Свет
Париз за потегот на САД и Австралија – лицемерие, презир, лаги
Лицемерие, презир, лаги, се зборовите што ги користи францускиот министер за надворешни работи за да ја опише кризата во односите на неговата земја со САД и Австралија, која го откажа мега-договорот за француските подморници и избра да изгради нуклеарни, а регионот се плаши од можноста дека со ваквиот чекор ќе биде поттикната трка во вооружувањето.
Австралија, Велика Британија и САД во средата објавија формирање на трилатералната безбедносна алијанса „Аукус“, поради зајакнување на одбранбената соработка во Индо-Пацификот, која предвидува флота од нуклеарни подморници што Австралија ќе ги изгради со помош на САД.
Како резултат на таа одлука, Канбера се откажа од договор вреден 40 милијарди долари со француска компанија која требаше да изгради флота од подморници, на што Париз жестоко реагираше и ги повлече своите амбасадори, пренесоа медиумите во светот.
„Факт е дека за првпат во историјата на американско-француските односи го отповикавме нашиот амбасадор на консултации“, изјави францускиот министер за надворешни работи Жан-Ив Ле Дриан.
„Овие настани го покажуваат интензитетот на кризата што постои денес меѓу двете земји, но и Австралија“, додаде францускиот министер за надворешни работи.
„Имаше лицемерие, презир и лаги – не можете така да се однесувате во сојуз“, рече Ле Дриан.
Претседателот Емануел Макрон не разговарал со американскиот колега Џо Бајден за прашањето за подморниците, рече тој.
Договорите за изградба на подморници Канбера и Париз беа потпишани во 2016 година, како дел од договорот за стратешко партнерство меѓу двете земји.
Ле Дриан уште еднаш направи паралела помеѓу постапките на актуелниот американски лидер со непредвидливото однесување на поранешниот републикански претседател Доналд Трамп.
„Овие брутални, еднострани и непредвидливи одлуки силно ме потсетуваат на она што го направи Трамп“, рече Ле Дриан.
Пред да се врати во Париз, францускиот амбасадор во Австралија, Жан Пјер Тебо, одлуката на Канбера да ги набави подморниците ја нарече „огромна“ грешка, бидејќи тоа „не е договор, туку партнерство базирано на доверба, меѓусебно разбирање и искреност“.
Новото трипартитно партнерство беше критикувано и од Кина, најголемата сила во Индо-Пацификот, а премиерот реагираше, предвидувајќи дека тоа ќе ја поттикне регионалната трка за вооружување.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Исчезна авион во Индонезија
Авион ATR 400 на лет од Џогјакарта кон Макасар го изгубил контактот во индонезиската провинција Јужен Сулавеси, јавија денеска локалните медиуми.
Леталото на компанијата Indonesia Air Transport требало да слета на Меѓународниот аеродром Султан Хасанудин во Макасар. Контактот наводно бил изгубен околу 13:17 часот по локално време, додека авионот летал над подрачјето на Марос, пренесе Синхуа.
Индонезиската агенција за пребарување и спасување Basarnas во Макасар соопшти дека тимови се упатени на сомнителна локација, откако од AirNav Indonesia добиле податоци со координати.
Според информациите, потрагата се спроведува во областа Леанг-Леанг во регентството Марос.
Шефот на операции на Basarnas во Макасар, Анди Султан, изјави дека првичните информации укажуваат оти авионот бил на пат кон Макасар кога е изгубен контактот.
Во заедничката операција за пребарување и спасување учествуваат три тима со околу 25 лица.
Началникот на полицијата во регентството Марос, Даглас Махендраџаја, изјави дека полицијата ги проверува наводите за губење на контактот со авионот, додавајќи дека информацијата сè уште не е официјално потврдена.
Свет
Иранскиот врховен лидер го обвини Трамп за немирите и жртвите
Протестите што со недели го потресуваа Иран се смирија, но зад себе оставија илјадници жртви и тешки обвинувања. Иранскиот врховен водач Али Хамнеи го обвини американскиот претседател Доналд Трамп за „жртвите и штетите“ настанати за време на немирите, пренесува Скај њуз.
Во својата прва објава на социјалната мрежа „Икс“ по 12 јануари, иранскиот врховен водач Али Хамнеи изјави дека Доналд Трамп го смета за одговорен за жртвите, штетите и клеветите што ги изнел против иранскиот народ.
Хамнеи претходно ги обвини демонстрантите дека дејствуваат во име на Трамп и други „странски терористи“, нарекувајќи ги „вандали и“ кои „ги уништуваат сопствените улици за да го израдуваат претседателот на друга земја“.
За време на немирите, дел од демонстрантите ги палеа фотографиите на Хамнеи, што стана симбол на пркос и отпор против режимот.
Според организациите за човекови права, во насилното задушување на протестите биле убиени над 3.000 луѓе, додека иранските власти признаваат околу 300 жртви. Демонстрациите избувнаа кон крајот на декември поради економската криза, а прераснаа во протести против клерикалната власт.
Иако животот во Техеран и другите градови постепено се нормализира, властите спроведуваат процена на штетите, додека интернетот бил речиси целосно блокиран повеќе од една недела, што ја отежнало независната проверка на настаните.
Фото: ЕПА
Свет
Првпат во Франција поднесен предлог за излез од НАТО
Во Франција за првпат е поднесен парламентарен предлог со кој се повикува на повлекување на земјата од НАТО. Иницијативата ја покрена потпретседателката на Народното собрание и членка на левичарската партија Непокорена Франција (LFI), Клеманс Гете, пренесува Танјуг.
Резолуцијата бара одвојување од западниот воен сојуз и доаѓа во момент на растечки сомнежи околу улогата на Соединетите Американски Држави и насоката на европската безбедносна политика, пишува Берлинер Цајтунг.
Гете наведе дека политиката на САД, вклучително и, како што тврди, „незаконското киднапирање на претседателот на Венецуела“ Николас Мадуро, заканите кон Гренланд, санкциите кон европски функционери и наметнувањето трговски договори, покажуваат дека САД „ефективно ѝ доделуваат на ЕУ статус на вазална држава“.
Според Гете, членството на Франција во НАТО ја изложува земјата на стратешки ризик и би можело да ја вовлече во конфликти кои не се во согласност со нејзините национални интереси.
Таа смета дека излегувањето од НАТО би ѝ овозможило на Франција да ја врати воената и дипломатската независност, да стане неврзана сила и, благодарение на нуклеарното одвраќање, самостојно да ја брани својата територија.
Истовремено, раскинот со алијансата, според неа, не би значел изолација. Франција би можела да го зголеми меѓународното влијание и да промовира мировни иницијативи во франкофонијата, во Обединетите нации, ОБСЕ и други меѓународни форуми.
Политичкиот контекст покажува дека ваков потег не е невозможен: левичарскиот сојуз LFI ја има најсилната пратеничка група во Народното собрание, додека десничарското Национално собрание на Марин Ле Пен исто така е критично кон НАТО.
Францускиот претседател Емануел Макрон во повеќе наврати изразуваше сомнежи околу насоката на алијансата, предупредувајќи на закани од Вашингтон, особено во врска со Гренланд. Во 2019 година, Макрон дури го опиша НАТО како „мозочно мртов“.

