Американскиот претседател Барак Обама, кој заговараше реформа на затворскиот систем, најавува забрана за изолација на малолетните затвореници во сојузните затвори, во текстот кој во вторник ќе биде објавен во весникот The Washington Post, откако Врховниот суд на САД оцени во понеделникот дека неговата одлука од 2012 година за забрана на доживотниот затвор за малолетниците може да се применува ретроактивно.

Забраната за изолација за помали кривични дела и проширување на лекувањата на затворениците кои патат од психички проблеми, најавува во споменатиот текст американскиот претседател Барка Обама.

Овие мерки се однесуваат на 100.000 затворениците во сојузните затвори и претседателот на САД се надева дека тие ќе послужат како „модел“ за затворите со коишто управуваат поедините сојузни држави.

Најавата на Обама следува ден откако американскиот Врховен суд објави дека неговата одлука од 2012 година за забрана на доживотниот затвор за малолетниците може да се применува ретроактивно, со што е дадена надеж за излегување за многу затвореници осудени на доживотен затвор без можност за помилување за злосторства коишто ги сториле како малолетници.

Со 2,2 милиони затвореници САД држат во затворот мажи и жени повеќе отколку 35 европски држави заедно.

„Ставањето на затворениците во изолација расте во САД од XIX век…. Денес таа мерка претерано се користи, а нејзините психолошки последици се разорни“, истакнува Обама.

„Како можеме затвореникот да го ставиме во изолација којашто не е потребна познавајќи ги нејзините ефекти и да очекуваме тој повторно да се вклучи во нашата заедница. Тоа не нé први посигурни и тоа претставува навреда за нашата заедничка хуманост“, истакнува американскиот претседател.

Како модел Обама ја наведува сојузната држава Колорадо која ја намали примената на оваа метода, што резултирало со позитивни ефекти, на пример, се намалило насилството кон затворскиот персонал.

Обама во јули 2015 година беше првиот американски претседател во историјата на земјата кој за време на извршување на должноста посети сојузен затвор и тогаш предупреди на недостатоците на американскиот затворски систем кој е меѓу најскапите и меѓу најпренатрупаните во светот. Масовните затворски казни во САД предизвикаа експлозија на трошоците, околу 80 милијарди долари годишно, што претставува третина од буџетот на министерството за правда.

Афроамериканците и хиспаноамерканците го сочинуваат мнозинството од затворската популација во САД, или 60 отсто од сите затвореници, иако двете заедници претставуваат само 30 отсто од вкупното американско население.

Според Обама, 100.000 затвореници се наоѓаат во изолација во американските сојузни затвори, меѓу нив и малолетници и лица со психички пореметувања.

Новата одлука на Врховниот суд за ретроактивната примена на доживотниот затвор за малолетници и најавата на Обама за забрана на изолацијата во самици, се дел од пошироката расправа во САД за казните чии траења се оценети како претерани во правосудниот систем со пренатрупани затвори.

Со примена на конкретен случај, деветте судии на Врховниот суд му дадоа за право, со шест наспроти три гласа, на затвореникот Хенри Монтгомери, кој бараше повторно судење и се повикана 8-от амандман од уставот, кој забранува „свирепи и невообичаени казни“. Монтгомери како 17-годишник убил заменик шериф во државата Луизијана и во затвор е од 1963 година.

Со примената на ретроактивноста на веќе изречените пресуди, одлуката на Врховниот суд силно ќе влијае врз американската затвореничка популација. Всушност, до оваа одлука, илјадници затвореници во земјата биле осудени речиси сиот свој живот да го минат зад решетки, иако во времето кога биле уапсени биле малолетници.

Н 25-ти јуни 2012 година Врховниот суд одлучи дека доживотното затворање на малолетник е во спротивност со уставот, како и дека во тој случај со младиот деликвент треба да се постапува поинаку отколку со возрасен. Но досега оваа историска одлука се користеше само за малолетници осудени за убиство по овој датум. /крај/мф/сн

Извор: Reuters/AFP