Немањето политичка волја и соодветна стратегија за влез во Европската унија во деведесеттите години, покрај грчкото ембарго и војните во поранешна Југославија, е клучната причина за забавениот од кон евроинтеграциите.

Немањето политичка волја и соодветна стратегија за влез во Европската унија во деведесеттите години, покрај грчкото ембарго и војните во поранешна Југославија, е клучната причина за забавениот од кон евроинтеграциите.

Ова е основниот заклучок на повеќето учесници на трибината на тема „Македонските евроинтеграции во 90-тите години“, што денеска во Скопје се одржа во организација на Институтот „Павел Шатев“.

Претседателот на комисијата за европски прашања Петар Поп Арсов и поранешниот министер за надворешни работи Слободан Чашуле се едногласни дека, грчката блокада и југословенските војни биле пречка, но не може да бидат оправдување за ненаправените реформи и неизготвувањето на соодветна стратегија.

Според нив тогашната политичка елита наместо да се насочи кон спроведувањето на потребните реформи, се занимавала со шверц, транзиција, приватизација и слични работи.

„Тогашната политичка елита наместо да спроведува реформи, се обидуваше во дневно политички интерес да и ги насочи сите тогашни случувања на Балканот“, рече Поп Арсов.

Според него тогашната политичка елита покажувала недефинирана политичка воља за евроинтеграциите.

Согласувајќи се дека Македонија немала стратегија во тој период, Чашуле укажа дека проблемот започнал уште пред распадот на Југославија.

„Пред да се распадне Југославија во 1989 година, тогашните македонски политичари воопшто не ја разгледуваа можноста од самостојност на државата, а камоли да подготват стратегија за такво нешто“, рече Чашуле.

Тој констатираше дека Македонија од немај каде се стекнала со самостојност и со демократија, додавајќи дека годините од 1992-98 ги изеле „скакулци“.

Дискутирајќи на истата тема, професорот Димитар Мирчев подвлече дека не може да се говори за водење на погрешна политика во тоа време, кога Македонија воопшто и не водела никаква политика.

„До ден денеска нема документ дека била дефинирана државната политика, со што сме една од ретките земји кандидатки, која таква стратегија немавме“, рече Мирчев, додавајќи дека во Македонија се водела политика исклучиво врз интуиција.

Наспроти нив, амбасадорот Ристо Никовски е уверен дека блокадата од страна на Грција во деведесеттите години, е клучната причина за забавениот од кон ЕУ.

Според него, целата енергија била насочена кон признавањето на државата и кон надминување на последиците од грчкото ембарго.

„Ретко која држава би можела да опстане, доколку две години и се затворени границите, а притоа да нема излез на море“, рече Никовски.

Дискутанти се согласија дека, кога Македонија ќе ги спроведе сите потребни реформи и кога ќе го имплементира комплетното европско законодавство, Европската унија ќе мора да се соочи со пречката наметната од Грција.

Професорот Мирчев предложи дека Македонија треба да изгради стратегија со која ќе бара од Европската унија да ги почитува нејзините темелни принципи за заштита на човековите права за самоопределување и идентитет.

„Државата неможе да му наметне менување на идентитетот на граѓанинот. Секој наш граѓанин ќе има право оваа држава да ја тужи пред европскиот суд за човекови права затоа што му го изменила идентитетот“, рече Мирчев.

Тој изрази надеж дека овој принцип ќе биде почитуван од ЕУ, додавајќи дека чиста флоскула е дека може да дојде до компромис со Грција.

Според него, Грција воопшто не сака компромис и беспредметно е да се зборува на таа тема.

„ Инсистирањето на тој принцип може да резултира со некој флексибилни предлози кои би биле добра основа за привршувањето на разговорите“ предложи Мирчев.

Амбасадорот Никовски вели дека Грција воопшто нема проблем со постоење на македонската држава, туку со македонскиот национален идентитет и со македонското малцинство во нејзината држава. /крај/ап/