Покрај здравствените ризици, корнависрусот носи и еднакво големи предизвици за светската економија и македонската економија нема да остане имуна. Токму затоа Владата почнува со мерки за заштита и поддршка на економијата и компаниите, а со тоа и на граѓаните, изјави вицепремиерката за економски прашања, Мила Царовска.

„Исправени сме пред еден од најголемите предизвици на модерното време. Коронавирусот е глобална закана за здравјето на граѓаните и наша примарна обврска е да направиме сè што можеме да го заштитиме јавното здравје. Оттука, на почетокот сакам да испратам јасна порака за поддршка до сите здравствени работници, полицајци, припадници на Армијата и сите што се борат во изминатите недели вложувајќи го целиот свој труд да нè заштитат. Исто така, сакам да испратам порака за поддршка и на вработените во аптеките, во супермаркетите и продавниците за храна, кои деновиве се на своите работни места и ги опслужуваат потребите на нашите граѓани“, истакна вицепремиерката Царовска.

Првата мерка се однесува на директна финансиска поддршка на ликвидноста кај микро, малите и средните компании од страна на Развојната банка на Северна Македонија. Обезбедени се вкупно 5,7 милиони евра, со кои ќе се кредитираат директно компании поради неликвидност, односно компании чија економска активност е погодена од коронавирусот. Кредитите се дизајнирани со големо внимание водејќи се од тоа да може да се поддржат што поголем број компании. Секоја компанија, во зависност од бројот на вработени, ќе може да добие од 3 до 30 илјади евра.

Микрокомпаниите, до 10 вработени, ќе може да подигнат кредит од 3 до 5 илјади евра, малите компании со 10 до 50 вработени, ќе може да подигнат кредит од 10 до 15 илјади евра и средните компании со 50 до 250 вработени, ќе може да подигнат кредит од 15 до 30 илјади евра. Она што е овде важно е дека овие кредити се бескаматни, со каматна стапка од 0 проценти, грејс-периодот ќе биде 6 месеци, а рокот на отплата 2 години.

„Втората мерка се однесува на поддршка за компаниите во делот на исплатата на плати, со што сакаме да ставиме јасно до знаење дека ни е важно да помогнеме да се зачува секое работно место! Затоа, направивме напори да ја олесниме исплатата на плати во овој период на неизвесност и обезбедуваме субвенционирање придонеси за вработените во компании од секторите туризам, транспорт, угостителство и други погодени компании за месеците април, мај и јуни од 2020 година, со субвенција на придонеси за вработен во висина до 50 отсто од просечната плата исплатена во 2019 година“, продолжи Царовска.

Условите за користење на оваа мерка се следните:
– Компанијата да не го намали бројот на вработените под бројот на вработени во февруари од 2020 година и ова да важи од денот на користење на мерката;
– Компанијата да не исплати дивиденда во текот на 2020 година до денот на поднесувањето на годишната сметка, односно финансиски извештаи за 2020 година; и
– Компанијата да нема исплатено награда – бонус по влегување во сила на мерката.

Само компаниите што имаат остварено добивка како финансиски резултат од рработењето во 2020 ќе вратат субвенции за придонес во износ од 50 отсто од добивката пред даночењето, што значи дека мерката директно е насочена да им помогне на компаниите што оствариле послаби резултати во 2020 поради коронавирусот.

Во однос на работењето во фабриките и погоните каде што работат голем број работници, Владата препорачува да се реорганизира работата во смени, по потреба и во 4 смени, особено во компании со поголем број вработени. Ова ќе го намали бројот на вработени во смена и ќе овозможи тие да не бидат во близок контакт. Владата исто така препорачува дезинфекција на фабриките и работните површини по секоја смена. Ова е од интерес и на вработените, и на компаниите и на јавното здравје. Понатаму, заради овозможување непречен влез и транзит на товарни возила, Санитарниот инспекторат преку „Макамтранс“ ќе дава дозвола за влез со цел да има непрекината трговска размена. Овие товарни возила и лица ќе влезат во РСМ според посебни услови за заштита во согласност со протоколот на Министерството за здравство.

„Владата е целосно мобилизирана за справување со економските последици од кризата, кои, како што кажав, ќе бидат неизбежни. Затоа, навремено почнуваме да се организираме, подготвуваме и, пред сè, да се обединуваме со стопанството во заедничка цел, а тоа е што поефикасно справување со негативните последици врз нашата економија. Ќе биде исклучително важно правилно да ги насочиме ресурсите што ги имаме на располагање за поддршка на оние сектори што се најпогодени од кризата и како што чекориме, ќе продолжиме да правиме анализи и да развиваме сценарија што ќе нè подготват да одговориме на предизвиците. Затоа, во следниот период продолжуваме со дијалог и преговори за да ги оцениме ефектите од постојните мерки и изнаоѓање нови. Владата исто така почнува активни разговори и со меѓународните финансиски институции и партнери за да се оценат можностите и предизвиците на финансиските пазари и како со нив можеме да се справиме или да ги искористиме во интерес на домашната економија“, рече Царовска.