Европа
Нови документи на WikiLeaks за политичката шпионажа ќе објават во Франција
Нова серија доверливи документи за политичка шпионажа, до кои дошол разобличувачкиот интернет ресурс WikiLeaks, ќе бидат објавени во Франција во понеделник во дневниот весник Liberation, а основачот на порталот Австралиецот Џулијан Асанж го повика Париз да покрене тужба против САД поради докажаните факти дека САД ги шпионирале тројцата последни француски претседатели, вклучително и актуелниот, како и други високи функционери кои беа објавени пред две седмици.
Во разгорениот скандал по откривањето дека американската Агенција за национална безбедност (NSA) најмалку од 2006 до 2012 година ги следела телефонските разговори и електронска комуникацијата на последните тројца француски претседатели Жак Ширак, Николас Саркози и Фансоа Оланд, главниот уредник на весникот Liberation, Лоран Жофрен,во неделата навечер објави дека новите обелоденувања на WikiLeaks ќе бидат објавено во изданието од понеделник.
„Поседуваме уште две серии со документи коишто ќе ги објавиме. Но не можам да ви ја кажам нивната содржина, бидејќи сме во контакт со WikiLeaks и Mediapart (истражувачкиот портал кој истовремено со Liberation ги објави првите документи за американското шпионирање – з.м.). Со нив го договараме времето на објавување на документите…. Во понеделникот ќе објавиме подетални податоци во врка со политичката шпионажа. Нема да биде за претседателите, туку за политичкиот живот“, изјави Жофрен, пренесе AFP
Претходно во неделата основачот на WikiLeaks, Џилијан Асанж, изјави дека француските власти можат да покренат тужба против САД поради докажаната шпионажа.
„Особено е важно што тие документи докажуваат дека се спроведувало тајно прислушување. Јасно е дека некој во разузнавачките агенции на САД дал таква наредба. Тоа не е ист случај како со (германската канцеларка) Ангела Меркел. Утврдено е дека госпоѓа Меркел 10 години била на списокот на лицата кои требало да бидат шпионирани. Меѓутоа, не постои јасен доказ дали ја прислушувале. Но во Франција сé е јасно, постои потврда за пресретнати разговори, и постои ситуација во којашто француската влада може да покрене тужба“, изјави Асанж во интервјуто за руската телевизија Россия-1.
Притоа Асанж истакна дека активностите на САД во овој случај тешко може да се објаснат со интересите на американската национална безбедност.
„Тероризмот нема никаква врска со тоа. Дури (шпионирањето) не е за да се дознае дали Французите ѝ продаваат оружје на Русија или нешто слично. Станува збор за шпионажа, којашто е тешко да се оправда со нешто. Едноставно за тоа САД да можат да ја зголемат својата конкурентност во однос на Франција“, смета основачот на WikiLeaks.
Џулијан Асанж стана познат за пошироката светска јавност во 2006 година поради активностите на порталот WikiLeaks, чија основна дејност е објавување тајни документи. Во 2010 година сајтот објави тајни видео материјали од американски војници, на кои беше видливо дека по напад на американски хеликоптер во ирачката престолнина Багдад во 2007 година загинале најмалку 18 цивили. Во 2010 година беа објавени 250 илјади американски тајни документи за војните во Ирак и Авганистан, а во следните години беа објавени и стотици илјади тајни преписки и телеграми на Стејт департментот со незгодни оцени за светските лидери и активности на американската дипломатија во некои земји.
Од 2012 година Асанж е засолнат во амбасадата на Еквадор во Лондон. Во јуни годинава британскиот суд ја потврди одлуката тој да биде екстрадиран на Шведска, поради сослушување во врска со две обвиненија против него за сексуално злоставување и силување. Меѓутоа, Австралиецот ги отфрла овие обвинувања и смета дека станува збор за конструкции, а целта е всушност Стокхолм да го предаде на Вашингтон кој ќе го суди за шпионажа./крај/мф/сн
Извор: Макфакс
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Европа
(Видео) Се огласија родителите на девојката која ги носеше прскалките во барот во Швајцарија: Се обидела да избега, вратата била заклучена, а потоа се онесвестила
Родителите на 24-годишната Сијан Панин, келнерка која загина во пожар на новогодишната ноќ во барот „Le Constellation“ во Кран-Монтана, Швајцарија, за прв пат јавно проговорија за последните моменти од животот на нивната ќерка и околностите на трагедијата во која загинаа 40 лица, а 116 беа повредени.
Сијан Панин била една од вработените во барот каде што избувна пожарот на новогодишната ноќ.
Според досега познатите информации, младата жена во еден момент носела шишиња шампањ со запалени прскалки, седејќи на рамената на маскирано лице.
Видеото од тој момент го обиколи светот. Истражителите се сомневаат дека прскалките ја запалиле звучната изолација на таванот, која била лесно запалива, а пожарот се проширил низ целиот простор за само неколку минути.
Иако јавно се тврдеше дека Сијан ненамерно го предизвикала пожарот, нејзиното семејство и адвокат нагласуваат дека ова се прерани заклучоци и дека одговорите можат да се дадат дури откако ќе заврши истрагата.
Адвокатката на семејството, Софи Хени, истакнува дека Сиан не била задолжена за послужување на масите таа вечер, туку, поради големиот број нарачки, сопственикот на ресторанот ѝ наредил да се спушти во подрумот и да им помогне на колегите.
