Свет
Постапивме законски во "случајот Фершпед"
Зоја Лега-Станоевска, јавен правобранител, за прозивките од Антикорупциската комисија
Зоја Лега-Станоевска, јавен правобранител, за прозивките од Антикорупциската комисија
Не чувствувам никаква одговорност, затоа што и во овој случај, како и во сите други, постапувавме совесно и професионално
Гордана Дувњак
Госпоѓо Лега-Станоевска, Антикорупциската комисија завчера јавно Ве прозва за "случајот Фершпед" и Ве обвини дека свесно го забошотувате овој случај. Дали е точно дека повеќе од три години непотребно сте ја одложувале постапката?
– Одговорно тврдам дека Јавното правобранителство постапувало во согласност со своите законски овластувања и во однос на овој случај и за другите. За нас "случајот Фершпед" има ист третман како и сите други кон кои се посветуваме со сето наше должно внимание. Но, сакам да потенцирам дека во конкретниот предмет немало никакво одолжување на постапката, ниту свесно, ниту несвесно. Во текот на 2005 година, Јавното правобранителство постапуваше по околу 47.000 предмети, меѓу кои има и за многу други фирми кои се приватизирани по сличен модел.
Зошто е земен предвид само последниот извештај на Управата за јавни приходи, а не и претходните два извештаја во кои, наводно, се утврдени голем број неправилности во начинот на приватизирање на "Фершпед"?
– Во почетокот сакам да појаснам дека не постојат никакви три извештаи. Земен е предвид само извештајот на УЈП од декември 2005 година, бидејќи само тој е поднесен од овластен предлагач. Законот јасно пропишува кој може да побара контрола на законитоста на процесот на трансформацијата на претпријатијата со општествен капитал: јавниот правобранител, јавниот обвинител, инспекциските служби и Агенцијата за приватизација. Барањето за контрола, кое се спомнува од јули 2002 година, е поднесено од неовластен орган (МВР).
Дали има големи отстапувања во последните два извештаја?
– Јавното правобранителство ја ценеше содржината само на последниот извештај бидејќи, како што веќе спомнав, претходниот беше поднесен од неовластен предлагач.
Кога првпат "случајот Фершпед" го документиравте како посебен случај?
– Предметот датира од август 2002 година, а јас функцијата ја презедов на 1 јануари 2003 година. Со решение на Владата од 27 август 2002 година, решението на Комисијата за приватизација на Владата на РМ од 24.1.1995 година е прогласено за ништавно со кое е дадена согласност за доприватизација на АД "Фершпед" според моделот продажба на претпријатие на лица кои го преземаат управувањето. Водена е управна постапка пред Врховниот суд во која е поднесено решение за поништување на владината одлука.
Дали е точно дека лицата што го презеле управувањето на "Фершпед" ги немале откупено законски потребните над 10 отсто од проценетата вредност на капиталот, туку само 3,66 отсто?
– Тоа е точно. Агенцијата за приватизација, како овластена институција, на 23 август 2004 година му наложи на "Фершпед" да ги отстрани констатираните пропусти. АД "Фершпед" постапило според решението и ги отстранило неправилностите, по што продолжила постапката за доприватизација.
Антикорупционерите забележуваат и околу тоа дека 51 отсто од капиталот на "Фершпед" бил на Јавното претпријатие "Македонски железници", кој не можел да биде предмет на приватизација
– Ваквата констатација на Антикорупциската комисија не произлегува од извештајот на УЈП.
Сепак, и покрај завршувањето на процесот на доприватизација во ова претпријатие, Антикорупциската комисија меѓу првите случаи го отвори токму "случајот Фершпед", со иницијатива до Вас за поведување постапка пред надлежниот суд за поништување на приватизацијата?
– По поднесената иницијатива, ние како институција побаравме од УЈП да изврши контрола на законитоста на спроведената постапка во "Фершпед".Од добиениот извештај се гледа дека нема оштетување на општествениот капитал, затоа што не постои оправдано сомневање дека во постапката се направени битни повреди на законот.
Дали тоа значи дека за Вас овој случај е затворен?
– Со допис ја известивме Антикорупциската комисија за заклучоците од извршената контрола. Во оваа фаза на постапката, за нас овој предмет е завршен.
