Економија
Николовски: Македонското вино го позиционираме високо на светската винска мапа

Министерот за земјоделство, шумарство и водостопанство, Љупчо Николовски, заедно со министерот за земјоделство, шумарство и водостопанство на Република Црна Гора, г. Владимир Јоковиќ, присуствуваа на манифестацијата „Светскиот ден на ‘вранецот’“, која традиционално петти пат се организира од страна на здружението „Вина од Македонија“.
Станува збор за значаен вински настан, каде што на едно место се обединуваат домашните и регионалните производители на вино, вински експерти и љубители на виното, кои може да разменат нови искуства за сортата „вранец“.
Оваа година на манифестацијата „Светскиот ден на ‘вранецот’“ учество зедоа повеќе винарници од Северна Македонија, Црна Гора, Србија, Албанија и од Косово претставувајќи се со повеќе од 50 вина „вранец“.
„За нас како министерство и Влада, лозарството и винарството се едни од најважните сектори. Во сите овие години тоа повеќепати и на дело сме го докажале посветувајќи сериозно внимание, креирајќи мерки и политики за поддршка и развој на лозарството и винската индустрија, како и силна домашна и меѓународна промоција на нашето убаво македонско вино“, истакна во своето обраќање министерот Николовски.
Како Министерство секогаш сме отворени за соработка со земјоделците и здруженијата на земјоделците остварувајќи одлична соработка со здружението „Вина од Македонија“, здружението „Тиквешките семејни винарници“, но секогаш сме го слушаме и гласот на секој лозаропроизводител креирајќи ги заедно мерките за поддршка на овие значајни сектори.
„Мерките што сите овие години заедно ги создаваме за развој на овие два сектора веќе ги даваат своите резултати. Тоа се факти и бројки со кои треба да се гордееме. Македонското вино се искачи на 13. место во светот по остварен девизен прилив од извоз на вино. Од година на година бележиме зголемување на извозот на вино во шишиња наспроти извозот на налевно вино. Изминатите седум години, од 2016 до 2022, како Министерство за лозарите и винарниците сме исплатиле поддршка од речиси 90 милиони евра по разни основи. Па, така, на пример, ако го земеме само девизниот прилив од 2022 година, кој изнесува околу 60 милиони евра, можеме да видиме дека само во една година сме вратиле назад во буџетската каса две третини од овој износ. Успешни резултати бележиме и во првите шест месеци од оваа 2023 година кога вкупниот извоз на вино достигнува вредност од речиси 40 милиони евра“, истакна министерот Николовски.
Овие бројки само потврдуваат зошто овие два сектора се високо во приоритетите на министерството и Владата, но и дека креираните мерки до сега ги даваат очекуваните резултати. Во текот на годините успеавме да ги одржиме производството и површините со лозови насади, а притоа да ја зголемиме вредноста на извезеното вино.
Вината од Црна Гора беа дел од денешниот настан на која се обрати и министерот за земјоделство, шумарство и водостопанство на Република Црна Гора, г. Владимир Јоковиќ.
„Црна Гора ја изразува својата отвореност во однос на широката палета и понуда на вина од регионот и нашето очекување е слична позиција да имаат и нашите вина кога настапуваат на регионалните и пошироките пазари. Тоа подразбира позиција, отвореност и укинување на постојните бариери. Заедничката работа, создавањето заеднички вински приказни и поврзувањето на винските патишта од регионот придонесува кон поголема промоција на меѓународните пазари“, рече Јоковиќ.
Со донесувањето на националната стратегија за развој на винарството и лозарството 2023-2033 пред нас си поставивме и нови цели. Стратегија што исто така заедно ја подготвивме, со вклученост на „Вина од Македонија“, малите и поголемите винарници и лозарите.
Според поставените приоритетни цели во оваа национална стратегија за развој на винарството и лозарството, крајниот резултат што сакаме да го постигнеме е да имаме зголемување од 50 % во литри и во евра на извозот на вино во шишиња, зголемување од 10 % на вредноста на налевното вино во евра, воспоставување најмалку три заштитени географски ознаки, минимум 10 % од виното пуштено во промет да носи географска ознака до крајот на 2033 година, за минимум 30 % обновување на лозовите насади и зголемување од 5 % на површината под лозови насади и 4 % од лозовите насади да произведуваат органско сертифицирано винско грозје.
Како резултат на оваа десетгодишна стратегија треба да произлезат селектирани клонови за „кратошија“, „вранец“ и за „станушина“, да има јавно достапен и функционален дигитализиран лозарски катастар и развиен вински туризам со 15 % зголемен број посети во винарските визби до крајот на 2033 година.
Манифестацијата „Светскиот ден на ‘вранецот’“ со над 1 милион денари и оваа година е финансиски поддржана од страна на Министерството за земјоделство, шумарство и водостопанство.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.

