Регион
Решавањето на бегалската криза и евроинтеграцијата остануваат регионални приоритети и за наредната година
Различните предизвици кои се актуелни во регионот и кои ќе бидат присутни и во 2016 година почнувајќи од економската стагнација, мигрантската / бегалската криза како и потенцијалните терористички закани, но и други предизвици кои претставуваат пречка на влегувањето на Балканот во ЕУ беа главна тема на конференцијата „Ден на регионална соработка“, која во петокот во организација на Советот за реагионалната соработка (РСС) во Сараево.
„Ова беше една од најтешките години во последната деценија, но сите проблеми беа надминати со големата помош на Европската унија. Социо-економската ситуација во регионот е многу лоша, приливот на мигранти како и заканите од терористички напади дополнително ја усложнија политичката ситуација. Поради тоа сакавме со претставниците од граѓанскиот сектор и новинарите од целиот регион да разговараме и да ја анализираме оваа тешка година, но и да предвидиме што ни носи годината пред нас“ изјави на отворањето на конференцијата генералниот секретар на Советот за регионална соработка, Горан Свилановиќ.
Тој воедно истакна дека во 2015-та година имало и позитивни работи како на пример повикот Црна Гора да пристапи во НАТО што е резултат на реформите во секторот сигурност.
„Добриот момент е тоа што Косово потпиша Договор за стабилизација и асоцијација, но и тоа што Србија отвори две нови поглавја и се очекува отворање на уште две нови поглавја во преговорите со ЕУ“, додаде Свилановиќ.
Свилановиќ смета дека се работи за недели кога БиХ ќе ја предаде апликацијата за членство во ЕУ, што е резултат на политичкиот договор кој започна пред година дена. Кога станува збор за регионот, Свилановиќ истакна дека постојат три големи проблеми, а тоа се проблемите со Косово и Србија, прашањето за името на Македонија и функционалноста на БиХ, но сите три процеси се на некој начин дефинирани и постои разбирање за излез од кризата. Берлинскиот процес даде нов потстрек, но поставува прашања за тоа колку е одржлив и што земјите од Балканот можат да направат за да се забрза тој процес, додаде тој.
Присутните претставници на регионалните „Think tank” организации од граѓанскиот сектор ги разменија своите искуства и ги испитаа разните начини и средства со цел создавање услови за секоја земја во регионот да земе учество во вистинската насока.
„Денешната конференција е изразито корисна и драго ми е што имав прилика да сретнам колеги од регионот кои покриваат различни сектори. Советот за регионална соработка успеа да направи еден зачеток на своевидна платформа на невладини организации во регионот кои размотруваат различни политики на различни ниво во државите во регионот“ изјави директорката на надворешнополитичката иницијатива на БиХ Лејла Рамиќ – Месиховиќ.
Заеднички проблеми како што се владеењето на правото, борбата против корупцијата и другите монополи кои се присутни во земјите на регионот се примери за квалитетна соработка на граѓанските сектори.
„Сите овие години, заради едно политичко безумие кое се случуваше на Балканот, се обидувавме да се бавиме со конкретни теми и да се обидеме да обезбедиме народот кој живее на овие територии да има некакви конкретни придобивки од она што ние го работиме“ нагласи Вук Мараш од невладината организација MANS од Подгорица.
Покрај собирот на претставници на граѓанското општество, во Сараево се состанаа и новинари од регионот, како разгледаа начини за известување за регионалните прашања како и да согледаат како да ги подобрат меѓусобните и регионалните соработки на медиумското поле. Присутните новинари исто така истакнаа различни видови на притисоци за време на мигрантско / бегалската криза која оваа година се случи на подрачјето на Балканот.
