Контакт

Македонија

Грбот – полу орел, полу лав?!

Објавено пред

Грифонот како кројка

dobivaj vesti na viber

Глава на орел и тело на лав, поставени на црвена основа, во форма на земски грб т.е. штит би претставувале едно компромисно решение за државниот грб кое би било прифатено и од албанските партии кои инсистираат симболот да има мултиетнички карактер. Воедно новото животно, воопшто не е ново. Станува збор за грифон кој како симбол – грб се употребувал на територијата на Македонија во текот на 13 и 14 век, а многу потсетува и на ламјите од македонските народни приказни што, пак, содржат многу симболи на националниот идентитетПишува: Катерина НЕШКОВАДомашната задача не значи само да се сработи она што ни го дале учителите надвор од дома. Напротив, има одредени работи кои државата треба да ги направи без разлика на тоа дали некој тоа од неа го бара или не. Дури и да ги исполни сите одредници кои ни ги зададе Европската Унија, Македонија нема да стане повеќе држава отколку што би била кога би имала државен грб. Државата и натаму нема да може ја заокружи својата државотворност оти е единствената европска држава која нема еден од трите основни државни симболи што го одразуваат нејзиниот суверенитет и идентитет. По речиси 19 години од референдумот за самостојна и независна држава, ниту една политичка гарнитура не собра сили да исцрта и да го донесе државниот симбол кој недостасува.

Но, ако во претходната деценија имаше неколку, иако никогаш докрајдефинирани предлози за избор на симболот, политичкиот дијалог за државниот грб сосема замре пред повеќе од една година. Последните разговори поврзани со него беа кога ДУИ во 2007 г. успеа некој иден закон за државен грб да го вметне во листата на закони кои би се носеле со Бадентерово мнозинство, т.е. со мнозинство од гласовите на пратениците кои припаѓаат на етничките заедници.

По тоа, премиерот Никола Груевски се обиде да почне некаква постапка за избор на државниот грб со тоа што предложи од стариот грб од времето на СРМ и СФРЈ да се извади петокраката. Но, дури и вакво решение не доби поддршка и не влезе во собраниска процедура.Во недостаток на консензус меѓу политичките партии и стручната јавност, Форум истражуваше што би можело да биде кројката на која би се темелело едно идно, прифатливо решение за државниот грб.СТАРИОТ ГРБ НЕЗАКОНСКИ УПОТРЕБУВАННеделникот и пред една година се обиде да го покрене прашањето околу државниот грб, но партиите единствено беа расположени да разговараат само за пропаднатите обиди да се смени т.е. изгласа нов државен симбол. Она што е пострашно е дека законски не важи ни стариот грб. Тој практично е укинат со уставниот закон за спроведување на Уставот од 1991 г. И покрај тоа, неговата употреба е задолжителна во институциите и на личните документи. Извесен период, со цел да се избегне употребата на стариот грб на кој е изразена комунистичката симболика, грбот беше целосно запоставен. На пасошите наместо грб беа поставени две митски суштества едно наспроти друго кои личеа на мали ламји, односно, како што други објаснуваат, лебеди кои пијат вода. Тој знак денес е симболот на македонското Министерство за надворешни работи. Стариот грб е вратен во употреба на личните документи со биометриските пасоши оти е невозможно на патната исправа, според меѓународните стандарди, да не стои државен грб. Но, како Македонија остана без државен симбол?Со Уставниот закон за спроведување на Уставот на Република Македонија во 1991 г., Собранието се обврза државните симболи на Македонија да се донесат во рок од шест месеци од прогласувањето на Уставот на Република Македонија.“Уставната комисија на Собранието на Република Македонија распиша конкурс за државните симболи на Македонија, меѓутоа, за жал, процедурата за нивното донесување во рок од шест месеци од прогласувањето на Уставот на Република Македонија не се испочитува”, се потсетува Тодор Петров, (претседател на Светскиот македонски конгрес и пратеник во првиот собраниски состав) за неделникот Форум пред една година.

Во илјадниците идејни решенија за грб и знаме што пристигнаа на конкурсот доминираа лавот и сонцето, како и жолтата и црвената боја. Експертска група на Уставната комисија на Собранието на Македонија тогаш заклучи дека не било никаква грешка доколку за државен симбол на Македонија се употреби еден од нив, но конкретно решение не даде.“Договорот меѓу пратеничките групи беше сонцето да биде утврдено и за грб на државата, на триаголен штит со вметнување на буквата М, како иницијал на името на државата. Меѓутоа на денот на гласањето пратеничката група на ВМРО-ДПМНЕ ја повлече својата поддршка за сонцето за грб на Македонија, со нов предлог, златножолтиот двоопашест лав на црвена основа”, раскажува Петров.

