Култура
Промовирани Собрани дела од Васил Куноски
„Собрани дела“ од Васил Куноски, еден од доајените и основоположниците на македонската литература за деца денес беа промовирани во винскиот клуб „Воденица“
Ова тритомно издание, со преку 750 страници исполнети со песнички, гатанки и раскази посветени на детските згоди и незгоди ќе биде подарено на училиштата и библиотеките ширум Македонија. Со овој чин издавачката куќа „Три“ и Министерството за образование делата од Куноски ќе ги направи достапни на сите сегашни и идни генерции. „Огромна е честа на еден издавач, во својата продукција да вброи Собрани дела од основоположникот на македонската литература за деца. Благодарение на семејството Куноски, целокупното творештво на Васил Куноски го имаме на едно место. Оваа книга немаше ни од далеку да изгледа вака без вредната рака на Александар Сотировски кој на фантастичен начин успеа да ја илустрира и оживее поезијата на Куноски.“ изјави Александар Саздов од издавачкиот центар „Три“. „Како врвен педагог и како човек кој целиот свој живот го посвети на разбирањето на потребите на децата знаеше да ги следи нивните желби, да се прилагодува на нивните барања и знаше да направи спој на она што ќе претставува содржина која на децата ќе им биде забавна но истовреме и поучна како и да го развива чувството за убавото. Тој детето го сфаќаше сериозно и токму таа сериозност го тераше да не се брани до новото туку традицијата, онаа која е создадена преку литературата на Прличев и Цепенков да ја поврзе со текот на современото живеење.“ изјави министерот за образование Никола Тодоров.„Литературата за деца е мошне сериозен сегмент на секоја национална литература, а на детето како обновувач на една заедница не смееме да гледаме како на несериозен читател. Авторите кои го носат приматот на вистински автори за деца сфаќаат колку е тешко да се пишува за нив. Литературата за деца е страшен и сериозен предизвик за талентот на еден писател. Како што вели Егзипери, авторот на култната книга „Малиот принц“, писателот треба да се сети како му изгледал светот кога бил дете. Така и Васил Куноски, никогаш не заборавил како изгледал светот кога бил дете и никогаш не се спуштил лажно до самите деца. Неговото детство како и детството на неговите деца и внуци му го надградија талентот. Таа негова свртеност кон детството станува обележје на целокупната поезија, но и стил на живеење,“ истакна во критичкиот осврт Весна Мојсова-Чепишевска. Куноски е значајно име во македонската литература бидејќи учествувал во подготвувањето на првиот македонски буквар. Поголемиот дел од својот работен век го поминал како уредник на литература за деца во издавачките куќи „Македонска книга“ и „Детска радост“, каде ги објавил и своите први стихови. Голем дел од неговите песни се објавени и надвор од Македонија. Беше член на ДПМ од 1949 година.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Култура
„Приказната за Силјан“ ја освои наградата од публиката на Cinema Eye Honors
Документарниот филм „Приказната за Силјан“, во режија на Тамара Котевска, е добитник на Audience Choice Prize на Cinema Eye Honors, една од најзначајните и највлијателни меѓународни награди за документарен филм.
Наградата, која се доделува исклучиво врз основа на гласовите на публиката, доаѓа по силна меѓународна конкуренција. „Приказната за Силјан“ победи во конкуренција со документарни филмови од Бразил, Канада, Палестина, Гана, САД, Данска и Нов Зеланд, потврдувајќи дека македонската приказна има моќ да одекне на светската сцена.
Audience Choice Prize е награда што произлегува директно од изборот на публиката и ја одразува нејзината поврзаност со филмот, поради што се смета за едно од најрелевантните признанија во современиот документарен филм, често препознаено како силен показател за меѓународен одек и понатамошен успех.
Ова признание е резултат на масовна поддршка од Македонија и светот, кои се вклучија во гласањето и ја претворија оваа награда во заедничка победа, надминувајќи национални и географски граници.
„Ова е можеби најважната награда што ја освои „Силјан“, затоа што доаѓа од публиката. Таа не е само признание за филмот, туку и за луѓето кои гласаа за него. Гласањето за оваа награда ја сплоти македонската јавност и безусловно го даде својот глас за оваа фолклорна бајка. Во силна меѓународна конкуренција, победи гласот на публиката и искрената емоција“, изјави режисерката и продуцентка на „Силјан“, Тамара Котевска.
