Свет
Светските челници му одаваат почест на починатиот Кастро, други го нарекуваат „тиранин“

Светските челници во саботата му одаваат почест на Фидел Кастро, починатиот кубански револуционерен водач кој во непосредното соседство на САД изгради комунистичка држава, а тој и по смртта предизвикува поделени мислења и критичарите го нарекуваат „тиранин“.
Фидел Кастро почина во петокот на 90-годишна возраст, објави неговиот помал брат кој пред десетина години го наследи на должноста претседател на Куба, Раул Кастро на државната телевизија.
Михаил Горбачев, последниот челник на поранешниот комунистички Советски сојуз кој долго политички и економски ја помагаше Куба, изјави во саботата дека Фидел Кастро остави трајна трага и во својата земја и во светската историја. „Фидел беше цврст и ја зајакна својата држава во времето на најгрубата американска блокада и во времето на големиот притисок врз него. И покрај тоа ја извлече својата земја од блокадата на патот на самоодржлив и независен развој“, стои во писмената изјава на Горбачев, која ја пренесе агенцијата РИА.
Рускиот претседател Владимир Путин во телеграмата со сочувство до Раул Кастро напиша дека неговиот брат Фидел бил „инспиративен пример за многу држави“. „Фидел Кастро беше искрен, искусен и вистински пријател на Русија“, објави Кремљ.
Николас Мадуро, претседателот на Венецуела, долгогодишна сојузничка на Куба и голем противник на политиките на САД во Латинска Америка, истакна дека Фидел Кастро инспирирал, како и дека ќе продолжи да ја инспирира неговата земја. „Ќе продолжиме да победуваме и ќе продолжиме да се бориме. Фидел Кастро е пример за борба за сите луѓе на светот. Одиме напред со неговата оставина“, истакна Мадуро во изјавата за телевизијата Telesur.
„Великанот нé напушти. Фидел почина. Да живее Куба! Да живее Латинска Америка!“, изјави претседателот на Еквадор, Рафаел Кореа.
Јужноафриканскиот претседател Џејкоб Зума му се заблагодари на починатиот кубански челник за неговата помош и поддршката во борбата против апартхејдот. „Претседателот Кастро ја поддржа нашата борба против апартхејдот. Го инспирираше кубанскиот народ да ни се придружи во таа борба“, соопшти Зума.
Францускиот претседател Франсоа Оланд изрази жалење поради губењето на една голема личност на светската сцена, но го подржува приближувањето меѓу Хавана и Вашингтон започнато од минатата 2015 година и изразува загриженост поради наводните кршења на човековите права кои се случиле за време на владеењето на Фидел Кастро.
„фидел Кастро е голема личност на XX век. Ја отелотвори кубанската револуција во нејзините надежи, но и дополнителните разочарувања… Франција, којашто ги осуди кршењето на човековите права на Куба, еднакво се бореше против американското ембарго против Куба, и беше задоволна кога виде дека двете држави повторно воспоставуваат дијалог и ги отвораат меѓусебните односи“, го цитира AFP соопштението Оланд кој со Кастро се сретна во мај 2015 година, што беше првата посета на некој француски челник на Куба од кубанската деценија пред околу осум децении.
Истовремено дел од Кубанците кои живеат во САД ја слават смртта на Фидел Кастро. Илиана Роз-Лехтинен, американска претставничка во Конгресот од кубанско потекло, соопшти дека „тиранинот е мртво“, како и дека сега може да започне „новиот почеток за последниот комунистички бастиона на западната хемисфера“, пренесува Reuters.
Во Мајами, во областите каде што живеат голем број Кубанци кои побегнале од револуцијата, жителите во раните утрински часови излегоа на улиците за да прославата смртта на Фидел Кастро. Стотици луѓе се собрале со знамиња, удирајќи во садови и носејќи чадори поради силниот дожд“. „Ова е најсреќниот ден во мојот живот, Кубанците конечно се слободни“, рекла за агенцијата 84-годишната Орлинда Монтељс./крај/мф/сн
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.

Свет
Нетанјаху отпатува во Унгарија и покрај налогот за апсење

Израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху доцна синоќа отпатува за Унгарија и покрај налогот за апсење издаден против него од страна на Меѓународниот кривичен суд за воени злосторства во Газа, јавува Анадолија.
Нетанјаху „отпатувал во четиридневна посета на Унгарија, придружуван од неговата сопруга Сара“, објави израелскиот дневен весник „Једиот Ахронот“.
Се очекува тој да слета во главниот град Будимпешта во раните утрински часови, каде и официјално ќе започне неговата посета, додава весникот.
„Хјуман рајтс воч“ ја повика Унгарија да го уапси Нетанјаху доколку стапне на нејзина територија.
„Унгарија треба да му одбие влез на израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху или да го уапси доколку влезе во земјата“, соопшти во вторникот организацијата за човекови права со седиште во Њујорк.
Кабинетот на Нетанјаху претходно ја најави неговата посета на Унгарија оваа недела, на покана на унгарскиот премиер Виктор Орбан.
Меѓународниот кривичен суд издаде налози за апсење во ноември минатата година за Нетанјаху и поранешниот министер за одбрана Јоав Галант под обвинение за воени злосторства и злосторства против човештвото во Газа.
Организацијата за човекови права Амнести интернешнал исто така ја повика Унгарија да го уапси Нетанјаху доколку влезе во земјата и да го предаде на Меѓународниот кривичен суд.
Израел се соочува со обвиненија за геноцид пред Меѓународниот суд на правдата поради неговите воени акции во Газа, каде што повеќе од 50.000 луѓе беа убиени од нападот на палестинската група Хамас на 7 октомври 2023 година.
Свет
Би-би-си: Воведувањето царини е најголемата коцка во политичката кариера на Трамп

