Свет
Научниците предупредуваат: Заразата со коронавирус на отворено не е невозможна, но е ретка
И покрај тоа што речиси целиот документиран пренос на коронавирус се случил во затворен простор, експертите велат дека е оправдано носење маска и на отворено, бидејќи и таму постои мал ризик од инфекција.
Ова првенствено се однесува на настани каде што луѓето стојат блиску еден до друг и зборуваат подолго време, како што се политички митинзи или забави на отворено.
Од почетокот на пандемијата научните студии докажаа дека вирусот се пренесува во ресторани, домови, фабрики, канцеларии, конференции, возови и авиони.
Во студија спроведена на 25.000 случаи, која сè уште не е рецензирана, приближно шест проценти од случаите се поврзани со инфекција на отворено, како што се спортски настани или концерти.
Станува збор за области каде што физичкото растојание не се почитувало или каде што луѓето престојувале некое време и се движеле наоколу зборувајќи или пеејќи гласно.
„Ние не идентификувавме буквално ниту еден случај што би го поврзале со таканаречениот секојдневен живот на отворено“, рече авторот на студијата Мајк Вид, професор на Универзитетот во Кантербери.
„За истите активности и истата оддалеченост, надворешниот простор е многу побезбеден од внатрешниот, затворениот простор“, се наведува во студијата, во која учествувале група научници од американски, британски и германски универзитети.
„Ризикот од пренесување е значително помал на отворено, затоа што ослободените вируси се разредуваат побрзо во атмосферата“, напишаа научниците, споредувајќи го вирусот со чадот од цигари.
Најмалите честички што вирусот може да ги пренесе – аеросолите, можат да лебдат во воздухот неколку минути или часови, во зависност од воздухот на просторот. Акумулацијата на овие честички е можна во просторија со слаба вентилација. Тоа е, на пример, исто така можно во тесен простор помеѓу две згради каде што нема циркулација на воздухот.
„Колкава количина аеросол е потребен за инфекцијата не е познато, но колку е поголема количината, толку е поголема веројатноста за инфекција“, вели Стив Елеџ, генетичар и експерт за вируси на Харвард.
Времето поминато во близина на заразено лице е клучен фактор. Една секунда на тротоарот не е доволна за да се зарази, потребно е веројатно барем неколку минути.
Во теорија, инфекцијата е можна и при разминување на луѓето на отворено.
„Нема докази дека коронавирусот се пренесува од луѓе кои поминуваат на отворено“, заклучува групата научници, но во теорија тоа е исто така е можно.
„Кога ќе поминеме покрај луѓе, можно е да собереме малку од нивното издишување. Ризикот е многу мал, но од принципот на претпазливост, маската не може да штети”, изјави Линзи Мар, експерт за пренос на вируси на аеросоли од Универзитетот „Вирџинија тех“.
Постојат премногу варијабли за да може точно да се пресмета колкав е ризикот од инфекција на тротоарот или во паркот. Тоа зависи од ветерот, но и од сончевите ултравиолетови зраци кои го деактивираат вирусот.
Сите индикации се дека ризикот е мал, но маските сепак се најефикасна безбедносна стратегија.
„Случаен минувач на тротоарот може да кивне токму во моментот додека се разминува со вас“, пластично објаснува Кристал Полит, професор по епидемиологија на Јеил.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Мадона ги поддржа демонстрантите во Иран: „Ја земаме слободата здраво за готово“
Мадона ја изрази својата поддршка за народот на Иран, велејќи им да се „држат цврсто“.
Во објава на Инстаграм, 67-годишната музичарка сподели видео од себе како јава коњ низ пустината во Мароко, поврзувајќи ја сопствената слобода со борбата на демонстрантите во Иран. Мадона е една од ретките светски ѕвезди кои јавно ги поддржуваат протестите.
„Држете се цврсто… Не можам да смислам порелевантна фраза од оваа додека влегуваме во Годината на Огнениот коњ! Додека размислувам за моето време во Мароко за време на празниците, мислам на сите луѓе во Иран кои се борат во многу потребната револуција и се подготвени да умрат за она во што веруваат“, започна Мадона.
