Култура
Викендов на Реканско културно лето
Во регионот на Река (Маврово-Ростуше) по 9-ти пат ќе се одржи манифестацијата на која со иновативен пристап кон културниот развој на руралните региони се креираат предуслови во кои локалните уметници, организации, поединци, и локалните заедници и креираат културни програми и настани
Организирањето на Реканското Културно Лето произлезе од потребите на локалните заедници и креативните поединци од Реканскиот крај за забрзување на сопствениот развој како и од заложбите за развој на локални културни политики кои се базираат на потребите и навиките на локалните заедници и се развиваат во интеракција со културната понуда. Иновативноста на Реканското лето се состои во пристапот кон развојот на културата односно во моделот на културниот функционализам креиран според потребите и можностите на локалните заедници што доведува до креирање на паралелни културни модели кои по своето значење, содржина и вредност се еднакви на моделите на елитната урбана култура. Ова всушност претставува децентрализација на културата и културен развој воден од потребите, можностите и навиките на заедниците и се карактеризира со широка партиципација во процесите на креирање, одлучување и имплементација на културните соржини, а резултира со интерсекторско поврзување и развој на локалните капацитети на реканскиот крај.Главни активности кои се предвидени во рамките на проектот се: Кино проекции, а во склоп на Реканско културно лето согласно програмата се организирани и реализирани 5 Кино проекции во неколку села од регионот. Се проектираат најразлични филмови, претежно нови изданија – хитови како и цртани филмови за најмладите. Исто така, на отворено се пренесуваше и финалето на светското фудбалско првенство и уште неколку поинтересни натпревари.Исто така, вреди да се напомене и фактот дека кино културата во Ростуше одлично функционирала во седумдесетите и осумдесетите години на минатиот век, за потоа да доживее голема стагнација, но организторите сметаат дека на овој начин барем малку повторно ја оживуваме и се надеваат дека во блиска иднина таа ќе биде наш составен дел.Следната манифестација која ќе ја споменеме од годинешниве рекански културни денов е Мушичарскиот куп Радика 2010 година. Станува збор за активност која се организира по четврти пат. Целта е промовирање на реката Радика, природните убавини кои ги нуди, промоција на надалеку познатата Радичка Пастрмка, симболот на Радика, како и промоција на целоит регион воопшто. Целиот куп се одвива по подготвени правила кои неколку дена пред почетокот на натпреварот се истакнати на видни места низ регионот. За најдобрите Националниот парк Маврово обезбеди и соодветни награди.Една од манифестациите е и Денот на традиционална Реканска пита, кога како и секоја година се приуготвуваат се дегустираат и се врши избор на највкусната позната Реканска пита. Оваа година вредните домаќинки ќе подготват 30-тина пити според традиционални рецепти. Ова случување ќе биде проследено во сабота, (17-ти јули) и со традиоционален перформанс на зурли и тапани и настап на КУД „Рекански бисер“ Ростуше од Дом на култура, потоа ќе биде посетен живописен водопад Дуф, ќе се и разгледување на изложбата на слики „Бигорски – моја инспирација“ на авторот Адем Сулејманоски,а по дегустација и изборот на трите највкусни Рекански пити и други традиционални јадења од овој крај, вечерта ќе заврши со вчерен концерт на бендот С&Г од Гостивар во Домот на културата – Ростуше.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Култура
„Приказната за Силјан“ ја освои наградата од публиката на Cinema Eye Honors
Документарниот филм „Приказната за Силјан“, во режија на Тамара Котевска, е добитник на Audience Choice Prize на Cinema Eye Honors, една од најзначајните и највлијателни меѓународни награди за документарен филм.
Наградата, која се доделува исклучиво врз основа на гласовите на публиката, доаѓа по силна меѓународна конкуренција. „Приказната за Силјан“ победи во конкуренција со документарни филмови од Бразил, Канада, Палестина, Гана, САД, Данска и Нов Зеланд, потврдувајќи дека македонската приказна има моќ да одекне на светската сцена.
Audience Choice Prize е награда што произлегува директно од изборот на публиката и ја одразува нејзината поврзаност со филмот, поради што се смета за едно од најрелевантните признанија во современиот документарен филм, често препознаено како силен показател за меѓународен одек и понатамошен успех.
Ова признание е резултат на масовна поддршка од Македонија и светот, кои се вклучија во гласањето и ја претворија оваа награда во заедничка победа, надминувајќи национални и географски граници.
