Македонија
Лекарите препорачуваат редовна вакцинација, неосновани се стравот и фамата
Редовна вакцинација на децата, препорачуваат имунолозите од детската клиника во Скопје, по неоснованиот страв и фама којшто се создаде во јавноста за безбедноста на вакцините.
Од Детската клиника излегоа со соопштение до јавноста и појаснувања за позитивните ефекти од вакцинацијата.
Според имунологот-педијатар Кристина Миронска од Детската клиника, достапноста на медицинските и немeдицинските информации за вакцините во медиумите, особено на интернет и нивната интерпретација од нестручни медицински необразувани лица, доведуваат до оправдана забуна, сомнеж и страв кај родителите што претставува закана на целокупниот стратегиски план за заштита на пациентите поединечно, уривање на создавањето на колективен имунитет и неможност за искоренување на соодветната болест на државно, но и глобално, светско ниво.
„Како имунолог-педијатар, од имунолошки аспект, можам да се произнесам за позитивните ефекти од вакцинирањето, во смисла на стимулирање на зреењето на имуниот систем во детската возраст воопшто, но и стимулирање на зреењето на имуниот систем во детската возраст воопшто, но и стимулирање на создавање на специфична отпорност кон одредени болести кои се фатални, особено на детска возраст. Донесувањето на одлука дали ќе се спроведува вакцинација или не, кои болести ќе се превенираат, кои микроорганизми треба да бидат искоренети на глобално ниво е многу сериозен пристап, во кој учествуваат повеќе експерти од своите области на ниво на државата, регионот и светот. Ако сакаме да сме дел од светот, треба да ги почитуваме светските одлуки и правила. Веќе ги гледаме позитивните ефекти од вакцинациите. Најдобар пример за тоа е што денес немаме вариола вера никаде во светот. Човекот успеа да ја искорени оваа болест“ пишува Миронски.
Од детската клиника немаат точен процент на несакани реакции после вакцинацијата, но велат дека тие не се чести и завршуваат без сериозни последици, а реакции со летален исход од Клиниката велат дека немале.
На одделот за имунологија при Универзитетската клиника за детски болести во Скопје, постои отсек за несакани поствакцинални реакции, каде се примаат сите пациенти кај кои се јавила посериозна несакана реакција.
„Покрај лекувањето кај овие пациенти се врши иследување со цел да се откријат причините поради кои настанала несаканата поствакцинална реакција и се советува понатаму, како да се продолжи со имунизацијата. Обично локалните несакани реакции се лекуваат амбулантски, со совет за нега и терапија во дoмaшни услови, а оние кои се генерализирани се упатуваат кај анс и се хоспитализираат. Кај нас се упатуваат пациенти со реакции од типот на покачена температура, вознемиреност, малаксаност, долготрајно висoкотонско плачење, па дури и појава на грчеви. Може да се јават алергиски реакции, осипи, отоци, или може да се манифестираат знаци за инфекција, па во тој случај е потребна голема стручност, искуство и договорност за да се разграничи дали навистина се работи за поствaкцинална реакција, независна паралелна акутна инфекција или алергиска реакција врзана со вакцината или не. Мислењето коешто го добиваат пациентите е многу важно бидејќи од тоа зависи дали ќе се продолжи со имунизацијата или не и ако се дозволи понатамошна имунизација со какви вакцини треба да се продолжи“ додава Миронски.
Во секоја држава постои редовен календар за имунизација, кој е што е приготвен и одобрен од најкопетентните структури во државата, а кој се базира на принципите за добробит на населението, објаснуваат лекарите.
Во светот, со брзиот развој на медицината, секако доаѓа до усовршување на вакцините, со цел да се зголеми ефикасноста, а да се намали ризикот од појава на несаканите реакции, како и создавање на нови вакцини кои една по една се внесуваат во редовниот календар.
Целоклеточната пертусисна вакцина е најобвинувана за појава на несакани реакции, а во последно време се повеќе се шири неоснован страв и фама од вакцината против морбили.
