Култура
Полски плакат во Националната галерија
Амбасадорот на Полска, г-дин Карол Бахура, во мултимедијалниот центар „Мала станица“ при Националната галерија на Македонија точно на пладне ја отвори изложбата „Полски плакат“.
Амбасадорот на Полска, г-дин Карол Бахура, во мултимедијалниот центар „Мала станица“ при Националната галерија на Македонија точно на пладне ја отвори изложбата „Полски плакат“.Актуелен повод за отворањето на изложбата е почетокот на Полското претседателство со Советот на Европската Унија. На пригодната свеченост која почна со интонирање на европската химна „Ода на радоста“ присуствуваа повеќе екселенции и претставници на дипломатскиот кор во Република Македонија.Во својство на домаќин на свеченоста Маја Крстевска, директор на Националната галерија на Македонија, ги поздрави присутните гости.„Изложбата е резултат на нашата повеќегодишна успешна соработка со амбасадата на Република Полска во Скопје и се надеваме дека соработката ќе продолжи на високо ниво и во иднина. Полско-македонското пријателство и меѓусебно почитување повторно се потврдува со претставувањето на полски плакати од колекцијата на амбасадата на Полска во Македонија, презентирани овде, во Мала станица, еден од трите репрезентативни објекти на Националната галерија на Македонија“ – изјави Маја Крстевска.„Плакатот е една од најпрепознатливите полски современи уметнички изразни форми. Изложбата е составена од плакати на повеќемина автори, претставници на двете најважни полски школи на плакатот – Варшавската и Краковската. Овие школи, по својот специфичен приод во областа на графичкиот дизајн, како и сите претставници кои излегуваат од нив, се познати и препознатливи не само во рамките на Полска, понатаму Европа, туку и ширум светот“. „Особено радува фактот што со посредство на Н.Е. Карол Бахура добивме прекрасна можност на македонската јавност да и претставиме поголем број репрезентативни примероци на светски познатите и препознатливи полски школи. Преку овие плакати сакаме адекватно да го прикажеме и доловиме современото културно богатство на Полска“ – нагласи Крстевска.Во својот говор амбасадорот Карол Бахура го потенцираше актуелниот миг на полското преземање на претседателството со ЕУ, а откри и моменти од историјатот на создавањето на полскиот плакат.„Уметноста на создавање плакати во Полска постои речиси 120 години, без разлика дали станува збор за информативен плакат, плакат за театар или кино, политички, пропаганден плакат и слично. Уметноста значително се возвиши по Втората светска војна, кога во 1948 година Томашевски – еден од претците на таканареченото „Училиште за полски плакат“ – стана добитник на пет главни награди на Биеналето на филмски плакат во Виена. Сепак, терминот „Училиште за полски плакат“ почна да се употребува во 60-тите години на 20-тиот век, со цел да се истакнат сите полски уметници кои се стекнале со меѓународно признание“ – изјави амбасадорот Карол Бахура.Меѓу најзначајните полски уметници амбасадорот ги наброи Томашевски, Мајевски, Млодожениц, Лашка, Дужински, Кот, Ботовцик, Старовијски, Сарнецки, Старовиц, Свирци, Фангор, Хибнер и Каларус. Благодарение на соработката меѓу полската амбасада и Националната галерија на Македонија со поддршка од Министерството за култура на РМ, делата на дел од овие автори можат да се видат во мултимедијалниот центар „Мала станица“.Како мошне значаен момент за Република Полска, амбасадорот го потенцираше појавувањето на полската верзија на плакатот за филмот „Точно на пладне“, на кој Гари Купер место пиштол во раката држи превиткано гласачко ливче на кое пишува „Избори“. Тоа е пресвртниот момент во поновата историја на полската држава, која под знамето на „Солидарност“ излезе од доминацијата на тогашниот Советски Сојуз и го започна патот кон Европската Унија и кон НАТО.„Нема подобар начин да се започне со Претседателство во Советот на Европската Унија освен со отворање на изложбата на „Училиштето за полски плакат“, чии што дела постоеја за време на најважните дати од полската историја, започнувајќи од 19-тиот век, па се до денес, до Претседателството со Советот на Европската Унија, а се надеваме и многу подалеку од оваа дата“ – заклучи полскиот амбасадор Бахура.Полското претседателство со Советот на ЕУ и отворањето на изложбата „Полски плакат“ го поздрави и Роберт Лидл, прв секретар во Делегацијата на ЕУ во Македонија.„Европа е создадена врз основа на солидарноста во многу тешки времиња“ – потенцираше Лидл, имајќи го в предвид ангажманот на „Солидарност“ во конституирањето на демократијата во полската држава.Исто така, Лидл го нагласи моментот на крајот од 80-тите години на 20-тиот век како крстосница на поновата европска историја. Во тогашниот миг Полска го одбра патот по кој стигна до Претседателството со Советот на ЕУ. Со истата храброст, потенцираше Лидл, и Република Македонија треба да одлучи по кој пат ќе продолжи да се приближува кон Европската Унија./крај/макфакс/т.д.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Култура
Подгответе се за магијата на Моцарт – легендарната опера „Дон Џовани“ оживува на сцената на Националната опера и балет на 7 февруари
Едно од најзначајните дела во историјата на оперската уметност, операта „Дон Џовани“ од Волфганг Амадеус Моцарт, по подолга пауза ќе се изведе на сцената на Националната опера и балет на 7 февруари 2026 година, со почеток во 19.30 часот. Ова возбудливо и комплексно оперско остварување, инспирирано од вечната легенда за Дон Жуан, плени со својот драмски контраст – спој на комично и трагично – и со незаборавната музичка генијалност на Моцарт.