Дали чувствувате некаква одговорност за она што Ве обвинува Антикорупциската комисија?
– Не чувствувам никаква одговорност затоа што и во овој случај како и во сите други постапувавме совесно и професионално и во согласност со законските овластувања. Оцените на антикорупционерите се нивно субјективно мислење.
Постојано Ве поврзуваат како некаков дел од постоењето на некакво "влашко лоби" што треба да биде главниот аргумент за објаснување на некои случаи?
– Под нивото на моето лично и професионално достоинство ми е да коментирам вакви тврдења.
Какви се Вашите релации со господинот Штерјо Наков и дали некогаш сте имале политички или друг вид притисоци за да постапите на одреден начин?
– Господинот Наков не го познавам лично. Не сум имала никакви притисоци ниту од него, ниту од кој било друг.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Советниците на Епстин постигнаа спогодба од 35 милиони долари
Лицата кои управуваат со имотот на Џефри Епстин се согласија да платат до 35 милиони долари за да се реши колективна тужба во која двајца од советниците на покојниот финансиер се обвинети за помагање во организирање мрежа за сексуална експлоатација на млади жени и девојки. Спогодбата беше објавена во четврток од адвокатска фирма што ги застапува жртвите на Епстин, објавува The Guardian.
Детали за спогодбата
Адвокатската фирма Boies Schiller Flexner го објави договорот во поднесена жалба до федералниот суд на Менхетен. Доколку биде одобрен од судија, тоа ќе стави крај на тужбата од 2024 година поднесена против поранешниот личен адвокат на Епстин, Дарен Индајк, и поранешниот сметководител Ричард Кан, кои се и извршители на неговиот имот.
Извршителите не признаваат вина
Нивниот адвокат Даниел Вајнер изјави дека ниту Индајк ниту Кан „не признале никаква одговорност или недолично однесување“ како дел од спогодбата.
„Бидејќи не направиле ништо лошо, извршителите биле подготвени да ги негираат обвиненијата на судењето, но се согласиле на медијација и спогодба за конечно решавање на сите потенцијални побарувања против имотот на Епстин“, рече Вајнер. Тој додаде дека спогодбата ќе обезбеди „доверлив пат за финансиска помош“ за жртвите кои сè уште не ги решиле своите побарувања против имотот.
Тврдења во тужбата
Во тужбата од 2024 година, адвокатите од компанијата Boies Schiller Flexner тврдеа дека Индајк и Кан му помогнале на Епстин да создаде сложена мрежа од компании и банкарски сметки. Таа мрежа му овозможила да ја прикрие злоупотребата и да ги исплати жртвите и лицата кои му ги носеле, додека тие биле „богато наградени“ за нивната работа.
Претходни исплати на жртвите
Имотот на Епстин претходно воспоставил фонд за компензација кој им исплатил 121 милион долари на жртвите. Дополнителни 49 милиони долари биле исплатени преку дополнителни спогодби.
Компанијата Boies претходно постигнал спогодби од 365 милиони долари со банките JPMorgan Chase и Deutsche Bank, кои ги обвинила за игнорирање на предупредувачките знаци за Епстин, профитабилен клиент. Епстин почина во затвор во Њујорк во август 2019 година, а неговата смрт била прогласена за самоубиство.
Свет
Плановите за напад на Иран влегуваат во последна фаза: поамбициозни се отколку што се сметаше претходно
Американските воени планови за операции во Иран се во завршна фаза, со опции кои вклучуваат таргетирање поединци или дури и промена на режимот во Техеран доколку наложи претседателот Доналд Трамп, изјавија двајца функционери за Ројтерс. Воените опции се најновите знаци дека САД се подготвуваат за сериозен конфликт со Иран доколку дипломатските напори не успеат.
Ројтерс првпат минатата недела објави дека американската војска се подготвува за одржлива, еднонеделна операција против Иран, која би можела да вклучува напади врз иранската безбедност и нуклеарна инфраструктура.
Најновите откритија сугерираат подетални и амбициозни планови пред Трамп, кој јавно зборуваше во последните денови за идејата за промена на режимот во Исламската Република, да донесе конечна одлука.

