Под извонредно силни мерки за безбедност десетици светски државници во петокот во Ерусалим ќе се простат од великанот на израелската и светската политика, добитникот на Нобеловата награда за мир Шимон Перес, кој почина во средата на 93 години.

Се очекуваат пет илјади присутни кои на ридот Херцл ќе присуствуваат на последното испраќање на поранешниот израелски претседател и премиер кој ќе биде погребан со најголемите државни почести на делот од националните гробишта кои се викаат „Великаните на нацијата“.

Листата државници е многу долга бидејќи Шимон Перес поради своите мировни напори за помирување меѓу Евреите и Палестинците беше многу ценет во странство, се очекуваат претставници на 70-ина земји, Покрај американскиот претседател Барак Обама, чиј авион слета на аеродромот во Тел Авив во петокот утрото, во Ерусалим пристигна и поранешниот американски претседател Бил Клинтон кој се залагаше за постигнувањето .на мировниот договор од Осло во 1993 година, за што следната година Перес Нобеловата награда за мир ја подели со палестинскиот водач Јасер Арафат и поранешниот израелски премиер Јицак Рабин.

Клинтон уште во четвртокот пристигна во Ерусалим и пред израелскиот парламент Кнесетот, каде што беа изложени останките на Перес, му оддаде почест на „горливиот заговорник на мирот и помирувањето“. Покрај ковчегот со телото на Перес пред израелскиот парламент минале околу 30.000 луѓе.

На комеморацијата и испраќањето ќе присуствуваат меѓу другите, и францускиот и германскиот претседател Франсоа Оланд односно Јоаим Глаук, генералниот секретар на ОН Бан Ки-мун, претседателот на Европскиот совет Доналд Туск, како и бројни шефови на држави и влади, и министри за надворешни работи.

Според зборовите на неговиот личен лекар и воедно зет, Перес самиот си го испланирал погреб. Сакал прошталните говори да ги одржат трите негови деца, израелските челници, како и еден странски државник и една личност од израелскиот културниот живот. Таа, меѓу 8,30 и 12,30 часот меѓу молитвите и еврејските погребни обреди, треба да зборуваат актуелниот и поранешниот американски претседател, како и светски познатиот изралески писател Амос Оз.

Во ретка посета на Ерусалим и Махмуд Абас

Во четвртокот беше потврдено и доаѓањето на палестинскиот претседател Махмуд Абас, што ќе биде една од неговите ретки посети на Ерусалим, кој Израел го прогласи за своја „единствена и неделива“ престолнина, а Палестинците го посакуваат за главен град на идната нивна држава.

Чувствата на Палестинците кон Шимон Перес се поделени. Иако тој се залагаше за воспоставување на две држави кои ќе живеат во мир, голем дел од Палестинците го осудуваат како „воен злосторник“ и не можат да му заборават дека бил меѓу основачите на првите еврејски колонии на Западниот брег, како и дека беше премиер во периодот кога израелската авијација го бомбардираше либанското село Кана во април 1996 година кога беа убиени 106 цивили. Абас, меѓутоа, за него изјави дека бил храбар партнер во мировниот процеси и изрази сочувство до семејството на Перес.

Од арапските престолнина, пак, главно немаше реакции. Никаква официјална изјава не дојде ниту од Египет, нито од Јордан, двете земји со коишто Израел има потпишани мировни договори, но чувствата на тамошните јавности се главно непријателски кон Израел.

Меѓу ретките коишто упатија позитивни зборови за Перес, беше министерот за надворешни работи на Бахреин, а о Иран до Мароко медиумските наслови покажуваат за негативната слика која во арапскиот свет ја оставил Шимон Перес.

Безбедносна операција невидена од погребот на Јиџак Рабин

На обезбедувањето на дводневното испраќање во Ерусалим, но и на пошироката област, се ангажирани околу осум илјади полицајци. Ридот Херцел, каде што е гробот на челникот на еврејската држава и лидер на ционистичкото движење австроунгарскиот Евреин Теодор Херцл (1860- 1904), во чија чест е наречен овој меморијален комплекс, во времето на погребната церемонија ќе иде речиси отсечено, а се затвора и автопатот меѓу Тел Авив и Ерусалим, за делегациите да имаат непречено поминување.

Израел најави шеесет авиони кои слетаа веќе во Тел Авив од каде делегациите со автомобили по автопатот пристигнуваат во Ерусалим. И дел од градот со хотелите во кои отседнаа светските челници е под целосна полициска блокада. Таква безбедносна операција во Израел не е забележана од погребот на тогаш убиениот премиер Јицак Рабин во 1995 година./крај/мф/сн

Извор: Макфакс