„Вакцината против пертусис како најобвинувана за несакани поствакцинални реакции е усовршена во начинот на производство, при што е постигната максимална ефикасност, а несаканите поствакцинални реакции се сведени на минимум. Во што се состои измената? Целоклеточната DTP вакцина се приготвува од ослабениот целоклеточен микроорганизам, кој внесен во организмот предизвикува создавање на имунитет, отпорност на организмот, кон него, а при тоа не може да предизвикаат ниту болест ниту несакана реакција. Во последните 15-тина години на одделот за имунологија при клиниката за детски болести, имунизираме пациенти со ацелуларна DTP по индикација, кај пациенти со утврдена имунодефициенција или со друга болест која „бара“ таков вид на имунизација, според утврдените светски доктринирани ставови. Останатото здраво население досега, успешно се имунизирапе со целоклеточната DTP вакцина. Ацелуларната DTP вакцина е воведена во редовниот календар за имунизација скоро во сите околни држави. Во тек е постапка за воведување на ацелуларна DTP вакцина и кај нас во редовниот календар за имунизација во Македонија“ објаснува Миронски.
Во понеделникот на балканските медиуми се прошири веста дека во Босна и Херцеговина починало шестмесечно бебе по вакцинација. Веста е стара, од 2010 година, тогаш навистина почнало шестмесечно бебе, но се утврдило дека смртта не била предизвика од вакцинацијата./крај/со/
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Македонија
Утре без вода делови од скопски Карпош
Од ЈП Водовод и Канализација известуваат дека утре ( вторник ) -поради уличен дефект ф-100мм на крстосницата Његошева/Софиска, прекинато водоснабдување ќе имаат корисниците од следниве улици: Софиска, Његошева, Бриселска, Копенхагенска, Стокхломска, Петар Драганов и Гаврил Лесновски. Водоснабдувањето ќе биде прекинато од 09:00 часот до завршување со санација на дефектот.(општина Карпош)
Македонија
ДИК–ИФЕС: фокусирана соработка за клучните стратешки приоритети на Комисијата
Членовите на Државната изборна комисија (ДИК) одржаа работен состанок со претставници на Меѓународната фондација за изборни системи (ИФЕС), на кој беше потврдена подготвеноста за продолжување и продлабочување на соработката во рамки на програмата „Поддршка на изборите во Северна Македонија“.
Од страна на директорката на Канцеларијата во Република Северна Македонија, Јоана Косма, беше истакнато дека соработката со ДИК преку проектот на Владата на Швајцарија, „Програма за поддршка на изборите во Северна Македонија“, досега резултирала со конкретни и мерливи постигнувања, особено во делот на развојот на ИТ-решенија, јакнењето на институционалните капацитети, унапредувањето на изборните процеси и зголемена доверба на граѓаните во истите.
Претседателот на Државната изборна комисија, Бојан Маричиќ, нагласи дека во текот на неговиот мандат приоритет ќе бидат зајакнувањето на кредибилитетот и видливоста на Комисијата, како и нејзината отвореност кон граѓаните. Во таа насока, тој рече дека новиот состав на Комисијата ќе продолжи со реформските процеси со јасно дефиниран фокус на клучните стратешки приоритети, меѓу кои потенцирана беше потребата од ставање во функција на Центарот за континуирана обука на ДИК. Маричиќ укажа дека Центарот за обуки веќе има воспоставена законска основа и дека во следниот период, во соработка со ИФЕС, ќе се вложат напори за негово целосно оперативно функционирање, вклучително и обезбедување соодветен кадар.
Во рамки на дискусијата, потпретседателот на ДИК, Абдуш Демири, се осврна на значењето на човечките ресурси и континуираната едукација како клучен елемент за одржливост на реформите. На состанокот членовите на Комисијата, кои и во претходниот состав учествувале во работата на ДИК, ги посочи ја досегашните искуства од соработката со ИФЕС, нагласувајќи ја важноста од надградување на постигнатите резултати и обезбедување континуитет во реформските процеси.
