Регион
Косово одбележува 16-годишнина од независноста, Белград со коментар
Поранешната српска покраина, по распадот на СФРЈ и војната во 90-тите, на 17 февруари прогласи независност, која Белград не ја признава.
Косово со бројни настани ја одбележува 16-годишнината од прогласувањето независност, додека официјален Белград вели дека тоа е денот кога бил урнат меѓународниот правен поредок, нагласувајќи дека независноста на Косово не ја признале повеќе од половина од земјите-членки на ОН.
На формалната седница на косовската влада, премиерот Албин Курти посочи дека Косово, како и на денот на прогласувањето на независноста пред 16 години, е и ќе биде дом на сите граѓани, објавија косовските медиуми.
„Со поддршка на нашите меѓународни сојузници и партнери, го изградивме нашиот заеднички дом, Република Косово, вистинска парламентарна република, со правда и еднаквост за нејзините граѓани, придонесувајќи за мирот и гарантирање на мирот“, рече Курти.
Тој истакна дека косовската држава има демократски вредности, почитување на човековите права и сите малцинства, социјална правда и солидарност во сржта на секој политички и општествен курс.
Поранешната српска покраина, по распадот на СФРЈ и конфликтот во 90-тите, прогласи независност на 17 февруари, која Белград не ја признава и смета дека Косово е дел од нејзината држава.
Според листата на веб-страницата на МНР и дијаспората, Косово го признале повеќе од 100 земји во светот, додека Србија тврди дека не е признаено од 109 од вкупно 193 земји-членки на ОН, меѓу кои и пет земји од Европската Унија и Ватикан, пишува „Јутарњи лист“.
По 2010 година, под покровителство на ЕУ, Белград и Приштина почнаа дијалог за нормализација на односите, за кој беше потпишан договор во април 2013 година во Брисел, но неговото целосно спроведување беше проследено со бројни инциденти и тензии повеќе од декада.
Во февруари 2023 година и двете страни прифатија нов, т.н француско-германски план, а потоа еден месец подоцна во Охрид и анексот за спроведување на тој план, но дијалогот се’ уште е во ќорсокак.
Дополнителни тензии беа подгреани со вооружениот инцидент на крајот на септември во селото Бањска во северно Косово, кога еден косовски полицаец и тројца членови на таа група беа убиени во судир со српска паравоена група.
Од 1 февруари годинава Косово го укина српскиот динар во платежните трансакции, Србија на вонредната седница на Советот за безбедност на ОН ги посочи последиците од таа одлука за десетици илјади косовски Срби, а Брисел и Вашингтон изразија загриженост и ја повикаа Приштина да го разгледа декретот и да дозволи доволно време за прилагодување на српската заедница, што зависи од буџетските придонеси на Белград.
Српскиот министер за надворешни работи Ивица Дачиќ реагираше со прашањето „што слави Приштина и кои земји им честитаат што ја признаа еднострано прогласената независност на таканареченото Косово, која беше прогласена за правно ништовна од Народното собрание на Србија“.
Во соопштението за медиумите, Дачиќ посочи дека 17 февруари е „денот кога е урнат меѓународниот правен поредок“ и кога „политиката на двојни стандарди во толкувањето на принципот за заштита на територијалниот интегритет на меѓународно признатите држави, членки на Обединетите нации, беше официјализирано“.
„Тоа е обид за легализирање на вековното етничко чистење на српскиот народ, чија држава е создадена на Косово. 109 земји од вкупно 193 членки на ОН се свесни за тоа, кои не го признаа ова еднострано и незаконско дејствување“, нагласи Дачиќ.
Тој и порача на меѓународната заедница дека како што Србија го почитува територијалниот интегритет на сите земји во светот, очекува сите да го почитуваат територијалниот интегритет на Србија, во согласност со резолуцијата 1244 на Советот за безбедност на ОН од 1999 година.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Регион
Европската комисија повторно бара истрага за можната употреба на звучен топ на протестите во Белград
Европската комисија уште еднаш ги повика српските власти да спроведат брза, транспарентна и веродостојна истрага за наводната употреба на звучен топ за време на антивладиниот протест во Белград на 15 март 2025 година, јави Радио Слободна Европа (РСЕ).
Повикот доаѓа откако европските медиуми повторно го покренаа прашањето, а Политико објави дека српските разузнавачки служби, во соработка со руската ФСБ, тестирале звучни уреди на кучиња во обид да утврдат дали е користено звучно оружје врз демонстрантите.
