Официјалното признавање на палестинската држава од страна на Шведска предизвика очекувано одушевување кај Палестинците и незадоволство меѓу Израелците, од одлуката којашто, според некои аналитичари, може да одигра улога како грутка снег која ќе предизвика лавина.
 

Официјалното признавање на палестинската држава од страна на Шведска предизвика очекувано одушевување кај Палестинците и незадоволство меѓу Израелците, од одлуката којашто, според некои аналитичари, може да одигра улога како грутка снег која ќе предизвика лавина.

„Тоа е историска одлука. Одлуката претставува порака до Израел и одговор на неговата практика на континуирана окупација на палестинските територии“, изјави за медиуми Набил Абу Рудеина, портпаролот на претседателот на Палестинската самоуправа Махмуд Абас.

Ги повика и другите влади да го следат примерот на шведската, со што „ќе придонесат за промовирање на мирот со воспоставување на државата Палестина со Ерусалим како главен град“, пренесе германската агенција DPA.

Признавањето на палестинската држава според Израел е избрзано, бидејќи смета дека „предизвикува голема штета, без ни малку полза“, изјави шефот на израелската дипломатија Авигдор Либерман.

„Тоа е несреќна одлука којашто ги јакне екстремистичките елементи и палестинската политика на одбивањето, бидејќи ги поддржува нереалните барања на Палестинците и ги оддалечува страните од можноста да постигнат договор“, смета Либерман кого го цитира AFP. Шефот на израелската дипломатија, исто така, повтори дека признавањето на палестинската држава треба да следува дури откако ќе биде постигнат израелско-палестинскиот сеопфатен мировен договор.

Шведска е првата земја од Европската унија којашто ја признава државата Палестина, бидејќи денешните земји членки на ЕУ, Чешка, Унгарија, Полска, Бугарија, Романија, Малта и Кипар ја признаа пред влегувањето во Унијата.

Шефицата на шведската дипломатија Маргот Валстрим објави претходно во четвртокот дека е донесена одлука за признавање на Палестина, бидејќи смета дека „критериумите на меѓународното право за признавање на Државата Палестина се исполнети“, територијата постои „иако без фиксни граници“, како што постои и „население и влада“.

САД, кои се моќниот партнер на Израел, сé уште официјално не се огласија во врска со шведското признавање на палестинската држава, но тамошните медиуми потсетуваат дека на почетокот од октомври кога Стокхолм го најави признавањето соопштија дека тоа „преурането“.

„Стравувам дека (одлуката) стигна предоцна а не прерано“, оцени шведската министерка за надворешни работи Валстром на прес-конференција.

Според евиденцијата што во четвртокот ја објави француската новинска агенција AFP, досега 112 земји ја признале Државата Палестина, додека Палестинската самоуправа објави дека станува збор за 134 држави.

Шведска, на чијашто територија живее бројна палестинска заедница, одлуката за признавањето ја донесе во период кога се чини дека напорите за решавање на со децении долгиот израелски-палестински западнаа во ќорсокак од кој западните земји не знаат да го изнајдат излезот, а таквата состојба само ја јакне фрустрираноста на палестинското водство.

Палестинскиот претседател Махмуд Абас ги повика сите земји во светот кои сé уште се колебаат да ја признаат „независната палестинска држава во нејзините граници од 1967 година со Источен Ерусалим како главен град, и да го следат примерот на Шведска“, рече во Рамала неговиот портпарол.

„Тешко е навистина да се предвидува колку земји ќе го сторат всушност тој голем чекор и ќе го следат примерот на Шведска“, смета Михаел Шулц, научник од универзитет во Гетеборг и експерт за судири.

„За Европската унија, за да го признае Палестина, потребен е консензус од сите држави, а тоа е малку веројатно. Затоа краткорочно одлуката нема да предизвика големи промени, но сеа треба да се следи како ќе реагира Израел, дали ќе ја продолжи својата политика на колонизација или ќе биде поразборит“, додава Шулц.

Професорот за меѓународно право Ове Бринг за шведската новинска агенција ТТ изјави дека шведската иницијатива „би можела да има дипломатски ефект на грутка снег“ којашто предизвикува лавина.

Шведска притоа одлучи и да ја зголеми билатералната помош за Палестина во износ од 500 милиони шведски круни или 53,9 милиони евра. Оваа програма за помош за пет години ќе изнесува 1,5 милијарди круни. Шведска има генерален конзулат во градот Ерусалим./крај/мф/сн