Свет
Состанок во Њујорк на шесте светски суперсили за иранската нуклеарна програма
Во Њујорк во петок зад затворени врати се одри состанок на групата која одлучува за евентуалните санкции против Иран, сосотавена од пет постојани членки на Советот за безбедност на ОН и Германија, на кој по подолга пауза присуствуваше и Кина
Кина во петокот во Њујорк им се приклучи на останатите пет светски сили од групата „п5плус еден“, составена од пет постојан членки на Советот за безбедност на ОН и Германија, кои треба да одлучат за евентуалните санкции против Иран поради неговата нуклеарна програма, јави агенцијата Reuters.Според дипломатски извори, преговорите во Њујорк биле „конструктивни“, но повторно не е донесено конечно решение. Покрај Кина и Германија, во групата се и Русија, САД, Британија и Франција. Деталите од тричасовниот состанок не беа обелоденети, но извори кои присуствувале на состанокот тврдат дека шесте светски сили се многу далеку од договор за четвртите по ред санкции на Обединетите нации против Иран.
Техеран, од своја страна, во петокот, на националниот ден на нуклеарна енергија, соопшти дека успеале да дизајнираат и да тестираат трета генерација центрифуги од домашно производство за употреба во негиовата нуклеарна програма.Новите центрифуги, секоја по 200 милиметри во пресек, се двојно помоќни од постоечките во постројката во збогатување на ураниум крај градот Натанц.
Кина по неколку месеци одложување, неволно се согласи да им се приклучи на останатиете членки на групата. Азиската суперсила се противи на воведувањето на санкции против техеран и се залага за дипломатско решение на спорот. Амбасадорот на Кина во ОН, Ли Баодонг јасно ставил на знаење дека Кина останува цврсто на ставот да го поддржи само таканаречениот „двостран пристап“ кон прашањето, што подразбира економски и политички бенефиции за Иран ако прифати да ја суспендира нуклеарната програма и закани со санкции ако одбие. Тој уште еднаш повтори дека Пекинг е најмногу заинтересиран за првиот начин на решавање. Рускиот амбасадор Виталиј Чуркин по разговорите кусо истакна дека преговорите за евентуалните санкции ќе бидат многу тешки. Русија по потпишувањето на договорот со САД за ограничување на нуклеарното оружје, значително се приближи кон Вашингтон во барањата за воведување санкции кон Техеран доколку бргу не прифати да ја прекине својата нуклеарна програма. Повеќето западни земји, предводени од САД, од Иран бараат целосно ставање на неговата нуклеарна програма под контрола на Меѓународната агенција за атомска енергија (МААЕ)
Амбасадорката на САД, Сузан Рајс, пак, посочи дека САД и натаму инсистираат на брза резолуција за Иран, која потоа би била испратена на одобрување до сите 15 земји-членки на Советот за безбедност.Групата треба повторно да се сретне идната недела. За да се исбегне воведувањето на уште една, четврта рунда на санкции против Иран, Русија и Кина, кои имаат силни економски интереси во земјата, неуспешно се обидоа да го присилат Иран да го прифати планот на ОН, според кој Техеран би испратил околу 1.200 килограми од нивниот нискозбогатен ураниум, количина доволна за производство на нуклеарна бомба, во Франција и Русија, каде што ураниумот би бил конвертиран во гориво за реакторот во Техеран, кој се користи за истражувачки цели и во медицината. Иран во повеќе наврати се согласи својот нискозбогатен ураниум да го испраќа во ове две земји на доработка, но одбива да ги предаде залихите на скапоцената руда. Наместо тоа, Техеран инсистира на симултана размена на готовото гориво за сировиот материјал и тоа внатре во границите на исламската република.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Јапонската премиерка Такаичи освои историска победа на изборите
Ризичниот потег на премиерката на Јапонија, Санае Такаичи, да распише предвремени избори ѝ донесе убедлива победа – нејзината владејачка Либерално-демократска партија освои повеќе од 310 од 465 пратенички места во долниот дом, јави „Си-Ен-Ен“, повикувајќи се на анкетите на јапонската телевизија NHK.
Ова е првпат по Втората светска војна една партија да има двотретинско мнозинство во парламентот. Тие сега можат да предлагаат уставни измени и да ги надгласуваат блокадите во горниот дом.
Такаичи, првата жена на чело на јапонската влада, ја доби поддршката на гласачите само четири месеци откако стана премиерка. Во јавноста е популарна по нејзината работна етика, активноста на социјалните мрежи, како и заедничките настапи со светски лидери – меѓу кои и импровизирано свирење на тапани со јужнокорејскиот претседател.
Победата ѝ овозможува силен мандат за справување со економските предизвици, слабата валута и влошените односи со Кина. Тесно соработува и со американскиот претседател Доналд Трамп, кој ѝ даде „целосна поддршка“.
И покрај позитивниот имиџ, Такаичи беше критикувана поради нејзини изјави за Тајван и интензивниот работен ритам – состаноци до 3 часот наутро. Нејзиниот коментар дека Јапонија би можела да реагира воено ако Кина нападне Тајван доведе до дипломатски тензии со Пекинг.
Свет
Бабиш ја повика Европа да почне преговори со Путин
Чешкиот премиер Андреј Бабиш повика Европа да започне преговори со рускиот претседател Владимир Путин за решавање на конфликтот во Украина, пренесоа денеска чешките медиуми.
„Европските лидери сега почнаа да зборуваат дека треба да се преговара со Путин. Порано, кога унгарскиот премиер Виктор Орбан беше кај Зеленски и кај Путин, сите го осудуваа тоа“, потсети Бабиш, пренесува порталот TN.
Тој ги повика европските земји да воспостават директен дијалог со Москва, оценувајќи дека тоа е неопходен предуслов за примирје.
Бабиш додаде дека Европа не е во состојба самостојно да го запре конфликтот, нагласувајќи дека „клучниот играч во преговорите е американскиот претседател Доналд Трамп“.
Тој потсети дека мир бил близу уште во април 2022 година, но дека тогашниот британски премиер Борис Џонсон го спречил договорот.
„Луѓе умираат во Украина. Мора да има дипломатско решение“, рече Бабиш, додавајќи дека излезот треба да се бара во тековните преговори.
Втората рунда на трилатерални преговори меѓу Русија, Украина и САД се одржа на 4 и 5 февруари во Абу Даби.
Свет
„Само Трамп може да ја запре војната“ – украинскиoт министер повика на лидерска средба со Русија
Украинскиот министер за надворешни работи, Андриј Сибиха, изјави дека само американскиот претседател Доналд Трамп може да ја запре војната и повика на директна средба меѓу украинскиот и рускиот лидер за да се решат најтешките прашања во мировните преговори. Според него, од мировниот план од 20 точки останале нерешени само неколку, но тие се „најосетливите и најтешки“ и бараат лидерска интервенција.
Сибиха изрази надеж дека напредокот во разговорите посредувани од САД ќе се искористи пред американските конгресни избори на есен, кои би можеле да го променат фокусот на Вашингтон.
Претходно, претседателот Зеленски откри дека САД предложиле војната да се заврши пред летото. Сè уште не е постигнат договор за прашањето на териториите и нуклеарната централа Запорожје, а бил предложен и план за „енергетско примирје“.

