Министерството за образование на веб страницата го објави предлог-законот за изменување и дополнување на Законот за високото образование којшто Владата го усвои во саботата и не отстапува од најавените реформи, додека студентите не отстапуваат од барањето за повлекување на предлогот за државен испит и предупредуваат дека со вакви решенија само се зголемува револтот кај студентите.

Измените предвидуваат државниот испит да се полага во втора и четврта година од студиите, а полагањето ќе се снима и ќе се емитува во живо на веб страницата на Министерството за образование. Државен испит, според измените, ќе се полага и по магистерските студии, односно вториот циклус на студии, на крајот на последната студиска година.Доколку студентот не успее да го положи државниот испит двапати по ред, наредните пријавувања за полагање се на товар на студентот, и тоа за трет пат 1.000 денари, за четврт пат 6.000  денари и за секое наредно пријавување по 12.000 денари.„Државниот испит за студенти содржи пет прашања со различна тежина од секој предмет поединечно од секоја наставна година со четири понудени решенија, од кои едното решение е точен одговор на понуденото прашање. Прашањата содржани во тестовите за полагање на државниот испит и нивните одговори, се чуваат во единствениот електронски систем за полагање на приемниот испит. Прашањата од секој предмет поединечно кои ќе им се достават, по случаен избор, на секој студент за време на полагање на државниот испит, преку посебен софтверски систем, ќе бидат од различно ниво на сложеност и тоа две прашања ќе бидат од најсложен вид на прашања, а останати три прашања ќе бидат составени со пониски нивоа на сложеност“, предвидуваат измените на Законот за високо образование.Државниот испит за студенти го реализира Одборот за акредитација и евалуација на високото образование кој е составен од девет члена избрани на јавен оглас објавен од страна на Владата на Македонија и тоа, тројца членови од редот на прво рангираниот универзитет според последното спроведено рангирање на сите универзитети и високообразовни установи во состав на универзитетите запишани во регистарот на високообразовни установи во Македонија, двајца членови од второрангираниот универзитет, еден член од треторангираниот универзитет, еден член од највисоко рангираниот приватен универзитет и двајца наставници, странски државјани од редот на 500-те највисоко рангирани високообразовни установи, рангирани на последната објавена листа на Центарот за универзитети од светска класа при Шангајскиот Џиао Тонг универзитет.Со предлог законот се предвидува првиот циклус на универзитетските студии да трае четири години и со неговото завршување да се стекнуваат најмалку 240 ЕКТС кредити, а магистерските студии или вториот циклус на студии ќе трае две години.Новините за државниот испит ќе важат од академската 2016/2017 година за студенти запишани на прв циклус на студии, односно од академската 2017/2018 година за студентите кои ќе се запишат на втор циклус студии. Од Министерството за образование остануваат на ставот дека ваква мерка се применува во голем број земји кои се карактеризираат со брз и стабилен економски развој.„Државниот испит во високообразовните установи е една од тие мерки која се применува во голем број земји кои се карактеризираат со брз и стабилен економски развој. Предлог решението за државен испит кое ние го нудиме е прилагоден на карактеристиките на системот на високото образование во Република Македонија“, пишува на веб страницата на Министерството.„Студентскиот пленум“ којшто ги организираше протестите на студентите, останува категорично против мерката државен испит  бидејќи се коси со принципите на универзитетот како институција. „Сметаме дека надлежните не само што ја повторуваат истата грешка, туку и го зголемуваат револтот кај студентите и општата јавност нудејќи вакви провизорни решенија кои не навлегуваат во суштината на проблемот. Наместо секоја од предложените мерки поединечно да подложи на исцрпна јавна дебата со вклучување на сите засегнати страни, целта на надлежните е да се дисперзира фокусот, а со тоа и самата критика за неиздржаноста на предложените реформи“, пишува „Студентски пленум“.Според нив, владата не го испочитувала рокот кој им беше даден на високообразовните институции да се изјаснат за предложената мерка, за подоцна, усвоениот став на универзитетите, односно наставниот кадар и студентите, да го земе предвид при донесувањето на одлука на седница на Влада. „Надлежните очигледно не покажуваат никаков напор за дискусија, а нивното инсистирање на тоа дека „ќе има јавна дискусија“ во која ќе учествуваат сите засегнати го сметаме за празна флоскула. Иако редот на нештата вели дека Владата е онаа која прва ќе ги повика засегнатите страни на дебата, претставниците на надлежните органи беа во неколку наврати повикани на средби на наша иницијатива. Спротивно од јавните настапи на кои прокламираат некаква отвореност, тие ги одбија нашите повици. Дека дебатата е мртва, односно никогаш не постоела, покажува фактот што досега не беше одговорено на ниту едно наше писмо испратено до институциите. И не сметаме дека е „рано за дебата“ како што рече некогашниот претседател на СПУКМ, Кирил Спировски. Сметаме дека секоја друга реакција ќе биде задоцнета“, пишуваат студентите.Според студентите, Владата само санкционира, а се амнестира од одговорноста за неуспешноста на претходните реформи.„Студентскиот пленум ги разгледува можностите кои стојат на располагање за да се спречи усвојување на сега веќе предлог законот. Меѓутоа, државните институции со својата суетност и инаетливост само стимулираат поголем антагонизам помеѓу државата и академската заедница, особено студентите, нѐ тераат уште помалку да веруваме во институционалната борба, нѐ приморуваат да излеземе на улиците. Моќта е на страната на институциите, но на наша страна се разумот и аргументите. И имаме демократско право да бидеме слушнати. Студентската борба ја започнавме со чесни и искрени намери и ќе останеме непоколебливи во своите барања“, се вели во реакцијата на студентите.Студентите два пати организираа протести против новата мерка на владата за воведување на државен испит и побараа да не се нарушува автономијата на Универзитетите, како и реформи кои суштински ќе го подобрат високото образование.

Владата, пак, од своја страна, смета дека понудените измени на Законот за високо образование ќе го подобрат квалитетот на образованието. /крај/мф/ффс

Извор: Макфакс