Култура
Гане Тодоровски добитник на награда од ДПМ
Книгата „Јавнопис“ на академик Гане Тодоровски е добитник на наградата за книжевно-творечки достигнувања во областа на критиката „Димитар Митрев“ за 2009 година на Друштвото на писатели на Македонија.
Стихозбирката за деца „Липов чај“ од Тоде Илиевски е добитник на наградата „Ванчо Николески“ за најдобра книга за деца објавена минатата година.Илија Велев, претседател на жири-комисијата што ја доделува наградата „Димитар Митрев“, информира дека заедно со членовите Кристина Николовска и Панде Манојлов, од деветте преддложени книги од соодветната област, едногласно ја донеле одлуката за „Јавнопис“ на Тодоровски.Велев на денешното објавување на на наградите потенцира дека книгата „Јавнопис“ е покомплексно содржински структурирано критичко и научно дело, од околу 30-тина објавени книги од овој жанр на Тодоровски. Книгата има 690 страници и содржи 100 студиски произнесувања на авторот.- Од нагласените 100 поместени поглавја во четири издвоени циклуси, дури 71 првпат се објавуваат во содржината на книгата „Јавнопис“, а останатите 29 иако ќе се сретнат во некои други објави, тематски функционално се вклопени во целината на камерното потврдување и поткрепување на македонската историска, творечка и научна национална мисла, рече Велев.Тој додаде дека исто така може да се наградат и книгите „Воскресение на читателот“ од Венко Андоновски и „Задовослтво во толкувањето“ на академик Катица Ќулавкова.Санде Стојчевски, претседател на жири-комисијата на ДПМ за доделување на наградата „Ванчо Николески“ рече дека заедно со членовите на оваа комисија, Цане Андреевски и Ресул Шабани, оцениле оти книгата на Илиевски се одликува со свежа метафорика, со богатство на лесно приемливи слики, едноставност и чистота на изразите.- На тематски план, оваа книга го задржува вниманието на најмладите читатели на еден важен сегмент од живеењето, а тоа е богатството и разновидноста на природата и нејзиното значење за човекот, рече Стојчевски.За оваа награда годинава конкурирале авторите Стојан Тарапуза, Александар Поповски, Славка Арсова, Александар Кујунџиски и Тоде Илиевски.Академик Тодоровски рече дека наградата „Димитар Митрев“ вторпат се поврзува за неговата книжевна продукција и додаде оти во „Јавнопис“ има прилози од повеќе области, како од македонската литература од 19. век, од 20-от и белешки за 21.век.Во книгата, како што рече, има прилози за автори за кои малку се знае, Јован Гологанов, Стефан Верковиќ. Стојан Везенков, Венко Марковски…Тоде Илиевски, додаде дека мора нешто да се направи за литературата за деца и млади бидејќи, како што рече, е малку запоставена.Според него, ако не може да постои специјален Институт за литература за деца, тогаш да има Оддел при Институтот за македонски јазик и во Македонијата да се создаде фестивал поврзан за книгата и детето, по примерот на Хрватска и Србија.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Култура
Почина Кетрин О’Хара
Почина Кетрин О’Хара, легендарна актерка и ѕвезда на серијата Schitt’s Creek и култните филмови Бубимир и Сам дома. Имала 71 година, а веста ја потврдила нејзината менаџерка, пренесе „Пипл“. Засега не се соопштени дополнителни детали.
О’Хара е родена во Торонто во 1954 година и кариерата ја започнала во легендарниот комичарски театар Second City, а потоа стекнала голема популарност со телевизиската емисија SCTV, за која освоила и награда „Еми“.
Филмската публика ја памети по улогите во Бубимир, Сам дома и Сам дома 2, како и по бројни филмови на режисерот Кристофер Гест. Глобална популарност доживеа со улогата на Моура Роуз во Schitt’s Creek, за која во 2020 година освои „Еми“, „Златен глобус“ и награда SAG.
Последните години гостуваше во серии и филмови, меѓу кои The Last of Us и Argylle.