„Ова е можеби најважната награда што ја освои „Силјан“, затоа што доаѓа од публиката. Таа не е само признание за филмот, туку и за луѓето кои гласаа за него. Гласањето за оваа награда ја сплоти македонската јавност и безусловно го даде својот глас за оваа фолклорна бајка. Во силна меѓународна конкуренција, победи гласот на публиката и искрената емоција“, изјави режисерката и продуцентка на „Силјан“, Тамара Котевска.
Филмот, кој беше откупен од National Geographic Documentary Films и прикажан на низа престижни меѓународни фестивали, уште еднаш потврди дека локалните, автентични приказни имаат моќ да зборуваат универзален јазик и да обединат публика ширум светот.
Со освојувањето на Audience Choice Prize, „Приказната за Силјан“ го заокружува својот исклучителен меѓународен пат и јасно ја позиционира Македонија како простор од кој доаѓаат приказни со силен, препознатлив и човечки глас на светската документарна сцена.
Култура
Кинотеката на Македонија – Половина век филмска меморија
Програмата на Кинотеката на Македонија за јануари 2026 претставува внимателно осмислена и содржински богата целина што уште еднаш ја потврдува улогата на оваа институција како темел на филмската култура, едукацијата и критичката мисла во земјава. Во година во која Кинотеката одбележува значајни педесет години од своето формирање, јануарската програма функционира и како симболичен преглед на нејзината мисија — да го чува, прикажува и контекстуализира филмското наследство, истовремено отворајќи простор за современи авторски гласови и нови генерации гледачи.
Посебно место во програмата заземаат тематските целини КИНО УТРО, со проекции на анимирани филмови наменети за младата публика, чија цел е да ѝ се приближи киното како уметност и искуство уште од најрана возраст. Преку овие проекции, Кинотеката активно ја гради идната публика и ја зацврстува врската помеѓу младите и филмскиот медиум. Во јануарската селекција се вклучени и избрани содржини од фестивалот КИНЕНОВА, кои носат свежи авторски перспективи и современи филмски практики, како и проекции на значајни документарни остварувања, меѓу кои „Југо Флорида“ и „Фанк Ју“, филмови што со ангажиран и аналитичен пристап ги отвораат културните и општествените прашања на регионот.
Особено внимание привлекува и долгоочекуваниот музички документарец „Трет свет“, посветен на култниот хрватски бенд Хаустор, кој преку архивски материјали и сведоштва нуди длабински поглед кон една од највлијателните музички појави на екс-југословенскиот културен простор. Домашната продукција е застапена со проекции на најновите македонски филмови „Утре наутро“, во режија на Јани Бојаџи, и „Сите го викаат Реџо“, копродукција со Косово и Албанија, што сведочи за отвореноста на македонската кинематографија кон регионалната соработка и актуелните тематски предизвици.
Програмата се заокружува со проекцијата на антологиското ремек-дело „Небото над Берлин“ на Вим Вендерс — филм што и по децении останува непресушен извор на инспирација, поетски запис за човечката осаменост, љубовта и духовната потрага по смисла. Неговото прикажување во рамките на јубилејната година на Кинотеката има и дополнителна симболичка тежина, потсетувајќи на континуитетот на филмската уметност и нејзината моќ да опстои над времето.
Половина век по своето основање, Кинотеката на Македонија не е само простор за проекции, туку жив културен организам што активно ја обликува филмската свест, го чува колективното паметење и создава простор за дијалог меѓу минатото, сегашноста и иднината на киното. Јануари 2026 е уште една потврда дека оваа институција останува незаменлив столб на културниот живот и еден од најважните чувари на филмската уметност во земјава, се наведува во соопштението на Кинотеката.
Целосна ПРОГРАМА
Култура
Денеска ќе биде погребана Брижит Бардо
Француската филмска актерка Брижит Бардо, која почина минатиот месец на 91-годишна возраст, денеска ќе биде погребана во летувалиштето Сен Тропе на француската ривиера, објави Ројтерс, повикувајќи се на локалните власти.
Погребната церемонија ќе се одржи во 10 часот во црквата „Нотр Дам де л’Асумпсион“, по што Бардо ќе биде погребана во строга приватност на градските гробишта. Комеморација отворена за граѓаните и обожавателите ќе се одржи во старата градска четврт Ла Понш.
Бардо светската слава ја стекна со филмот „И Бог ја создаде жената“ и стана една од најголемите икони на француската поп-култура. По повлекувањето од филмот во 1973 година, се посвети на заштита на животните, но подоцна беше контроверзна фигура поради своите политички ставови.

