ во изјава за Радио и телевизија на Црна Гора.
Според неа, брзото затворање на Поглавјето 32 би претставувало важен чекор во амбициозниот план на Владата да ги затвори сите преостанати поглавја до крајот на 2026 година, што би го отворило патот кон полноправно членство на Црна Гора во Европската Унија до 2028 година.
Црна Гора ја поднесе својата апликација за членство во ЕУ во декември 2008 година, а преговорите за пристапување започнаа во јуни 2012 година, и досега затвори 12 од 35 поглавја.
Во декември, Црна Гора затвори пет поглавја, од кои клучни се оние за јавни набавки, слободно движење на капитал и рурален развој, што беше оценето како пресвртница пред влегувањето во нова фаза од преговорите и трансформирањето на земјата од кандидат во сериозен кандидат за членство. Во последните две години, темпото на преговорите на Црна Гора за членство во ЕУ се забрза, но 2026 година е клучна година во која земјата се соочува со предизвици, особено во поглавјата 23 и 24, кои се однесуваат на владеењето на правото, независноста на судството и борбата против корупцијата.
Постои поглавје 31, кое ги опфаќа надворешната, безбедносната и одбранбената политика, чие затворање беше блокирано од Хрватска.
Иако Загреб во тоа време изјави дека не ја блокира Црна Гора, веќе постојат „отворени прашања“ што треба да се решат, меѓу кои бродот Јадран, демаркацијата, исчезнатите лица и гонењето на воените злосторства.

