Македонија
Трибина „Павел Шатев“: Македонија немаше стратегија во 90-те за влез во ЕУ
Немањето политичка волја и соодветна стратегија за влез во Европската унија во деведесеттите години, покрај грчкото ембарго и војните во поранешна Југославија, е клучната причина за забавениот од кон евроинтеграциите.
Немањето политичка волја и соодветна стратегија за влез во Европската унија во деведесеттите години, покрај грчкото ембарго и војните во поранешна Југославија, е клучната причина за забавениот од кон евроинтеграциите.
Ова е основниот заклучок на повеќето учесници на трибината на тема „Македонските евроинтеграции во 90-тите години“, што денеска во Скопје се одржа во организација на Институтот „Павел Шатев“.
Претседателот на комисијата за европски прашања Петар Поп Арсов и поранешниот министер за надворешни работи Слободан Чашуле се едногласни дека, грчката блокада и југословенските војни биле пречка, но не може да бидат оправдување за ненаправените реформи и неизготвувањето на соодветна стратегија.
Според нив тогашната политичка елита наместо да се насочи кон спроведувањето на потребните реформи, се занимавала со шверц, транзиција, приватизација и слични работи.
„Тогашната политичка елита наместо да спроведува реформи, се обидуваше во дневно политички интерес да и ги насочи сите тогашни случувања на Балканот“, рече Поп Арсов.
Според него тогашната политичка елита покажувала недефинирана политичка воља за евроинтеграциите.
Согласувајќи се дека Македонија немала стратегија во тој период, Чашуле укажа дека проблемот започнал уште пред распадот на Југославија.
„Пред да се распадне Југославија во 1989 година, тогашните македонски политичари воопшто не ја разгледуваа можноста од самостојност на државата, а камоли да подготват стратегија за такво нешто“, рече Чашуле.
Тој констатираше дека Македонија од немај каде се стекнала со самостојност и со демократија, додавајќи дека годините од 1992-98 ги изеле „скакулци“.
Дискутирајќи на истата тема, професорот Димитар Мирчев подвлече дека не може да се говори за водење на погрешна политика во тоа време, кога Македонија воопшто и не водела никаква политика.
„До ден денеска нема документ дека била дефинирана државната политика, со што сме една од ретките земји кандидатки, која таква стратегија немавме“, рече Мирчев, додавајќи дека во Македонија се водела политика исклучиво врз интуиција.
Наспроти нив, амбасадорот Ристо Никовски е уверен дека блокадата од страна на Грција во деведесеттите години, е клучната причина за забавениот од кон ЕУ.
Според него, целата енергија била насочена кон признавањето на државата и кон надминување на последиците од грчкото ембарго.
„Ретко која држава би можела да опстане, доколку две години и се затворени границите, а притоа да нема излез на море“, рече Никовски.
Дискутанти се согласија дека, кога Македонија ќе ги спроведе сите потребни реформи и кога ќе го имплементира комплетното европско законодавство, Европската унија ќе мора да се соочи со пречката наметната од Грција.
Професорот Мирчев предложи дека Македонија треба да изгради стратегија со која ќе бара од Европската унија да ги почитува нејзините темелни принципи за заштита на човековите права за самоопределување и идентитет.
„Државата неможе да му наметне менување на идентитетот на граѓанинот. Секој наш граѓанин ќе има право оваа држава да ја тужи пред европскиот суд за човекови права затоа што му го изменила идентитетот“, рече Мирчев.
Тој изрази надеж дека овој принцип ќе биде почитуван од ЕУ, додавајќи дека чиста флоскула е дека може да дојде до компромис со Грција.
Според него, Грција воопшто не сака компромис и беспредметно е да се зборува на таа тема.
„ Инсистирањето на тој принцип може да резултира со некој флексибилни предлози кои би биле добра основа за привршувањето на разговорите“ предложи Мирчев.
Амбасадорот Никовски вели дека Грција воопшто нема проблем со постоење на македонската држава, туку со македонскиот национален идентитет и со македонското малцинство во нејзината држава. /крај/ап/
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Македонија
СДСМ некогаш беше државтворна партија, а сега се занимава со трач муабети, реагира движењето ЗНАМ
Движењето ЗНАМ за Наша Македонија реагираше на, како што наведуваат, обвинувањата од СДСМ, оценувајќи дека партијата „бега од одговорност со навреди, етикетирања и лични дискредитации“.
Во реакцијата, од ЗНАМ наведуваат дека СДСМ, наместо да понуди аргументи и одговори за кономската и институционалната состојба во државата, се занимава со „озборувања“ и „трач муабети“.
Партијата оценува дека СДСМ, која некогаш беше државотворна партија, денес е сведена на фабрика за навреди, конструкции и политички отров, како и дека со улична реторика покажува нервоза и очај.
Од ЗНАМ нагласуваат дека движењето не е ничја квислиншка група, туку автентична политичка сила создадена од граѓани разочарани од владеењето на СДСМ.
Во реакцијата се споменува и периодот на владеење на Зоран Заев, при што се изнесуваат критики за, како што наведуваат, националните политики и управувањето со државата. Се споменува и поранешниот министер за здравство Венко Филипче, при што се посочуваат, како што стои во реакцијата, контроверзии и сомнежи за тендери и набавки.
