Свет
Иран се заканува со лансирање на „Хаибар“, Техеран најави жесток одговор
По интензивирањето на вооружениот судир меѓу Израел и Иран, иранските власти вчера испратија заканувачка порака до меѓународната заедница, најавувајќи потенцијално лансирање на ракетата „Хаибар“. Соопштението дојде со драматично предупредување: „Светот ќе биде шокиран од она што ќе го види“.
Оваа порака е реакција на ескалацијата на најжестоките судири досега меѓу двете држави, при што и двете страни – и иранските власти и израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху – најавија продолжување на воените дејствија. Според написот на хрватскиот портал Индекс.хр, ситуацијата се движи кон опасна нова фаза.
Што претставува „Хаибар“?
„Хаибар“ е балистичка ракета од среден дострел, именувана по историската битка за Хаибар во 7 век. Станува збор за нова генерација ракети во иранскиот арсенал, која според тврдењата од Техеран, има дострел од околу 2.000 километри – доволно за да ја погоди територијата на Израел, како и други цели во поширокиот Блиски Исток.
Иако нема официјална најава кога би можела да биде лансирана, изјавите од иранските власти јасно посочуваат дека тоа би било директен одговор на неодамнешните израелски напади, кои го таргетираа иранскиот воен капацитет и при кои загинаа високи функционери од Револуционерната гарда.
Карактеристики на „Хаибар“
Според достапните податоци, ракетата „Хаибар“ располага со следните способности:
– носи конвенционална боева глава со значително зголемена разорна моќ во споредба со претходните генерации,
– вклучува напредни системи за наведување, базирани на инерцијална навигација потпомогната со GPS, што ја зголемува нејзината прецизност,
– достигнува хиперсонична брзина во фазата на повторно влегување во атмосферата – помеѓу 12 и 15 маха (или 4 до 5 километри во секунда), што ја прави исклучително тешка за пресретнување со постоечките противракетни системи.
Иранските власти го претставуваат развојот и евентуалното лансирање на ова оружје како демонстрација на нивната технолошка и воена надмоќ, со порака дека секој напад врз нив ќе добие „силен и стратешки“ одговор.
Загриженост за поширока регионална дестабилизација
Иако Израел сè уште официјално не реагирал на иранските закани, армијата и разузнавачките служби се ставени во состојба на висока готовност. Со оглед на потенцијалниот дострел на „Хаибар“, можни цели не се само израелски градови, туку и американски воени бази во регионот.
Меѓународни аналитичари предупредуваат дека евентуално лансирање на оваа ракета може дополнително да ја разниша стабилноста во Блискиот Исток. Во време кога конфронтацијата меѓу двете земји е отворена и активна, потенцијалното користење на оружје што е речиси невозможно да се пресретне ја подигнува загриженоста и на глобално ниво.
Иако останува неизвесно дали и кога ќе се случи лансирање, самото спомнување на „Хаибар“ има моќен психолошки ефект. Во контекст на претходните напади со беспилотни летала и ракети, Иран јасно порачува дека нема намера да се повлече без одговор на израелската воена акција.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Франција го одложува самитот на Г7 поради UFC борба на роденденот на Трамп
Франција ќе го одложи овогодинешниот самит на Г7 за да избегне преклопување со големиот спектакл на борби планиран во Белата куќа на 80-тиот роденден на американскиот претседател Доналд Трамп, на 14 јуни, објавува „Политико“, повикувајќи се на двајца функционери запознаени со планирањето.
Собирот на лидерите на најмоќните економии во светот првично беше закажан за 14-16 јуни во Евиан-ле-Бен, Франција, на брегот на Женевското езеро. Сепак, бидејќи датумот се совпадна не само со роденденот на Трамп, туку и со Денот на знамето во САД, самитот беше поместен и сега ќе се одржи од 15-17 јуни.
Причината за одложувањето е настан што Трамп го најави уште во октомври – „голема борба во UFC“ на тревникот на Белата куќа. Извршната директорка на „Ultimate Fighting Championship“, Дана Вајт, вчера за „CBS News“ потврди дека логистичките детали се финализирани и дека се очекуваат до 5.000 гледачи на Јужниот тревник на Белата куќа.
Канцеларијата на францускиот претседател Емануел Макрон не сакаше директно да потврди дали промената на датумот, која сега е официјално објавена на веб-страницата на Г7, е поврзана со настанот на UFC. Тие само рекоа дека новиот распоред е „резултат на консултации со партнерите на Г7“.
Американската амбасада во Париз не одговори веднаш на барањето за коментар, а можноста за одложување на самитот поради роденденот на Трамп првпат ја објави локалниот медиум „LeMessager“.
фото/депозитфотос
Свет
Велика Британија, Франција и Германија: Употребата на „Орешник“ од страна на Русија е ескалација
Лидерите на Велика Британија, Франција и Германија ја опишаа употребата на балистичката ракета со среден дострел „Орешник“ од страна на Русија во западна Украина како „ескалирачка и неприфатлива“, според резимето од нивниот повик објавено од канцеларијата на британскиот премиер, Кир Стармер.
Стармер разговараше за ситуацијата во Украина со германскиот канцелар Фридрих Мерц и францускиот претседател Емануел Макрон.
Русија употреби ракета со среден дострел „Орешник“ во напад врз западна Украина, објави денеска новинската агенција ТАСС, повикувајќи се на руското Министерство за одбрана. Ова е втор напад врз Украина во кој е употребено ова оружје.
