Со говорот за состојбата на нацијата во вторникот навечер во Конгресот, американскиот претседател Барак Обама влезе во последните две години од својот мандат соочен со потенцијални тешките битки со републиканците и нивното мнозинство во двата дома на парламентот на САД.

Во традиционалното годишно обраќање до нацијата во американскиот конгрес, претседателот Барак Обама повија на единство со републиканците на темите и политиките кои ги нарече „практични а не партиски“. Гледајќи нанапред Обама се врати десет години наназад, на својот говор на демократската национална конвенција вод 2004 година со кој се вивна во политичката орбита, кога прогласи дека нема либерална или конзервативна, бела или црна Америка, туку само Америка. „Уште верувам дека сме ден народ. Уште верувам дека заедно можеме да направиме големи работи“, рече Обама.

Пратениците ги повика да ги скршат „старите обрасци на однесување“ и со конструктивни дебати да ги придвижат работите. „Ја немам повеќе кампањи за водење. Мојата единствена агенда во идните две години е иста како и кога ја давав свечената обврска на скалите на Капитол – да го сторам она што мислам дека е најдобро за Америка“.

Но и колку Обама да сака одново да ги гради односите со републиканците, нема да биде лесно да се премостат шесте години остро конфронтирање, особено што конзервативците сакаат да ја освојат и Белата куќа следната 2016 година. Сенаторот Мич Мекконел, водач на републиканското мнозинство во Сенатот изјави дека Обама звучел како повторно да се кандидира за Белата куќа. „Неговите кампањи се завршени. Тој сега владее, а за владеење ќе мора да соработува со републиканскиот Конгрес“, порача Мекконел, а предлозите на Обама од говорот ги нарече „едни и исти стари работи“.

Обама во говорот најави и излегување на САД од рецесијата, барајќи од Конгресот порешително да тргне во борбата со нееднаквоста во американското општество. Повикувајќи се на добрите економски показатели, Обама во говорот во кој преовладуваа оптимистички тонови, предложи зголемување на оданочувањето на најбогатите, што сигурно ќе предизвика остро спротиставување од републиканците. „Сакаме ли да се согласиме на економија во која само некои извонредно успеваат?“, запраша Обама.

Покрај даночната реформа, предложи и зголемување на минималните плати, воведување платено породилно отсуство и боледување и го повика Конгресот да донесе закон кој на жените ќе им гарантира иста плата како и на мажите за истата работа. „Поголемата плата најдобро може да му помогне на семејството да врзе крај со крај. Затоа овој Конгрес треба уште да донесе закон кој гарантира дека жената за истата работа ќе биде платена како и мажот“, истакна претседателот на САД.

Обама повика и на укинување на санкциите против Куба во рамките на историското приближување на двете земји. „Оваа година Конгресот би требало да започне да работи на укинувањето на ембаргото“ кое Вашингтон го воведе за Хавана пред повеќе од половина век, повика американскиот претседател во своето обраќање до нацијата.

Обама во Конгресот го поздрави Акан Грос, кој во рамките на размената на затворениците пред месец дена се врати во татковината по петгодишното заточение на Куба под обвинение за шпионажа. „Добредојде дома Алан. Драго ни е што си тука“, рече Обама, а Грос истиот момент стана од своето место во галеријата и беше поздравен ос овации од присутните. Со посетата на делегацијата на американскиот Стејт департмент предводена од помошникот државен секретар Роберт Џејкобсон во Хавана токму во среда, започнуваат работните преговори за нормализација на доносите меѓу САД и Куба по повеќе од пет децении.

Обама повика и да се олесни преговарањето за слободната трговија со Европската унија и со азиско-пацифичкиот регион, барајќи од Конгресот да донесе „забрзана преговарачка процедура“. „Барам од двете страни да ми дадат поголеми овластување во преговарањето за трговијата за да ги заштитиме американските работници во новите стабилни трговски договори со Азија и со Европа“, рече челникот на САД.

Американскиот претседател, исто така, порача дека сочувствува со жртвите на тероризмот „од училиштата во Пакистан до париските улици“. „И во иднина ќе ги фаќаме терористите и ќе ги уништуваме нивните мрежи и си го задржуваме правото на еднострано дејствување, како што постојано правевме откако сум избран да ги отстранам терористите кои се директна закана за нас и за нашите сојузници“, истакна Обама на што конгресмените станаа и му ракоплескаа. Четириесетина пратеници, главно демократи, подигнаа жолти моливи, во спомен на неодамна убиените карикатуристи францускиот сатиричен неделник Charliе Hebdo. Сенатот и Претставничкиот дом претходно во вторникот едногласно донесоа резолуција во којашто ги осудуваат париските напади и изразуваат сочувство со семејствата на жртвите.

Американскиот претседател порача дека „велесилите не може да ги угнетуваат малите“ наведувајќи ја за пример руската „агресија на Украина“. „Застануваме во одбрана на начелото според кое велесилите не може да ги угнетуваат малите, спротиставувајќи и’ се на руската агресија, поддржувајќи ја демократијата во Украина и враќајќи ја довербата на нашите сојузници во НАТО“.

Обама го осуди и заживувањето на антисемитизмот во „некои делови од светот“ и „стереотипите“ во врска со муслиманите“. „Ние Американците, го почитуваме човековото достоинство (….) Затоа стануваме против заживувањето на кукавичкиот антисемитизам во некои делови од светот. Затоа и во иднина ќе ги отфрламе навредливите стереотипи во врска со муслиманите, од кои мнозинството ја споделува нашата определеност за мир“, истакна. Во таа борба со тероризмот САД и неговите партнери ќе ја победат Исламската држава, но дела таа борба ќе биде долга, порача претседателот на САД.

Обама го повика републиканското мнозинство во Конгресот да одобри ново применување на сила против џихадистичката групација Исламска држава и да не избрзува со новите санкции против Иран коишто, како што оценува, „би претставувале пораз на дипломатијата“ додека Техеран и шесте светски велесили се обидуваат да постигнат договор за иранската нуклеарна програма. „Носењето на новите санкции во Конгресот биу значело неуспех на дипломатијата“, смета Обама.

Вети дека нема да попушти во настојувањата да го затвори озлогласениот затвор во американската воена база во кубанскиот залив Гвантанамо, како што наведе и на почетокот од „Време е да ја довршиме работата, Нема да попуштам во настојувањата да го затворам тој затвор“, истакна Обама.

За одбележување е што Белата куќа годинава првпат во целост го објави текстот од говорот на претседателот неколку минути пред неговиот настап во Конгресот, истовремено кога го испрати и до медиумите. „Ставајќи го текстот однапред на располагање на јавноста, Белата куќа продолжува во своите напори да допре до шроката публика и да им овозможи на луѓето да го коментираат говорот на разни начини“, се истакнува во соопштението./крај/мф/сн

Извор: Макфакс