Економија
Заев на средбата со бизнисмените најави дека на 23 ноември ќе се формира Управувачки економски комитет со Германија

Премиерот Зоран Заев, заедно со заменикот на претседателот на Владата задолжен за економски прашања и за координација со економските ресори, Кочо Анѓушев, и министерот за финансии, Драган Тевдовски, учествуваа на втората буџетска конференција, во организација на Стопанската комора. Претставниците на Владата заедно со неколку десетици претставници на бизнис-заедницата во отворена дискусија разговараа за предвидувањата за макроекономската политика и проекциите во буџетот на Република Македонија за 2019 година. Истовремено, тие изразија поддршка за проекциите на Владата на економски план и истакнаа дека се надеваат на преземените мерки кои ќе имаат рефлексија и на нивната работа и на зголемување на севкупниот стандард на граѓаните.
Заев, потенцирајќи дека Владата ги заокружува политичките чекори со цел да се завршат евро-атлантските интеграциски процеси на Македонија, истакна дека идната година се очекува реализација на најголеми капитални инвестициски и други помали проекти.
„2019 година сакаме да ја прогласиме за година на економијата, како што оваа година беше година на евроинтеграциите“, рече премиерот Заев нагласувајќи дека од крајот на јануари ќе бидат донесени сите неопходни одлуки за реформите во правосудството, во безбедноста, во медиумите и во јавната администрација, кои ќе бидат во функција и на обезбедување раст на македонската економија и социјалната сигурност.
Истовремено, премиерот Заев рече дека идната година ќе биде година на солидарноста, на праведноста во општеството, што ќе се одрази и на деловната заедница преку зголемување на потрошувачката на населението во Македонија.
„Новина, од која очекуваме ефекти, е она што највеќе го бара бизнис-заедницата, а тоа е да создадеме услови за квалификувана работна сила, со употреба на повеќе механизми“, рече Заев. Toj објасни дека дел од мерките се однесуваат на оние активни баратели на работа и нивна обука и преквалификација, а вториот дел се однесува на новиот Закон за образование и овозможување на компаниите директно да влијаат кај ученците и преку практична настава да создаваат кадар кој подоцна ќе се најде на пазарот на трудот.
Во оваа насока беше отворена и дебата од присутните бизнисмени, кои разговараа за конкретни мерки кои ќе бидат преземени за да се реши долгогодишниот проблем со недостиг на квалификувани кадри. Вицепремиерот за економски прашања, Кочо Анѓушев, подвлече дека постојат многубројни искуства во светот, во однос на реформи во образовниот систем, особено за средношколското образование, кои се анализираат и треба да се адаптираат за потребите на македонското општество.
„Дуалното образование кое се спроведува во Германија и Австрија е урнек по кој се водиме за адаптација на средношколското образование. За имплементација на овој тип образование, Владата и стопанските комори треба да имаат значителна соработка. Потребно е да се направи јавно приватно партнерство помеѓу Владата и стопанството, каде што компаниите би преземале обврска да ги вработуваат учениците кои учествуваат во дуалното образование, кои всушност би извршувале практична обука уште за време на образовниот процес. На овој начин ќе имаме долгорочно решение, но резултатите би ги виделе за околу 4 години. Сепак, ние време за чекање немаме толку многу, треба да имаме акутни мерки, мерки за преквалификација. Затоа креираме мерка што ја нарекуваме ‘Шанса за сите“, преку која сите оние кои се активни баратели на работа, а немаат соодветно образование, со државна поддршка ќе се преквалификуваат во самите компании, а потоа би останале таму на работа“, нагласи Анѓушев.
Вицепремиерот потенцираше дека макроекономските индикатори покажуваат дека економијата е раздвижена, има раст на домашните и странските инвестиции, раст на извозот, раст на обемот на производството, како и дека очекува со откочување на градежните проекти уште позасилен економски раст во периодот што следи.
Премиерот Заев на средбата со бизнисмените најави дека на 23 ноември ќе се формира заеднички Управувачки економски комитет со Сојузна Република Германија, која е најголем трговски партнер на Македонија, како иницијатива што произлезе од неодамнешната официјална средба со германската канцеларка Ангела Меркел.
