Економија
Неопходен е ефикасен социјален дијалог за унапредување на безбедноста и здравјето при работа
Предизвиците поврзани со пандемијата на Ковид-19 покажаа дека постоењето позитивна култура и силни системи за безбедност и здравје при работа (БЗР) се од суштинско значење за заштитата на работната средина и одржување на здравјето и безбедноста на работниците. За успешно справување со постојните и со идните предизвици што влијаат врз здравјето и безбедноста на работните места, неопходен е ефикасен социјален дијалог, како и активно учество на сите релевантни страни во областа на БЗР како на национално така и на ниво на деловни субјекти.
Ова се клучните пораки од конференцијата, која по повод 28 aприл – Светскиот ден на безбедност и здравје при работата, ја организираа Меѓународната организација на трудот, Министерството за труд и социјална политика и Советот за безбедност и здравје при работа, а на која учествуваа и претставници на синдикатите, Државниот инспекторат за труд, Организацијата на работодавци, како и експерти од областа на трудовото право.
„Сите ние заедно, самите работници, работодавците, стручните лица и професионалци од областа, институциите, мораме да работиме активно, секој во својот домен и во рамките на своите надлежности и можности за да обезбедиме нашите работници навистина да бидат посигурни, побезбедни и поздрави на своите работни места“, рече во своето обраќање министерката за труд и социјална политика, Јованка Тренчевска, потенцирајќи дека oдбележувањето на 28 април треба сите да нѐ поттикне уште повеќе да работиме и на подигнување на јавната свест за безбедноста и здравјето при работа имајќи предвид дека сите ние ја споделуваме и одговорноста и обврската, секој во својот дел, да се грижиме за унапредување на безбедноста на работните места и да работиме на превенирање на несреќите, повредите и заболувањата поврзани со работата.
Истакнувајќи го значењето на социјалниот дијалог за унапредувањето на безбедноста и здравјето при работа, министерката Тренчевска рече: „Мораме да ги негуваме и постојано да ги поттикнуваме социјалниот дијалог и меѓусебната соработка во оваа област како на национално така и на ниво на претпријатие ако сакаме да создадеме реални услови за успешно справување со постојните, но и со новите предизвици во однос на безбедноста и здравјето на работното место.
За познавачите на оваа проблематика, исклучително е важно во земјата да се создаде превентивна култура на безбедност и здравје при работа, онака како што таа е дефинирана во Конвенцијата на меѓународната организација на трудот (МОТ) за промотивната рамка за БЗР од 2006 година.
„Суштинскиот социјален дијалог и трипартитните обврски претставуваат камен темелник на превентивната култура за безбедност и здравје при работа, чија улога е да поттикне трајни подобрувања на безбедноста и здравјето при работа“, истакна националниот координатор на МОТ, Емил Крстановски.
Статистичките податоци покажуваат дека годишно во светот се случуваат и над 400 милиони инциденти и несреќи на работните места, а се регистрирани и до 2,9 милиoна смртни случаи. Повредите на работното место и професионалните заболувања не само што предизвикуваат немерливо човечко страдање на жртвите и нивните семејства туку се причина и за големи економски загуби за претпријатијата и националните економи, кои се манифестираат преку зголемени трошоци за здравствена заштита и обесштетување, трошоци поради изгубено производство, намалена работна способност и пониско учество на работната сила. Се проценува дека придонесот на несреќите на работното место и професионалните заболувања во вкупните годишни загуби на домашниот бруто- производ (БДП) на светско ниво изнесува 5,4 %.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Економија
Угостителите во Македонија за една година ги поскапеа цените за 3,4 проценти
Цените на угостителските услуги во јануари 2026 година се зголемени за 0,2 проценти во однос на претходниот месец.
Во споредба со истиот месец од минатата година, цените се повисоки за 3,4 проценти, сопшти Државниот завод за статистика.
На годишно ниво, односно во 2025 година во однос на 2024 година, цените на угостителските услуги се зголемени за 4,8 проценти.