„Толку многу работи земаме здраво за готово. Вклучувајќи ме и мене. Слободата да патувам низ светот. Да носам што сакам. Да јавам коњ низ пустината. Да зборувам слободно и да не бидам замолчена од казни, тортура и можна смрт. Да пеам. Да танцувам. Да го изберам својот духовен пат, а не туѓиот… Жените во Иран немаат таа слобода. Јас сум со нив“, продолжи таа.
Таа ја заврши својата порака со зборовите: „Народот на Иран со векови не ја познава слободата. Не можам да тврдам дека навистина го познавам страдањето што е претрпено, но моите мисли и молитви се со народот на Иран. Времето е сега. Држете се цврсто! Јас сум со Иран. Нека се чујат нивните гласови… СЛОБОДЕН ИРАН!“
Протестите во Иран започнаа кон крајот на декември 2025 година поради наглиот пад на вредноста на валутата и лошата економска состојба, и се проширија во повеќе од 180 градови. Откако иранските власти го исклучија интернетот на 8 јануари, земјата започна со масовни убиства на демонстранти. Безбедносните сили започнаа невиден бран на насилство за да ги задушат демонстрациите што се ширеа низ целата земја.
фото/Depositphotos
Регион
Научник од Ровињ: Сите примероци од Јадранското Море што ги обработив имаа микропластика
Бројот на микропластични честички во Јадранското Море драматично се зголемува, понекогаш надминувајќи половина милион на квадратен километар. Научниците велат дека опасните хемикалии можат да влезат и во синџирот на исхрана преку него, објавува Dnevnik.hr.
Просечната концентрација на микропластика во Јадранското Море е околу 250.000 честички на км². Според мерењата на водите во Ровињ, бројот понекогаш достигнува 600.000.
„Досега, сите примероци што ги обработив имаа микропластика. Нема примерок што го обработив досега, а кој немал микропластика“, рече Виктор Стинга Перуско од Центарот за морски истражувања на IRB во Ровињ.
„Бројот постојано расте бидејќи имаме нов влез, додека се произведува пластика, можеме да бидеме сигурни дека оваа пластика ќе заврши во морето во одреден момент“, додаде тој.
Голем дел од влакната што се невидливи за окото доаѓаат и од домаќинствата. И со секое перење на машината за перење, додаваме уште малку. Влегува во организмите на рибите, а потоа и во нашите тела преку храната.
Влијанието врз здравјето, велат научниците, сè уште не е доволно истражено.
фото/Depositphotos
Свет
Зеленски предупреди: Русите подготвуваат нови, огромни напади врз Украина
Претседателот на Украина, Володимир Зеленски, изјави вечерва дека разузнавачките информации покажуваат дека Русија се подготвува за нови големи напади врз Украина.
„Некои од денешните задачи се насочени кон воздушната одбрана. Во моментов, разузнавачките информации покажуваат дека Русите се подготвуваат за нови масовни напади. Отворено разговараме со нашите партнери за ракети за воздушна одбрана, за системите што ни се толку потребни. Залихите се недоволни. Се обидуваме да ги забрзаме работите и важно е нашите партнери да нè слушнат“, рече Зеленски.
Тој додаде дека многу се прави на ниво на Министерството за одбрана на Украина и ги повика граѓаните да обрнат внимание на предупредувањата за воздушен напад.
Зеленски, исто така, во својот говор на 8 јануари предупреди за можен голем руски напад во текот на ноќта меѓу 8 и 9 јануари.
Таа ноќ, руските сили го погодија регионот Лавов со балистичка ракета „Орешник“, чии остатоци подоцна беа пронајдени од Безбедносната служба на Украина. Русите, исто така, го нападнаа Киев и регионот, каде што нивни главни цели беа станбени области и критична и транспортна инфраструктура.
фото/Depositphotos