Политичките ставови на Доналд Трамп се менуваа со децении, но една работа остана иста – од 1980-тите, тој тврди дека царините се најдобриот начин за зајакнување на американската економија. Сега тој реши со овој потег да го стави на линија својот претседателски мандат и политичката кариера.
Актуелниот американски претседател најави воведување големи царини за увоз од голем број земји, вклучително и американски сојузници, конкуренти и противници.
Во говорот што беше мешавина од славење и самопофалба, Трамп потсети на неговата долгогодишна поддршка за царините и критиките за договорите за слободна трговија како НАФТА и Светската трговска организација.
Тој рече дека очекува отпор од „глобалистите“ и „посебните интереси“, но ги повика Американците да веруваат на неговите инстинкти. „Запомнете, сите предвидувања на нашите противници за трговијата во последните 30 години беа целосно погрешни“, рече Трамп.
Царини до 50 отсто за „најлошите престапници“
Трамп најави дека ќе воведе царини до 50 отсто за „најлошите престапници“. 53 отсто одат за Кина, 20 отсто за Европската Унија и Јужна Кореја, а основната стапка за сите земји ќе биде 10 отсто. Канада засега нема да добие дополнителни царини, но нема да добие ниту олеснување.
Во својот втор мандат, опкружен со советници кои го делат неговиот светоглед и со републиканско мнозинство во Конгресот, Трамп е во позиција конечно да го спроведе она што тој го нарекува „трговска политика насочена кон Америка“. Според него, токму таквите политики ги направија САД богата нација пред повеќе од сто години и ќе го прават тоа повторно.
„Со години, чесните американски граѓани мораа да гледаат одстрана како другите земји стануваат богати и моќни, често на наша сметка“, рече Трамп. „Денес го менуваме тоа. Денес ќе ја направиме Америка повторно голема – и поголема од кога било досега“, додаде тој.
Економски ризик без преседан
Но, економските експерти предупредуваат дека потегот на Трамп може да има катастрофални последици. Тие велат дека високите царини ќе се прелеат на американските потрошувачи преку повисоки цени и може да предизвикаат глобална рецесија.
Поранешниот главен економист на Меѓународниот монетарен фонд, Кен Рогоф, изјави за Би-би-си дека шансите САД, најголемата светска економија, да влезе во рецесија сега се зголемени на 50 отсто.
„Тој само што фрли нуклеарна бомба врз глобалниот трговски систем“, рече Рогоф. „Последиците од царините од ова ниво на увозот во САД се едноставно запрепастувачки“, додаде тој.
Од сојузник во противник
Потегот на Трамп, исто така, се заканува да ги влоши односите со сојузниците. САД се обидуваат да ги зајакнат врските со Јапонија и Јужна Кореја во последниве години како противтежа на Кина. Но, сега овие три земји најавија дека заедно ќе реагираат на американската трговска политика.
Ако успее, Трамп ќе го преобликува глобалниот економски поредок што самите САД помогнаа да се воспостави по Втората светска војна. Ветува дека ќе го оживее американското производство, ќе генерира нови приходи и ќе ја намали зависноста од глобалните синџири на снабдување кои пропаднаа за време на пандемијата на Ковид.
Тоа е амбициозен план и многумина го сметаат за целосно нереален. Но, Трамп, кој опсесивно сака да остави длабока трага во историјата, го гледа ова како можеби неговата најголема можност. Во својот говор тој ден го нарече „ден на американското ослободување“.
Историски ден со неизвесен исход
Сепак, едно е сигурно, доколку Трамп ја спроведе својата најава до крај, тоа ќе биде историски пресврт во американската трговска политика. Прашање е само дали ќе остане запаметен како успех или економски неуспех.
Иако целиот говор беше триумфален и исполнет со самодоверба, малку сомнеж се провлече на крајот.
„Тоа ќе биде ден кога, се надевам, за неколку години ќе погледнете наназад и ќе кажете: знаете што, тој беше во право“, рече Трамп.
Свет
Јапонија ги повикаа САД да ги повлечат царините

Крајно жалосно е што владата на САД ја објави својата одлука да наметне реципрочни тарифи, иако ние изразивме загриженост на различни нивоа и ги повикавме САД да не преземаат унилатерални мерки, изјави портпаролот на владата Јошимаса Хајаши.
„Ние сме сериозно загрижени за тоа дали тарифната мерка е во согласност со правилата на Светската трговска организација и трговскиот договор помеѓу Јапонија и САД“, додаде портпаролот.
Трамп најави нови општи тарифи од 10% за поголемиот дел од увозот во САД.
Секретарот за трговија на Јапонија, Јоџи Муто, му соопштил на секретарот за трговија на САД, Хауард Лутник, дека тарифниот пакет на САД ќе им отежне на јапонските компании да инвестираат на американскиот пазар и на крајот ќе и наштети на најголемата светска економија.
Запрашан од домашните новинари за можноста за одмазда, Муто одговорил само дека Јапонија ќе мора да го направи она што е во нејзин национален интерес, не навлегувајќи во детали.