Контакт

Економија

Главната економистка на Народната банка, Крстевска: Се зголемува понудата на инвестициски алтернативи, но и на нови видови кредити

Објавено пред

Депозитите се основен извор на финансирање на банките и следствено банките имаат разновидна понуда на депозитни производи којашто ги има предвид различните потреби на клиентите. Во финансискиот систем во земјава постепено се зголемува и понудата на нови инвестициски алтернативи.

dobivaj vesti na viber

„Да имаме предвид дека финансискиот систем се развива, постепено се збогатува и се отвораат нови инвестициски алтернативи за граѓаните. Една од нив е граѓанската обврзница на државата, за којашто знаеме дека имаше интерес, што од своја страна ќе влијае и врз каматните стапки на депозитите на банките“, посочи главната економистка на Народната банка, Анета Крстевска, говорејќи на панел-дискусијата „Динамиката на економскиот раст и можности за штедење и инвестирање 2024“ во рамките на Женскиот економски форум, организиран од Здружението „Јас сум жена“ и Факултетот за туризам и бизнис-логистика – УГД Штип.

Во современи услови, дигитализацијата може значително да го подобри пристапот до финансии и до новите инвестициски алтернативи. Дигиталната транзиција на малите и средните претпријатија, со која може да се обезбеди поголема продуктивност, може да биде поттикната од понудата на дигитални услуги од банките, но во голема мерка ќе зависи и од спремноста за дигитализација на компаниите, порача Крстевска. Таа посочи дека во периодот на пандемијата имаше насочување кон поголема употреба на дигиталните плаќања, како од страна на физичките, така и од страна на правните лица.

„Организацијата за економска соработка и развој (ОЕЦД) спроведе анкета во 2022 година за финансиска писменост и дигитализацијата на микро, малите и средните претпријатија (ММСП) во Југоисточна Европа (ЈИЕ), во рамките на регионалниот проект на ИНФЕ − ОЕЦД и Министерство за финансии на Холандија. Нашите фирми имаат 28 од вкупните 100 бода за дигитализација (просекот на е ЈИЕ 31, а на Г20 од 41 до 45), од кои 13 за дигитализација на финансиските активности (просекот за ЈИЕ е 13) и 15 за дигитализација на бизнисот (просекот за е ЈИЕ 17). Сето ова упатува на простор за подобрување на дигитализацијата на фирмите“, истакнува Крстевска.

Економија

Средба Ангеловска-Бежоска – Камер: Претпазливите политики на Народната банка клучни за одржувањето на макроекономската стабилност

Објавено пред

Претпазливата монетарна политика и макропрудентата политика, како и зголемената транспарентност на Народната банка одиграа клучна улога во одржувањето на макроекономската стабилност. Во првиот квартал од оваа година, инфлацијата беше сведена на едноцифрено ниво од 3,4%, девизните резерви и натаму се зголемуваат достигнувајќи ниво коешто е повисоко за 30% во однос на периодот пред пандемијата, а финансиската стабилност беше дополнително зајакната. Ова беше посочено на средбата помеѓу гувернерката на Народната банка, Анита Ангеловска-Бежоска и директорот на Меѓународниот монетарен фонд (ММФ) за Европа, Алфред Камер, на маргините на Конференцијата од високо ниво во организација на централната банка на Словенија и ММФ, којашто се одржува во Порторож, Словенија.

dobivaj vesti na viber

Камер истакна дека претпазливите политики на Народната банка беа клучни за соодветно надминување на кризниот период и важно е да се продолжи на тој начин. Ова ја нагласува важноста од зачувување на независноста на централната банка.

Гувернерката посочи дека, во период од една година, инфлацијата петкратно се намали и се сведе на пониски едноцифрени стапки, додека јазот помеѓу домашната и инфлацијата во еврозоната значително се намали. Истовремено, и покрај затегнувањето на монетарната политика, стабилноста на домашниот банкарски сектор беше зачувана, а истовремено беше зголемена отпорноста со преземањето на макропрудентните мерки од страна на централната банка. Во изминатите неколку кризни години, показателите покажуваат дека адекватноста на капиталот е на највисоко ниво во изминатите 17 години, додека нефункционалните кредити се блиску до историски најниското ниво. Кредитната активност, иако во еден период забави, и натаму претставува значителна поддршка за домаќинствата и за корпоративниот сектор.