– Сијан никогаш не била предупредена за опасноста од запаливиот таван, ниту пак добила никаква обука за противпожарна безбедност. Таа несомнено е жртва, рече адвокатот, додавајќи дека трагедијата немаше да се случи доколку се почитувале безбедносните прописи.
Откако избувнал пожарот, Сијан, според нејзините родители, се обидела да избега низ излезот за итни случаи во подрумот, кој добро го знаела. Сепак, вратата кон тој излез била заклучена. Пријателите подоцна ја пронашле без свест пред вратата, откако успеале да ја скршат однадвор.
– Ја извлекле. Таа сè уште била жива, но без свест, рече нејзината мајка Астрид.
Родителите не можат да разберат зошто вратата за итен излез била заклучена: „Сопственикот се плашеше дека луѓето ќе си заминат без да платат. А масите чинеа илјада евра секоја. Да беше вратата отворена, сите деца ќе излезеа. Можеби тогаш воопшто немаше да има смртни случаи“, рече мајката.
Според записите добиени од швајцарските медиуми, сопственикот на барот, Жак Морети, се обидел да влезе во барот откако избувнал пожарот.
Главниот влез бил непрооден, а кога влегол низ вратата за итен случај, ги нашол заклучени внатре. Зад вратата, пронашол неколку луѓе како лежат неподвижни на подот, вклучувајќи ја и Сијан.
„Се обидувавме да ја реанимираме повеќе од еден час, сè додека спасувачите не ни кажаа дека е предоцна“, рече Морети.
Неговата сопруга и ко-сопственичка на ресторанот, Џесика Морети, им кажа на полицајците дека Сијан ѝ била како помлада сестра и дека го поминала Божиќ со нивното семејство.
По трагедијата, родителите Астрид и Жером и нивната друга ќерка Еолин веднаш отпатувале во Швајцарија за да го идентификуваат телото и да го организираат транспортот на останките во Франција. Сијан Панин беше погребана минатата сабота.
– Таа беше како зрак сончева светлина. За нас сонцето не изгреало од почетокот на 2026 година. Постои време за тага и време за одговорност и гнев. Мислам дека гневот брзо ќе победи, рече нејзиниот татко Жером.
Истрагата за причините за пожарот и одговорноста за една од најголемите новогодишни трагедии во Швајцарија сè уште е во тек.
Европа
Бројот на умрени во Франција за прв пат од Втората светска војна го надмина бројот на родени
Франција евидентираше повеќе умрени отколку родени во 2025 година за прв пат од крајот на Втората светска војна, со што се намали нејзината долгогодишна демографска предност во однос на другите земји од Европската Унија, покажаа официјалните податоци.
Националниот институт за статистика INSEE објави дека минатата година починале 651.000 луѓе, а се родиле 645.000 бебиња, бројка што постепено се намалува од пандемијата на коронавирусот.
Франција традиционално е демографски посилна од повеќето други европски земји, но стареењето на населението и опаѓањето на стапките на наталитет покажуваат дека дури ни таа држава не е имуна на демографската криза што ги оптоварува јавните финансии низ Стариот континент.
INSEE објави дека стапката на фертилитет паднала минатата година на 1,56 деца по жена, најниско ниво од Првата светска војна и далеку под 1,8 предвидени од советодавниот совет за пензии во своите прогнози за финансирање на пензии. Во 2023 година, последната година за која беа направени споредби со другите членки на ЕУ, Франција се рангираше на второ место со стапка на наталитет од 1,65, зад Бугарија, која имаше стапка од 1,81.
Националната канцеларија за ревизија минатиот месец предупреди дека демографската промена во наредните години ќе ги доведе јавните расходи до нивоа од ерата на пандемија, а воедно ќе ја намали даночната основа.
Иако бројот на смртни случаи е поголем од бројот на раѓања, населението на Франција малку се зголеми на 69,1 милиони минатата година поради нето миграцијата, која според INSEE е проценета на 176.000.
Очекуваниот животен век достигна рекордно високо ниво минатата година – 85,9 години за жени и 80,3 години за мажи – додека процентот на оние на возраст од 65 години или повеќе кои живеат се искачи на 22 проценти, речиси изедначувајќи го процентот на оние под 20 години.
Европа
Зеленски се обиде да го назначи поранешниот премиер за министер за енергетика, парламентот го одби
Украинските пратеници го отфрлија назначувањето на министерот за одбрана во заминување Денис Шмихал за министер за енергетика, што е ретка критика кон претседателот Володимир Зеленски додека се обидува да ги реорганизира клучните сектори во критичен момент од војната со Русија.
Шмихал, кој беше премиер пет години пред да биде преместен во Министерството за одбрана минатата година, беше назначен од Зеленски да го води енергетскиот сектор потресен од обвинувања за корупција и руски напади врз инфраструктурата.
Последната постојана министерка за енергетика беше отпуштена минатата година поради корупциски скандал во кој беше вклучен нејзиниот претходник.
За номинацијата на Шмихал беа потребни 226 гласови за да биде одобрена. 210 гласаа „за“, а три опозициски партии беа воздржани.
Шмихал беше номиниран како дел од големата реконструкција на кабинетот, додека Киев се соочува со растечки руски притисок во војната што влегува во својата петта година следниот месец.

