Регион
Ердоган положува заклетва за трет претседателски мандат

Турскиот претседател Реџеп Тајип Ердоган денеска ќе положи заклетва како шеф на државата, откако победи на вториот круг од изборите за продолжување на неговото дведецениско владеење за уште пет години, во време кога економските проблеми на Турција се влошуваат. Инаугурацијата во парламентот ќе биде проследена со раскошна церемонија во претседателската палата во главниот град Анкара, на која ќе присуствуваат десетици светски лидери.
Лидерот на Турција кој воведе промени во општеството, но и ја подели јавноста, победи во вториот круг од 28 мај против моќната опозициска коалиција и покрај економската криза и остри критики по разорниот земјотрес што ја погоди земјата во февруари, а во кој загинаа повеќе од 50.000 луѓе.
Ердоган освои 52,1 отсто од гласовите, а неговиот секуларен ривал Кемал Киличдароглу 47,9 отсто, покажуваат официјалните резултати. Турскиот лидер со најдолг стаж се соочува со непосредни и големи предизвици во третиот мандат поттикнати од забавената економија и тензиите во надворешната политика со Западот.
„Од геополитичка гледна точка, изборите ќе го засилат неодамнешниот притисок на Турција за независна надворешна политика“, рече Мет Герткен, главен геополитички стратег во BCA Research.
„Таа политика има за цел да извлече максимална економска и стратешка придобивка од источните и автократските држави, истовремено спречувајќи трајно прекинување на односите со западните демократии. Тензиите со Западот најверојатно повторно ќе се зголемат, во тие рамки, сега кога Ердоган има нов мандат “, додаде Герткен.
Решавањето на економските проблеми во земјата ќе биде приоритет на Ердоган кој треба да се справи со инфлација од 43 отсто, делумно поради неговата неортодоксна политика на намалување на каматните стапки за да се поттикне растот. Доцна вечерва, претседателот треба да го претстави својот нов кабинет, а медиумите шпекулираат дека улога би можел да има поранешниот министер за финансии Мехмет Шимшек, компромисна личност со меѓународен статус.
Шимшек е познат по тоа што се спротивставува на неконвенционалните политики на Ердоган. Тој беше министер за финансии меѓу 2009 и 2015 година и вицепремиер задолжен за економија до 2018 година, пред да поднесе оставка пред серијата падови на лирата таа година.
Новите пратеници во турскиот парламент вчера положија заклетва на првата седница по изборите на 14 мај, на која присуствуваше и Ердоган. Неговата алијанса има мнозинство во 600-члениот парламент.
Шефот на НАТО Јенс Столтенберг викендов ќе присуствува на инаугурацијата на Ердоган и ќе разговара со него, соопштија од Алијансата. Сојузниците на НАТО нестрпливо чекаат Анкара да ѝ даде зелено светло на Шведска да се приклучи на одбранбената алијанса предводена од САД пред самитот во јули.
Ердоган го одложи одобрувањето на барањето, обвинувајќи го Стокхолм дека пружа засолниште на терористи од забранетата Курдистанска работничка партија (ПКК), која Анкара и нејзините западни сојузници ја сметаат како терористичка група.
Шефот на шведската дипломатија Тобијас Билстром на Твитер објави дека на состанокот на НАТО во Осло се појавила „јасна порака“ до Турција и Унгарија да го започнат процесот на ратификација. Неговиот турски колега Мевлут Чавушоглу одговори: „Кристално јасна порака до нашите шведски пријатели! Исполнете ги обврските што произлегуваат од Трилатералниот меморандум и преземете конкретни чекори за борба против тероризмот. Остатокот ќе следи“.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.

Регион
(Видео) Темпирана бомба е пат во Грција изграден врз поток – „Стравуваме секојпат кога паѓа дожд“

Науса на Парос, скапоцен камен на островите Киклади и една од најпосетуваните туристички дестинации во Грција, се обидува да заздрави откако силно невреме го погоди островот во понеделникот попладне.
Интензивниот дожд за неколку минути ги претвори улиците во порои, додека штетите на имотите и инфраструктурните објекти предизвикаа загриженост кај локалното население и претприемачите, кои гледаат како се приближува Велигден и незапирливо истекува времето.
Катастрофата беше широко распространета, што резултираше со поплавени домови и продавници, одрони од кал на улиците, соборени дрвја и превртени возила – од кои некои дури завршија во морето. Прекрасното пристаниште Науса, кое ќе биде домаќин на илјадници посетители во наредните недели, се претвори во огромна јама од кал.
Најголемиот проблем е концентриран на едно единствено место: една единствена улица што води до пристаништето. Станува збор за улица која според мештаните била изградена на стар поток – природен порој кој со текот на времето се пополнувал и асфалтирал, но без предвид за правилно одведување на водата. Резултат? Секој силен дожд го претвора ова место во стапица, заробувајќи возила и луѓе.
„Не може секогаш кога врне да се плашиме да не се удавиме. Таму е потокот, само го покривме со асфалт. Некој треба сериозно да го разгледа ова пред да ги загубиме животите“, изјавува револтиран локален жител.
Проблемот, познат со децении, останува нерешен. Еднонасочниот сообраќај на таа улица, заедно со немањето алтернативен пристап до Науса, ја влошуваат состојбата. И покрај постојаните барања на жителите за решение, не е направен суштински план за заштита на просторот од вакви појави.
Харис Гиурцидес, одговорен за цивилната заштита на општина Парос, за „Прототема“ изјави дека се преземени сите неопходни мерки за предупредување на граѓаните.
„Испративме известувања за возилат паркирани на патот кон пристаништето, за жал, многумина не ги следеа, па возилата беа поплавени“, посочува тој.
Сепак, сликата што ја пренесуваат мештаните е поинаква и открива недостаток на реална информираност и превенција.
„Не може секојпат одговорноста да падне врз граѓаните, општината мора да преземе реални мерки и да не спроведува само половични чекори“, велат тие.
Од вторникот во раните утрински часови, екипи на општината со машини почнаа со реконструктивните работи, со цел чистење на улиците, отстранување на калта и наталожените материјали и што поскоро враќање на пристапот до пристаништето. Бизнисите во областа, рестораните и туристичките работници, исто така, прават паралелни напори за да ја вратат Науса „во функција“ до Велигден.
Оваа природна катастрофа на најтешкиот начин потсети дека туристичките дестинации треба да го спојат развојот со основната безбедност на нивната инфраструктура. Сега се повикани општинските власти да се соочат со проблемот и да преземат реални мерки за заштитата од поплави. Случајот со улицата што минува низ прекрасното пристаниште Науса веќе не може да се игнорира: целата област е изложена на опасност и постоењето на единствената улица, изградена на затрупан поток, претставува „темпирана бомба“.
На жителите на овој прекрасен приморски град им поминува само една мисла: Замислете што ќе се случеше доколку оваа природна катастрофа се случеше за време на велигденскиот викенд, со илјадници посетители на островот? Кој би управувал со хаосот тогаш?
Регион
Вучиќ: Светските лидери тајно разговараат со Путин