Гувернерката Ангеловска-Бежоска изрази благодарност до Камер за значајната поддршка којашто ММФ ѝ ја дава на Народната банка во справувањето со неодамнешните незапаметени шокови.

Прикажи повеќе...

Економија

Лидерите на земјите од Западен Балкан со заедничка изјава остануваат посветени на процесите за членство во ЕУ

Објавено пред

Шефовите на држави и влади на земјите од Западен Балкан денеска, во рамки на учеството на Самитот во Котор, Црна Гора, усвоија заедничка изјава со која ја потврдуваат посветеноста на земјите за заеднички регионален пазар насочен кон зајакнување на човечкиот капитал и развој на вештини.

dobivaj vesti na viber

Шесте земји од Западен Балкан посветено ќе работат и на поттикнување на дигиталната трансформација, овозможување поволна средина за бизнисмените, како и зголемување на конкурентноста.

Препознавајќи ги постојаните и сериозни безбедносни предизвици предизвикани од актуелните геополитички околности, а особено руската агресија врз Украина, лидерите на Западен Балкан во изјавата ја нагласија посветеноста за продолжување на соработката во регионот, како би ја искористиле динамиката во политиката за проширување на ЕУ.

Лидерите на земјите од Западен Балкан, во новиот План за раст препознаваат перспектива на регионот.

Во заедничката изјава се наведува дека шесте земји се посветени на прифаќање на можностите што ги нуди оваа иницијатива за регионот, со цел да се олесни економската и социјалната трансформација на општествата, отворајќи го патот за полноправно членство во Европската Унија, според начелото за пристапување засновано на заслуги во текот на овој процес.

Во продолжение интегрално ја пренесуваме заедничката изјава на лидерите на земјите од Западен Балкан:

Заедничка изјава на лидерите од државите на Западен Балкан

„Еден регион, заедничка визија”