Според руското Министерство за одбрана, нападот е извршен како одговор на „терористичкиот напад“ од страна на Киев врз резиденцијата на рускиот претседател Владимир Путин на 29 декември 2025 година. Украина го негираше нападот врз резиденцијата на Путин и ја обвини Москва за лажни тврдења за да ги оправда нападите врз владини згради во Киев.
Денови по самитот на кој европските земји ветија дека ќе понудат војници на Украина во случај на прекин на огнот, додека Вашингтон поддржа давање безбедносни гаранции за Киев, Европската унија соопшти дека Москва се обидува да ги заплаши сојузниците на Украина.
„Извештајот за употребата на ракетата „Орешник“ од страна на Русија е јасна ескалација против Украина и е наменет како предупредување до Европа и САД“, напиша шефицата за надворешна политика на ЕУ, Каја Калас, на X. Таа додаде дека е потребно да се зајакне противвоздушната одбрана и „да се зголеми цената на оваа војна за Москва, вклучително и построги санкции“.
Русија прво испали ракета „Орешник“ кон украинскиот индустриски град Днепар во ноември 2024 година. Путин тврди дека западните системи за воздушна одбрана не се способни да го пресретнат „Орешник“ и рече дека може да погоди цели и во Западна Европа.
Западните воени аналитичари предупредуваат дека „Орешник“ е способен да носи нуклеарна боева глава.
фото/епа
Свет
Уапсен сопственикот на барот во Швајцарија каде загинаа 40 млади луѓе
Жак Морети, сопственик на барот Le Constellation во Кранс-Монтана, каде што 40 млади луѓе ги загубија животите, а 116 други беа повредени во пожар на новогодишната ноќ, е уапсен. Неговата сопруга Џесика Морети е ослободена по сослушувањето. Одлуката за негово апсење ја донесе обвинителството во Сион поради ризик од бегство, јавуваат италијанските медиуми.
Морети, француски државјани од Корзика, беа сослушани утрово во Сион по обвинение за убиство, нанесување повреди и палење од небрежност. По повеќе од шест часа сослушување, Жак Морети беше однесен со полициско возило, додека неговата сопруга Џесика ја напушти зградата на обвинителството во придружба на нејзиниот адвокат.
„Моите мисли се цело време со жртвите. Ова е незамислива трагедија и се случи токму во нашиот бар. За тоа сакам да се извинам“, рече таа низ солзи.
Промената во пристапот на обвинителот дојде откако беше откриено дека двојката избришала серија видеа од социјалните медиуми поврзани со трагедијата. Ризикот од уништување на доказите, заедно со ризикот од бегство, ги натера властите да го уапсат. Обвинителството истакна дека Морети е француски државјанин, а Франција не дава лесно екстрадиција.
Адвокатите што ги претставуваат семејствата на жртвите изразија незадоволство од досегашниот тек на истрагата.
„Очекуваме нашите клиенти, семејствата, да добијат одговори, да се чувствуваат слушнати и да ги утврдат сите одговорности, од А до Ш“, рече Ромен Жордан, еден од адвокатите.
Неговиот колега Себастијан Фанти беше уште поостар, критикувајќи ја одлуката за претходно апсење на Морети.
„Требаше веднаш да бидат уапсени за да можат да се соберат сите докази и да се додадат во досието. Тоа беше колосална грешка. Доказ е што успеале да деактивираат дел од нивната веб-страница и да избришат содржина од социјалните мрежи што би можела да биде корисна“, изјави Фанти за швајцарската телевизиска станица Rts.
Во меѓувреме, канцеларијата на обвинителот во Рим започна сопствена истрага за смртта на шест италијански државјани и нареди обдукции на нивните тела, што швајцарските власти не го направија пред нивната репатријација. Оваа одлука ќе им овозможи на семејствата на жртвите пристап до документацијата и да учествуваат во постапката. Обвинителите во Брисел и Париз, исто така, започнаа свои истраги за смртта на нивните граѓани.
За потсетување, вчера се појави и информација дека безбедносните камери наводно ја снимиле сопственичката Џесика Морети како го напушта запалениот клуб носејќи каса со пари во рацете.
Сведоците исто така рекоа дека сопственичката избегала со касата цврсто стегната во рацете додека гостите биле зафатени од пламен. Затоа полицијата ги прегледува сите достапни снимки од клубот, вклучувајќи ги, секако, и оние од надзорните камери кои првенствено го покриваа влезот во барот.
Според досегашните информации, Морети била во клубот во моментот на пожарот со својот син од првиот брак, кој бил и раководител на персоналот, а самата таа претрпела изгореници на раката. Нејзиниот сопруг и ко-сопственик на клубот, Жак, во тоа време бил на друго место.
Снимките од уличните камери наводно го покажуваат драматично различното однесување на мајката и синот. Додека младиот човек одвнатре се обидувал да ги скрши плексиглас панелите на верандата за да ги ослободи заробените гости, таа, како што се појавува на снимката, избегала на улицата – со касата во рацете.
Доколку се потврди автентичноста на снимката, овој детаљ би можел значително да ја влоши правната положба на сопственикот. Таа и нејзиниот сопруг Жак се обвинети за убиство од небрежност, предизвикување телесни повреди и палење, а сопственичката на барот сега би можел да се соочи и со обвиненија за непружање помош.
Обвинителката Беатрис Пилу, исто така, размислува за зголемување на обвиненијата за да вклучи и можна намера за двајцата осомничени. Неколку елементи укажуваат дека сопствениците биле свесни за огромниот ризик за гостите: од лесно запаливите материјали што се користат за таванот и затворените излези за итни случаи, до целосното отсуство на систем за противпожарна заштита и апарати за гаснење пожар.
фото/епа