Српскиот претседател Александар Вучиќ изјави дека некои светски лидери тајно се во контакт со рускиот претседател Владимир Путин, и покрај напорите на Западот да ја изолира Москва.
Во денешното интервју со Марио Навфал, основач на IBC Group и водител на The Roundtable Show на социјалната мрежа „Икс“, Вучиќ рече дека тој лично не се сретнал со Путин од ескалацијата на конфликтот во Украина во 2022 година.
„Кога се согласивме дека тоа не е направено во согласност со меѓународното јавно право, не го видов Путин три години“, посочи тој.
Сепак, Вучиќ тврди дека многу лидери ја одржуваат комуникацијата зад сцената.
„Знам за најмалку двајца главни лидери кои имале тајни разговори со него – затоа што, се разбира, сè уште имам пријатели во Кремљ и во некои други земји“.
Иако не ги именуваше лидерите кои наводно разговарале со Путин, тој нагласи дека тоа не се унгарскиот премиер Виктор Орбан, австрискиот канцелар Карл Нехамер или словачкиот премиер Роберт Фицо, кои не ги криеле своите контакти со рускиот претседател.
Вучиќ најави и дека ќе се сретне со Путин на 9 мај за време на неговата посета на Москва по повод Денот на победата, кој ја слави победата на Советскиот Сојуз над нацистичка Германија во Втората светска војна.
Тој, исто така, потсети на неговата последна средба со Путин на крајот на 2021 година, неколку недели пред да избијат непријателствата меѓу Москва и Киев.
„Откако го напуштив кабинетот на Путин, јавно кажав дека очекувам многу тешки времиња… Никој не ми веруваше“, изјави Вучиќ.
Тој објасни дека рускиот лидер обично долго зборува за настаните во постсоветските републики, но овој пат темата била исцрпена за само 45 секунди. Знаев дека донесе одлука“, додаде Вучиќ.
Во април 2022 година, Нехамер одржа лични разговори со Путин за конфликтот во Украина, подоцна велејќи дека тоа не е пријателска посета. Орбан ја посети Русија во јули 2024 година за да ја промовира, како што рече, мировната мисија.
Во меѓувреме, разговорите меѓу Путин и Фицо во декември се фокусираа на одбивањето на Украина да го продолжи договорот за транзит на гас со Русија, клучно прашање за Словачка, која е многу зависна од руската енергија.
Американскиот претседател Доналд Трамп, исто така, учествуваше во разговорите со Путин за да се обиде да го реши конфликтот во Украина.
Регион
Додик: Само што ми се јави Вучиќ, Интерпол одби да издаде налог за апсење против мене

Претседателот на Република Српска, Милорад Додик, објави дека Интерпол одбил да издаде налог за негово апсење и на претседателот на Народното собрание на Република Српска, Ненад Стевандиќ.
„Претседателот Александар Вучиќ штотуку ми се јави да ми каже дека добил известување од Дирекцијата на Интерпол дека жалбата на Србија е прифатена и дека Интерпол го отфрлил барањето на Судот на БиХ да издаде потерница за мене и Стевандиќ. Благодарност до претседателот на Србија, Александар Вучиќ, за неговата поддршка и јасната и принципиелна жалба до претседателот на Интерпол, разбирајќи ја политичката позадина на судскиот прогон на кој сум изложен“, напиша Додик на мрежата X.
Судот на БиХ побара распишување меѓународна потерница за Додик и Стевандиќ, откако тие ја преминаа државната граница додека по нив беше распишана внатрешна потерница. Судот на БиХ го поднесе барањето за меѓународна потерница до канцеларијата на Интерпол во Сараево.
Граничната полиција на БиХ истражува како Додик ја поминал границата, со оглед на тоа што има информации дека делегацијата со ротација, без задолжително застанување, го поминала граничниот премин Рача.
Претходно, Стевандиќ ја мина и државната граница, кој замина во Србија на денот на големите студентски блокади на 15 март. Тој по неколку дена се врати во БиХ, а на јавноста и е непознато како се вратил во земјава.