На состанокот беше заеднички констатирано дека партнерството меѓу ДИК и ИФЕС останува стратешко и во наредниот период, со цел унапредување на изборните процеси и зајакнување на довербата на граѓаните во изборниот систем.
Македонија
Божиновска: Со вакво темпо, за родова еднаквост ќе ни требаат уште 57 години, жените во енергетиката ни се потребни денес за посилен и поиновативен сектор
Министерката за енергетика, рударство и минерални суровини, Сања Божиновска, се обрати на настан организиран во рамки на проектот ELeVATE (2025–2028), посветен на охрабрување и поддршка на девојки и жени за развој на кариера во секторите на нето-нула технологии, паметни енергетски системи и зелена транзиција.
Во своето обраќање, министерката истакна дека енергетската транзиција не е само технолошки процес, туку и длабока трансформација на работната сила, во која жените мора да имаат еднаква и видлива улога.
„Жените во енергетиката сè уште се недоволно застапени. Тоа не значи дека недостасуваат знаење и амбиција, туку дека постои неискористен потенцијал кој државата и општеството не смеат да го игнорираат. Индексот за родова еднаквост во 2022 година изнесувал 64,5 поени од можни 100, што претставува зголемување од само 2,5 поени од 2019 година. Со вакво темпо, би биле потребни приближно 57 години за да се постигне родова еднаквост во сите области. Ова ја нагласува итноста: не можеме да чекаме со децении за да создадеме еднакви можности. Повеќе жени во секторот е бенефит за сите. Меѓународната агенција за обновлива енергија (ИРЕНА) дојде до податоци дека организациите со повеќе жени на лидерските позиции во енергетиката покажуваат 20 проценти повисоки перформанси и иновации. Светскиот Економски Форум објави дека тимовите кои вклучуваат различни полови се попрофитабилни, покреативни и поотпорни во кризни ситуации. Кога на жените ќе им се даде моќ, целиот сектор и општеството има придобивки “, порача Божиновска.
Таа нагласи дека интересот за наука и технологија кај девојките постои уште од рана возраст, но често се губи поради стереотипи, недостиг од поддршка и ограничен пристап до практични можности. Затоа, како што истакна, неопходно е создавање јасна и континуирана патека – од образование, преку практична обука, до вработување и напредување.
„Oвие бариери не се непремостливи.Ги надминуваме преку партнерства, преку вакви проекти, преку отворен дијалог и преку конкретни програми кои ги приближуваат младите жени до реалниот сектор.“ нагласи Божиновска.
Министерката ги посочи и стратешките приоритети на државата за периодот 2026–2030, меѓу кои забрзан развој на обновливи извори на енергија, енергетска ефикасност на објектите и дигитализација на електроенергетската инфраструктура, процеси кои директно ќе го обликуваат пазарот на труд и побарувачката за нови профили и вештини.
„Технологиите со нето-нула емисии ќе бараат експерти за обновливи извори, специјалисти за паметни згради и автоматизација, дигитални инженери, менаџери за енергетска ефикасност и професионалци за паметни мрежи. Нашата задача е што повеќе жени да бидат дел од оваа нова економија“, истакна Божиновска.
Таа потенцираше дека Министерството за енергетика е цврсто посветено на поддршка на девојките и жените во STEM и енергетските сектори, преку практични обуки, партнерства со компании, менторски мрежи и програми што ги поврзуваат образованието и реалниот сектор.
Проектот ELeVATE, кој ги поврзува образовните институции, компаниите, јавниот сектор и локалните власти, беше посочен како пример за конкретен и применлив модел што ги надминува бариерите и создава реални можности за жените во зелените технологии.
„Енергетската транзиција ќе биде успешна само ако е инклузивна – ако ги вклучи жените, ако создаде еднакви можности и ако ги поврзе образованието, бизнисот и институциите“, порача Божиновска.