По иницијатива на СДСМ, Петров повторно предложи закон за грбот на Македонија со златножолтиот двоопашест лав на црвена основа, идејно решение на Мирослав Грчев, меѓутоа до крајот на мандатот на првиот парламентарен состав не се постигна согласност, а по законот воопшто не се гласаше во Собранието. Нов и последен сериозен обид за донесување државен грб е оној на Никола Поповски во мандатот од 1998 до 2002 г. Тој предложи да се избере истиот државен грб што се употребуваше до 1991 г., само без петокраката. Но, и овој предлог не беше прифатен. Истото пет години подоцна, но само во изјава, го побара и Груевски. Во меѓувреме, СМК имаше и една неуспешна граѓанска иницијатива за донесување закон за државен грб по идејното решение на Грчев.ПРЕМОЛЧЕНИ ИЗМЕНИВо меѓувреме, стариот грб без соодветна законска поткрепа доживува секојдневни модификации. Различни државни институции користат различни варијанти на грбот. Најголема разлика има во петокраката што се наоѓа на врвот на грбот. Некаде таа е полна, некаде со двојна линија, некаде празна. Има разлики и во бојата на пченицата, тутунот, памукот и афионот кои се исцртани на амблемот.Но, промената не е ништо ново. Грбот на НР Македонија (оној на кој денес се повикуваме) е усвоен на Второто вонредно заседание на Народното собрание, одржано на 26 јули 1946 г., каде што е донесен Законот за грб на НР Македонија. Во првиот член од Законот се дава описот (блазонот) на овој грб: “Грбот на Народна Република Македонија е поле опкружено со житно класје, испреплетено со плодови од афион и листови тутун, кои на долната страна се поврзани со лента исшарана со народни мотиви. На лентата е напишано: НР Македонија. Меѓу врвовите на класјето се наоѓа ѕвезда петокрака. Во средината на полето се оцртува планина во чие подножје тече река. Зад планината изгрева сонце”.

Весникот Нова Македонија, два дена подоцна, го објавува овој закон заедно со прикажан грб и објаснување: “Грбот на НР Македонија е симбол на слободата и братството на македонскиот народ и богатството на македонската земја. Житното класје, плодовите на афионот и листовите тутун го претставуваат богатството на Македонија и разновидноста на нејзината економија. Петокраката ѕвезда ја симболизира Народноослободителната војна, со која македонскиот народ ја доби слободата. Народниот мотив на лентата ги изразува богатството и убавината на народниот бит. Во средината на полето се наоѓа планината Пирин, најголемата македонска планина, која била центар на народноослободителните војни во минатото, а реката која тече е Вардар, најпознатата македонска река во Републиката. Пирин и Вардар истовремено ги претставуваат единството на сите делови на Македонија и идеалот на нашиот народ за национално обединување. Сонцето го претставува слободниот и творечки живот во Македонија”. Јасно е дека дизајнот и објаснувањето на грбот е различен од грбот кој се користи подоцна. Извадена е лентата, а планината Пирин станува Кораб. Модификации се прават и на петокраката, но и во боите што се користат на грбот.Иако не се знае кој е авторот на ваквите измени, делумно причината за тоа е тоа што го нема т.н. изворник односно еталон на грбот кој е опишан во стариот закон. Првиот примерок го нема ни во Собранието на Република Македонија, ни во Државниот архив, каде вообичаено и според прописите треба да се чува. Се претпоставува дека е изгубен во времето на белградската администрација.КАКОВ ГРБ НИ ТРЕБАСтариот грб спаѓа во т.н. пејзажни грбови. Овој амблем претставува опис на пејзажните карактеристики на Македонија: планините, реките, полињата и сонцето. Венецот ги преставува културите кои се одгледуваат во Македонија: пченица, тутун, памук и афион. Црвена петокрака ѕвезда на врвот е симболот на тогашната социјалистичка владејачката идеологија. Пејзажните грбови биле типични за социјалистичките држави. Македонскиот грб, како и оној на СФРЈ се под директно влијание на грбот на СССР. Според експертите за хералдика, овие грбови често немале никаква историска заднина, туку само идеолошка. Дури и во описот: афион, жито… се бара поврзаност со системот на планирано индустриското производство типично за државите со комунистички режим.Оттука, експертите предупредуваат дека идниот државен грб не може како мостра да го има стариот грб. Ако се направат некакви измени (како што е вадењето на петокраката), тоа би значело само привремено решение додека државата не го изнајде соодветниот амблем.“Новиот државен грб треба да има две особини, пред ликовно да се осмисли. Тој мора да биде хералдички и да биде историски, односно да има историска заднина во грбовниците”, вели Јован Јоновски, претседател на Хералдичкото здружение на Македонија.