Во извештајот што српскиот претседател Александар Вучиќ го презентирал, се тврди дека уредите не предизвикале реакции кај животните, па оттука било заклучено дека звучен топ не бил користен на протестот. Руската страна не коментираше за извештајот, пренесе РСЕ.
Во изјавата на Европската комисија се нагласува дека „односите со Русија не можат да продолжат како и досега, особено кога се работи за безбедносни прашања“, и се потсетува дека властите имаат обврска да ги заштитат демонстрантите од повреди и насилство.
Српските власти подоцна признаа дека полицијата поседува звучни уреди, но тврдат дека „никогаш не биле употребени“.
Демонстрантите сведочеле за силни и необични звуци, вибрации и здравствени тегоби по протестот – како вртоглавици, несвестица, покачен притисок и нарушувања на слухот.
Настанот го истражува и Европскиот суд за човекови права.
Фото: ЕПА
Регион
Научник од Ровињ: Сите примероци од Јадранското Море што ги обработив имаа микропластика
Бројот на микропластични честички во Јадранското Море драматично се зголемува, понекогаш надминувајќи половина милион на квадратен километар. Научниците велат дека опасните хемикалии можат да влезат и во синџирот на исхрана преку него, објавува Dnevnik.hr.
Просечната концентрација на микропластика во Јадранското Море е околу 250.000 честички на км². Според мерењата на водите во Ровињ, бројот понекогаш достигнува 600.000.
„Досега, сите примероци што ги обработив имаа микропластика. Нема примерок што го обработив досега, а кој немал микропластика“, рече Виктор Стинга Перуско од Центарот за морски истражувања на IRB во Ровињ.
„Бројот постојано расте бидејќи имаме нов влез, додека се произведува пластика, можеме да бидеме сигурни дека оваа пластика ќе заврши во морето во одреден момент“, додаде тој.
Голем дел од влакната што се невидливи за окото доаѓаат и од домаќинствата. И со секое перење на машината за перење, додаваме уште малку. Влегува во организмите на рибите, а потоа и во нашите тела преку храната.
Влијанието врз здравјето, велат научниците, сè уште не е доволно истражено.
фото/Depositphotos
Регион
Вучиќ: Не ја напаѓам ЕУ, туку ја штитам Србија, нема да бидеме понижени
Претседателот на Србија, Александар Вучиќ, денес изјави дека е сигурен дека Србија ќе најде решение и ќе го забрза патот кон ЕУ, додавајќи дека не ги бојкотира членовите на Европскиот парламент, туку дека тие покажале големо непочитување кон земјата.
„Ја повикувам претседателката на Собранието повторно да го отвори дијалогот со невладиниот сектор, да разговараме за сè што е добро за земјата. Секако, не правете го она што директно е во спротивност со интересите на Србија, и тоа е мое барање“, изјави Вучиќ за „ТВ Пинк“.
„Мојот повик до г-ѓа Брнабиќ е да го повтори тој процес, да ги вклучи сите во тој процес“, додаде Вучиќ и нагласи дека се надева дека ќе се најде решение.
Запрашан за европратениците кои рекоа дека доаѓаат во Србија, иако разговорите со српските претставници не беа соодветно најавени, Вучиќ рече дека го бојкотира само Тонино Пицула.
„Ниту нè прашаа дали се добредојдени, ниту ни ги соопштија датумите, ќе беше убаво да прашаа дали претседателот е тука, а пред еден месец го закажаваа тоа. Не направија ништо од тоа, туку рекоа „тогаш ќе стигнеме“, а јас сè се договорив во Давос пред пет месеци“, истакна Вучиќ.
Во исто време, ги праша европратениците зошто не покажаа почит кон неговата земја, додавајќи дека тие, заедно со блокадерите, не сакаат дијалог.
„Ние сме на европскиот пат, но нема да бидеме понижени од некои европратеници, а моја работа е да го спречам тоа“, рече Вучиќ.
Тој истакна дека е единствениот од регионот што е почестен и дека е најавен на бизнис форумот во Давос на исто ниво како и светските лидери.
„Сите доаѓаат во Давос и сите сакаат да бидат слушнати, а пред сè сакам да слушам и да присуствувам на сите настани што се организираат. Обично само еден претседател е таму цел ден, а тоа сум јас, од рано наутро до вечер, бидејќи немаме пари да плаќаме за скапи хотели. Се наоѓаме на околу 20 километри од центарот на настанот“, рече Вучиќ.