Во јануари 2026 година, во однос на декември 2025 година, цените по групи се зголемени за: 0,3 проценти кај храна, 0,2 проценти кај алкохолни пијалаци. Кај групите Безалкохолни пијалаци и ноќевања не се забележани промени на цените.
Економија
Македонија добива можност да учи AI од Google, Microsoft, Amazon и IBM
AIatWork од денес овозможува 14-дневен целосно бесплатен пристап до својата платформа, со цел вештачката интелигенција да стане разбирлива, применлива и достапна за поширок круг корисници во Македонија.
Со бесплатниот 14-дневен пристап, корисниците добиваат можност практично да ја испробаат платформата и да користат водечки AI модели како ChatGPT, Gemini и Claude, над 50 практични AI алатки за пишување, анализа, дизајн и автоматизација, како и онлајн курсеви во живо, водени од AI практичари со искуство во глобални технолошки гиганти како Google, Microsoft, IBM и други.

Во Македонија вештачката интелигенција сè уште често се доживува како нешто нејасно и тешко совладливо за луѓето без ИТ позадина. Исто така AI често се поистоветува со една алатка, наместо да се разбере како поширок сет на практични решенија што веќе се користат во секојдневната работа низ светот. Голем дел од популацијата би сакала да знае да користи AI, но не знае кои алатки се навистина релевантни и како AI реално може да им помогне во работата.
Токму тука AIatWork се појавува како практичен одговор, нудејќи јасна насока за практична употреба на AI во секојдневната работа.
Во видеото што е дел од објавата, тимот на AIatWork објаснува дека изминатите месеци биле посветени на унапредување на корисничкото искуство и поддршката на платформата, со јасна цел: секој нов корисник уште од првиот момент да знае точно од каде да започне со изучување на вештините и алатките на иднината.
Само овој месец, на платформата се одржуваат 12 активни AI курсеви, во соработка со експерти и компании како Boeing, Google и Salesforce.
Во време кога AI станува составен дел од работата ширум светот, за земји како Македонија таа претставува можност за побрза дигитална трансформација и зголемена конкурентност. Бесплатниот пристап им овозможува на корисниците самите да проверат како AI може да им помогне во секојдневната работа, без ризик и без обврска.
Прашањето повеќе не е дали AI ќе стане дел од работата, туку дали ќе бидете подготвени кога тоа ќе се случи.
Пробајте AIatWork бесплатно – 14 дена, без обврска.
(ПР)
Економија
Владата предложи покачување на платите за администрацијата до 40 отсто, со почетно зголемување од 8 проценти од април
Премиерот Христијан Мицкоски, изјави дека денешната средба со Синдикатот на УПОЗ била конструктивна и дека на маса е предлог за зголемување на платите на административните службеници за 40 проценти во наредниот период.
Во интервју за Дневникот на МРТ, Мицкоски рече дека Владата ги презентирала условите и правилата под кои е подготвена да го реализира процесот на покачување на платите и дека сега се очекува одговор од синдикатите дали го прифаќаат предлогот.
„Денеска имавме состанок со УПОЗ. Ние дадовме понуда, истата онаа понуда за која јас зборував во јавноста. Ги поставивме условите и правилата под кои сме подготвени да го движиме овој процес напред“, изјави Мицкоски.
Тој посочи дека претставниците на УПОЗ и КСС најавиле дека ќе се консултираат со своите раководства и дека во текот на утрешниот ден ќе ја соопштат нивната одлука. Доколку се постигне согласност, според најавите, договорот би бил финализиран во недела, а од понеделник би започнала изработка на примерок на индивидуален синдикален договор.
Мицкоски појасни дека исплатата на зголемените плати би започнала во април, за мартовската плата, со осумпроцентно зголемување на збирот од постојната плата и минималната плата. Истиот модел би се применувал и во 2027 и во 2028 година.
„Тоа значи дека за околу две години и два до три месеци, административните службеници ќе имаат најмалку 40 проценти повисоки плати во споредба со сегашното ниво“, истакна премиерот.