За новото решение, Јоновски вели дека во никој случај не смееме повторно да одбереме некој пејзажен грб.“Да не правиме кипарско решение кое подразбира на бела основа, исцртани границите на државата. Или, пак, босанското решение кое подразбира триаголник што ги симболизира федералните единици на Босна. Тоа се грбови на конфликт”, предупредува Јоновски.Форум се обиде да принајде основа на која може да се темели некое идно решение за државниот грб. Притоа беа земени предвид два фактора: хералдичката документација и објаснувања на експертите за досегашните македонски грбови и барањата на партиите особено на албанскиот фактор кој инсистира новиот грб да биде одраз на граѓанскиот аспект.Од она што мое да се открие, како добра кројка за грб би претставувал грифонот т.е. суштество со глава и канџи на орел и тело на лав. Грифонот како дел од амблем бил користен на македонската територија во текот на 13 и 14 век. Грб од македонско потекло со вакво суштество неодамна бил предаден од баварската библиотека на грбовници. Грбот го има регистрирано Хералдичкото здружение на Македонија.“Се работи за грб на македонски крал. Датира пред грбовите за лавовите од 1590 г., примерокот што го имаме е од 1448 г. Тоа е едно од поновите откритија. Грифонот го има како симбол на најмалку уште два амблема од овие простори”, објаснува Јоновски.

Инаку, грифонот не е нов симбол во Македонија. Станува збор за митско суштество со тело од лав и глава и крилја од орел. Лавот како крал на животните и орелот како крал на птиците ја симболизираат моќта и величественоста на грифонот. Во некои објаснувања грифонот се толкува како пределемент на ламјите од македонските приказни. Во нив, пак, содржани се илјадници симболи на националниот идентитет на народите кои живееле на овие простори. Грифонот го има и во христијанските храмови. Во Македонија, на пример, го има во црквата Св. Кирил и Методија односно Параклис во Прилеп. Таму, потпирките за рацете од Владичкиот престол ги држат резбани грифони.“Тој грб е легитимно поврзан со Македонија”, констатира Јоновски.



©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.

Македонија

Во домот на судија од Апелација пронајдени соѕидани 350.000 евра

Објавено пред

Во рамките на опсежна истрага на Основното јавно обвинителство за гонење организиран криминал и корупција иницирана откако на 14 декември беше осомничен адвокат поради сомненија за кривично дело – Примање награда за противзаконито влијание, во континуитет интензивно се преземаат дејствија што резултираа со проширување на постапката и кон судија, осомничен за Противправно стекнување и прикривање имот за кој постојат сомненија дека е прибавен меѓу другото со дејствија на корупција и трговија со влијание. Според информациите, се работи за судијата Ѓоко Ристов од Апелацискиот суд во Скопје.

dobivaj vesti na viber

„Врз основа на наредба што јавниот обвинител ја побара и обезбеди од надлежниот суд денеска беше извршен детален претрес на локација во Неготино, во домот на родителите на сега осомничениот судија, каде соѕидани во простор во ѕидот до овој момент се пронајдени 350.000 евра за кои постои сомнение дека биле незаконски стекнати и прикриени. Претресите и другите истражни дејствија продолжуваат, а јавноста ќе биде известена за натамошниот тек на постапката“, велат од Обвинителството.

Станува збор за една од најопсежните истраги поради сомненија за висока корупција во нашата држава до сега, која е поткрепена со информации и известувања од Агенцијата за национална безбедност.

Од Обвинителството додаваат дека дејствијата координирани од јавниот обвинител ги преземаат припадници на Одделот за борба против организиран криминал при Министерството за внатрешни работи и Управата за финансиска полиција, чија посветеност и професионален интегритет придонесе за успешно разоткривање и обезбедување докази за еден од најсериозните и најсложените облици на криминал.

Прикажи повеќе...