„Управувачкиот економски комитет што ќе го формираме има за цел Германија да испрати сериозна помош и поддршка. Ќе има и грантови и донации кои ќе стигнат од Германија, но сериозната поддршка значи и мегдан за отворање нови пазари“, рече премиерот Заев, додавајќи дека годинава се очекува трговската размена со оваа европска држава да надмине четири милијарди евра и додаде дека од Германија ќе пристигнат двајца советници со искуства особено за дуалното образование. Премиерот оцени дека севкупните економски трендови се добри и оти Македонија кон Германија и Грција бележи двоцифрени зголемувања на извозот во однос на увозот.
Министерот Тевдовски потенцирајќи ја заложбата на Владата да ја води фискалната политика во функција на обезбедување раст на македонската економија нагласи дека предлог-буџетот за 2019 обезбедува повеќе пари за граѓаните. Тој преку видеопрезентација се осврна на фискалната политика и буџетот за идната година, информирајќи дека растот на бруто домашниот производ (БДП) е проектиран на 3,2 проценти, но дека очекувањата се да се надмине 4 проценти.
„Тоа се должи на очекувања за солидна лична потрошувачка, раст на инвестициите и континуирано висок извоз, во моментов тој е со двоцифрена ставка на раст“, рече министерот Тевдовски, додавајќи дека проекцијата за БДП е во линија со есенските проекции на релевантните меѓународни институции Светска банка, Европската комисија, како и Народната банка на Македонија. Според Тевдовски, буџетот за 2019 година обезбедува две важни реформи, пензиската, и тоа преку обезбедување стабилност на ПИОМ за сегашните и идни пензионери, како и праведното оданочување.
Тевдовски ги информираше стопанствениците дека Владата ќе продолжи со праксата, во однос на ДДВ-то да врши поврат на данокот на компаниите, и тоа, како и досега, неселективно.
„Овој буџет е посебно фокусиран на поддршка на активните мерки за вработување преку кои ќе се работи на преквалификација, доквалификација и целосна квалификација на работната сила за да може компаниите да имаат квалификуван кадар на располагање и за тоа се обезбедени средства на највисоко ниво досега, 1,1 милијарда денари, односно двојно повеќе од 2016 година“, истакна Тевдовски.
Меѓу другото, министерот за финансии спомена дека како резултат на клучната определба на Владата за напредок на Македонија во НАТО-интеграциите се планира зголемување на буџетот на Министерството за одбрана со цел приближување кон НАТО-стандардите. На новинарско прашање за ставката за заштитата на животната средина изјави во буџетот, Заев рече дека на утрешната владина седница за предлог-буџетот ќе биде отворена посебна Програма за животна средина за да се адресираат сите важни прашања за животната средина, особено за загаденоста на воздухот.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.

Економија
Владата озаконува паушални фактури за струја, граѓаните не смеат да бидат жртви, апелираат Инженери на Македонија

Инженери на Република Македонија (ИРМ), денеска упати апел до пратениците и Министерството за енергетика за да ги отстранат како што велат, некоректните одредби од предлог Законот за енергетика за да се обезбедат фер, прецизни и транспарентни фактурирања, исклучиво врз основа на реално измерена потрошувачка на електрична енергија.
Граѓаните, како што велат, не смеат да бидат жртви на проценки и математички грешки што причинуваат штета од илјадници денари за нивниот семеен буџет
„Во новиот Предлог-закон за енергетика, кој на 22 април влегува во собраниска процедура, Владата предлага контроверзни одредби со кои се овозможува издавање на фактури за потрошена електрична енергија врз основа на претпоставена, а не реално измерена потрошувачка“.
Со вакви измени, оценуваат, се озаконува досегашната практика на паушално фактурирање, која стана особено проблематична по воведувањето на ценовните блокови за скапата струја од 1 јули 2022 година.
„При нередовно читање на броилата, потрошувачите неретко се распределуваат во погрешни ценовни блокови, што резултира со зголемени сметки и неоправдани наплати.
Нашите пресметки покажуваат дека дури и ±10% грешка при проценката на потрошувачката може да предизвика разлика во наплатата до 8.000 денари годишно по домаќинство. Со оглед дека во државата има 598.632 домаќинства, а ЕВН располага со 915.492 броила, ова претставува сериозен удар врз џебот на граѓаните и можност за милионски профити на штета на јавниот интерес.