A handout photo made available by the US Navy shows Nimitz-class aircraft carrier USS Abraham Lincoln (CVN 72), Arleigh Burke-class guided-missile destroyers USS Michael Murphy (DDG 112) and USS Frank E. Petersen Jr. (DDG 121), Henry J. Kaiser-class fleet replenishment oiler USNS Henry J. Kaiser (T-AO-187), and Lewis and Clark-class dry cargo ship USNS Carl Brashear (T-AKE 7), sailing in formation in the Arabian Sea, 06 February 2026 (issued 16 February 2026). The Abraham Lincoln Carrier Strike Group is deployed to the US 5th Fleet area of operations to strengthen regional partnerships and support multilateral maritime security. EPA/PETTY OFFICER 1ST CLASS JESSE MONFORD/US NAVY HANDOUT — MANDATORY CREDIT — HANDOUT EDITORIAL USE ONLY/NO SALES
Трамп: Размислувам за ограничен воен удар
Американските функционери, кои разговараа со Ројтерс под услов да останат анонимни поради чувствителноста на темата, не дадоа дополнителни детали за тоа кои поединци би можеле да бидат цел на потенцијален удар или како американската војска би можела да се обиде да го промени режимот без голема сила на терен.
Обидот за промена на режимот би означил уште едно отстапување од ветувањата на Трамп во кампањата да се откаже од она што тој го нарече неуспешни политики на претходните администрации, што вклучуваше воени напори за соборување на владите во Авганистан и Ирак.
Трамп во петокот изјави дека размислува за ограничен воен напад врз Иран, но не даде дополнителни детали.
На прашањето дали размислува за ограничен напад за да изврши притисок врз Иран да се согласи на договор за неговата нуклеарна програма, тој им рече на новинарите во Белата куќа: „Мислам дека можам да кажам дека го разгледувам тоа“.
Европа
Унгарија и Словачка посегнуваат по стратешките резерви на нафта
Унгарија ќе ослободи околу 250.000 тони нафта од стратешките резерви, според владина уредба објавена доцна во четврток, поради прекини во снабдувањето по прекинот на испораките преку нафтоводот „Дружба“.
Унгарската нафтена и гасна компанија „МОЛ“ објави во понеделник дека побарала зелено светло од Министерството за енергетика за повлекување на илјадници тони нафта од стратешките резерви.
Владината уредба од четврток го одобри барањето, а бараните 250.000 тони нафта ќе бидат ослободени од стратешките резерви, при што „МОЛ“ ќе има приоритетен пристап до залихите.
„МОЛ“ ќе може да ја „позајмува“ нафтата до 15 април, со обврска да ја врати до 24 август, се вели во уредбата.
На крајот на јануари, Унгарија имала доволно нафта и нафтени производи на залиха за да ја покрие побарувачката за период од 96 дена, ги пренесува Ројтерс податоците од веб-страницата на Унгарското здружение на резерви на јаглеводороди. MOL, пак, има намера да го покрие недостигот од снабдување на своите рафинерии во Унгарија и Словачка со нафта испорачана по море, според соопштението објавено во понеделник.
Морското патување трае подолго, па затоа оваа рута за снабдување се воспоставува „постепено“, забележа MOL, додавајќи дека првите пратки треба да пристигнат во хрватското пристаниште Омишаљ на почетокот на март и ќе им бидат потребни дополнителни пет до 12 дена за да стигнат до рафинериите на групацијата MOL.
Ова би значело дека тие ќе пристигнат дури околу средината на март. Сегашната ситуација во моментов не претставува закана за снабдувањето со гориво на малопродажниот пазар, нагласи MOL во понеделник.
Словачка, исто така, одобри повлекување на нафта од резервите
Во среда, словачката влада, исто така, одобри „позајмица“ од 250.000 тони нафта од стратешките резерви на рафинеријата Словнафт, во сопственост на МОЛ, и прогласи вонредна состојба во снабдувањето.
Рафинеријата ќе ѝ обезбеди на државата финансиски депозит или банкарска гаранција во соодветната сметководствена вредност за „позајмената“ нафта, објави TASR, а резервите мора да се надополнат најдоцна до септември. Словнафт забележа дека 250.000 тони треба да бидат доволни за најмалку еден месец.
И Унгарија и Словачка го прекинаа извозот на дизел во Украина оваа недела, пренасочувајќи ги сите нафтени производи кон домашниот пазар.