„Политиките на Зоран Заев останаа запаметени како период во кој националните интереси се ставаа на распродажба без јасен консензус и без чувство за државничка мерка. Со рачето на срце се промовираше како чесен и достоинствен, а всушност државата ја претвори во сопствен приватен бизнис. Симболиката на „едно евро за Вицето, едно за црквата“, беше само дел што нештото го докажува. Ги распродадоа македонските национални позиции на ангро, без јасна стратегија и без поддршка, ја разнишаа довербата во институциите и ја продлабочија поделбата во општеството. И по сето тоа, истите тие кругови, истото тоа раководство, се обидуваат да зборуваат за морал и одговорност, како граѓаните да немаат паметење. Во периодот кога со здравството раководеше Венко Филипче, јавноста беше сведок на низа контроверзии, сомнежи за тендери, набавки и прашања на кои никогаш не доби целосни и транспарентни одговори. Златни визи, сомнителни бизнис релации и повластени шеми, сето тоа се случуваше во време кога СДСМ ветуваше „живот за сите“, а испорача привилегии за малкумина“, велат од ЗНАМ.
Од ЗНАМ дополнително оценуваат дека опседнатоста на СДСМ со наративи за т.н. ‘српски свет’ и со случувањата во соседна држава и нивната постојана потреба да отвораат фронтови и да се караат со сите, од политички партии до новинарие прашање што партијата треба да го решава во сопствени рамки.
Македонија
Нова опрема за анализа на тешки метали во почвата во Државната лабораторија за животна средина
Министерот за животна средина и просторно планирање, Муамет Хоџа, денеска ја посети Централната лабораторија при Министерството, каде најави системско и координирано решавање на сите институционални предизвици.
Тој нагласи дека модерна и функционална Централна лабораторија претставува темел на ефикасната заштита на животната средина и гаранција за точни и навремени податоци во интерес на јавното здравје. Целта е да се обезбедат стабилни услови за работа и долгорочно унапредување на капацитетите.
Во рамки на посетата беше нагласено дека Лабораторијата успешно ја обнови акредитацијата за наредните четири години за вкупно 20 методи, од кои една за мерење на амбиентална бучава и 19 за индустриски отпадни води и за површински води. Она што следува е забрзување на процесот на акредитација на методите за мерење на загадувањето на воздухот од стационарни извори.
Дополнително,во рамки на посетата беше презентиран новиот ICP-MS инструмент, кој овозможува анализа на тешки метали во почва, вода и воздух и со кој значително ќе се унапредат аналитичките капацитети на Државната лабораторија за животна средина.
Македонија
Уставниот суд: Нема постапка за пензиите, запрена за Кривичниот законик
По 5. седница на Уставниот суд, претседателот Дарко Костадиновски и судијата проф. Осман Кадриу информираа за одлуките по предмети од поголем јавен интерес.
Судот не поведе постапка за оценување на одредби од Законот за изменување и дополнување на Законот за пензиско и инвалидско осигурување, кои се однесуваат на исплата на пензиите во земјата.
Подносители на иницијативите се Игорчо Точев, Љубомир Сандевски, Темелко Ристески и Кире Батев.
Претседателот Костадиновски изјави дека мнозинството судии оценило оти пензионерите кои ја примаат пензијата во државата и оние што ја примаат надвор од неа се во иста правна, но не и во иста фактичка состојба. Според него, за повреда на членот 9 од Уставот, кој се однесува на еднаквоста, потребно е субјектите да бидат во иста правна и фактичка положба, што во овој случај не е исполнето.
Тој посочи дека мерката има социјален карактер и легитимна цел – ублажување на последиците од растот на трошоците и инфлацијата. Додаде дека по истекот на времените услови утврдени со мерката, се враќа редовното законско усогласување на пензиите, кое важи и за лицата што не живеат во земјата.
Судијата-известител Осман Кадриу изјави дека предложил да се поведе постапка, но не добил мнозинство гласови. Тој оцени дека со оспорените одредби се врши дискриминација врз пензионерите кои живеат надвор од државата и дека им се ускратуваат правата на зголемување и усогласување на пензиите.
Во однос на предметите У.бр.162/2023 и У.бр.163/2023, кои се однесуваат на измените на Кривичниот законик, Судот ја запре постапката, оценувајќи дали Законодавецот постапил согласно насоките од претходното решение со кое беше поведена постапка.
Мнозинството судии констатирале оти во формален аспект Законот е донесен согласно процедурите. Во однос на материјалната уставност, дел од судиите сметале дека новото решение не е идеално, но е подобро од претходното.
Тој нагласи дека евентуално поведување нова постапка и укинување на законот би создало правен вакуум и правна празнина во санкционирањето на злоупотребите на јавни средства, поради што мнозинството одлучило да ја запре постапката, водејќи се од принципите на правна сигурност и предвидливост.
Судијата Кадриу изјави дека гласал против запирањето на постапката, наведувајќи дека, иако Законодавецот ја испочитувал формалната процедура, не постапил целосно по одлуката на Уставниот суд во материјалниот дел.