Иако Регулаторната комисија за енергетика веќе потврди дека ваквите проценки носат штета за потрошувачите и започна процес за измени на Правилата за снабдување со електрична енергија, Владата оди во спротивна насока. Со одредбите во Глава VIII од новиот закон – иронично насловена „Заштита на потрошувачите“ – се предвидува озаконување на паушалното фактурирање преку член 185, став 2 и став 4, точка 2.
Особено загрижувачки е што Владата го носи законот со европско знаменце, повикувајќи се на усогласување со ЕУ директивата CELEX: 32019L0944, која никаде не предвидува дозвола за фактурирање со претпоставена потрошувачка. Дополнително, овие одредби не се содржани ниту во претходните верзии на законот објавени на платформата ЕНЕР“, е појаснето во реакцијата.
Апелираат до пратениците и Министерството за енергетика да ги отфрлат овие одредби и со амандмани: да се избрише став 2 од членот 185, а од ставот 4, точка 2, да се отстрани вториот дел од реченицата.
Бараат фер, прецизно и транспарентно фактурирање, исклучиво врз основа на реално измерена потрошувачка. „Граѓаните не смеат да бидат жртви на проценки и математички грешки што причинуваат штета од илјадници денари за нивниот семеен буџет“.
Економија
„Алкалоид“ трета година по ред е апсолутен победник – најпосакуван работодавач за 2024 година

„Алкалоид АД Скопје“ е прогласен за апсолутен победник во категоријата најпосакуван работодавач за 2024 година, трета година по ред, според анкетата спроведена од веб-порталот „Вработување.ком“.
На манифестацијата организирана од „Вработување.ком“, беа доделени награди за компании во повеќе категории, врз основа на анкетен прашалник спроведен на национално ниво во текот на 2024 година.
„Ова признание претставува особена чест за нас и уште една потврда за нашата посветеност на негувањето на основните компаниски вредности – да креираме работна средина која ги поврзува сите: од вработените до образовните институции и заедницата во која живееме и работиме. Во основата на сето тоа се високите професионални стандарди, кои ја обликуваат корпоративната култура на нашата компанија. Нашите вработени со своето знаење и посветеност се движечката сила на секој наш успех“, велат од компанијата.
Од „Алкалоид“ додаваат дека остануваат посветени на грижата за вработените, како и на нивниот раст и кариерен развој, бидејќи веруваат дека луѓето се најценетиот капитал на нивната компанија.
„Низ визија, иновација и поддршка продолжуваме да одржуваме највисоки етички и професионални норми и работна средина која и натаму ќе претставува најпосакуван избор на компанија за вработување на младите луѓе“, додаваат од „Алкалоид“.
(ПР)
Економија
Народна банка: Каматните стапки се непроменети

На 17 април 2025 година се одржа редовна седница на Извршниот одбор за поставеноста на монетарната политика на Народната банка. На седницата беа разгледани најновите податоци и информации за светската и за домашната економија и најновите случувања на меѓународните и на домашните финансиски пазари во контекст на поставеноста на монетарната политика.
„На седницата беше оценето дека тековната поставеност на монетарната политика е соодветна на условите во економијата, при поизразени неповолни ризици, особено од надворешното окружување. Оттука, на седницата беше одлучено каматната стапка на благајничките записи да остане на нивото од 5,35%, а каматните стапки на депозитите преку ноќ и на 7 дена на нивоата од 3,95% и 4%, соодветно. Понудата на благајничките записи на редовната аукција ќе биде исто така непроменета, односно ќе изнесува 10 милијарди денари. Со ваквата одлука се задржува внимателниот карактер на монетарната политика. Со целокупниот сет мерки, односно со сегашното ниво на каматните стапки, досегашните промени кај задолжителната резерва и преземените макропрудентни мерки, ќе се придонесе за ценовна стабилност на среден рок и за одржување на стабилноста на девизниот курс на денарот во однос на еврото. Во однос на политиката на Европската централна банка (ЕЦБ), на последната седница во април беше донесена одлука за намалување на каматните стапки за по 0,25 п.п.“, соопштија од Народната банка.