Филмот, кој беше откупен од National Geographic Documentary Films и прикажан на низа престижни меѓународни фестивали, уште еднаш потврди дека локалните, автентични приказни имаат моќ да зборуваат универзален јазик и да обединат публика ширум светот.
Со освојувањето на Audience Choice Prize, „Приказната за Силјан“ го заокружува својот исклучителен меѓународен пат и јасно ја позиционира Македонија како простор од кој доаѓаат приказни со силен, препознатлив и човечки глас на светската документарна сцена.
Култура
Кинотеката на Македонија – Половина век филмска меморија
Програмата на Кинотеката на Македонија за јануари 2026 претставува внимателно осмислена и содржински богата целина што уште еднаш ја потврдува улогата на оваа институција како темел на филмската култура, едукацијата и критичката мисла во земјава. Во година во која Кинотеката одбележува значајни педесет години од своето формирање, јануарската програма функционира и како симболичен преглед на нејзината мисија — да го чува, прикажува и контекстуализира филмското наследство, истовремено отворајќи простор за современи авторски гласови и нови генерации гледачи.
Посебно место во програмата заземаат тематските целини КИНО УТРО, со проекции на анимирани филмови наменети за младата публика, чија цел е да ѝ се приближи киното како уметност и искуство уште од најрана возраст. Преку овие проекции, Кинотеката активно ја гради идната публика и ја зацврстува врската помеѓу младите и филмскиот медиум. Во јануарската селекција се вклучени и избрани содржини од фестивалот КИНЕНОВА, кои носат свежи авторски перспективи и современи филмски практики, како и проекции на значајни документарни остварувања, меѓу кои „Југо Флорида“ и „Фанк Ју“, филмови што со ангажиран и аналитичен пристап ги отвораат културните и општествените прашања на регионот.
Особено внимание привлекува и долгоочекуваниот музички документарец „Трет свет“, посветен на култниот хрватски бенд Хаустор, кој преку архивски материјали и сведоштва нуди длабински поглед кон една од највлијателните музички појави на екс-југословенскиот културен простор. Домашната продукција е застапена со проекции на најновите македонски филмови „Утре наутро“, во режија на Јани Бојаџи, и „Сите го викаат Реџо“, копродукција со Косово и Албанија, што сведочи за отвореноста на македонската кинематографија кон регионалната соработка и актуелните тематски предизвици.
Програмата се заокружува со проекцијата на антологиското ремек-дело „Небото над Берлин“ на Вим Вендерс — филм што и по децении останува непресушен извор на инспирација, поетски запис за човечката осаменост, љубовта и духовната потрага по смисла. Неговото прикажување во рамките на јубилејната година на Кинотеката има и дополнителна симболичка тежина, потсетувајќи на континуитетот на филмската уметност и нејзината моќ да опстои над времето.
Половина век по своето основање, Кинотеката на Македонија не е само простор за проекции, туку жив културен организам што активно ја обликува филмската свест, го чува колективното паметење и создава простор за дијалог меѓу минатото, сегашноста и иднината на киното. Јануари 2026 е уште една потврда дека оваа институција останува незаменлив столб на културниот живот и еден од најважните чувари на филмската уметност во земјава, се наведува во соопштението на Кинотеката.
Целосна ПРОГРАМА
Култура
Денеска ќе биде погребана Брижит Бардо
Француската филмска актерка Брижит Бардо, која почина минатиот месец на 91-годишна возраст, денеска ќе биде погребана во летувалиштето Сен Тропе на француската ривиера, објави Ројтерс, повикувајќи се на локалните власти.
Погребната церемонија ќе се одржи во 10 часот во црквата „Нотр Дам де л’Асумпсион“, по што Бардо ќе биде погребана во строга приватност на градските гробишта. Комеморација отворена за граѓаните и обожавателите ќе се одржи во старата градска четврт Ла Понш.
Бардо светската слава ја стекна со филмот „И Бог ја создаде жената“ и стана една од најголемите икони на француската поп-култура. По повлекувањето од филмот во 1973 година, се посвети на заштита на животните, но подоцна беше контроверзна фигура поради своите политички ставови.