1. Препознавајќи ги постојаните и сериозни безбедносни предизвици предизвикани од актуелните геополитички околности, а особено руската агресија врз Украина, ние, лидерите на Западен Балкан 6 повторно ја нагласуваме нашата посветеност да ја продолжиме соработката во нашиот регион и да ја искористиме обновената динамика во политиката за проширување на ЕУ.
2. Поздравувајќи го усвојувањето на Механизмот за реформи и раст од страна на Европскиот парламент и Советот на ЕУ, што дополнително ќе го поттикне пристапниот пат на Западен Балкан во ЕУ, преку обезбедување дополнителна финансиска помош при спроведувањето на фундаменталните реформи.
3. Соодветно, во синергија и соработка со нашите партнери од ЕУ, подготовката на соодветните реформски агенди на секоја од земјите на Западен Балкан е на добар пат со цел да се постигнат клучни социоекономски реформи, истовремено поттикнувајќи ја демократијата, основните вредности и владеењето на правото како предуслов за стабилност и просперитет на регионот на Западен Балкан.
4. Со перспективата на новиот План за раст за државите од Западен Балкан, ние сме посветени на прифаќање на можностите што ги нуди оваа иницијатива за регионот; нашата цел е да ја олесниме економската и социјалната трансформација на нашите општества, отворајќи го патот за полноправно членство во Европската Унија, притоа останувајќи посветени на одржувањето на начелото за пристапување засновано на заслуги во текот на овој процес.
5. Ја препознаваме потребата да се надоврземе на постигнатите резултати во насока на интеграција во единствениот пазар на Европската унија и унапредување на четирите слободи.
5. Ценејќи ги опипливите резултати што ги создаде Заедничкиот регионален пазар како двигател на интра-регионалната трговија и поттикнувач на економската интеграција во регионот на Западен Балкан, ние, лидерите на Западен Балкан 6 остануваме посветени на завршувањето на првата итерација од Акцискиот план за Заедничкиот регионален пазар која завршува во 2024 година и повикуваме за целосно спроведување на претходните договори постигнати во негов контекст. Се посветуваме на прифаќање на новиот Акциски план за Заедничкиот регионален пазар 2025-2024 на Самитот на лидери на Берлинскиот процес 2024. Оваа нова фаза од Заедничкиот регионален пазар ќе биде отскочна штица кон Единствениот пазар на ЕУ во многу сектори, со што ќе се отвори економскиот потенцијал на регионот и ќе се создадат можност за нашиот приватен сектор и (мали и средни претпријатија), како и за работниците.
6. Втората итерација од Акцискиот план за Заедничкиот регионален пазар ќе се надгради на постојните приоритетни области од Заедничкиот регионален пазар, но нема да биде ограничен на слободно движење на стоки, слободно движење на услуги, мерки за хоризонтална трговија, развој на човечки капитал, средина која овозможува бизниси и конкурентност и дигитална трансформација. Ги покануваме Советот за регионална соработка и ЦЕФТА да координираат, во блиска соработка со регионалните организации, институциите на ЕУ, регионалните граѓански општества и меѓународните финансиски институции, како и релевантните органи од ЗБ6, за да го подготват планот за новата фаза од Заедничкиот регионален пазар, вклучувајќи тука и временска рамка за спроведување и мерливи резултати. Ги покануваме Советот за регионална соработка и другите регионални чинители да продолжат со поддршката и да ја олеснат вклученоста на парламентите во Берлинскиот процес и другата регионална агенда за интеграција.
7. Свесни за неговата важност за забрзаната конвергенција, ние сме посветени на исполнување на сите предуслови за приклучување кон Единствената зона за плаќања во евра (SEPA), како што е наведено во Декларацијата од Тирана од 29 февруари. Во овие напори, Европската Комисија ќе обезбеди неопходна и брза помош за да се постигне првото пристапување кон СЕПА од регионот, веќе до крајот на 2024 година.
8. Препознавајќи ја потребата за подобрување на слободното движење на стоки, шесторката од Западен Балкан, Секретаријатот на ЦЕФТА и Транспортната заедница ќе го финализираат и имплементираат патоказот за зелените коридори, вклучително и преку засилена интра-регионална трговија во рамките на Западен Балкан, подобрена царинска соработка помеѓу Западен Балкан и ЕУ и модернизација на граничните/заедничките премини.
9. Имајќи ја предвид важноста на постоењето на ефикасен механизам за решавање на трговските спорови, ја препознаваме важноста за завршување на преговорите за Дополнителниот протокол 7 на ЦЕФТА за решавање спорови со цел да се претстави договорот на претстојниот Самит на Берлинскиот процес. За таа цел, ЦЕФТА ќе обезбеди еднаков третман на сите страни.
10. Понатаму, по Сеопфатниот патоказ, ќе се подготват целни резимеа со цел да се адресираат претходно избраните приоритетни гранични премини. Покрај тоа, надградувајќи се на Патоказот, лидерите изразија целосна поддршка за воспоставување на Регионална програма за олеснување на трговијата и транспортот, со цел да се обезбеди конвергентност на регионот кон Единствениот пазар на ЕУ преку намалување на трговските бариери и трошоци и подобрување на транспортната ефикасност меѓу ЗБ6 и ЕУ. Програмата ќе ја спроведува Светската банка во тесна соработка со Транспортната заедница, ЦЕФТА и Европската Комисија, заедно со Програмата за безбеден и одржлив транспорт на ЕУ.
11. Следејќи го нашиот приоритет за постепено приклучување кон Единствениот пазар на ЕУ, шесторката од Западен Балкан и Европската Комисија ќе работат заедно за да подготват договори за оцена и прифаќање на сообразноста (ACAA) и за воспоставување Академија за единствен пазар, која ќе овозможи секој од поединечните системи на ЗБ6 да биде целосно усогласен со тие на ЕУ.
12. Со цел да се придонесе кон индустриската конкурентност и да се зацврсти отворената стратешка автономија на ЕУ, засегнатите страни од шесторката на ЗБ се приклучи кон Алијансата за критични лекови. Како членки на Алијансата, шесторката од Западен Балкан се стреми кон играње активна улога во зацврстувањето и диверзификацијата на синџирите на снабдување со критични лекови во ЕУ, на крајот зголемувајќи ги напорите за спречување и ефикасно справување со недостигот.
13. Потврдувајќи ја нашата посветеност кон продолжувањето на оваа плодна соработка, со задоволство можеме да објавиме дека следниот состанок на лидерите на шесторката од Западен Балкан за планот за раст ќе се одржи во Босна и Херцеговина. Свесни дека успешното спроведување на Планот за раст и нашиот економски напредок се постигнуваат само преку нашата добра соработка, демократски напредок, усогласување со политиките, вредностите и стандардите на ЕУ, ние сме подготвени за следната фаза од нашата соработка, која постепено ќе нè води до ефикасен Заеднички регионален пазар кој е добро интегриран во Единствениот пазар на ЕУ.
14. Со цел да се подобри дигиталното поврзување, ЗБ6 и Европската Комисија ќе работат заеднички за да го интегрираат регионот во сигурните услуги на ЕУ откако националното законодавство ќе биде усогласено со електронската идентификација, автентикација и сигурни услуги (eIDAS), ќе бидат развиени националните дигитални паричници за идентитет кои ќе бидат интероперабилни на регионално ниво. Со ова ќе му се овозможи на Западен Балкан да биде дел од Дигиталниот паричник за идентитет на ЕУ.
15. Шесторката од Западен Балкан се посветени на интензивирање на напорите за следење на минатите обврски и преземени задачи, вклучително и целосно спроведување на договорите за мобилност. Секоја од државите, треба ревносно да ги адресира и елиминира пречките за реализација на заедничките интереси кои произлегуваат од оваа агенда, за којашто препознаваме дека е од корист за нашите граѓани, економскиот просперитет и европската интеграција на нашиот регион. За таа цел, се обврзуваме да обезбедиме целосно функционални регионални институции за да го поттикнат нашиот Заеднички регионален пазар и да се подготват за нашата поблиска интеграција во Единствениот пазар на ЕУ.
16. Водени од желбата да ја зацврстиме регионалната безбедност, да го подобриме финансискиот интегритет и да ја засилиме соработката во борбата со финансискиот криминал, лидерите на ЗБ6 го изразуваат нивниот интерес да ги истражат можностите за соработка со новото тело за спречување на перење пари на Европската Унија (AMLA).

