Свет
Заразна болест се шири во Европа: Унгарија и Словачка во вонредна состојба
Унгарија и Словачка сугерираа дека сегашните случаи на високозаразната болест шап и лигавка (ШПА) би можеле да бидат поврзани со биотероризам – без никакви научни докази што би го поткрепиле таквото тврдење.
Првиот случај на шап и лигавка во Унгарија по 50 години беше регистриран на почетокот на март на фарма за добиток во близина на границата со Словачка. Оттогаш вирусот е потврден кај добиток на уште три фарми во Унгарија и на шест фарми во Словачка. Поради оваа причина, надлежните служби итно почнаа со вакцинација на добитокот, со цел да се спречи понатамошно ширење пред евентуалното уништување на заразените грла.
Словачка прогласи вонредна состојба, воведе гранични контроли и формира кризен центар со поддршка на полицијата, армијата и пожарникарите – и на терен и од воздух.
Сепак, вирологот Јиржи Черни од Чешкиот универзитет за природни науки во Прага предупредува дека нема конкретни докази за тврдењата за намерно ширење на вирусот.
„Според моите сознанија, нема докази што укажуваат дека станува збор за биотерористички напад“, рече Черни.
„Ова не значи дека не треба да се разгледуваат сите можни сценарија, но тие мора темелно да се испитаат и да не се претпоставуваат без никаква основа“.
Болеста шап и лигавка е најстрашната што може да влијае на добитокот во светот. Иако ретко предизвикува смрт, многу е заразна за преживарите, како што се кравите, свињите, овците и козите. Предизвикува висока температура, губење на апетитот и болни плускавци во устата и на копитата, што обично бара евтаназија на цели стада. Во исто време, се воспоставуваат изолациски зони за да се спречи ширењето на инфекцијата.
Оваа болест има потенцијал сериозно да го загрози земјоделството. За време на епидемијата во Велика Британија во 2001 година земјата претрпе штета од над 15 милијарди евра, а повеќе од шест милиони животни беа убиени во тоа време со цел да се сузбие болеста.
Германија исто така пријави случај во јануари, но инфекцијата бргу беше ставена под контрола.
Черни истакнува дека најверојатно станува збор за случаен пренос на вирусот: „Вирусот може да се пренесе преку контаминирани обувки, облека, опрема, па дури и од пердуви на птици преселници. Слични случаи на ненамерно внесување на вирусот веќе се регистрирани во минатото.“
Сепак, шефот на кабинетот на унгарскиот премиер Виктор Орбан, Гергели Гуљас, беше првиот што отворено ја спомена можноста дека станува збор за биолошки напад.
„Во овој момент не можеме да исклучиме дека вирусот нема природно потекло и дека можеби имаме работа со вештачки создаден вирус“, рече Гуљас на прес-конференцијата. Тој додаде дека ова сомневање се темели на информации од странска лабораторија, но дека сè уште не се потврдени.
Гуљас истакна дека компетентните експерти треба да ги истражат сите можности, вклучително и намерен напад.
Еден ден подоцна, слична изјава даде и словачкиот министер за земјоделство, Ричард Такач, кој во интервју на „Јутјуб“ рече дека Словачка ја разгледува и можноста за биотероризам.
„И тука се поставуваат разни шпекулации и прашања. Европската комисија исто така ги поставува истите прашања“, рече Такач. „Можам да потврдам дека во официјалните документи по состаноците на европско ниво, биотероризмот се споменува како едно од можните сценарија. Дека некој можеби намерно го вовел вирусот. Истрагата е во тек.“
Европската комисија не сакаше да коментира за изјавата на Такач, но објави дека активно соработува со земјите членки за да се утврди потеклото на вирусот.
„Не можеме да коментираме. Комисијата интензивно работи со земјите членки за да го пронајде изворот на инфекцијата. Вирусот моментно се изолира и секвенционира во референтната лабораторија на ЕУ, што би можело да помогне да се расветли неговото потекло. Сè уште е рано за шпекулации“, изјави портпарол на Комисијата, пренесе „Политико“.
Во меѓувреме, неколку земји преземаат дополнителни мерки на претпазливост: Австрија и Чешка ги заострија граничните контроли, а Велика Британија го забрани увозот на месо и млечни производи од ЕУ во личен багаж.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Регион
Денешниот датум 29 ноември на овие простори беше голем празник, се славеше СФРЈ
Денешниот датум 29 ноември на овие простори беше голем празник познат како Денот на Републиката. Овој празник се славеше во Социјалистичка Фередативна Република Југославија,… „Од Вардара па доТриглава„
Денот на Републиката беше еден од петте национални празници во социјалистичка Југославија и се славеше во спомен на Второто заседание на АВНОЈ на 29 ноември 1943 година, кога АВНОЈ беше конституирана како законодавен и извршен претставнички орган на Југославија. По завршувањето на Втората светска војна, од 1945 година, тој датум се слави низ целата тогашна Југославија како Ден на Републиката.
Во главните градови на републиките на СФРЈ беа организирани свечени академии, а се одржуваа и бројни спортски и културни настани.
АВНОЈ и Македонија
АВНОЈ во новоконституираната државна заедница ги вброил како рамноправни конститутивни елементи македонскиот народ и македонската држава. Македонскиот јазик бил прогласен за рамноправен со српско-хрватскиот и словенечкиот на целата територија на Југославија. Со сето тоа, правно и политички биле санкционирани стремежите на македонскиот народ за самостоен национален живот во сопствена национална држава. Токму заради усогласеноста на решенијата на АВНОЈ со целите на антифашистичката и националноослободителна борба и со македонските национални интереси, тие решенија, децидно, биле потврдени од Првото заседание на АСНОМ.