Македонија

Мицкоски: Безбеден град веќе спасува животи, прекршоците намалени од 100.000 дневно на 3.000

Објавено пред

Системот „Безбеден град“, кој официјално треба да профункционира од 1 февруари, веќе дава резултати во тест-периодот, изјави премиерот Христијан Мицкоски. Бројот на сообраќајни прекршоци и незгоди е значително намален, а со тоа и бројот на повредени и загинати лица во сообраќајот.

dobivaj vesti na viber

„Во јануари имаме уште поохрабрувачки бројки од декември – тоа значи повеќе спасени животи, помалку сообраќајни незгоди, и побезбеден сообраќај“, рече Мицкоски.

Додека во првите денови биле регистрирани и повеќе од 100.000 прекршоци дневно, сега таа бројка е сведена на 2.000 до 3.000.

Мицкоски одговори и на прашањето за заштитата на личните податоци на граѓаните во рамки на проектот. Тој најави дека ќе бидат потребни дополнителни усогласувања и протоколи, особено во првите три до шест месеци од имплементацијата.

„Никој не бил перфектен при стартот на овој проект. Сосема логично е да се вршат прилагодувања во текот на првите месеци. Но, најважно е што веќе се гледаат резултати“, рече премиерот.

 

Прикажи повеќе...

Македонија

Уставниот суд веќе ја потврди законитоста на одлуките за вонредната состојба, му одговори Пендаровски на премиерот Мицкоски

Објавено пред

Поранешниот претседател Стево Пендаровски му возврати на премиерот Христијан Мицкоски поради неговата изјава дека има основани сомнежи за уставноста и законитоста на одлуките за вонредна состојба што беа донесени во времето на пандемијата.

dobivaj vesti na viber

„Навистина мислев да не му давам значење на господинот Мицкоски, затоа што ја разбирам неговата потреба катастрофалните резултати од своето досегашно владеење да ги покрива со коментари за работи кои не ги разбира“, наведува Пендаровски во писмена реакција, додавајќи дека „за жал, на експертот за енергетика претходно не му ги објасниле неговите големи правници“.

Тој потсетува дека Уставниот суд уште пред повеќе од пет години потврдил дека одлуките за вонредната состојба се во склад со Уставот и законите.

„Уредбите со законска сила ги носеше и ги имплементираше Владата. Дали таму имало злоупотреби, тоа државните институции, кои сега се под тотална контрола на Мицкоски, можат да го проверат кога сакаат, ако сакаат“, додава поранешниот претседател.

Тој истакна и дека сите одлуки за прогласување на вонредна состојба биле доставени до Собранието веднаш по завршувањето на секоја вонредна состојба.

„Мене ми е јасно дека и ова образложение нема да го спречи Мицковски да продолжи неосновано да обвинува и клевети, затоа што тоа е, за жал, единствениот начин на кој е научен да владее“, заклучува Пендаровски.

Изјавата на Пендаровски следи по денешниот коментар на премиерот Мицкоски, кој го повика Обвинителството да постапи по допрен глас поради наводите на хирургот Жан Митрев дека во времето на вонредната состојба, тогашната власт, предводена од СДСМ, односно премиерот Зоран Заев и тогашниот министер Венко Филипче сакале да ја преземат неговата приватна клиника. Мицкоски во таа пригода посочи дека „се случувале мафијашки упади“ и дека некои од уредбите што биле носени сè уште не се разгледани од страна на Собранието, со што, според него, има сомнежи и за одговорност на поранешниот претседател Пендаровски.

Прикажи повеќе...

Најново

Македонија5 часа

Во домот на судија од Апелација пронајдени соѕидани 350.000 евра

Во рамките на опсежна истрага на Основното јавно обвинителство за гонење организиран криминал и корупција иницирана откако на 14 декември...

Свет7 часа

Осумте земји на кои Трамп им најави царини поради Гренланд порачаа: Ќе останеме обединети и солидарни со Данска и Гренланѓаните

Осумте европски држави, кои се најдоа на мета на најавените царини од американскиот претседател Доналд Трамп поради поддршката за Данска...

Македонија8 часа

Уставниот суд веќе ја потврди законитоста на одлуките за вонредната состојба, му одговори Пендаровски на премиерот Мицкоски

Поранешниот претседател Стево Пендаровски му возврати на премиерот Христијан Мицкоски поради неговата изјава дека има основани сомнежи за уставноста и...

Македонија9 часа

Мицкоски: Мафијашки упади во времето на вонредната состојба, случајот со Жан Митрев отвора прашања и за одлуките на Пендаровски

Премиерот Христијан Мицкоски изјави дека не е изненаден од тврдењата на хирургот Жан Митрев дека поранешниот министер за здравство Венко...