*Босна и Херцеговина ќе ги разгледа предложените активности во согласност со уставниот дел од овластувањата на институциите на БиХ, ентитетите и кантоните, односно, со соработка на сите релевантни институции во БиХ преку механизмот за координација.

*Република Северна Македонија, иако ја прифаќа изјавата, изразува резервираност во однос на натамошната активност за подготовка на временската рамка во однос на предложените рамки на Заедничкиот регионален пазар 2 бидејќи се соочува со претстоен избор на нова Влада.

Прикажи повеќе...

Економија

Втор ден од Самитот на Македонија 2025: Дигитализацијата и елиминирање на корупцијата – предуслови за забрзан економски раст

Објавено пред

Дигитализацијата, како една од приоритетните области на делување и платформата за забрзан економски раст на Македонија2025, беше една од темите во фокусот на вториот ден од Самитот што се одржува во Скопје. Токму во насока на значително продлабочување на соработката во областа на дигиталната трансформација, во рамки на Самитот беше потпишан Меморандум за соработка помеѓу Македонија2025, Центарот за дигитална трансформација „ГоДигитал“, Швајцарската програма за зголемување на пазарната вработливост (ИМЕ), „ВИЗА Југоисточна Европа“ и „Клириншка куќа – Клириншки интербанкарски системи АД Скопје“ (КИБС).

dobivaj vesti na viber

Целта од ова партнерство е да се овозможи конкретна поддршка на домашните мали и средни претпријатија во имплементацијата на нови дигитални технологии и производи.

Претседавачот на Одборот на директори на Македонија2025, Мајкл Чкламовски, изрази големо задоволство од воспоставувањето на оваа соработка потенцирајќи дека: „Македонија2025 е целосно посветена на поддршка на Центарот за дигитална трансформација – ГоДигитал. Веруваме дека креирањето на екосистем за дигитална трансформација ќе придонесе кон засилување на конкурентноста и иновативноста на македонската економија”.

На официјалното потпишување на меморандумот присуствуваше и амбасадорката на Швајцарија во Северна Македонија Н.Е. Вероник Улман, која во оваа прилика изјави: „Швајцарија е силно посветена на поддршката на земјата во нејзиниот пат кон одржлив економски развој. Преку нашата развојна програма ги поддржуваме процесите на дигитална трансформација на микро, малите и средни претпријатија, со фокус на агробизнисот и одржливиот активен туризам. Го поддржуваме и ИКТ секторот и веруваме дека ова ново партнерство создава нови деловни можности за ИКТ компаниите во земјата”.