Злонамерните антимакедонски толкувања дека поради неприсуството на македонски претставници АВНОЈ нема легитимитет за Македонија, било во минатото, а и денес, фактички е дел од вокабуларот на антимакедонските пропаганди што го негираат македонскиот национален индивидуалитет и го проблематизираат самостојниот македонски државноправен развој. Фактички, решенијата на АВНОЈ за Македонија биле антиципирани и одобрени преку Манифестот на Главниот штаб на НОВ и ПОМ од октомври 1943 г.
СРЈ ја укина СФРЈ
На познатото Второ заседание на АВНОЈ присуствуваа 142 делегати, а претседаваше предвоениот претседател на Собранието на Кралството на Србите, Хрватите и Словенците, доктор Иван Рибар.
АВНОЈ тогаш беше конституиран како законодавно и извршно претставничко тело на Југославија, додека Националниот комитет за ослободување на Југославија (НКОЈ) беше конституиран како највисок извршен и орган на народната власт, кој ги имаше сите карактеристики на народна револуционерна власт.
Сите одлуки и обврски на претходната власт беа поништени и таа заедно со Петар II Караѓорѓевиќ беше протерана од државата.
Во тоа време, словенечките и хрватските делегати во Јајце настапуваа како претставници на одделни држави, а Словенија имаше посебни барања во однос на границите и јазикот.
Како посебна одлука на АВНОЈ, на Јосип Броз Тито му е доделена титулата „Маршал на Југославија“, врз основа на предлогот на словенечката делегација.
Југославија е име што означува три различни но последователни политички ентитети што постоеја во поголемиот дел од 20. век на Балканскиот Полуостров, а во чии рамки спаѓаа јужнословенските земји меѓу кои и Македонија.
По завршувањето на војната – од 1945 година, тој датум се прославуваше како Ден на Републиката и беше еден од најголемите државни празници во поранешна СФРЈ, кој свечено се прославуваше низ целата земја.
На овој ден се пееја пофални песни за Тито, се одржуваа приредби во културните домови, а учениците од прва класа станаа пионери. Последната генерација пионери е родена во 1982 година. За многумина, пак, првата асоцијација за овој празник е рано станување и одење во кланица за свињи. Поради општата еуфорија што го придружуваше овој ден, го прославија и оние кои не беа големи љубители на Тито и социјализмот.
По распаѓањето на СФРЈ, Денот на Републиката престана да се слави во речиси сите поранешни републики, а од крајот на деведесеттите се славеше само во Србија, до нејзиното официјално укинување, на 14 ноември 2002 година, со одлука на Сојузното собрание на Сојузна Република Југославија
Свет
Шумите се сечат, а со тоа расте бројот на загрозени африкански шумски слонови
Проценетиот број на шумски слонови во Африка, кои се многу загрозени од ловокрадство, е ревидиран нагоре благодарение на подоброто евидентирање, соопшти Меѓународната унија за заштита на природата (IUCN).
Унијата го проценува нивниот број на 135.960, што е за 16 отсто повеќе од последните податоци од 2016 година.
– Ажурираниот број за африканските шумски слонови не треба да се толкува како пораст на популацијата, туку како резултат на подобра покриеност со пописот, овозможена со методи засновани на ДНК, рече Роб Слотов од IUCN, зоолог специјализиран за овој животински вид.
Популацијата на шумски слонови нагло опаднала „за повеќе од 86 отсто во последните 30-тина години до 2015 година, првенствено поради ловокрадството и губењето на живеалиштето“, наведе IUCN.
Се чини дека овие животни денес се нешто подобро заштитени бидејќи ловокрадството поради слоновата коска, особено по 2018-2019 година, изгледа е намалено, вели меѓународната организација.
Се наведува дека шумските слонови забрзано остануваат без живеалиште бидејќи шумите се сечат и се претвораат во земјоделско земјиште.
Свет
Во притвор се сите осомничени за грабежот во Лувр во Париз вреден 88 милиони евра
Четворицата наводни главни извршители на кражбата на скапоцености во Лувр во Париз сега се зад решетки, соопшти вчера јавниот обвинител на Париз, Лор Беко.
Тој информира дека е поведена прелиминарна постапка против четвртиот осомничен, кој беше уапсен во вторникот, под обвинение за грабеж во банда и членство во криминална организација.
Мажот (39) е задржан во притвор, исто како и неговите тројца наводни соучесници кои беа уапсени претходно.
Наводниот четврти сторител веќе има шест претходни пресуди, а неодамна бил прогласен за виновен за подведување во 2023 година. Тој му е познат на правосудниот систем и по ракување со украдена стока, соопшти канцеларијата на јавниот обвинител.
Уште еден маж и две жени, кои исто така беа уапсени во вторникот, сега се ослободени бидејќи во моментов нема докази против нив.
Истрагата продолжува со цел да се пронајде украдениот накит, да се утврди улогата на секој член на бандата и да се расчистат околностите под кои кражбата била планирана и извршена.
Од Лувр беа украдени осум скапоцени парчиња накит кои им припаѓале на поранешни кралици и царици. Вредноста на пленот се проценува на 88 милиони евра.

