Забава
Словенците повеќе нема да варат кафе во ѓезвиња
Словенците кафето повеќе нема да го приготвуваат кафето во „ѓезве“ туку во „кавник“, доколку се прифати предлогот кој го добил Институтот за словенечки јазик, во рамките на својот повик до љубителите на јазикот да му испраќаат сугестии со коишто зачестените странски изрази да се заменат со домашни изрази.
Освен словенската замена за лончето во коешто на турски начин се вари кафе, а станува збор за турски збор од арапска етимологија која во словенечкиот јазик дојде преку Босна, љубителите на новите зборови предложија и замена за вентилатор, коишто, доколку таа иновација влезе во речникот би се викал „вртијатор“, пишува љубљанскиот дневен весник Dnevnik.
Во институтот за словенечки јазик „Фран Рамовш“ уверени се дека јазикот е жива материја и дека секој за тоа заедничко добро може да даде свој придонес и ги повикуваат љубителите на јазикот и натаму да им испраќаат своите предлози коишто еднаш можеби и е се одомаќат во јазикот, бидејќи луѓето ќе ги прифатат, пишува натаму Dnevnik.
Еден од татковците на денешната „словеншчина“ се смета Примож Трубар, протестантски реформатор од XVI век. Тој меѓу првите наместо стариот израз Крањци започнал да говори за Словенци, а ги печател и првите книги на словенечки јазик, но тие биле преполни со странски зборови и поими, па во своите списи народот го означувал како „фолк“, а јазикот „шпраха“ според германскиот јазик.
Од германизмите словенечкиот јазик почнал да се ослободува дури во XIX век, кога во него влегле многу прилагодени изрази од рускиот јазик, а помалку и од тогашниот хрватски.
За зборовите коишто „звучат“ на хрватски, а нормално се користеле во првата половина од XX век во печатот и службената комуникација, денес се смета дека се позајмени кои јазикословците ги нарекуваат „хрватизми“, и настојуваат да ги заменат.
Така на пример терминот „допринос“ (придонес, на македонски – з.р) во коректниот модерен словенечки стана „приспевек“, на место хрватското „оклијевати“ (колебање – двоумење) Словенците сега траба да кажат „омаховати“ и ред други изрази.
Сé уште колоквијално може да се употреби поздравот „добродошли“, бидејќи „добропришли“ доколку буквално биде преведен на словенечки, звучи неумесно. Сепак, како јазично покоректен израз се препорачува „поздрављени“./крај/мф/сн
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Забава
Еден тивок симптом може да открие дека сте емоционално исцрпени
Ако дури и наједноставните утрински одлуки, како што е изборот на облека, одеднаш ви станат премногу тешки, ова може да биде знак на емоционална исцрпеност, предупредува психологот Џули Смит. Тоа е состојба која често погрешно се припишува на секојдневниот стрес, иако може да биде ран индикатор за прегорување на работа.
Д-р Смит, која води приватна ординација во Хемпшир, Англија и има милиони следбеници на социјалните медиуми, истакнува дека емоционалната исцрпеност не е дијагноза, туку предупредувачки сигнал дека лицето се приближува до границата на издржливоста.
Таа го опишува како чувство на тежина и непријатност што се јавува уште наутро, кога задачите што биле извршени претходно автоматски стануваат исцрпувачки. Исто така, често има пад на концентрацијата, што го отежнува донесувањето дури и на најмалите одлуки.
Емоционалната исцрпеност е често првиот чекор кон прегорување, состојба на физичка, ментална и емоционална исцрпеност што е препознаена од Светската здравствена организација.
Во оваа фаза, вели психологот, луѓето сè повеќе ги избегнуваат обврските, ги одложуваат задачите и чувствуваат силен нагон да избегаат од секојдневниот живот. Обврските се натрупуваат, а во исто време постои потреба да се пригушат емоциите, што може да се манифестира преку прејадување, консумирање алкохол или други супстанции.
Д-р Смит го споредува стресот со мастило што полека се шири низ аквариум – стресорите се постојано присутни и постепено го заматуваат целиот систем. Иако ситуацијата може да изгледа подобра за време на одмор, враќањето во истите околности честопати го враќа истото чувство на исцрпеност. Затоа, предупредува таа, не е доволно да се направи пауза, туку е потребно да се преиспита што е неодржливо на долг рок.
Таа нагласува дека одреден стрес може да се намали со прилагодувања, особено кога доаѓа од претерано високи стандарди што луѓето си ги наметнуваат себеси. Таа советува прво да се адресираат помалите, управливи извори на стрес за да се намали вкупниот товар.
Долгорочниот стрес може да има сериозни здравствени последици, вклучувајќи зголемен ризик од срцеви заболувања, зголемување на телесната тежина и нарушувања поврзани со дебелината. Меѓу најчестите физички симптоми се болка во градите, главоболки и болки во мускулите, кои се поврзани со зголемено лачење на стрес хормони како што се кортизол и адреналин.
Експертите предупредуваат дека емоционалната исцрпеност сè уште често е минимизирана или погрешно протолкувана, поради што луѓето се двоумат да побараат помош. Сепак, тие нагласуваат дека ова не се минливи состојби, туку реални искуства кои бараат сериозен пристап. Доколку се препознае на време, закрепнувањето е можно и многу побрзо.
фото/Depositphotos
Забава
Џим Кертис објави фотографии со Џенифер Анистон за нејзиниот 57-ми роденден
Џенифер Анистон доби честитка за роденден од своето момче Џим Кертис. Ѕвездата од „Пријатели“ го прослави својот 57-ми роденден во среда, на 11 февруари, а Кертис ѝ посвети емотивна објава на Инстаграм.
Кертис, хипнотерапевт и експерт за здравје и благосостојба, објави две фотографии со актерката. На првата, тие позираат прегрнати и насмеани на палубата на брод, а на втората се бакнуваат. „Среќен роденден, љубов моја ❤️“, напиша тој покрај фотографиите.
Тие ја потврдија својата врска во ноември минатата година, кога Анистон објави фотографија со Кертис на неговиот роденден. „Среќен роденден, љубов моја ❤️“, напиша таа тогаш.
Кертис, автор на „Книгата на можностите“, неодамна зборуваше за својата врска со добитничката на Еми за време на гостувањето во шоуто „Today“ на 26 јануари. Тој рече дека се запознале преку заеднички пријатели.
„Сфативме дека имаме заеднички пријатели и едноставно почнавме да разговараме“, рече 50-годишниот Кертис, додавајќи дека се заедно „речиси една година“.
Забава
Блејк Лајвли и Џастин Балдони го напуштија судот без спогодба по шест часа
Блејк Лајвли и Џастин Балдони не успеаја да постигнат спогодба во нивниот правен спор. Ѕвездите на „It ends with us“ поминаа шест часа во задолжителното помирување во федералниот суд во Њујорк во среда, 11 февруари, но не беше постигнат договор, објави „Пипл“.
Адвокатот на Балдони, Брајан Фридман, им рече на новинарите пред судницата дека нема спогодба. На прашањето дали верува дека случајот ќе оди на суд, тој рече: „Верувам дека ќе оди. Подготвени сме“.
Се очекува разговорите за спогодба да продолжат, но сè уште не е објавен нов датум.
Лајвли, 38, и Балдони, 42, го напуштија судот одделно и без коментар. „Постапката продолжува“, им рече Фридман на собраните новинари.
Тој додаде дека е „многу оптимист“ за исходот за својот клиент, но дека „секогаш постои шанса“ за спогодба. „Ќе видиме“, заклучи тој.