За Горан Анастасовски од КИБС „оваа иницијатива претставува значајна можност за едукација на кадарот во малите и средни претпријатија, а се надеваме и јавната администрација“, со што реално ќе се поттикне процесот на дигитализација во земјата.

Потсетувајќи дека формирањето и поддршката за „ГоДигитал“ од страна на Македонија2025 е дел од стратешката определба на организацијата за нејзино поголемо вклучување во процесот на дигитализација на општеството, со посебен акцент на малите и средни претпријатија, членот на Одборот на директори на Македонија2025 Васко Кроневски истакна: „Целата поддршка која ја дава Македонија2025, преку ресурси и експертиза, е насочена иницијално да го постави и да го креира екосистемот на консултанти и компании кои ќе нудат иновативни решенија, кои ќе овозможат дигитализација на компаниите каде што тие ќе бидат имплементирани, истовремено работејќи сето тоа да биде одржливо на долг рок“.

Искажувајќи задоволство од воспоставувањето на новото партнерство, извршната директорка на Македонија2025 проф. Никица Мојсоска Блажевски оцени дека „со здружување на нашите ресурси и напори заедно ќе придонесеме кон побрза дигитализација барем во еден дел од општеството, конкретно на бизнисите“. Таа најави дека набрзо очекува приклучување и на други организации и компании кон оваа иницијатива.

Инаку, покрај дигитализацијата, во фокусот на вториот ден од годинешниот Самит на Македонија2025 беше и темата за начините за справување со корупцијата како еден од предусловите за забрзан развој, а значајно внимание привлече и панел-сесијата за ефикасните стратегии за привлекување инвестиции во новата глобална ера. На вториот ден од Самитот, на сесијата посветена на демократија и слобода на говор се обрати Крис Павловски, основач на „Рамбл“ и член на Одборот на директори на МК2025, еден од најуспешните Македонци во дијаспората, со големи инвестиции во домашната економија.

Дискусиите во овој дел од Самитот се насочени и кон креирање на нови стратегии за градење прилагодливи синџири за снабдување во услови на глобални нарушувања, околу предизвиците и перспективите за натамошен раст на автомобилската индустрија, за начините на искористување на дигиталните здравствени иновации за подобри медицински услуги во Југоисточна Европа, како и за значењето на податоците и нивната анализа во успехот на бизнисите.

Конференцискиот дел од годинешниот Самит на Македонија 2025, на кој учество зедоа над 50 говорници во 12 панел-сесии и на кој присуствуваа над 500 претставници од домашни, регионални и компании од дијаспората, експерти и лидери, ќе биде затворен со обраќање на потенцијалниот мандатар за состав на новата влада Христијан Мицковски.

Прикажи повеќе...

Најново

Македонија12 часа

Мицотакис со предупредување: Ако некои веруваат дека можат да го игнорираат Договорот, треба да разберат дека нивниот пат кон Европа ќе остане затворен

Грчкиот премиер Киријакос Мицотакис уште еднаш ја предупредува Македонија дека прекршувањето на Договорот од Преспа, со кој се реши долгогодишниот...

Македонија14 часа

Понижувани сме и навредувани, стравуваме дека прозивките ќе преминат во лични напади, реагираат Даштевски и уште петмина од ДИК

Претседателот на Државната изборна комисија (ДИК), Александар Даштевски, и членовите Радица Ристеска, Оливер Ристовски, Борис Кондарко, Бобан Стојаноски и Абдуш...

Македонија15 часа

Рама до Бугарија: Ја блокирате Северна Македонија за да покажете дома колку сте силни, политиката е антиевропска

Албанскиот премиер Еди Рама упати критики до официјална Софија и до сите ЕУ-членки што користат билатерални прашања за блокади на...

Македонија15 часа

Кривичен суд го добил барањето од Палевски за адвокат

Кривичниот суд го добил барањето од Истражниот затвор „Скопје“ во Шуто Оризари за ангажирање адвокат што ќе го застапува осомничениот...

Топ15 часа

Екстрадиран Бесим Красниќи

Министерството за внатрешни работи ја известува јавноста дека полициски службеници од Секторот за меѓународна полициска соработка при МВР и Единицата...