Зад себе ги остави сопругот Бо Велч и нивните два сина.
Фото: скриншот од филмот „Сам дома“
Култура
Почина поетот и преведувач Тихомир Јанчовски
На 58-годишна возраст денеска во Скопје почина поетот и преведувач Тихомир Јанчовски.
Веста за неговото прерано заминување ја соопшти Друштво на писателите на Македонија, изразувајќи длабоко жалење за загубата на еден од најзначајните современи македонски автори и педагози.
Од Друштвото информираат дека за точниот датум и час за испраќање последен поздрав ќе следи дополнително известување.
Јанчовски беше поет, писател, преведувач, професор, музичар, издавач, автор на над триесет книги, пред сè поезија, преводи и (поетски) романи, како и една книга историја („Историја на православното монаштво на територијата на денешна Република Македонија“, Сигмапрес, Скопје, 2010).
Избори од неговата поезија се преведувани и објавувани во различни литературни списанија, застапен е во голем број антологии, а четири од неговите книги се преведени на други јазици. Преведуван е на англиски, француски, словачки, хрватски, албански, босански, грчки, германски, српски, полски, грузиски, персиски и италијански јазик. Тихомир Јанчовски, со својата автентичност и креативност останува еден од најомилените наставници на повеќе генерации средношколци во гимназијата „Орце Николов“, во меѓународното училиште „Нова“ и во Американската гимназија во Скопје.
Култура
Локомотива на Canal 2026 во Витри-сир-Сен (Париз)
Локомотива – Центар за нови иницијативи во уметноста и културата (Северна Македонија) ќе учествува на Canal 2026, дводневна професионална платформа иницирана од CN D – Centre national de la danse.
Настанот обединува 10 француски танцови институции и 6 институции од Балканот (Грција, Словенија, Бугарија, Северна Македонија) и го претставува работењето на 32 уметнички тима преку извадоци/перформанси, разговори, работилници, дебати, проекции и презентации на проекти.
Canal 2026 се одвива во Витри-сир-Сен на три локации—La briqueterie CDCN, MAC VAL – Musée d’art contemporain du Val-de-Marne и Théâtre Jean Vilar, како и на cnd.fr, со онлајн издание што започнува од март 2026.
Локомотива ќе биде претставена од Биљана Тануровска-Ќулавковски, која ќе ја презентира работата на Локомотива и ќе ги претстави кореографките/танчерки од Северна Македонија поврзани со организацијата: Тереза Лазарев и Викторија Илиоска. Дополнително, Биљана Тануровска-Ќулавковски ќе учествува и на дискусија, во петок, 30 јануари (11:00–12:30, во MAC VAL) на тема: „Кои се специфичностите на кореографскиот екосистем на Балканот…?“
Уметнички презентации од Северна Македонија
Викторија Илиоска ќе ја претстави својата уметничка пракса, вклучувајќи ја досегашната работа како и Hope for the Best – Prepare for the Worst, перформативен тренинг што го третира телото како ресурс, а театарскиот диспозитив како заедничка инфраструктура. Развиена во услови на кратења во културата и екстрактивни економии, работата ја поставува публиката како активен материјал на ситуацијата, а не како набљудувач—каде вниманието, физичкото присуство и издржливоста циркулираат како заеднички ресурси. Делото прашува: За што треба да се тренираме како колективно тело за иднината што доаѓа?
Тереза Лазарев ќе ја претстави својата уметничка пракса, вклучувајќи ја досегашната работа како и Passionate Animal, кореографски истражувачки проект што ја истражува врската помеѓу колективната меморија и личната танцова меморија, и прашува како нестабилноста и колапсот го трансформираат телото. Како дел од истражувањето, таа ќе изведе краток танцов сегмент на музика од Александар Гроздановски.
Оваа активност е поддржана од проектот „Култура за развој“ на Владата на Швајцарија, кој го имплементира Хартефакт Фонд, CN D (Centre national de la danse) и Театроскоп – програма иницирана од Францускиот институт, Министерството за култура и Министерството за Европа и надворешни работи.