Изведбата е под диригентската палка на Џанлука Мартиненги (Италија), во режија на Лев Пуљиезе (Италија). Сценографијата е на Марија Ветероска, костимографијата на Марија Пупучевска, кореографијата на Олга Панго, концерт-мајстор е Климент Тодороски, а хор-мајстори се Јасмина Ѓорѓеска и Ѓурѓица Дашиќ.
Во солистичката екипа настапуваат: Кристијан Федеричи (Италија) во насловната улога Дон Џовани, Јанош Носек (Полска) како Лепорело, Игор Дурловски како Комендаторе, Биљана Јосифов како Дона Ана, Нико Франкини (Италија) во улогата на Дон Отавио, Злата Тошевска како Дона Елвира, Николина Јаневска како Церлина и Драган Ампов како Мазето, заедно со хорот, оркестарот и балетскиот ансамбл на Националната опера и балет.

„Дон Џовани“ е опера инспирирана од легендата за Дон Жуан, во која Моцарт и либретистот Лоренцо да Понте создаваат сложен и фасцинантен лик што ја отсликува вечната борба меѓу желбата, моралот и одговорноста. Со својата музичка генијалност и длабока психолошка разработка на ликовите, делото и денес силно комуницира со современата публика и го задржува статусот на едно од највлијателните оперски остварувања во светската музичка литература.
Култура
Американска премиера на „Јон Вардар против галаксијата“ во Мајами
Анимираниот филм „Јон Вардар против галаксијата“ во режија и сценарио на Гоце Цветановски, влезе во официјалната селекција на Miami Science Fiction Film Festival, еден од водечките американски фестивали посветени на научната фантастика.
Фестивалот, кој со години привлекува врвни автори и продуценти од целиот свет, е препознатлив по својот фокус на иновативни, визионерски и авторски филмски дела. Во претходните изданија меѓу специјалните гости се најде и Џорџ Р.Р. Мартин, авторот на романите врз кои е базирана глобалната хит ТВ серија Игра на Тронови.

Со селекцијата во Мајами, филмот го продолжува својот успешен фестивалски пат и дополнително ја зацврстува позицијата на македонската анимација на светската сцена. Светската премиера ја имаше во Ситџес, Шпанија, еден од најголемите жанровски фестивали во светот, а досега беше прикажан на повеќе од 40 меѓународни фестивали, каде што освои шест награди.
„Среќен сум што преку овој филм не само што и‘ дадовме на Македонија прво долгометражно анимирано остварување, туку успеавме и да ја ставиме нашата земја на светската мапа на научната фантастика. Нашата национална кинематографија бележи период на невиден подем на светско ниво, и среќен сум што сум дел од оваа мала културна револуција“, изјави Цветановски.

Главните улоги во филмот ги толкуваат Жарко Димоски, Емилија Мицевска и Дамјан Цветановски, арт директор е Михајло Димитриевски – Тхе Мичо, сценариото и режијата се на Гоце Цветановски, а продуцент е Алан Кастиљо.
Култура
Објавена книгата „Струмички шерифи“, комедија на струмички дијалект од Ацо Ѓоргиев
„Македоника литера“ неодамна објави драмски текст од струмичкиот автор Ацо Ѓоргиев со наслов „Струмички шерифи“, комедија на струмички дијалект.
Дејството во овој драмски текст е сместено во осумдесеттите години на минатиот век во Струмица. Ѓоргиев на сатиричен, хумористичен, ироничен, провокативен, а во исто време и со груба подбивност, презрив и дрзок однос кон моралните и општествените состојби, отсликува една социјална, урбана и малограѓанска атмосфера на која посебна привлечност и дава нарацијата на струмичкиот дијалект.
Во поговорот на книгата, Даниела Пејева Митева пишува дека Ацо Ѓоргиев „нуди своја естетика, која се базира на иронизирање, употреба на сарказам, па дури и гротескни мотиви во раскажувањето на една навидум обична приказна, со силни пораки за моралното и неморалното во секоја смисла… Доста добар впечаток во драмата оставаат: дијалектниот говор, изнијансираноста на ликовите, богатството на идеите е неусилено и сите идеи и теми се достојни за еден длабински херменевтички зафат. Сите случки во оваа драма не се сосема случајни, туку асоцијативни и контекстуални. Во нив дејствуваат ликови од реалноста, со јасно профилирани карактерни линии. Во ’Струмички шерифи‘ има палета различни ликови, со различни и точно утврдени карактери, кои не само што ја дополнуваат сатиричноста во самата ситуација, туку и ја определуваат и психолошката матрица врз која дејствуваат. Изненадувачки е што авторот Ѓоргиев не ја наметнува својата приказна како стожерна во неговиот наратив, туку преку дејствувањето на ликовите и развојот на дејството го апострофира ’моралното‘. Тука асоцијативно може да се насетат и да се видат апсурдностите од реалноста на секојдневниот живот.“
Ацо Ѓоргиев (1970, Муртино, Струмичко) е афористичар, поет, раскажувач и драмски автор. Тој е меѓу најафирмираните современи македонски афористичари. Автор е на неколку афористички книги, застапуван е во антологиски и тематски збори на афоризми во Македонија и во регионот, учесник на повеќе домашни и меѓународни афористички манифестации.
Добитник е на неколку награди за афоризам. Автор е и на книги со хумористични раскази и анегдоти на струмички дијалект. „Струмички шерифи“ е негов прв драмски текст.

