Европската унија е отворена за проширување, а европската “сложувалка“, може да биде поплнета само со приклучување на земјите од Балканот кон Европа

Пред дваесет години падот на Берлинскиот ѕид претставуваше историски момент, но и најважна промена како вовед во почетокот на обединувањето на Европа, врз основа на европските вредности, слобода, демократија, почитување на човековите права. Земјите како Чешка и Словачка, Полска, кои до скоро беа зад железната завеса со процесот на евроинтеграцијата и по темелни реформи, според копенхашките критериуми станаа дел од Унијата, пред пет години. Ова се неколку заклучоци од денешната панел дискусија „Од паѓањето на железната завеса во 1989 до проширувањето во 2004“, организирана од Мисијата на ЕУ во Македонија по повод петгодишнината од најголемото проширување на Унијата и 20-годишнината од паѓањето на Берлинскиот ѕид.Евроамбасадорот Ерван Фуере, смета дека мора да и се прости на историјата, но не смее да се заборави, бидејќи таа не потсетува на изминатиот пат во последните децении особено по Втората светска војна и на извонредната моќ на европската интеграција како процес кој ги турка овие вредности напред во умовите на денешените политичари. За време на неговиот престој во земјава увидел дека граѓаните на Македонија се определени за членство во ЕУ и повтори дека во процесите на евроинтеграцијата треба да бидат вклучени сите фактори во општеството, особено дијалогот, посочувајќи го притоа, примерот и искуството на Словенија.“Проширувањето што се случи во 2004 година ја покажа т.н “мека моќ“ на ЕУ која ги поттикна овие реформи, а наградата за тоа беше членството во ЕУ. Оваа моќ е една од најголемите успеси на ЕУ и на нејзините политики, на тој начин придонесувајќи кон мирот и стаблноста преку проширување на границите на мир и стабилност во 27 земји членки“, рече Фуере.Според Фуере, ЕУ останува на заложбата за отвореност кон останатите земји, бидејќи мапата на Европа нема да биде целосна без приемот на земјите од балканскиот регион. Амбасадорите на Полска, Дариуш Бачура, Чешка, Јозеф Браун, Унгарија, Ференц Кекеши и Словенија, Алан Бергант, како и Роберт Кирнаг, вршител на должност амбасадор на Словачка во Македонија, го делат ставот дека процесот на евроинтеграциите е напорен, а особено нагласија дека процесот на визната либерализација не е исто што и членство во Унијата. Чешка е една од државите кои, по интервенцијата на тогашниот СССР во 1968 година, беше цврсто зад железната завеса, а сега е актуелен претседавач со Европската унија. Амбасадорот на Чешка во Скопје, Јозеф Браун зборуваше за зголемувањето на безбедноста и на квалитетот на животот на граѓаните од зачленувањето во ЕУ. Словенечкиот амбасадор, Бергант, рече дека Словенија напорно работеше за исполнување на стратешката цел – членството во ЕУ, а имајќи предвид дека и Македонија доаѓа од една иста поранешна држава со Словенија изрази надеж дека 2009 ќе биде историска година за Македонија. Роберт Кирнаг, словачкиот в.д. амбасадор, смета дека националниот идентитет не смее да се заборави за сметка на европскиот.“Мојата порака е дека не треба да го жртвувате својот идентитет со цел да го добиете европскиот. Тоа е како додадена вредност и не е во спротивност со првото. Градењето идентитет е процес кој е во континуитет на постојано потврдување на вашиот национален идентит во европското опкружување“, рече Кирнаг. Дариуш Бачура, амбасадорот на Полска во Македонија се осврна на проширувањето на ЕУ од аспект на зајакнувањето на Унијата и нејзината политичка улога во светот, при што рече дека земјите од Балканот, вклучително и Македонија се дел од сложувалката Европа. Според него, со проширување на ЕУ, пред пет години, со десет земји од источниот дел на Европа, таа се збогатила за едно, како што рече “источно“ искуство. “Секогаш е добро да бидете член на една голема група, и да имате влијание во неа“, рече БачураИако во повеќето членки на ЕУ на евроинтеграцијата се гледа позитивно, сепак, има и такви кои сметаат оти таа носи и одговорност. Некои од учесниците на дебатата сметаа дека македонија е изоставена неправедно од процесот на проширување на ЕУ, а беа спомнати и двојните стандарди. Евоамбасадорот Фуере не се согласува со забалешките искажани на дебатата дека слабее процесот на евроинтергација.“Напротив процесот на проширување не слабее. ЕУ досега демонстрираше дека продолжува да јакне. Причината поради која луѓето во некои земји се изјаснија против Лисабонскиот договор е јавното мислење.Тоа не беше гласање против ЕУ, туку поради начинот на кој Европа се развива, како и против властите кои не успеаја да им објаснат на граѓаните што значи процесот на проширување“, рече Фуере. Во 2004 се случи најголемото историско проширување на ЕУ со 10 земји од кои повеќето од поранешниот социјалистички блок – Летонија, Литванија, Естонија, Унгарија, Словенија, Словачка, Чешка, Полска, Малта и Кипар. На Унијата од 1 јануари 2007 година и се придружија и Бугарија и Романија.