„Непочитување на етичките кодекси е проблем кој е пристуен во целиот регион, со тоа што на терен може да се направи многу и да се оствари простор за соработка на медиумите. Се надевам дека денес ќе успееме да дефинираме правци во остварување на соработка со колегите од земјите во регионот со цел потполно медиумско информирање кое би овозможило квалитетна соработка на медиумите во премостување на различните притисоци“ нагласи новинарката на неделникот „Време“ и членката на Советот за печат на Србија Тамара Скроза./крај/мф/бс
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Регион
Уапсен е и третиот осомничен за нападот врз куќата на Здравко Чолиќ: побегнале со скутер
Третиот осомничен за бомбашкиот напад врз куќата на Здравко Чолиќ, вечерва е уапсен во ефикасна акција на Одделот за криминалистичка полиција, Полициската управа за градот Белград, по наредба на Вишото јавно обвинителство во Белград, пишува „Курир“.
Сомненијата според написите се дека двајцата претходно уапсени, биле директни сторители, додека третиот им набавил експлозивни направи, не само за нападот врз куќата на Здравко Чолиќ, туку и за нападот врз Палилула на 20 ноември 2025 година, пишува „Курир“.
Бомбата експлодирала во просторот помеѓу куќите што му припаѓаат на семејството на жртвата и друго семејство, а осомничените се вратиле назад кон возилото.
Исто така, на 3 февруари 2026 година, тие неовластено носеле една рачна граната, па користеле такси, а потоа стигнале до семејната куќа на Чолиќ каде околу 4:52 часот наутро осомничениот што го барале активирал и фрлил рачна граната во дворот на семејната куќа, додека еден од осомничените се погрижил да не помине никој и снимал со мобилен телефон.
Рачната граната експлодирала, по што осомничените се оддалечиле од местото на настанот, според медиумот.
Регион
Вучиќ: Воениот сојуз на Тирана, Приштина и Загреб го загрозува мирот во регионот
Српскиот претседател Александар Вучиќ изјави во Младеновац дека е сериозно загрижен за воениот сојуз формиран од Тирана, Приштина и Загреб, нагласувајќи дека не станува збор за воено-техничка соработка, туку за сојуз кој има јасен одбранбен, но и потенцијално офанзивен карактер.
Вучиќ изјави дека во случај на класична соработка во областа на набавка на оружје меѓу Хрватска и Албанија, ова не би било проблем, но дека сега станува збор за нешто фундаментално различно.
„Ова не е воено-технички сојуз. Ова не е договор од типот „вие купувате оружје од мене, јас ќе го купам од вас“. Ова е воен сојуз кој е создаден за одбрана или офанзивни дејствија против одредени територии, или одбранбен сојуз кој може да прерасне во офанзивен за еден ден“, нагласи претседателот на Србија, пренесуваат медиумите во регионот.
Тој го постави прашањето за причината за формирање на таков сојуз, посочувајќи дека Тирана и Загреб веќе се членки на НАТО, додека Приштина не е, што, како што истакна, дополнително го комплицира целото прашање.
Вучиќ изјави дека е особено загрижен што Србија има нови информации за плановите на алијансата, вклучувајќи ги и специфичните барања на Приштина за дополнително оружје од Соединетите Американски Држави и Турција.
Според него, Приштина бара одобрение за набавка на американски „хаубици“ од калибар 105 милиметри, како и дополнителни количини противтенковски ракети „копје“, додека во исто време се водат разговори со Турција за други видови воена опрема.
„Имам комплетен список. Тие разговараат за сите можни насоки на напад, одбрана и сè друго. Имаме и значајни разузнавачки информации за тоа“, истакна Вучиќ.
Тој додаде дека е загрижен како претседател, бидејќи тоа е негова должност, но дека граѓаните на Србија немаат причина да се плашат, бидејќи силата на српската армија се зголемува по „геометриска прогресија“. Тој најави и набавка на најсовремена воена опрема, која, како што рече, „една или ниедна земја“ ја има денес во Европа, истакнувајќи дека сè ќе пристигне според забрзани процедури.