Топ10 часа

Пожар во свињарска фарма во Градско, угинаа животни, неколку лица побарале лекарска помош

Вчера во СВР Велес бил пријавен пожар што избувнал во свињарска фарма на фирма во селото Долно Чичево, општина Градско....

Македонија11 часа

Втор смртен случај од грип: Почина 69-годишен пациент на Инфективна

Шеесет и деветгодишен пациент починал од компликации предизвикани од сезонски грип на Клиниката за инфективни болести во Скопје, соопшти директорот...

Македонија14 часа

Храна со истечен рок, лоши хигиенски услови, недостиг на санитарни книшки затекнаа инспекторите во маркетите низ државата

Приближно четириесет илјади евра во денарска противвредност е вкупната вредност на 22 казни кои ги изрекоа инспекциските служби на Агенција...

Свет14 часа

(Видео) Поплави во Австралија, евакуации во Сиднеј

Австралиските власти соопштија дека 20 лица се спасени од надојдени води во источната сојузна држава Нов Јужен Велс, поради обилните...

Свет15 часа

„Политико“ Европскиот парламент го замрзнува трговскиот договор со САД поради најавата за царини и барањата за Гренланд

Пратениците во Европскиот парламент нема да го одобрат историскиот трансатлантски трговски договор откако американскиот претседател Доналд Трамп најави нови царини...

Македонија1 ден

(Видео) Филипче и Заев сакале да му ја земат болницата на Жан Митрев, Обвинителството да истражи, порача Стојаноски од ВМРО-ДПМНЕ

Пратеникот на ВМРО-ДПМНЕ, Бојан Стојаноски, на денешната прес-конференција обвини дека поранешниот министер за здравство Венко Филипче и поранешниот премиер Зоран...

Македонија1 ден

Филипче го повика Жан Митрев да оди кај обвинител и да поднесе кривична, најави и тужби: „Ова не е политика, сега ќе ги тужам“

Претседателот на СДСМ, Венко Филипче, на прес-конференција обвини дека ВМРО-ДПМНЕ спроведува, како што рече, јавен линч против него преку лаги,...

Македонија1 ден

Вандализиран паркот „Бановина“ во Аеродром – искршена урбаната опрема, оштетена фонтаната, а провалено е и во чуварската куќа

Општина Аеродром најостро го осуди вандалскиот чин што се случил синоќа во паркот Бановина, каде што била сериозно оштетена јавната...

Топ1 ден

Обвинение за помагачите во бегството на 18-годишникот што со автомобил усмрти жена на Народен фронт

Обвинителството поднесе обвинение против маж и жена кои како соизвршители се товарат за помагање, во случајот со 18-годишникот од Скопје...

Македонија2 дена

Предлог-законот за пушењето не е удар по угостителството, туку заштита на здравото работно место, велат од Министерството за здравство

Предлог-законот за заштита од пушењето, подготвен од Министерството за здравство, предвидува забрана за пушење во затворени јавни и работни простории,...

Свет2 дена

„Не го чепкајте Гренланд“: Масовни протести во Данска и Нуук против плановите на Трамп

Големи протести против најавите на американскиот претседател Доналд Трамп за преземање на Гренланд се очекуваат денеска во повеќе градови во...

Свет2 дена

Украинска делегација заминува во САД за појаснување на условите за можен мировен договор со Русија

Украинските преговарачи патуваат во Соединетите Американски Држави за да ги разјаснат условите за евентуален мировен договор со Русија, изјави претседателот...

Спорт2 дена

Македонија со пораз од Данска го започна Европското првенство

Ракометната репрезентација на Македонија, со пораз го започна настапот на 17-то Европско првенство во Данска, Шведска и Норвешка. Во првото...

Свет2 дена

Италијански министер ги исмева европските сили во Гренланд: „15 Французи, 15 Германци – звучи како почеток на виц“

Италија одби да се придружи на европската мисија во Гренланд, а министерот за одбрана на земјата, Гвидо Кросето, отворено ја...

Свет2 дена

Трамп им се закани на сите земји кои нема да го поддржат за Гренланд

Претседателот на САД, Доналд Трамп, се закани дека ќе воведе царини на земјите кои не го поддржуваат неговиот план САД...

Македонија2 дена

МВР ќе ги тестира поставените камери: од 20 до 31 јануари на местата каде ќе се вршат активностите, нема да биде дозволен сообраќај

Министерството за внатрешни работи известува дека во рамки на проектот „Безбеден град“, во периодот од 20.01.(вторник) до 31.01.(сабота) ќе се...