Македонија16 часа

„Европскиот фронт“: Ниту една влада не може да го раскине договорот со конзорциумот „Бехтел и Енка“

„Европскиот фронт“ смета дека е неприфатлив и невозможен чин раскинувањето на договорот со „Бехтел и Енка“. „Ниедна влада не може...

Македонија18 часа

Грчкиот министер: Договорот од Преспа е текст со огромни проблеми, лага е дека сум учествувал во изготвувањето

Грчкиот министер за надворешни работи, Јоргос Герапетритис, негира дека тој или неговата правна канцеларија го подготвиле или учествувале во изготвувањето...

Топ18 часа

Пронашле граната од Првата светска војна и ја однеле во Полициската станица Берово

Регионалниот ЦУК Штип известува дека, вчера, во 12.30 часот, во станицата на Полициската станица Берово беше донесено неексплодирано убојно средство,...

Свет18 часа

Извикал „Робо, дај ми рака“, па пукал кон словачкиот премиер – кој е човекот што стои зад атентатот на Фицо

Словачкиот премиер Роберт Фицо, кој беше застрелан во средата, сѐ уште е во тешка состојба. Според словачките медиуми, се очекува тој...

Свет20 часа

(Видео) Напад на синагога во Франција, полицијата го уби напаѓачот

Француската полиција уби вооружен маж, кој се обиде да запали синагога во северозападниот град Руан, соопшти францускиот министер за внатрешни...

Европа20 часа

Орбан: Фицо е меѓу животот и смртта

Словачкиот премиер Роберт Фицо е меѓу животот и смртта два дена по атентатот што ја шокира Европа, изјави унгарскиот премиер...

Свет21 час

(Видео) Огромно невреме во Хјустон, четворица мртви, градот во мрак: „Не излегувајте“

Силна бура со урагански ветрови го зафати Хјустон вчера, однесе најмалку четири животи, искрши прозорци на облакодери и остави 800.000...

Свет21 час

Моќната сестра на Ким Џонг-ун за испраќањето оружје во Русија: Тоа е фикција

Ким Јо Јонг, моќната сестра на севернокорејскиот лидер Ким Џонг-ун, повторно негира дека разменилe оружје со Русија, објави државната новинска...

Европа21 час

(Видео) Украинците ги нападнаа Крим и два руски града, одекнуваат експлозии, избувнуваат пожари

Пристанишниот град Севастопол на окупираниот Крим е нападнат трета ноќ по ред. Десетици беспилотни летала го нападнаа Севастопол и блискиот...

Македонија1 ден

Управен оформи предмети за седумте тужби на „Европскиот фронт“ против решенијата на ДИК

Управниот суд оформи седум предмети за поднесените тужби од „Европскиот фронт“, кои се против одлуката на Државната изборна комисија (ДИК)...

Македонија1 ден

Демири не кажа дали договорците од Токсикологија се стручни: „Тоа прашање требаше да го поставите лани“

Министерот за здравство, Илир Демири не кажа дали осумнаесетте договорци од Токсикологија се стручни, туку рече дека бил загрижен за 18-те...

Македонија2 дена

Разговорите помеѓу ВМРО-ДПМНЕ и Вреди за составот на новата Влада ќе продолжат и во наредниот период

Денес се одржа работна средба помеѓу работните групи на ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата Вреди во просториите на седиштето на ВМРО-ДПМНЕ. Од...

Македонија2 дена

Мицкоски: Во моментот ВМРО-ДПМНЕ има консолидирано точно 61 пратеник

При денешното обраќање во рамки на Самитот Македонија 2025 којшто се одржува во хотел Мериот во Скопје претседателот на ВМРО-ДПМНЕ...

Македонија2 дена

Ахмети најнеомилен, а Димитриевски ги надмина Мицкоски и Ковачевски по популарност, според последните анкети

Според објавената анкета на Центарот за aнкетни истражувања на Меѓународниот републикански институт, Максим Димитриевски е политичарот за кој 48 отсто...

Економија2 дена

Германските компании ги испорачаа своите желби до новата влада: „Бизнис-климата е добра, но недостигот на стручни кадри е најголем ризик за инвестирање

Бизнис-климата во земјата е добра или многу добра, но има тренд на благо намалување на планираните инвестиции, а една од...