Во соопштението се наведува дека остварувањата кај инфлацијата и натаму се еден од клучните сегменти коишто наметнуваат потреба од внимателност, во услови кога ризиците, поврзани пред сѐ со надворешното окружување стануваат понагласени и исклучително непредвидливи. Имено, во услови кога геополитичките услови сѐ уште се нестабилни, промените во царинските политики на светско ниво дополнително ги влошуваат изгледите за трговската и економската активност и ја зголемуваат променливоста, како на светските пазари на примарни производи, така и на пазарите на капитал. Покрај ова, беа земени предвид и ризиците поврзани со домашните фактори што влијаат на агрегатната побарувачка.
Народна банка соопшти дека годишната стапка на инфлација во март 2025 година значително забави и се сведе на 2,7%, што е пониско ниво од очекуваното, коешто во еден дел е под влијание на тековните краткорочни мерки за ограничување на растот на цените.
„Инфлацијата, во просек, за првиот квартал е малку повисока од очекувањата според октомвриската проекција. Забавувањето на годишната стапка на инфлација во март во најголем дел се должи на послабиот раст на цените на храната, поради исцрпување на ефектот од пониската споредбена основа и дополнителниот надолен ефект од тековните краткорочни мерки за ограничување на растот на цените (коишто истекуваат на крајот на април). Во однос на останатите компоненти, забавува растот и на базичната компонента на инфлацијата, а падот на цените на енергентите забрзува. Во однос на инфлациските очекувања, во мартовските анкети на Европската комисија преовладуваат очекувања на потрошувачите за поумерено намалување на цените во следниот период. Најновите проекции за берзанските цени на примарните производи за следниот период се променети претежно во нагорна насока, што заедно со зголемената неизвесност и променливост на пазарите, упатува на зголемени ризици и потреба од внимателност“, се наведува во соопштението.
Состојбата на девизниот пазар е стабилна. „Нивото на девизните резерви на крајот на март изнесува 4.788,1 милион евра, што е соодветно за одржување на стабилноста на курсот на домашната валута. Остварувањата кај девизните резерви се близу до очекувањата за првиот квартал на 2025 година, а интервенциите на девизниот пазар се умерено позитивни од почетокот на годината. Во однос на последните расположливи податоци од надворешниот сектор, остварувањата на менувачкиот пазар заклучно со март упатуваат на поумерени нето-приливи од приватните трансфери во споредба со проекциите за првиот квартал, додека трговскиот дефицит остварен во првите два месеци од годината засега е умерено повисок од очекувањата за првиот квартал“, пишува во соопштението.
Од народна банка соопштија дека економскиот раст во последниот квартал на 2024 година благо забрза и достигна 3,2%, речиси на ниво на проекциите на Народната банка (3,1%). Расположливите високофреквентни податоци за првиот квартал од 2025 година упатуваат на натамошен, но поумерен раст, при засега послаби движења кај трговијата, градежништвото и туризмот, а посилни во угостителството и индустријата. Ризиците за растот во следниот период од надворешното окружување се претежно надолни, а од домашното окружување и натаму се поврзани со брзината и обемот на остварување на домашните инфраструктурни проекти.
Остварувањата во монетарниот сектор, велат од Народна банка, се подобри од очекувањата, што упатува на натамошна посилна кредитна поддршка на економијата. Имено, во согласност со податоците за март, депозитите и кредитите бележат солидни стапки на раст, коишто се повисоки од очекувањата за првиот квартал од годината.
„Општо земено, последните остварувања кај клучните макроекономски показатели се главно поволни, но согледувањата за ризиците во однос на нивната идна патека наметнуваат натамошно внимателно водење на монетарната политика. Имено, ризиците поврзани со надворешното окружување се поизразени, а внимателно се следат и домашните фактори коишто можат да влијаат врз побарувачката и ценовната динамика во наредниот период. Народната банка и натаму е подготвена да ги употреби сите неопходни инструменти и да презема соодветни мерки со коишто ќе се придонесе за задржување на стабилноста на девизниот курс на денарот во однос на еврото и ценовната стабилност на среден рок“, се наведува во соопштението.