Економија
Димитриеска-Кочоска на Меѓународна контролинг конференција – Ефикасно управување со јавните финансии и одговорни институции главна смерница на фискалната политика

Владата и Министерството за финансии целат кон примена на европските стандарди за модерно и одговорно управување со јавните финансии со цел ефикасно управување со средства и транспареност и одговорност на институциите. Ова го порача министерката за финансии Гордана Димитриеска-Кочоска на 5-тата Меѓународна контролинг конференција што се одржа во Скопје, а беше посветена на процесот на контролинг во приватниот и во јавниот сектор.
„Темата на конференцијата носи силна симболика за контролингот како Рубикова коцка. Односно алатка која помага да се доведе ред комплексноста – да се направи стратегија од хаосот, да се поврзат различни делови од системот во функционална и ефективна целина.
На овој процес не треба да се гледа како на луксуз, туку како неопходност и тоа и во приватниот и во јавниот сектор. Во приватниот сектор, тој дава можност за навремено следење на резултати, планирање, алоцирање ресурси и подобрување на профитабилноста. Постапки кои[што се особено важни за развој и создавање одржлив бизнис.“, рече министерката.
Таа појасни дека ефикасното управување со јавните финансии и институции, како и развиени претпријатија ќе придонесат за севкупниот национален развој. Затоа покрај посветеноста на реформските процеси од страна на државата, значајни се и воведување вакви процеси во приватниот сектор со цел тој да обезбеди сопствен развој, кој ќе влијае и на развојот на државата. Заедно сме во постигнување на таа цел, преку индивидуален план до колективни резултати.
Таа упати порака дека процесот на контролинг е важен и во приватниот и во јавниот сектор, затоа што преку сопствен развој на компаниите се постигнува повисок економски раст во земјата, што е еден од приоритетите на Владата.
Министерката за финансии е една меѓу првите сертифицирани контролери во Македонија, била дел од едногодишната контролинг академија спроведена од Менаџмент центар Белград, лиценцирана од CA AKADEMIE AG во Минхен, па своето знаење подоцна го применува во својата долгогодишна кариера во приватниот сектор.
Економија
Лабудовиќ: Македонија е подготвена да стане стратешка транзитна точка за гас кон Европа

Македонија е подготвена да стане стратешка транзитна точка за гас кон Европа. Ваква порака упати заменик-министерот за енергетика, рударство и минерални суровини, Мирослав Лабудовиќ, кој ги предводеше македонската делегација на 11. министерска средба на Советодавниот совет за Јужниот гасен коридор (SGC) и на 3. министерска средба на Советодавниот совет за зелена енергија, што се одржаа во Баку, Азербејџан.
„До крајот на годината почнуваме со изградба на нов гасовод кон Грција, што ќе нè поврзе со Трансјадранскиот гасовод и ќе овозможи директен пристап до алтернативни извори на снабдување“, истакна Лабудовиќ во своето обраќање. Тој нагласи дека ова не е само инфраструктурен проект, туку клучен чекор за зацврстување на позицијата на Северна Македонија како сигурен партнер во европските енергетски стратегии.
На маргините на конференцијата заменик-министерот Лабудовиќ и раководителот на секторот нафта и гас во Министерството за енергетика, Горан Николовски, остварија средби со претставници од Азербејџан, ЕУ и со членови на присутните делегации од 24 земји, 7 меѓународни финансиски институции и 42 енергетски компании, со кои во фокусот на разговорите беа унапредување на соработката во областа на природниот гас, обновливите извори и борбата со метанските емисии.
„Гасната соработка со Азербејџан е директен придонес за намалување на зависноста и обезбедување алтернативни извори на снабдување со цел стабилност на европскиот пазар. Северна Македонија е подготвена да биде дел од решението“, заклучи Лабудовиќ.
Од Министерството потсетуваат дека Јужниот гасен коридор беше инициран од Европската комисија во 2008 година како дел од напорите за намалување на зависноста на Европа од рускиот гас и зголемување на диверзификацијата на снабдувањето.
Коридорот од Азербејџан до Европа ги вклучува SCPX, TANAP и TAP, со вкупна инвестиција од речиси 35 милијарди американски долари. Главниот извор на снабдување е гасното поле Шах Дениз во Каспиското Море.
Економија
Годишен раст на зелените кредити од 8,5 отсто заклучно со 2024 година

Податоците за зелените кредити доставени од банките покажуваат раст во четвртиот квартал од 2024 година. На крајот на декември 2024 година, растот на зелените кредити во однос на истиот период лани изнесува 2,3 милијарди денари, или 8,5%. Во споредба со крајот на 2019 година, кога започна прибирањето и објавувањето на овие податоци, зелените кредити се зголемени за 4 пати. Зелените кредити се заеми наменети за проекти коишто поддржуваат одржливи, еколошки цели, или цели коишто придонесуваат за зелената транзиција во општеството, како што се инвестициите во нова еколошка технологија.
Според податоците на Народната банка, на крајот од четвртото тримесечје од 2024 година, состојбата на зелените кредити во билансите на банките изнесува 29.177 милиони денари. За споредба, на крајот на 2019 година тие изнесувале 7.176 милиони денари. Зелените кредити одобрени на компаниите, коишто на крајот на 2024 година изнесуваат 28.032 милиона денари, преовладуваат во вкупното зелено кредитно портфолио на банките.
Уделот на зелените во вкупните кредити на крајот на 2024 година изнесува 6%, што е речиси тројно зголемување во однос на крајот на 2019 година, кога изнесувале 2,2%.
Народната банка, препознавајќи ги ризиците од климатските промени на долг рок, зазеде проактивен став и како една од своите стратегиски цели ја постави зголемената свесност за климатските промени и придонесот кон зелената одржлива економија. Преку низа активности, нашата централна банка придонесува за поттикнување на зеленото финансирање, вклучувајќи ги и монетарните мерки.
За таа цел, Народната банка на својата веб-страница од 2022 година почна да објавува и квартални податоци за кредитите за зелено финансирање одобрени на домаќинствата и нефинансиските друштва, коишто можете да ги најдете на следнава врска: https://www.nbrm.mk/podatotsi_i_pokazatieli_za_bankarskiot_sistiem_na_riepublika_makiedonija.nspx