„Кај мене нема „ќе биде лесно“. Ќе биде тешко, но ќе им биде уште потешко“, рече Вучиќ.
Претседателот на Србија изјави и дека не е тајна дека Хрватска е вклучена во настаните во Србија, вклучувајќи протести и блокади, и дека за такви заклучоци не се потребни разузнавачки служби.
„Доволно е да се погледне со голо око. На сите им е јасно. Се надеваат дека ќе се вратат некои слуги како што имале од 2000 до 2012 година, но ништо нема да произлезе од тоа“, рече Вучиќ.
Регион
Масовно труење со олово на жителите на град во БиХ
Во општината Вареш во Босна и Херцеговина продолжува сериозната здравствена криза предизвикана од масовно труење со олово. Најновите резултати од тестирањето на повеќе од 100 жители потврдија дека труењето со тешки метали е многу пораспространето отколку што првично се претпоставуваше, пишува N1.
Присуството на олово во крвта овој пат е утврдено не само кај жителите што живеат во близина на депонијата на рудникот ДПМ Метали, во населбите Пржиќи и Даштанско, туку и кај граѓаните од самиот центар на Вареш. Претходните тестови од декември минатата година покажаа присуство на олово во крвта на сите 44 тестирани лица од различни возрасти.
Во меѓувреме, уште девет лица се тестирани приватно, а резултатите само ги потврдија алармантните индикатори. Особено е загрижувачки што олово е пронајдено и во наодите на пет деца под шест години.
Најновите тестови покажуваат дека некои луѓе имаат екстремно високи концентрации на олово во крвта, во некои случаи десетици, па дури и сто пати повисоки од референтните вредности.
„Присуството на олово во крвта е исклучително сложен здравствен проблем бидејќи нема физиолошка потреба од олово во човечкото тело. Современата медицина се залага за ставот дека нема „безбедна“ доза на олово во телото“, велат експертите од Институтот за здравје и безбедност на храната.
Во интервју за локална радио станица, вршителот на должноста градоначалник на општина Вареш, Малик Ризвановиќ, изјави дека, доколку го добие мандатот, здравјето на граѓаните ќе биде негов приоритет. Сепак, информацијата дека непосредно пред објавувањето на новите резултати за труењето, компанијата ДПМ Метали испратила до Владата на Зеничко-добојскиот кантон барање за зголемување на надоместокот за концесија предизвикува загриженост.
„Официјално е дека во петокот ДПМ Метали поднесе иницијатива за зголемување на концесискиот надомест до Министерството за економија на Зеничко-добојскиот кантон. Во наредните месеци ќе има зголемување на концесијата. Она што успеав да го договорам со компанијата е дека, кога ќе се потпише концесијата, таа ќе се плаќа ретроактивно од 1 јануари 2026 година“, рече Ризвановиќ.
Фактот дека самата рударска компанија бара од властите да ја зголемат концесијата што треба да ја плати изгледа неверојатно и покренува сериозни прашања за тоа кој управува со природните ресурси во Зеничко-добојскиот кантон.
„Ако компанијата се обидува да купи социјален мир со овој потег, јасно велиме дека здравјето на граѓаните нема цена и дека е крајно несоодветно да се зборува за концесиски надоместоци во време кога животите на луѓето во Вареш се сериозно загрозени“, истакнуваат жителите на Пржиќ и Даштански.
Властите на Зеничко-добојскиот кантон и Федерацијата БиХ сè уште немаат јасен одговор за ситуацијата во Вареш. Иако условите се исполнети, сè уште не е прогласена вонредна состојба. Исто така, не е познато дали Обвинителството на Зеничко-добојскиот кантон започнало истрага за труењето.
И покрај противењето на локалните заедници и граѓанското општество, надлежните кантонални власти продолжуваат да поддржуваат нови, потенцијално опасни рударски проекти во Вареш, вклучувајќи го и планираното рударство на хром во сливот на реката Криваја.
фото/илустрација/Depositphotos

